Νόμοι — ΦΕΚ A' 128/2020

Type Νόμος
Publication 2020-07-01
State In force
Source ΦΕΚ
Reform history JSON API

Πλαίσιο χορήγησης μικροχρηματοδοτήσεων, ρυθμίσεις χρηματοπιστωτικού τομέα και άλλες διατάξεις.

Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:

ΜΕΡΟΣ Α΄

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΣΚΟΠΟΣ, ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ, ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

Άρθρο 1

Σκοπός και αντικείμενο

1.

Σκοπός του παρόντος νόμου είναι η θέσπιση κανόνων για την ανάληψη, άσκηση και εποπτεία της δραστηριότητας χορήγησης μικροχρηματοδοτήσεων.

2.

Ο παρών νόμος θεσπίζει, επίσης, κανόνες που αφορούν:

και των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων.

Άρθρο 2

Ορισμοί Για τους σκοπούς του παρόντος, ισχύουν οι εξής ορισμοί:

(microfinance): πίστωση χρηματικού ποσού ανώτατου ύψους εικοσιπέντε χιλιάδων (25.000) ευρώ, η οποία χορηγείται αποκλειστικά σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος,

με τα άρθρα 4 επ., προκειμένου να χορηγεί μικροχρηματοδοτήσεις στην Ελλάδα,

κατά τη στιγμή της σύναψης της σύμβασης μικροχρηματοδότησης, εμπίπτει στην έννοια της παρ. 2 του άρθρου 2 του ν. 4308/2014 (Α΄ 251),

άρθρου 15, που είναι ο τελικός αποδέκτης της μικροχρηματοδότησης,

παρ. 8 του άρθρου 2 του ν. 4430/2016 (Α΄ 205),

of Good Conduct for microcredit provision), ο οποίος περιλαμβάνει το σύνολο των εγκεκριμένων προτύπων, στον τομέα των μικροχρηματοδοτήσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση σχετικά με τη λειτουργία των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων, την εταιρική διακυβέρνηση και τη χρηστή διαχείριση στον τομέα της μικροχρηματοδότησης.

εφαρμόζεται σε ετήσια βάση στο ποσό της πίστωσης που αναλαμβάνεται.

Άρθρο 3

Πεδίο εφαρμογής

1.

Ο παρών νόμος εφαρμόζεται στα ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων με έδρα στην Ελλάδα που αδειοδοτούνται σύμφωνα με τα άρθρα 4 επ., καθώς και τα υποκαταστήματά τους που λειτουργούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

2.

Ο παρών νόμος δεν εφαρμόζεται σε:

1 της παρ. 1 του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) υπ’ αρ. 575/2013 (EE L 176), συμπεριλαμβανομένων των υποκαταστημάτων τους, όπως ορίζονται στο σημείο 17 της παρ. 1 του άρθρου 4 του Κανονισμού αυτού, είτε τα υποκαταστήματα έχουν την έδρα τους στην Ελλάδα είτε έχουν την έδρα τους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης είτε σε τρίτη χώρα,

1986 (A΄ 194), εταιρείες πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων του ν. 1905/1990 (A΄ 147) και εταιρείες παροχής πιστώσεων του άρθρου 153 του ν. 4261/2014 (Α΄ 107).

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄

ΓΕΝΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ – ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ – ΕΠΟΠΤΕΙΑ

Άρθρο 4

Αρμόδια αρχή

1.

Η Τράπεζα της Ελλάδος ορίζεται ως αρμόδια αρχή, επιφορτισμένη με την αδειοδότηση και την εποπτεία των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων. Ασκεί επίσης τις αρμοδιότητες που προβλέπονται στα άρθρα 5 έως 10, στην παρ. 1 του άρθρου 14, όσον αφορά στο ανώτατο ποσό χρηματοδότησης που μπορούν να χορηγούν τα ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων ανά δικαιούχο και στο άρθρο 18 και διαχειρίζεται τις καταγγελίες που είναι σχετικές με την άσκηση των αρμοδιοτήτων της.

2.

Για την εφαρμογή του παρόντος οι αποφάσεις της Τράπεζας της Ελλάδος λαμβάνονται και οι αρμοδιότητές της ασκούνται με πράξη της Εκτελεστικής Επιτροπής ή εξουσιοδοτημένου οργάνου σύμφωνα με το άρθρο 55Α του Καταστατικού της.

3.

Ο έλεγχος που ασκεί η Τράπεζα της Ελλάδος είναι αναλογικός, επαρκής και προσαρμοσμένος στον σκοπό και στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων.

4.

Με απόφαση της Τράπεζας της Ελλάδος μπορεί να καθορίζονται ειδικότερα ζητήματα που αφορούν στη διαδικασία αδειοδότησης, την άσκηση εποπτείας και ελέγχου στα ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων, τη συχνότητα και το περιεχόμενο των αναφορών που υποβάλλουν τα αδειοδοτούμενα ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων προς αυτήν, τα συνυποβαλλόμενα προς τούτο αναγκαία δικαιολογητικά και στοιχεία, καθώς και ειδικότεροι κανόνες για την παρακολούθηση της συμμόρφωσης των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων με τις διατάξεις του παρόντος.

5.

Οι αποφάσεις της Τράπεζας της Ελλάδος που εκδίδονται κατ’ εφαρμογή του παρόντος υπόκεινται σε αίτηση ακυρώσεως ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.

Άρθρο 5

Άδεια λειτουργίας

1.

Τα ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων ιδρύονται και λειτουργούν με τη μορφή κεφαλαιουχικής ή αστικής εταιρείας αποκλειστικού σκοπού, έπειτα από άδεια λειτουργίας η οποία χορηγείται από την Τράπεζα της Ελλάδος. Μετά από τη λήψη της άδειας, η εταιρεία καταχωρίζεται στην υπηρεσία Γενικού Εμπορικού Μητρώου της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου και Προστασίας Καταναλωτή του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων.

2.

Όμοια άδεια λειτουργίας απαιτείται και για τη μετατροπή υφιστάμενης εταιρείας σε εταιρεία αποκλειστικού σκοπού παροχής μικροχρηματοδοτήσεων, καθώς και για την εγκατάσταση και λειτουργία στην Ελλάδα αλλοδαπών εταιρειών με τον ίδιο σκοπό.

Άρθρο 6

Χορήγηση και διατήρηση της άδειας λειτουργίας

1.

Οντότητες, οι οποίες σκοπεύουν να χορηγούν μικροχρηματοδοτήσεις, υποχρεούνται να λάβουν άδεια λειτουργίας ως ιδρύματα μικροχρηματοδοτήσεων πριν αρχίσουν τη χορήγηση μικροχρηματοδοτήσεων. Η άδεια λειτουργίας χορηγείται μόνο σε νομικά πρόσωπα της παρ. 1 του άρθρου 5 που είναι εγκατεστημένα εντός της Ελληνικής Επικράτειας.

2.

Η Τράπεζα της Ελλάδος χορηγεί άδεια λειτουργίας εφόσον διαπιστώσει ότι:

άρθρου 8 και

3.

Μέσα σε τρεις (3) μήνες από την παραλαβή όλων των στοιχείων που απαιτούνται για τη λήψη απόφασης η Τράπεζα της Ελλάδος ενημερώνει τον αιτούντα αν η αίτησή του έγινε δεκτή ή απορρίφθηκε. Η Τράπεζα της Ελλάδος απορρίπτει αιτιολογημένα την αίτηση, αν ο αιτών δεν πληροί τα κριτήρια του παρόντος.

4.

Η Τράπεζα της Ελλάδος ενημερώνει τον αιτούντα δέκα (10) το αργότερο μέρες πριν από τη λήξη της προθεσμίας των τριών (3) μηνών για τις ελλείψεις του φακέλου της αίτησής του. Ελλάδος, αναρτάται στον επίσημο διαδικτυακό τόπο της Τράπεζας της Ελλάδος και δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

6.

Αν επέλθει οποιαδήποτε μεταβολή, η οποία επηρεάζει την ακρίβεια των πληροφοριών και των δικαιολογητικών που προβλέπονται στο άρθρο 8, το ίδρυμα μικροχρηματοδοτήσεων ενημερώνει χωρίς υπαίτια καθυστέρηση την Τράπεζα της Ελλάδος.

7.

Με απόφαση της Τράπεζας της Ελλάδος μπορεί να καθορίζονται ειδικότερα ζητήματα σχετικά με τη διαδικασία χορήγησης άδειας λειτουργίας.

Άρθρο 7

Αρχικό κεφάλαιο

1.

Για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας απαιτείται η κάλυψη αρχικού κεφαλαίου ίσου τουλάχιστον με το ποσό των διακοσίων πενήντα χιλιάδων (250.000) ευρώ.

2.

Το αρχικό κεφάλαιο καλύπτεται εξ ολοκλήρου με μετρητά κατά τη στιγμή της σύστασης και κατατίθεται σε λογαριασμό πιστωτικού ιδρύματος, όπως αυτό ορίζεται στο στοιχείο 1 της παρ. 1 του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) υπ’ αρ. 575/2013 (L 176), που έχει νόμιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα.

3.

Το ίδρυμα μικροχρηματοδοτήσεων υποχρεούται να διατηρεί ίδια κεφάλαια τουλάχιστον ίσα με το αρχικό κεφάλαιο.

Άρθρο 8

Περιεχόμενο αίτησης για την απόκτηση άδειας λειτουργίας

1.

Για την απόκτηση της άδειας λειτουργίας υποβάλλεται αίτηση στην Τράπεζα της Ελλάδος, η οποία συνοδεύεται από τα εξής δικαιολογητικά:

ήδη λειτουργεί και προτίθεται να τροποποιήσει τον σκοπό της, το αρχικό καταστατικό και όλες τις τροποποιήσεις του,

την εμπειρία, την κατάρτιση και την προέλευση των οικονομικών μέσων των:

άμεσα ή έμμεσα, ειδική συμμετοχή, όπως ορίζεται στο σημείο 36 της παρ. 1 του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) 575/2013,

ή άλλων συμφωνιών ή μέσω κοινής δράσης, τον έλεγχο του ιδρύματος,

είναι υπεύθυνα για τον καθορισμό του προσανατολισμού της δραστηριότητας του ιδρύματος. Για το διοικητικό συμβούλιο των ιδρυμάτων μικροχρηματοδοτήσεων ή κατά περίπτωση τους διαχειριστές, δεν εφαρμόζεται το άρθρο 115 του ν. 4548/2018 (Α΄ 104) ή η παρ. 4 του άρθρου 43 του ν. 4072/2012 (Α΄ 86) και το άρθρο 43Α του ν. 3190/1955 (Α΄ 91).

και των υποκαταστημάτων, περιγραφή των επιτόπιων και μη επιτόπιων ελέγχων που σχεδιάζει να πραγματοποιεί ο αιτών, καθώς και περιγραφή των διαδικασιών εξωτερικής ανάθεσης,

προϋπολογισμού για τα τρία (3) πρώτα οικονομικά έτη,

διαδικασιών, που εξασφαλίζουν την εύρυθμη λειτουργία του ιδρύματος μικροχρηματοδοτήσεων,

το αρχικό κεφάλαιο, όπως ορίζεται στο άρθρο 7,

αιτούντος, συμπεριλαμβανομένης της διοικητικής και λογιστικής οργάνωσης και της διαχείρισης κινδύνου, η οποία αποδεικνύει ότι το εν λόγω οργανωτικό πλαίσιο και οι μηχανισμοί είναι αναλογικοί, κατάλληλοι, ορθοί και επαρκείς όσον αφορά το μέγεθος του ιδρύματος και το επιχειρηματικό του σχέδιο,

του ιδρύματος μικροχρηματοδοτήσεων με αναγνωρισμένους φορείς συγκέντρωσης και επεξεργασίας στοιχείων σχετικά με την οικονομική συμπεριφορά και την πιστοληπτική ικανότητα των οφειλετών,

μορφές μικροχρηματοδότησης του άρθρου 14 και περιγραφή της πολιτικής της αξιολόγησης ποιότητας του χαρτοφυλακίου,

και αντιμετώπισης καταγγελιών από τους δικαιούχους,

παρακολούθησης περιστατικού ασφαλείας, καθώς και των παραπόνων των δικαιούχων για ζητήματα σχετικά με την ασφάλεια, συμπεριλαμβανομένου ενός μηχανισμού αναφοράς περιστατικών,

από παράνομες δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, σύμφωνα με τον ν. 4557/2018 (Α΄ 139),

δραστηριότητα των υποκαταστημάτων ή των επιχειρήσεων προς τους οποίους έχει γίνει εξωτερική ανάθεση,

εταιρείας ή της συμμετοχής των εταίρων στην περιουσία της εταιρείας, από τα οποία αποδεικνύεται ότι ένα ή περισσότερα πρόσωπα υπαγόμενα στον δημόσιο τομέα, όπως αυτός ορίζεται στην περ. α΄ της παρ. 1 του άρθρου κεφαλαίου της εταιρείας ή της συμμετοχής στην περιουσία της εταιρείας.

2.

Με απόφαση της Τράπεζας της Ελλάδος μπορεί να εξειδικεύεται το περιεχόμενο της αίτησης χορήγησης άδειας λειτουργίας και να καθορίζονται:

απαιτούνται για την αξιολόγηση των δικαιολογητικών της παρ. 1,

δραστηριότητες ή τα καθήκοντα που ανατίθενται σε σχέση με τη λειτουργία του ιδρύματος στα φυσικά πρόσωπα που αναφέρονται στην περ. β΄ της παρ. 1 για την αποτροπή ή ελαχιστοποίηση καταστάσεων σημαντικής σύγκρουσης συμφερόντων ή επιρροών, που αποβαίνουν σε βάρος της συνετής και χρηστής διαχείρισης του ιδρύματος,

και νομικά πρόσωπα διατηρούν ειδική σχέση, άμεσα ή έμμεσα, με το ίδρυμα. «Άρθρο 8Α Γνωστοποίηση και αξιολόγηση προτεινόμενων αποκτήσεων ειδικής συμμετοχής

1.

Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, το οποίο, μεμονωμένα ή έπειτα «από κοινού δράση», όπως αυτή ορίζεται στην παρ. 5 του άρθρου 23 του ν. 4261/2014 (Α΄ 107), με άλλα πρόσωπα, έχει αποφασίσει είτε να αποκτήσει, άμεσα ή έμμεσα, ειδική συμμετοχή σε ίδρυμα μικροχρηματοδοτήσεων είτε να αυξήσει περαιτέρω, άμεσα ή έμμεσα, ειδική συμμετοχή σε ίδρυμα μικροχρηματοδοτήσεων, ούτως ώστε η αναλογία των δικαιωμάτων ψήφου ή των μεριδίων κεφαλαίου που κατέχει να φθάνει ή να υπερβαίνει τα όρια του 20%, του 1/3 ή του 50%, ή ώστε το ίδρυμα μικροχρηματοδοτήσεων να καταστεί θυγατρική του επιχείρηση, απευθύνει έγγραφη γνωστοποίηση στην Τράπεζα της Ελλάδος σχετικά με το ίδρυμα χρηματοδοτήσεων, στο οποίο επιδιώκει είτε να αποκτήσει είτε να αυξήσει την ειδική συμμετοχή πριν από την απόκτηση, με την οποία προσδιορίζει το ύψος της προτεινόμενης συμμετοχής και όλες τις απαραίτητες πληροφορίες που τη συνοδεύουν.

2.

Η Τράπεζα της Ελλάδος διενεργεί αξιολόγηση της προτεινόμενης συμμετοχής εντός προθεσμίας τριάντα (30) εργασίμων ημερών από την ημερομηνία της γραπτής επιβεβαίωσης της παραλαβής της γνωστοποίησης και όλων των εγγράφων που απαιτείται να επισυνάπτονται στη γνωστοποίηση. Η Τράπεζα της Ελλάδος με την επιβεβαίωση παραλαβής της γνωστοποίησης ενημερώνει τον προτείνοντα την απόκτηση συμμετοχής για την ημερομηνία λήξης της περιόδου αξιολόγησης.

3.

Κατά την αξιολόγηση της προτεινόμενης συμμετοχής, η Τράπεζα της Ελλάδος, προκειμένου να εξασφαλίσει την ορθή και συνετή διοίκηση του ιδρύματος μικροχορηγήσεων, για το οποίο προτείνεται η απόκτηση συμμετοχής, και λαμβάνοντας υπόψη την ενδεχόμενη επιρροή του προτείνοντος την απόκτηση συμμετοχής στο ίδρυμα μικροχορηγήσεων, αξιολογεί την καταλληλότητά του και την ορθότητα της προτεινόμενης απόκτησης συμμετοχής από χρηματοοικονομική άποψη μέσω της εξέτασης της σωρευτικής συνδρομής κριτηρίων που αφορούν:

μελών του Διοικητικού Συμβουλίου που θα διευθύνουν τις δραστηριότητες του ιδρύματος μικροχρηματοδοτήσεων κατόπιν της προτεινόμενης απόκτησης συμμετοχής,

την απόκτηση συμμετοχής,

του παρόντος νόμου,

σχέση με την προτεινόμενη απόκτηση συμμετοχής, διαπράττεται, επιχειρείται να διαπραχθεί, έχει διαπραχθεί ή επιχειρήθηκε να διαπραχθεί, νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες ή χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, σχετικά με την πρόληψη της χρησιμοποίησης του χρηματοπιστωτικού συστήματος για τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, ή ότι η προτεινόμενη απόκτηση συμμετοχής είναι δυνατόν να αυξήσει αυτόν τον κίνδυνο.

4.

Η Τράπεζα της Ελλάδος μπορεί να απορρίψει την προτεινόμενη απόκτηση συμμετοχής μόνον εφόσον υπάρχουν βάσιμοι λόγοι γι’ αυτό, με βάση τα κριτήρια της παρ. 3 ή εφόσον οι πληροφορίες που διαβιβάσθηκαν από τον προτείνοντα την απόκτηση συμμετοχής δεν είναι πλήρεις ή αληθείς.

5.

Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης προς τις υποχρεώσεις του παρόντος, παύει αυτοδικαίως η άσκηση των δικαιωμάτων ψήφου που απορρέουν από την απόκτηση της ειδικής συμμετοχής και επιβάλλεται από την Τράπεζα της Ελλάδος διοικητικό πρόστιμο, το οποίο δεν υπερβαίνει τις τριακόσιες χιλιάδες (300.000) ευρώ.

Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.