Νόμοι — ΦΕΚ A' 10/2016

Οι οπλίτες, που εκπληρώνουν τη στρατεύσιμη στρατιωτική και πρόσθετη υποχρέωσή τους στις Ένοπλες Δυνάμεις (ΕΔ), τοποθετούνται, μετατίθενται, αποσπώνται και διατίθενται, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος νόμου. Οι ίδιες διατάξεις εφαρμόζονται και για τους Δόκιμους Εφέδρους, τους Επίκουρους Αξιωματικούς και τους Εφέδρους Αξιωματικούς.

Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, κατόπιν εισήγησης του αρμόδιου Κλάδου των ΕΔ, αποφασίζει και υλοποιεί τις τοποθετήσεις, μεταθέσεις, αποσπάσεις και διαθέσεις του προσωπικού των κατηγοριών της προηγούμενης παραγράφου. Η παραπάνω αρμοδιότητα δύναται να μεταβιβάζεται στους Αρχηγούς των Γενικών Επιτελείων, οι οποίοι έχουν δικαίωμα περαιτέρω μεταβίβασής της σε ανώτατους ή ανώτερους αξιωματικούς.

Για τις ανάγκες του παρόντος νόμου: α. Ο όρος «εξαρτώμενα μέλη» έχει την έννοια, που ορίζεται στις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου 11 του ν. 4172/2013 (Α΄ 167). β. Τοποθέτηση είναι η αρχική ή η οριστική ένταξη του οπλίτη σε Μονάδες και Υπηρεσίες των Ενόπλων Δυνάμεων, αμέσως μετά το πέρας της αρχικής υποχρεωτικής βασικής και ειδικής, κατά περίπτωση εκπαίδευσης, όπως αυτή καθορίζεται από τις σχετικές διαταγές των Γενικών Επιτελείων (ΓΕ) των Κλάδων των ΕΔ. γ. Μετάθεση είναι η οριστική – πλην περιπτώσεων πειθαρχικού παραπτώματος − μετακίνηση του οπλίτη από τη θέση που έχει τοποθετηθεί, σε διαφορετική Μονάδα−Ανεξάρτητη Υπομονάδα ή Υπηρεσία. δ. Απόσπαση είναι η προσωρινή μετακίνηση, για κάλυψη έκτακτων υπηρεσιακών αναγκών που δεν μπορούν άμεσα να καλυφθούν με τοποθέτηση ή μετάθεση οπλίτη. Με την απόσπαση δεν μεταβάλλεται η οργανική υπαγωγή του οπλίτη, ενώ η διάρκειά της δεν μπορεί να υπερβαίνει τις σαράντα πέντε (45) ημέρες καθ’ όλη τη διάρκεια της θητείας του. Κατόπιν αιτιολογημένης απόφασης του Αρχηγού του ΓΕ μπορεί να παραταθεί κατά δέκα πέντε (15) ημέρες. ε. Διάθεση είναι η απασχόληση του οπλίτη σε διαφορετική Μονάδα ή Υπηρεσία από αυτή, όπου έχει τοποθετηθεί ή μετατεθεί, μέχρι δέκα πέντε (15) ημέρες καθ’ όλη τη διάρκεια της θητείας του, συνολικά ή τμηματικά, στις περιπτώσεις που οι ανάγκες της υπηρεσίας δεν καλύπτονται με τοποθέτηση, μετάθεση ή απόσπαση. στ. Τόπος προτίμησης οπλιτών θεωρείται ο δήμος της επιλογής τους, εφόσον ο τόπος αυτός αποτελεί έδρα στρατιωτικής υπηρεσίας των ΕΔ.

Οι τοποθετήσεις των οπλιτών στις ΕΔ διενεργούνται ως εξής: α. Στρατός Ξηράς Οι οπλίτες αμέσως μετά το πέρας της βασικής και ειδικής εκπαίδευσης, όπως αυτή καθορίζεται από τις σχετικές διαταγές του Γενικού Επιτελείου Στρατού (ΓΕΣ), τοποθετούνται σε Μονάδες Επιχειρησιακής εκπαίδευσης της Θράκης, των νήσων του Ανατολικού Αιγαίου, των Δωδεκανήσων, της Κρήτης, της Μακεδονίας, καθώς και σε Μονάδες Προκάλυψης της μεθορίου της Ηπείρου, της Μακεδονίας και της Θράκης. β. Πολεμικό Ναυτικό Οι οπλίτες αμέσως μετά το πέρας της βασικής και ειδικής εκπαίδευσης, όπως αυτή καθορίζεται από τις σχετικές διαταγές του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού (ΓΕΝ), τοποθετούνται καταρχήν σε πλοία, Ναυστάθμους, Ναυτικά Παρατηρητήρια ή Υπηρεσίες νήσων και στη συνέχεια σε λοιπές Μονάδες και Υπηρεσίες με κριτήριο τη στελέχωση αυτών με τον υψηλότερο βαθμό δυσκολίας στο σύνολο της Επικράτειας. γ. Πολεμική Αεροπορία Οι οπλίτες αμέσως μετά το πέρας της βασικής και ειδικής εκπαίδευσης, όπως αυτή καθορίζεται από τις σχετικές διαταγές του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας 247 τον υψηλότερο βαθμό δυσκολίας και κατά δεύτερο σε Μονάδες και Υπηρεσίες με όμοιο βαθμό δυσκολίας που βρίσκονται εντός των ανωτέρω νομών.

Για τις τοποθετήσεις και τις μεταθέσεις των οπλιτών λαμβάνονται υπόψη τα παρακάτω αναφερόμενα, κατά σειρά προτεραιότητας, κριτήρια: α. Υπηρεσιακά κριτήρια: (αα). Κάλυψη των επιχειρησιακών ή και υπηρεσιακών αναγκών. (ββ). Αξιοποίηση της απονεμηθείσας στον οπλίτη ειδικότητας. (γγ). Επίπεδο γραμματικών γνώσεων του οπλίτη. (δδ). Προσόντα και ειδικές δεξιότητες. (εε). Επαγγελματική εμπειρία στην απονεμηθείσα ειδικότητα. β. Οικονομικά και Κοινωνικά κριτήρια: (αα). Η απώλεια συγγενούς α΄ βαθμού κατά το τελευταίο έτος πριν την κατάταξή του ή κατά τη διάρκεια της θητείας του. (ββ). Ανεργία γονέων με χαμηλό οικογενειακό εισόδημα, όπως κάθε φορά ορίζεται, εφόσον ο οπλίτης είναι εξαρτώμενο μέλος. Ανεργία συζύγου, για τον έγγαμο οπλίτη και συντρόφου για τον οπλίτη που έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, με τουλάχιστον ένα (1) τέκνο και χαμηλό οικογενειακό εισόδημα, όπως κάθε φορά ορίζεται. (γγ). Οι οπλίτες με ένα τουλάχιστον τέκνο ή σύζυγο ή γονέα ή αδελφό με αναπηρία σε ποσοστό 67% και άνω. Οι οπλίτες που έχουν την επιμέλεια με δικαστική απόφαση ή είναι ανάδοχοι ή θετοί γονείς ατόμου με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω. (δδ). Οπλίτης με τουλάχιστον ένα (1) τέκνο. (εε). Οπλίτης, μέλος πολύτεκνης, τρίτεκνης ή μονογονεϊκής οικογένειας και ο ορφανός και από τους δύο γονείς χωρίς εξαρτώμενα μέλη που δεν δικαιούται τη μεταφορά του στους υπόχρεους μειωμένης στρατεύσιμης στρατιωτικής υποχρέωσης και οι αδελφοί του είναι εξαρτώμενα μέλη. (στστ). Οπλίτης, μέλος πολύτεκνης, τρίτεκνης ή μονογονεϊκής οικογένειας. (ζζ). Ανεργία γονέα και χαμηλό οικογενειακό εισόδημα, εφόσον ο οπλίτης είναι εξαρτώμενο μέλος. Ανεργία συζύγου για τον έγγαμο οπλίτη ή συντρόφου με σύμφωνο συμβίωσης. γ. Αντικειμενικά κριτήρια: Τα αντικειμενικά κριτήρια καθορίζονται από παράγοντες οι οποίοι επηρεάζουν τις συνθήκες διαβίωσης του προσωπικού και κατηγοριοποιούν τις Μονάδες, ανάλογα με το βαθμό δυσκολίας τους. Οι παράγοντες που καθορίζουν το βαθμό δυσκολίας της μονάδας ανά κλάδο είναι οι εξής: (αα). Αποστολή και επιχειρησιακή κατάσταση Μονάδας. (ββ). Απόσταση από τη μεθόριο. (γγ). Έδρα Μονάδας σε σχέση με τον πληθυσμό της περιοχής. (δδ). Απόσταση από έδρα δήμου ή αστικού κέντρου νήσου. (εε). Τουριστικός χαρακτήρας της περιοχής. (στστ). Ύπαρξη μέσων μαζικής μεταφοράς. (ζζ). Κλιματολογικές συνθήκες. Ως μέτρο λαμβάνεται το ήπιο κλίμα (μέση θερμοκρασία Αττικής).

Οι αρμόδιες διευθύνσεις των ΓΕ καταρτίζουν Πίνακες με τη μοριοδότηση και κατηγοριοποίηση των Μονάδων τους, αναλόγως του βαθμού δυσκολίας τους.

Τα οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια μοριοδοτούνται κατά σειρά προτεραιότητας, όπως απαριθμούνται στην υποπαράγραφο β΄ της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου και λαμβάνονται υποχρεωτικά υπόψη μαζί με τα υπηρεσιακά για την απονομή ειδικότητας και τις τοποθετήσεις και μεταθέσεις των οπλιτών.

Οι τοποθετήσεις και οι μεταθέσεις των οπλιτών διέπονται από τις αρχές της αμεροληψίας και της αξιοκρατίας και υλοποιούνται πρωτίστως με βάση τις υπηρεσιακές ή και επιχειρησιακές ανάγκες.

Οι μεταθέσεις διακρίνονται σε τακτικές και έκτακτες. Τα αντικειμενικά κριτήρια μοριοδοτούνται και λαμβάνονται υπόψη αθροιστικά με τη μοριοδότηση των οικονομικών−κοινωνικών κριτηρίων.

Οι οπλίτες που τοποθετούνται σε Μονάδες του άρθρου 3 παράγραφος 1, συλλέγουν μόρια για κάθε μήνα υπηρεσίας τους σε αυτές, εξαιρουμένου του χρόνου απόσπασης ή διάθεσης σε άλλη Μονάδα, όπου ο οπλίτης λαμβάνει τα μόρια της Μονάδας, που αποσπάστηκε ή διατέθηκε.

Τακτική μετάθεση δικαιούνται οι οπλίτες που έχουν συλλέξει, κατά τη διάρκεια της τουλάχιστον πεντάμηνης υπηρεσίας τους σε Μονάδες του άρθρου 3 παράγραφος 1, εκείνο τον αριθμό μορίων, που κάθε φορά τα ΓΕ των Κλάδων καθορίζουν ότι απαιτείται για κάθε Εκπαιδευτική Σειρά Στρατεύσιμων Οπλιτών (ΕΣΣΟ).

Στις τακτικές μεταθέσεις για τον υπολογισμό των μορίων από τα αντικειμενικά κριτήρια, θεωρείται ότι όλοι οι οπλίτες, που δικαιούνται μετάθεση, κατά το χρόνο αξιολόγησής της, συγκεντρώνουν το σύνολο των μορίων που αντιστοιχεί στην πεντάμηνη υπηρεσία στη Μονάδα. Σε περίπτωση που οπλίτης αποσπάται, μετά την υποβολή της δήλωσης τόπου προτίμησης, ενημερώνεται αμέσως το αρμόδιο ΓΕ.

Έκτακτες μεταθέσεις υλοποιούνται οποτεδήποτε εφόσον η μοριοδότηση του οπλίτη υπερβαίνει τον αριθμό μορίων, που καθορίστηκε για τις τακτικές μεταθέσεις της ΕΣΣΟ κατάταξής του ή της προηγούμενης, στην περίπτωση που οι λόγοι που προκάλεσαν τη μεταβολή της μοριοδότησης, προκύπτουν πριν τη συμπλήρωση πεντάμηνης υπηρεσίας στη Μονάδα. Έκτακτη μετάθεση μπορεί να διενεργείται και σε περίπτωση σοβαρού πειθαρχικού παραπτώματος, το οποίο προσμετράται αρνητικά στη διαδικασία μοριοδότησης.

Τα ΓΕ με την έκδοση των τακτικών μεταθέσεων κοινοποιούν τον αριθμό των μορίων πενήντα (50) οπλιτών που συγκέντρωσαν τα λιγότερα μόρια και μετατέθηκαν, τη Μονάδα που ήταν τοποθετημένοι, τη Μονάδα που μετατέθηκαν, τους τόπους προτίμησής τους και το σύνολο των μορίων που συγκέντρωσαν ανά κριτήριο, χωρίς να αναφέρονται άλλα προσωπικά στοιχεία. Η ενημέρωση αυτή γίνεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσω των επίσημων ιστότοπων των ΓΕ.

Οι διατάξεις των παραγράφων 3 και 4 του άρθρου 75 του ν. 3421/2005 (Α΄ 302), καθώς και οι διατάξεις του π.δ. 11/2014 (Α΄ 17) δεν θίγονται. Τυχόν ευνοϊκότερες διατάξεις για κατηγορίες των περιπτώσεων της παραγράφου 2β του παρόντος κατισχύουν.

Όλοι οι οπλίτες υποβάλλουν δήλωση του τόπου προτίμησής τους για τοποθέτηση και μετάθεση, στην οποία μπορούν να δηλωθούν έως τέσσερις (4) τόποι ή Μονάδες, αλλά τουλάχιστον δύο (2) διαφορετικές Φρουρές.

Η δήλωση τόπου προτίμησης υποβάλλεται στο Κέντρο Κατάταξης εντός δέκα (10) ημερών από την κατάταξη και συνοδεύεται από τα δικαιολογητικά, που περιγράφουν την οικονομική, κοινωνική και οικογενειακή κατάσταση.

Αλλαγή της δήλωσης του τόπου προτίμησης επιτρέπεται μόνο όταν προκύπτουν λόγοι για έκτακτη μετάθεση και μεταβάλλεται η αρχική επιθυμία που δηλώθηκε με τη δήλωση του τόπου προτίμησης, κατά την κατάταξη. Οι δηλώσεις υποβάλλονται αμέσως στην αρμόδια για τις μεταθέσεις Διεύθυνση του Κλάδου, σε ενιαίο έντυπο αίτησης – υπεύθυνης δήλωσης με την αίτηση της έκτακτης μετάθεσης.

Η δήλωση του τόπου προτίμησης υποβάλλεται σε έντυπο αίτησης − υπεύθυνης δήλωσης.

Σε εντελώς εξαιρετικές περιπτώσεις, που δεν καλύπτονται από τα αναφερόμενα στην παράγραφο 10 του άρθρου 3 και αφορούν στην οικογενειακή, οικονομική κατάσταση ή σε άλλα σοβαρά προβλήματα του οπλίτη ή μέλους της οικογένειάς του, μπορεί να υποβάλλεται εγγράφως αίτηση τοποθέτησης ή μετάθεσης οποτεδήποτε, η οποία συνοδεύεται από τα απαραίτητα προς απόδειξη δικαιολογητικά και εξετάζεται από ειδική πενταμελή επιτροπή, ανά Κλάδο.

Στο έντυπο της αίτησης ο Διοικητής της Μονάδας καταχωρίζει την πρότασή του, με βάση τα στοιχεία που διαθέτει και την αντίληψη που έχει σχηματίσει από προσωπική συνέντευξη.

Με αιτιολογημένη απόφαση του αρμόδιου κατά περίπτωση Αρχηγού ΓΕ καθορίζεται για ποιες κατηγορίες οπλιτών ανά Όπλο – Σώμα, ειδικότητα, Μονάδα δε λαμβάνονται υπόψη μέρος ή το σύνολο των καθοριζομένων κριτηρίων του άρθρου 3.

Εξαιρούνται από το σύστημα μοριοδότησης: (αα). Οι Οπλίτες που είναι δικαιούχοι του προγράμματος «Στέγαση και Επανένταξη». (ββ). Οι Οπλίτες που είναι εξαρτώμενα μέλη δικαιούχου του προγράμματος «Στέγαση και Επανένταξη». (γγ). Οι Οπλίτες με τουλάχιστον ένα (1) τέκνο που διαβιώνουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας και λαμβάνουν τουλάχιστον μία από τις παροχές, που προβλέπονται στο ν. 4320/2015 (Α΄ 29). (δδ). Οι Οπλίτες που είναι εξαρτώμενα μέλη δικαιούχου μίας από τις παροχές, που προβλέπονται στο ν. 4320/2015 (Α΄ 29) και διαβιώνουν σε συνθήκες ακραίας φτώχιας. (εε). Οι Οπλίτες με ένα (1) τουλάχιστον τέκνο ΑΜΕΑ. Στους οπλίτες αυτούς απονέμεται κατάλληλη ειδικότητα και αμέσως μετά το πέρας της βασικής εκπαίδευσης τοποθετούνται στην πλησιέστερη Μονάδα του τόπου επιθυμίας τους.

Ομοίως εξαιρούνται και οι οπλίτες, μόνο και αν το επιθυμούν, που έχουν ολοκληρώσει επιτυχώς πρόγραμμα θεραπείας εξαρτημένων ατόμων από ναρκωτικές ουσίες, στους εγκεκριμένους οργανισμούς ή φορείς του άρθρου 51 του ν. 4139/2013 (Α΄ 74). Στους οπλίτες αυτούς απονέμεται κατάλληλη ειδικότητα και αμέσως μετά το πέρας της βασικής εκπαίδευσης τοποθετούνται στην πλησιέστερη Μονάδα του τόπου, όπου έχει έδρα το κέντρο θεραπείας τους.

Για υπηρεσιακούς λόγους και για λόγους που επιβάλλει η ανάγκη κοινωνικής προσφοράς των ΕΔ, μπορεί να εξαιρείται με αιτιολογημένη απόφαση ποσοστό οπλιτών, έως το 2% του συνολικού αριθμού των καταταγέντων σε κάθε ΕΣΣΟ ανά Κλάδο των ΕΔ. Ως συνολικός αριθμός των καταταγέντων σε ΕΣΣΟ θεωρείται το σύνολο των οπλιτών της ΕΣΣΟ ένα (1) μήνα μετά την πρώτη μέρα κατάταξης αυτής.

Για την εφαρμογή του άρθρου 5 και των παραγράφων 1 και 4 του παρόντος άρθρου, τα ΓΕ εκδίδουν διαταγές για τον τρόπο αξιοποίησης του προσωπικού αυτού. Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, μετά από σχετικούς απολογισμούς, ενημερώσεις και αιτιολογημένες εκθέσεις από τα ΓΕ, ενημερώνει κάθε έξι (6) μήνες την αρμόδια Διαρκή Επιτροπή της Βουλής.

Τα οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια, εφόσον δεν είναι δυνατή η συλλογή των στοιχείων με ηλεκτρονικά μέσα ή μέσω πληροφορικής διασύνδεσης μεταξύ των αρμοδίων υπηρεσιών του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και με τους εμπλεκόμενους φορείς του δημοσίου, αποδεικνύονται από τους οπλίτες με την προσκόμιση των απαραίτητων δικαιολογητικών, κατά την κατάταξή τους και εντός δέκα (10) ημερών από αυτή.

Είναι δυνατή η ηλεκτρονική συλλογή στοιχείων της παραγράφου 2β του άρθρου 3, μέσω των επίσημων ιστοσελίδων (εφαρμογή web) των ΓΕ, για όσους επιθυμούν να τα δηλώσουν πριν την κατάταξή τους.

Τα κριτήρια του άρθρου 3 ισχύουν και για τοποθετήσεις και μεταθέσεις σε θέσεις εκτός Ελλάδας.

Με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, που εκδίδεται ύστερα από πρόταση του Αρχηγού του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας και δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως: α. Εξειδικεύονται τα οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια, ο αριθμός των μορίων που αντιστοιχούν σε κάθε περίπτωση, τα δικαιολογητικά που απαιτούνται, η διαδικασία συλλογής στοιχείων ηλεκτρονικά και μη, πριν και κατά την κατάταξη των οπλιτών, καθώς και η εξέταση των υποβαλλόμενων δικαιολογητικών κατά την κατάταξη. β. Καθορίζεται το έντυπο της αίτησης−υπεύθυνης δήλωσης του τόπου προτίμησης, η διαδικασία συμπλήρωσης και υποβολής της, η συλλογή και εξέταση των υποβαλλόμενων δικαιολογητικών κατά την κατάταξη, καθώς και ποια έντυπα παράγονται από την ηλεκτρονική εφαρμογή των Κέντρων Κατάταξης. γ. Μπορεί να ανασταλεί η εφαρμογή των κριτήριων τοποθετήσεων, μεταθέσεων, αποσπάσεων και διαθέσεων, καθώς και μέρος ή το σύνολο των εξαιρέσεων που ρυθμίζονται από τον παρόντα νόμο, σε περίπτωση μοκρατικού πολιτεύματος. δ. Ρυθμίζεται η οργάνωση, η συγκρότηση και κάθε άλλη λεπτομέρεια για τη λειτουργία της Επιτροπής Εξέτασης Κατ’ Εξαίρεση Τοποθετήσεων – Μεταθέσεων.

Οπλίτες πτυχιούχοι ιατρικής μπορούν να υπηρετούν σε κενές θέσεις Π.Ε.Δ.Υ. – Περιφερειακών Ιατρείων, Π.Ε.Δ.Υ. − Κέντρων Υγείας και Γενικών Νοσοκομείων – Κέντρων Υγείας άγονων, απομακρυσμένων και προβληματικών περιοχών, εφόσον δεν μπορούν να καλυφθούν από το Υπουργείο Υγείας. Η τοποθέτηση γίνεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Άμυνας και Υγείας μετά από αίτημα του Υπουργείου Υγείας, εφόσον οι επιχειρησιακές και οι υπηρεσιακές ανάγκες του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας το επιτρέπουν.

Το χρονικό διάστημα της εκπλήρωσης στρατεύσιμης στρατιωτικής υποχρέωσης στις υπηρεσίες και στους φορείς της παραγράφου 1, αναγνωρίζεται ως χρόνος εκπλήρωσης και της υποχρέωσης της υπηρεσίας υπαίθρου, συμπεριλαμβανόμενης και της προεκπαίδευσης της υπηρεσίας υπαίθρου. Μετά την ολοκλήρωση της θητείας, ο πτυχιούχος ιατρικής παραμένει εφόσον το επιθυμεί στο αγροτικό ιατρείο ή το περιφερειακό ιατρείο Κέντρου Υγείας που υπηρέτησε ως οπλίτης έως τη συμπλήρωση του απαραίτητου χρόνου υπηρεσίας υπαίθρου με απόφαση του Υπουργού Υγείας.

Οι οπλίτες ιατροί της παραγράφου 1 δικαιούνται, πλέον της προβλεπόμενης αμοιβής από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, τις οριζόμενες από το Υπουργείο Υγείας μηνιαίες αποδοχές των ιατρών υπηρεσίας υπαίθρου και την αποζημίωση για τις πραγματοποιηθείσες εφημερίες, το οποίο και τις καταβάλλει από τις εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό του πιστώσεις.

Με αποφάσεις των Αρχηγών των Γενικών Επιτελείων καθορίζεται η διοικητική υπαγωγή των οπλιτών της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου, ο αριθμός τους ανά ΕΣΣΟ και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.