Νόμοι — ΦΕΚ A' 141/2001

Type Νόμος
Publication 2001-07-05
State In force
Source ΦΕΚ
Reform history JSON API

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ F

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ Αρ. Φύλλου 141 27 Ιουνίου 2001

Tροποποίηση διατάξεων του Ποινικού Κώδικα και του Κώ?δικα Ποινικής Δικονομίας και άλλες διατάξεις για την προστασία του πολίτη από αξιόποινες πράξεις εγκλη?ματικών οργανώσεων.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:

Άρθρο 1
1.

Το άρθρο 187 του Ποινικού Κώδικα αντικαθίσταται ως εξής: «Άρθρο 187 Εγκληματική οργάνωση

1.

Με κάθειρξη μέχρι δέκα ετών τιμωρείται όποιος συγκρο?τεί ή εντάσσεται ως μέλος σε δομημένη και με διαρκή δράση ομάδα από τρία ή περισσότερα πρόσωπα (οργάνωση) και επιδιώκει τη διάπραξη περισσότερων κακουργημάτων που προβλέπονται στα άρθρα 207 (παραχάραξη), 208 (κυκλοφο?ρία παραχαραγμένων νομισμάτων), 216 (πλαστογραφία), 218 (πλαστογραφία και κατάχρηση ενσήμων), 242 (ψευδής βεβαίωση, νόθευση), 264 (εμπρησμός), 265 (εμπρησμός σε δάση), 268 (πλημμύρα), 270 (έκρηξη), 272 (παραβάσεις σχε?τικές με τις εκρηκτικές ύλες), 277 (πρόκληση ναυαγίου), 279 (δηλητηρίαση πηγών και τροφίμων), 291 (διατάραξη της ασφάλειας σιδηροδρόμων, πλοίων και αεροσκαφών), 299 (ανθρωποκτονία με πρόθεση), 310 (βαριά σωματική βλάβη), 322 (αρπαγή), 323 (εμπόριο δούλων), 324 (αρπαγή ανηλί?κων), 327 (ακούσια απαγωγή), 336 (βιασμός), 338 (κατάχρη?ση σε ασέλγεια), 339 (αποπλάνηση παιδιών), 374 (διακεκρι?μένες περιπτώσεις κλοπής), 375 (υπεξαίρεση), 380 (λη?στεία), 385 (εκβίαση), 386 (απάτη), 386Α (απάτη με υπολογι?στή), 404 (τοκογλυφία), όπως επίσης περισσότερων κακουρ?γημάτων που προβλέπονται στη νομοθεσία περί ναρκωτικών, όπλων, εκρηκτικών υλών και προστασίας από υλικά που εκ?πέμπουν επιβλαβείς για τον άνθρωπο ακτινοβολίες.

2.

Όποιος με απειλή ή χρήση βίας κατά δικαστικών λει?τουργών, ανακριτικών ή δικαστικών υπαλλήλων, μαρτύρων, πραγματογνωμόνων και διερμηνέων ή με δωροδοκία των ίδιων προσώπων επιχειρεί να ματαιώσει την αποκάλυψη ή δίωξη και τιμωρία των πράξεων της προηγούμενης παρα?γράφου τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους.

3.

Όποιος, εκτός από τις περιπτώσεις της παραγράφου 1, ενώνεται με άλλον για να διαπράξει κακούργημα (συμμορία), τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών. Με φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών τιμωρείται ο υπαίτιος, αν η κατά το προηγούμενο εδάφιο ένωση έγινε για τη διάπραξη πλημμε?λήματος το οποίο τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους και με το οποίο επιδιώκεται οικονομικό ή άλλο υλικό όφελος ή η προσβολή της ζωής, της σωματικής ακεραιότη?τας ή της γενετήσιας ελευθερίας.

4.

Η κατασκευή, προμήθεια ή κατοχή όπλων, εκρηκτικών υλών και χημικών ή βιολογικών υλικών ή υλικών που εκπέ?μπουν επιβλαβείς για τον άνθρωπο ακτινοβολίες προς εξυ?πηρέτηση των σκοπών της οργάνωσης της παραγράφου 1 ή της συμμορίας της παραγράφου 3 ή η επιδίωξη οικονομικού ή άλλου υλικού οφέλους των μελών τους συνιστούν επιβα?ρυντικές περιστάσεις. Η μη τέλεση οποιουδήποτε από τα επι?διωκόμενα εγκλήματα των παραγράφων 1 και 3 συνιστά ελα?φρυντική περίσταση. Η απλή ψυχική συνέργεια στα εγκλή?ματα της συγκρότησης ή συμμετοχής κατά την παράγραφο 1 ή της συμμορίας κατά την παράγραφο 3 δεν τιμωρείται, εφόσον τα μέλη της οργάνωσης ή συμμορίας δεν επιδιώκουν οικονομικό ή άλλο υλικό όφελος.

5.

Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται και όταν οι προβλεπόμενες σε αυτό αξιόποινες πράξεις τελέσθηκαν στην αλλοδαπή από ημεδαπό ή στρέφονταν κατά Έλληνα πο?λίτη ή κατά νομικού προσώπου που εδρεύει στην ημεδαπή ή κατά του Ελληνικού κράτους, ακόμη και αν αυτές δεν είναι αξιό?ποινες κατά τους νόμους της χώρας στην οποία τελέσθηκαν.»

2.

Στο στοιχείο α΄ του άρθρου 1 του ν. 2331/1995, όπως τρο?ποποιήθηκε με την παράγραφο 16 του άρθρου 2 του ν. 2479/ 1997, με την παράγραφο 1 του άρθρου 6 του ν. 2515/1997, με τις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου έκτου του ν. 2656/1998 και με το άρθρο ένατο του ν. 2803/2000, προστίθεται εδάφιο ακγ΄ που έχει ως εξής: «ακγ΄) Τα προβλεπόμενα στις παραγράφους 1 και 2 του άρ?θρου 187 του Ποινικού Κώδικα».

Άρθρο 2

Μετά το άρθρο 187 του Ποινικού Κώδικα προστίθεται άρ?θρο 187Α που έχει ως εξής: «Άρθρο 187Α Μέτρα επιείκειας

1.

Αν κάποιος από τους υπαιτίους των πράξεων της συγκρό?τησης ή συμμετοχής σε οργάνωση ή της συμμορίας κατά τις παραγράφους 1 και 3 του άρθρου 187 καταστήσει δυνατή με αναγγελία στην αρχή την πρόληψη της διάπραξης ενός από τα σχεδιαζόμενα εγκλήματα ή με τον ίδιο τρόπο συμβάλλει ου?2205 την άσκηση της ποινικής δίωξης και υποβάλλει τη δικογραφία στον εισαγγελέα εφετών, που έχει τα δικαιώματα του άρθρου 43 παράγραφος 1 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας.

2.

Αν στην περίπτωση της προηγούμενης παραγράφου ο υπαίτιος έχει τελέσει κάποιο από τα επιδιωκόμενα εγκλήμα?τα των παραγράφων 1 και 3 του άρθρου 187, το δικαστήριο επιβάλλει σε αυτόν ποινή ελαττωμένη κατά το άρθρο 83. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις το δικαστήριο, εκτιμώντας όλες τις περιστάσεις και ιδίως την επικινδυνότητα της οργά?νωσης ή συμμορίας, την έκταση της συμμετοχής του υπαιτί?ου σε αυτήν και το βαθμό της συμβολής του στην εξάρθρω?σή της, μπορεί να διατάξει την αναστολή της εκτέλεσης της ποινής για τρία έως δέκα έτη, εφαρμοζομένων κατά τα λοιπά των άρθρων 99 έως 104.

3.

Για όποιον καταγγέλλει αξιόποινες πράξεις που τελέ?σθηκαν σε βάρος του από εγκληματική οργάνωση του άρ?θρου 187, ο εισαγγελέας πλημμελειοδικών, αν η καταγγελία πιθανολογείται βάσιμη, μπορεί, ύστερα από έγκριση του ει?σαγγελέα εφετών, να απόσχει προσωρινά από την ποινική δίωξη για παραβάσεις του νόμου περί αλλοδαπών και περί εκδιδομένων με αμοιβή προσώπων μέχρι να εκδοθεί αμετά?κλητη απόφαση για τις πράξεις που καταγγέλθηκαν. Αν η κα?ταγγελία αποδειχθεί βάσιμη, η αποχή από την ποινική δίωξη γίνεται οριστική.

4.

Η απέλαση αλλοδαπών που βρίσκονται παράνομα στη χώρα και καταγγέλλουν αξιόποινες πράξεις που τελέσθηκαν από εγκληματική οργάνωση του άρθρου 187, μπορεί, με διά?ταξη του εισαγγελέα πλημμελειοδικών και έγκριση του ει?σαγγελέα εφετών, να αναστέλλεται μέχρι να εκδοθεί αμετά?κλητη απόφαση για τις πράξεις που καταγγέλθηκαν. Όσο χρόνο διαρκεί η αναστολή της απέλασης χορηγείται στους αλλοδαπούς άδεια παραμονής κατά παρέκκλιση από την ισχύουσα νομοθεσία περί αλλοδαπών.»

Άρθρο 3
1.

Το άρθρο 272 του Ποινικού Κώδικα αντικαθίσταται ως εξής: «Άρθρο 272 Παραβάσεις σχετικές με τις εκρηκτικές ύλες

1.

Όποιος κατασκευάζει, προμηθεύεται ή κατέχει εκρηκτι?κές ύλες ή εκρηκτικές βόμβες με σκοπό να τις χρησιμοποιή?σει για να προξενήσει κοινό κίνδυνο σε ξένα πράγματα ή κίν?δυνο για άνθρωπο ή να τις παραχωρήσει σε άλλον για τέτοια χρήση, τιμωρείται με κάθειρξη.

2.

Όποιος κατασκευάζει, προμηθεύεται, παραδίδει, παρα?λαμβάνει, φυλάσσει, αποκρύπτει ή μεταφέρει εκρηκτικές ύλες ή εκρηκτικές βόμβες, για τις οποίες γνωρίζει ότι προο?ρίζονται για την εγκληματική χρήση της παραγράφου 1, τι?μωρείται με κάθειρξη μέχρι δέκα ετών. Με την ίδια ποινή τι?μωρείται και όποιος, ενώ γνωρίζει ότι κάποιος άλλος έχει σκοπό να κάνει εγκληματική χρήση εκρηκτικών υλών ή εκρη?κτικών βομβών της παραγράφου 1, τον καθοδηγεί με οποι?ονδήποτε τρόπο για την κατασκευή, χρήση, προμήθεια, πα?ράδοση, μεταφορά ή φύλαξή τους.»

2.

Το άρθρο 272Α του Ποινικού Κώδικα, που προστέθηκε με το άρθρο 2 του ν.δ. 364/1969, καταργείται.

Άρθρο 4

Η παράγραφος 5 του άρθρου 111 του Κώδικα Ποινικής Δι?κονομίας, όπως αντικαταστάθηκε με την παράγραφο 1 του άρθρου 12 του ν. 1897/1990, αντικαθίσταται ως εξής: «5. Τα κακουργήματα της πειρατείας, τα κακουργήματα κατά της ασφάλειας της σιδηροδρομικής ή υδάτινης συγκοι?νωνίας ή της αεροπλοΐας που προβλέπονται στον Ποινικό Κώδικα ή σε ειδικούς ποινικούς νόμους, τα κακουργήματα που προβλέπονται στην παράγραφο 1 του άρθρου 187 του Ποινικού Κώδικα, καθώς και τα συναφή με αυτά πλημμελή?ματα και κακουργήματα, έστω και αν τα τελευταία τιμωρού?νται βαρύτερα από τα ως άνω κύρια κακουργήματα.»

Άρθρο 5

Μετά το άρθρο 200 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας προ?στίθεται άρθρο 200Α ως εξής: «Άρθρο 200A Ανάλυση D.N.A.

1.

Όταν υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ότι ένα πρόσωπο έχει τελέσει κακούργημα με χρήση βίας ή έγκλημα που στρέφε?ται κατά της γενετήσιας ελευθερίας ή πράξεις συγκρότησης ή συμμετοχής σε οργάνωση, κατά την παράγραφο 1 του άρ?θρου 187 του Ποινικού Κώδικα, το αρμόδιο δικαστικό συμ?βούλιο μπορεί να διατάξει ανάλυση του δεοξυριβονουκλεϊ?κού οξέος (Deoxyribonucleic Acid -D.N.A.) προς το σκοπό της διαπίστωσης της ταυτότητας του δράστη του εγκλήμα?τος αυτού. Η ανάλυση περιορίζεται αποκλειστικά στα δεδο?μένα που είναι απολύτως αναγκαία για τη διαπίστωση αυτή και διεξάγεται σε κρατικό ή πανεπιστημιακό εργαστήριο. Την ανάλυση του D.N.A. του κατηγορουμένου δικαιούται να ζη?τήσει ο ίδιος για την υπεράσπισή του.

2.

Αν η κατά την προηγούμενη παράγραφο ανάλυση απο?βεί θετική, το πόρισμά της κοινοποιείται στο πρόσωπο από το οποίο προέρχεται το γενετικό υλικό, που έχει δικαίωμα να ζη?τήσει επανάληψη της ανάλυσης. Στην περίπτωση αυτή εφαρ?μόζονται αναλόγως οι διατάξεις των άρθρων 204 έως 208. Το δικαίωμα επανάληψης της ανάλυσης έχει και ο ανακριτής ή ο εισαγγελέας σε κάθε περίπτωση. Αν η ανάλυση αποβεί αρ?νητική, το γενετικό υλικό και τα γενετικά αποτυπώματα κατα?στρέφονται αμέσως, ενώ σε διαφορετική περίπτωση το μεν γενετικό υλικό καταστρέφεται αμέσως, τα δε γενετικά απο?τυπώματα παραμένουν μόνο για τις ανάγκες της ποινικής δί?κης στη δικογραφία.

3.

Η κατά την προηγούμενη παράγραφο καταστροφή δια?τάσσεται με βούλευμα του δικαστικού συμβουλίου που διέ?ταξε την ανάλυση. Ειδικά την καταστροφή των γενετικών απο?τυπωμάτων που παρέμειναν στη δικογραφία τη διατάσσει το Συμβούλιο Εφετών με βούλευμά του, αμέσως μετά την αμε?τάκλητη περάτωση της ποινικής δίκης. Σε εξαιρετικές περι?πτώσεις, η καταστροφή του γενετικού υλικού ή των γενετικών αποτυπωμάτων αναβάλλεται για τον απολύτως απαραίτητο χρόνο, αν το Συμβούλιο κρίνει με ειδική αιτιολογία ότι η δια?τήρησή τους είναι αναγκαία για τη διαλεύκανση και άλλων αξιόποινων πράξεων που προβλέπονται στην παράγραφο 1.

4.

Αν διατάχθηκε κατά τις προηγούμενες παραγράφους η καταστροφή του γενετικού υλικού ή και των γενετικών απο?τυπωμάτων, αυτή γίνεται με επιμέλεια του εισαγγελέα αμέ?σως μετά την κοινοποίηση του βουλεύματος σε αυτόν και πά?ντως μέσα στις επόμενες δέκα εργάσιμες ημέρες. Στην κατα?στροφή καλείται να παραστεί με συνήγορο και τεχνικό σύμ?βουλο το πρόσωπο από το οποίο λήφθηκε το γενετικό υλικό.»

Άρθρο 6

Μετά το άρθρο 253 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας προ?στίθεται άρθρο 253Α που έχει ως εξής: «Άρθρο 253Α Ανακριτικές πράξεις επί εγκληματικών οργανώσεων

1.

Ειδικά για τις αξιόποινες πράξεις των παραγράφων 1 και 2206 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) και τις διαδικασίες των επόμενων παραγράφων και όπως κα?τά τα λοιπά η διείσδυση προβλέπεται στην παράγραφο 1 του άρθρου 25Β του ν. 1729/1987 «Καταπολέμηση της διάδοσης των ναρκωτικών, προστασία των νέων και άλλες διατάξεις» όπως ισχύει, και στην παράγραφο 1 του άρθρου 5 του ν. 2713/1999 «Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων της Ελληνι?κής Αστυνομίας και άλλες διατάξεις», εφόσον η ανακριτική διείσδυση περιορίζεται στις πράξεις που είναι απολύτως αναγκαίες για τη διακρίβωση εγκλημάτων, την τέλεση των οποίων τα μέλη της οργάνωσης είχαν προαποφασίσει,

αυτές προβλέπονται στο άρθρο 38 του ν. 2145/ 1993 «Ρύθμι?ση θεμάτων εκτελέσεων ποινών επιταχύνσεως και εκσυγχρονισμού των διαδικασιών απονομής της δικαιοσύνης και άλλων θεμάτων», όπως ισχύει,

και άλλες διατάξεις»,

κατοικίας με συσκευές ήχου ή εικόνας ή με άλλα ειδικά τεχνικά μέσα με την τήρηση των ίδιων εγγυήσεων και διαδικα?σίες, όπως κατά τα λοιπά η καταγραφή προβλέπεται στην πα?ράγραφο 4 του άρθρου 6 του παραπάνω ν. 2713/1999 και

ν. 2472/1997 «Προστασία του ατόμου από την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.»

2.

Οι ανακριτικές πράξεις της προηγούμενης παραγράφου διεξάγονται μόνο:

Ποινικού Κώδικα και

3.

Για τη διενέργεια των αναφερόμενων στην παράγραφο 1 ανακριτικών πράξεων, καθώς και για το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα που απαιτείται για την επίτευξη του επι?διωκόμενου σκοπού αποφαίνεται με ειδικά αιτιολογημένο βούλευμά του το αρμόδιο δικαστικό συμβούλιο μετά από πρόταση του εισαγγελέα. Σε εξαιρετικά επείγουσες περι?πτώσεις την έρευνα μπορεί να διατάξει ο εισαγγελέας ή ο ανακριτής. Στην περίπτωση αυτή ο εισαγγελέας ή ο ανακρι?τής είναι υποχρεωμένοι να εισαγάγουν το ζήτημα στο αρμό?διο δικαστικό συμβούλιο μέσα σε προθεσμία τριών ημερών. Διαφορετικά η ισχύς της σχετικής διάταξης παύει αυτοδικαί?ως με τη λήξη της τριήμερης προθεσμίας.

4.

Κάθε στοιχείο ή γνώση που αποκτήθηκε κατά τη διενέρ?γεια των αναφερόμενων στην παράγραφο 1 ανακριτικών πρά?ξεων μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για τους λόγους που όρισε το δικαστικό συμβούλιο. Κατ' εξαίρεση επιτρέπεται τα στοιχεία αυτά ή οι αποκτηθείσες γνώσεις να χρησιμοποιη?θούν για τη βεβαίωση εγκλήματος, τη σύλληψη δραστών και την εξάρθρωση άλλης εγκληματικής οργάνωσης, εφόσον το δικαστικό συμβούλιο αποφανθεί ειδικώς περί αυτού.

5.

Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται και κα?τά τη διενέργεια των αντίστοιχων ερευνών που προβλέπο?νται σε ειδικούς ποινικούς νόμους των οποίων οι ρυθμίσεις εξακολουθούν να ισχύουν, εφόσον δεν έρχονται σε αντίθεση με τις διατάξεις του παρόντος.»

Άρθρο 7

Περάτωση ανάκρισης Η περάτωση της κύριας ανάκρισης για τα κακουργήματα του άρθρου 187 του Ποινικού Κώδικα κηρύσσεται από το συμβούλιο εφετών. Για το σκοπό αυτόν η δικογραφία διαβι?βάζεται αμέσως μετά την τελευταία ανακριτική πράξη από τον εισαγγελέα πλημμελειοδικών στον εισαγγελέα εφετών, ο οποίος, αν κρίνει ότι η ανάκριση δεν χρειάζεται συμπλήρωση, την εισάγει με πρότασή του στο Συμβούλιο Εφετών, που απο?φαίνεται αμετάκλητα ακόμη και για τα συναφή εγκλήματα, ανεξάρτητα από τη βαρύτητά τους, έστω και αν για κάποιο από αυτά προβλέπεται διαφορετικός τρόπος περάτωσης της ανάκρισης.

Άρθρο 8

Ευθύνη νομικών προσώπων και επιχειρήσεων

1.

Αν κάποια από τις αξιόποινες πράξεις των άρθρων 1 και 2 του ν. 2331/1995 προσπορίσει άμεσο περιουσιακό όφελος σε νομικό πρόσωπο ή επιχείρηση και εφόσον ένα ή περισσό?τερα από τα πρόσωπα που ασκούν τη διοίκησή τους ή διαχειρίζονται υποθέσεις τους γνώριζε ότι το όφελος προέρχε?ται από τέτοια πράξη, επιβάλλονται στο νομικό πρόσωπο ή την επιχείρηση οι ακόλουθες κυρώσεις, σωρευτικά ή διαζευ?κτικά, με κοινή απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού, ύστερα από πρόταση της Επιτροπής του άρθρου 7 του ν. 2331/1995:

αποκλεισμός της από δημόσιες παροχές ή ενισχύσεις ή από δημόσιους διαγωνισμούς. Σε περίπτωση που το ακριβές ύψος του οφέλους για οποι?ονδήποτε λόγο δεν μπορεί να υπολογισθεί, επιβάλλεται πρό?στιμο από δέκα εκατομμύρια (10.000.000) δραχμές ή 29.347,0286 ευρώ έως ένα δισεκατομμύριο (1.000.000.000) δραχμές ή 2.934.702,8613 ευρώ. Τα ποσά αυτά μπορεί να αναπροσαρμόζονται με κοινές αποφάσεις των Υπουργών Οι?κονομικών και Δικαιοσύνης.

2.

Εφόσον τα κατά την προηγούμενη παράγραφο πρόσω?πα αγνοούσαν από αμέλεια την προέλευση του οφέλους, επι?βάλλεται υπό τις αυτές κατά τα λοιπά προϋποθέσεις, σω?ρευτικά ή διαζευκτικά, διοικητικό πρόστιμο έως το διπλάσιο του οφέλους ή προσωρινός αποκλεισμός έως έξι μήνες από δημόσιες παροχές ή ενισχύσεις ή δημόσιους διαγωνισμούς.

3.

Για τη σωρευτική ή διαζευκτική επιβολή των κυρώσεων που προβλέπονται στις προηγούμενες παραγράφους και για την επιμέτρηση των κυρώσεων λαμβάνονται υπόψη ιδίως η βαρύτητα της παράβασης και της υπαιτιότητας, η οικονομι?κή επιφάνεια του νομικού προσώπου ή της επιχείρησης και οι περιστάσεις της συγκεκριμένης περίπτωσης.

Άρθρο 9

Προστασία μαρτύρων

Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.