Νόμοι — ΦΕΚ A' 159/2016

Type Νόμος
Publication 2016-09-06
State In force
Source ΦΕΚ
Reform history JSON API

Ρυθμίσεις για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση, τη διαπολιτισμική εκπαίδευση και άλλες διατάξεις.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ

Άρθρο 1

Σκοπός και πεδίο εφαρμογής

1.

Σκοπός των διατάξεων του Κεφαλαίου Α΄ του νόμου είναι η ρύθμιση του πλαισίου για την ανάπτυξη πρωτοβουλιών και την ενίσχυση δραστηριοτήτων στον τομέα της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό, με στόχο την ποιοτική αναβάθμιση και βελτίωσή της, ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες των ελληνικής καταγωγής μαθητών του εξωτερικού και των ατόμων μη ελληνικής καταγωγής που επιθυμούν να γνωρίσουν την ελληνική γλώσσα και τον πολιτισμό και ειδικότερα:

εξωτερικό λαμβάνοντας υπόψη τις κατά τόπους ιδιαιτερότητες και ανάγκες στο πλαίσιο μιας συνεχώς ενισχυόμενης πολυπολιτισμικής φυσιογνωμίας των σύγχρονων κοινωνιών,

επιτυγχάνεται η ένταξη των Ελλήνων μαθητών στη χώρα υποδοχής με διατήρηση του γλωσσικού και πολιτιστικού δεσμού και επαφής με την Ελλάδα και τον πολιτισμό της και αφετέρου δε να εξασφαλίζεται η δυνατότητα πρόσβασης στα δύο εκπαιδευτικά συστήματα της Ελλάδας και της χώρας υποδοχής,

σε σχέση με την ελληνική επιστημονική, πολιτιστική και φυσική κληρονομιά,

ευρύτερης προσπάθειας για τη διάδοσή τους σε παγκόσμιο επίπεδο,

με την εκπόνηση σχετικών προγραμμάτων σπουδών,

και η αξιοποίησή της με τη δημιουργία δικτύων πολιτισμικών ανταλλαγών,

στην ελληνόγλωσση διδασκαλία και στην έρευνα για την ελληνική γλώσσα και πολιτισμό στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.

2.

Ο παρών νόμος εφαρμόζεται σε: α) μαθητές του εξωτερικού ελληνικής καταγωγής και β) μαθητές μη ελληνικής καταγωγής που επιθυμούν να γνωρίσουν την ελληνική γλώσσα και τον πολιτισμό.

Άρθρο 2

Φορείς της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης Φορείς της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό μπορεί να είναι οι ελληνικές διπλωματικές ή προξενικές αρχές, οι ορθόδοξες εκκλησίες, οι εκπαιδευτικές ή άλλες αρχές των άλλων χωρών, οι ελληνικές κοινότητες, τα ελληνικά ιδρύματα, οι σύλλογοι γονέων και οι πολιτιστικοί ή μορφωτικοί σύλλογοι, τα σωματεία και άλλα νομικά πρόσωπα, εφόσον τα νομικά πρόσωπα εγκρίνονται από την αρμόδια Διεύθυνση Παιδείας Ομογενών, Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης, Ξένων και Μειονοτικών Σχολείων, εφόσον πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις σύστασης στη χώρα υποδοχής.

Άρθρο 3

Μορφές οργάνωσης της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης Η ελληνόγλωσση εκπαίδευση παρέχεται από:

(ελληνόγλωσσο και ξενόγλωσσο) πρόγραμμα.

ενταγμένα σε Α.Ε.Ι. της ημεδαπής τα οποία προσφέρουν εξ αποστάσεως εκπαίδευση.

των σχολείων διεθνών οργανισμών που ακολουθούν τους κανονισμούς λειτουργίας των σχολείων αυτών.

Άρθρο 4

Ίδρυση-αναγνώριση μορφών οργάνωσης της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης Α. Σχολικές Μονάδες:

1.

Με κοινή απόφαση των Υπουργών Παιδείας, Έρευνας, Θρησκευμάτων και Οικονομικών ιδρύονται, συγχωνεύονται ή καταργούνται σχολικές μονάδες αρμοδιότητας του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, ανάλογα με τον αριθμό των μαθητών τους και αναβαθμίζονται τα προγράμματα και τα εκπαιδευτικά εργαλεία.

2.

Με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, μπορεί να ιδρύονται στην αλλοδαπή σχολικές μονάδες με δίγλωσσο πρόγραμμα από φορείς του άρθρου 2, εφόσον αυτό επιτρέπεται από τη νομοθεσία των ξένων χωρών ή από διεθνείς ή διακρατικές συμφωνίες. Η αναγνώριση και η ισοτιμία των τίτλων σπουδών για τα δίγλωσσα σχολεία για τις ξένες χώρες καθορίζονται από τις διμερείς συμφωνίες, σύμφωνα με σχετικές διατάξεις της ημεδαπής και της χώρας υποδοχής. Οι απολυτήριοι τίτλοι σπουδών που χορηγούν τα σχολεία αυτά αναγνωρίζονται ως ισότιμοι με τους τίτλους των αντίστοιχων σχολείων της ημεδαπής.

3.

Στις σχολικές μονάδες της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης εφαρμόζονται όσα ισχύουν στα δημόσια σχολεία της ημεδαπής ως προς την έναρξη, διάρκεια και λήξη του σχολικού και διδακτικού έτους, τις αργίες και διακοπές, τις εγγραφές, μετεγγραφές, τη φοίτηση και τις εξετάσεις κάθε είδους και τη χορήγηση τίτλων σπουδών. Παρεκκλίσεις από τα ωρολόγια προγράμματα επιτρέπονται με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, η οποία εκδίδεται ύστερα από εισήγηση του οικείου φορέα και σύμφωνη γνώμη του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.), ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στις χώρες υποδοχής.

4.

Το ωρολόγιο πρόγραμμα και το πρόγραμμα σπουδών των σχολικών μονάδων καθορίζεται με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, ύστερα από γνώμη του Ι.Ε.Π. Το πρόγραμμα σπουδών αξιολογείται από το Ι.Ε.Π. ανά τριετία. Οι μεταβολές μπορεί να αφορούν και τη διδασκαλία της γλώσσας και του πολιτισμού της χώρας υποδοχής. Στο δίγλωσσο πρόγραμμα, απαραίτητη προϋπόθεση είναι οι ώρες διδασκαλίας στην ελληνική γλώσσα να είναι τουλάχιστον δέκα (10) κάθε εβδομάδα.

5.

Τα δημόσια σχολεία της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της Κυπριακής Δημοκρατίας είναι ισότιμα προς τα αντίστοιχα σχολεία της ημεδαπής. Β. Τμήματα Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού (Τ.Ε.Γ.):

1.

Στα Τ.Ε.Γ. που είναι ενταγμένα σε εκπαιδευτικές μονάδες ξένων χωρών και επιχορηγούνται, έστω και μερικώς, από το εκπαιδευτικό σύστημα ξένων χωρών εφαρμόζεται το πρόγραμμα που αναγνωρίζεται από τις χώρες αυτές και στους αποφοίτους χορηγείται αποδεικτικό έγγραφο, το οποίο περιλαμβάνει τη βαθμολογία των μαθημάτων της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης.

2.

Κατά τη συνεργασία με τις εκπαιδευτικές αρχές της χώρας υποδοχής για τη διαμόρφωση και την τροποποίηση του προγράμματος σπουδών στα ενταγμένα τμήματα ή για τη σύνταξη του προγράμματος σπουδών στα μη ενταγμένα τμήματα συμμετέχει Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (Κ.Ε.Γ.), που ορίζεται από τον Υπουργό Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων και το Ι.Ε.Π., με διατύπωση σχετικής γνώμης για τα θέματα αρμοδιότητάς του. Για τα ενταγμένα σε Α.Ε.Ι. της ημεδαπής Τ.Ε.Γ. το πρόγραμμα σπουδών εγκρίνεται από τη Γενική Συνέλευση του οικείου Τμήματος.

3.

Η διδασκαλία μπορεί να πραγματοποιείται και εξ αποστάσεως με τη χρήση των νέων Τεχνολογιών, Πληροφοριών και Επικοινωνίας ειδικά σε περιπτώσεις ολιγομελών τμημάτων σε απομακρυσμένες περιοχές όπου είναι ανέφικτο οικονομικά να αποσπαστεί εκπαιδευτικός.

4.

Τα αναγνωρισμένα Τ.Ε.Γ. αξιολογούνται ανά τριετία από το Ι.Ε.Π. και εξειδικευμένο φορέα για την ελληνική γλώσσα, ώστε:

παρ. 2.

δεν μπορεί να είναι λιγότερες από είκοσι (20) συνολικά για όλα τα τμήματα διδασκαλίας. Στη διαδικασία αξιολόγησης λαμβάνεται υπόψη ο αριθμός των μαθητών που συμμετέχουν στις εξετάσεις πιστοποίησης ελληνομάθειας εξειδικευμένου φορέα ελληνικής γλώσσας και τα ποσοστά επιτυχίας.

5.

Τα αναγνωρισμένα Τ.Ε.Γ. διατηρούν σε ψηφιακή μορφή:

Τα ανωτέρω αποστέλλονται μέσω του Συντονιστή Εκπαίδευσης στη ΔΙ.Π.Ο.Δ.Ε.Ξ.Μ.Σ..

6.

Για την παρακολούθηση της εφαρμογής του παρόντος άρθρου, το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων αναβαθμίζει το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (Ο.Π.Σ.), έτσι ώστε, μέσω της διαλειτουργικότητας και συμβατότητας με το υπάρχον Ο.Π.Σ. της ΔΙ.Π.Ο.Δ.Ε.Ξ.Μ.Σ. σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, να διασφαλίζεται η καταγραφή και αποτύπωση των δεδομένων ενίσχυσης των εκπαιδευτικών μονάδων. Σκοπός του Ο.Π.Σ. είναι, κατά το μέρος που αφορά την ελληνόγλωσση εκπαίδευση: α) η υποστήριξη του Υπουργείου για τη διαμόρφωση πολιτικής, β) ο σχεδιασμός και η οργάνωση της ενίσχυσης των εκπαιδευτικών μονάδων στο εξωτερικό, γ) η εποπτεία και ο συντονισμός ενεργειών για τον έλεγχο των δαπανών ενίσχυσης των εκπαιδευτικών μονάδων στο εξωτερικό και δ) η εποπτεία του έργου εδρών Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

1.

Το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων ενισχύει τις μονάδες ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό. Η ενίσχυση γίνεται με:

απόσπαση στο εξωτερικό, (ββ) την πρόσληψη ομογενών ή αλλογενών ως ωρομισθίων συμβασιούχων,

εκπαιδευτικού υλικού,

προσαρμοσμένων στις συνθήκες των άλλων χωρών,

και φοιτητές, που αριστεύουν στην ελληνική γλώσσα στο εξωτερικό, καθώς και σε ομογενείς και αλλογενείς, που επιδεικνύουν δραστηριότητα στη διάδοση και διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας.

2.

Τα Τ.Ε.Γ., τα οποία δεν είναι ενταγμένα σε εκπαιδευτικές μονάδες ξένων χωρών, υποχρεούνται:

και το Ι.Ε.Π.,

ανά έτος και συγκεκριμένες ώρες ανά εβδομάδα, που δεν μπορεί να είναι λιγότερες από είκοσι (20) συνολικά για όλα τα τμήματα διδασκαλίας.

3.

Τα αναγνωρισμένα Τ.Ε.Γ. μπορεί να ενισχύονται, σύμφωνα με τα ανωτέρω, εφόσον:

πενήντα (50),

πενήντα (50) και ανά τμήμα επιπέδου γλωσσομάθειας τους έξι (6),

οι μαθητές δεν απουσιάζουν σε ποσοστό άνω του 20% των ωρών διδασκαλίας. Αν δεν πληρείται κάποια από τις ανωτέρω τρεις προϋποθέσεις, η ενίσχυση μπορεί να γίνεται μόνο με τη διάθεση εκπαιδευτικού υλικού, ηλεκτρονικού ή έντυπου.

Άρθρο 6

Μόνιμη Επιτροπή Συνεργασίας Συνιστάται άμισθη Μόνιμη Επιτροπή Συνεργασίας από συναρμόδια Υπουργεία για τη διάδοση της ελληνικής γλώσσας και πολιτισμού στο εξωτερικό. Στην Επιτροπή μετέχει από τα κάτωθι Υπουργεία ένας εκπρόσωπος, που ορίζεται από τον καθ’ ύλην αρμόδιο Υπουργό:

ως και της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού. Στην Επιτροπή προεδρεύει ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, ενώ παρίστανται ως σύμβουλοι ο εκάστοτε πρόεδρος του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) και ο πρόεδρος Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας (Κ.Ε.Γ.) και ένας εκπρόσωπος του Οικουμενικού Πατριαρχείου, ειδικός σε θέματα Παιδείας και Πολιτισμού. Η Επιτροπή συνέρχεται τουλάχιστον δύο φορές ετησίως και έχει ως έργο τον ετήσιο προγραμματισμό και απολογισμό της κοινής δράσης των τριών Υπουργείων και της Γενικής Γραμματείας αναφορικά με την προώθηση της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης και εν γένει της ελληνικής παιδείας και πολιτισμού στο εξωτερικό συντάσσοντας ετήσια Έκθεση Προγραμματισμού και Απολογισμού Κοινής Δράσης, η οποία διαβιβάζεται στις αρμόδιες υπηρεσίες των αντίστοιχων Υπουργείων.

Άρθρο 7

Προγράμματα ανταλλαγών Τα προγράμματα ανταλλαγών Ελλήνων μαθητών και εκπαιδευτικών της ημεδαπής με μαθητές και εκπαιδευτικούς ελληνικής ή ξένης καταγωγής από άλλες χώρες ορίζονται τόσο από τις διακρατικές συμφωνίες που υπογράφει η χώρα όσο και από τα ισχύοντα προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.).

Άρθρο 8

Πιστοποιητικό ελληνομάθειας Με προεδρικό διάταγμα, που εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, προβλέπεται η χορήγηση πιστοποιητικών ελληνομάθειας σε ομογενείς και αλλογενείς από τον αρμόδιο φορέα του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (Κ.Ε.Γ.), και καθορίζεται ο τύπος των πιστοποιητικών αυτών, οι προϋποθέσεις για την απόκτησή τους, η διαδικασία και το περιεχόμενο των εξετάσεων, οι προϋποθέσεις συμμετοχής σε αυτές και κάθε σχετικό θέμα. Η χορήγηση του πιστοποιητικού ελληνομάθειας γίνεται κατόπιν εξετάσεων σε πλήρη αντιστοιχία με τα επίπεδα του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς για τις Γλώσσες (Κ.Ε.Π.Α.).

Άρθρο 9

Μόνιμη Επιτροπή για την παρακολούθησηπροώθηση του έργου φορέων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης

1.

Συνιστάται Μόνιμη Επιτροπή με τις ακόλουθες αρμοδιότητες: α. Την παρακολούθηση του έργου των φορέων ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό της περίπτωσης δ΄ του άρθρου 3. β. Τη μελέτη του τρόπου ενισχύσεων των φορέων ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό της περίπτωσης δ’ του άρθρου 3, λαμβάνοντας υπόψη το παρεχόμενο έργο τους και τις συνθήκες λειτουργίας τους, και τη διατύπωση σχετικών εισηγήσεων προς τον Υπουργό Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων. γ. Την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου των εκπαιδευτικών που αποσπώνται και υπηρετούν σε φορείς από πρόσωπα με εμπειρία στα θέματα των αρμοδιοτήτων της, ως εξής: α) τον Πρόεδρο και δύο μέλη που ορίζει με απόφασή του ο Υπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, ένας εκ των οποίων υπηρετεί στη Διεύθυνση Παιδείας Ομογενών, Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης, Ξένων και Μειονοτικών Σχολείων και έναν εκπρόσωπο από το Ι.Ε.Π., β) ένα μέλος που ορίζει ο Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού, γ) δύο μέλη που ορίζει ο Υπουργός Εξωτερικών, ένα εκ των οποίων υπηρετεί στη Γενική Γραμματεία Απόδημου Ελληνισμού, και

Η Μόνιμη Επιτροπή συγκροτείται με κοινή απόφαση των Υπουργών Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, Πολιτισμού και Αθλητισμού και Εξωτερικών.

3.

Η επιχορήγηση των φορέων του άρθρου 2 δίνεται με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, ύστερα από εισήγηση της Μόνιμης Επιτροπής.

4.

Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων καθορίζονται ο τρόπος διαχείρισης των επιχορηγήσεων, η διαδικασία απόδοσης των σχετικών λογαριασμών και τα δικαιολογητικά που απαιτούνται.

Άρθρο 10

Εποπτεία και Διοίκηση

1.

Η εποπτεία της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης ασκείται:

νομικά πρόσωπα αρμοδιότητας του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων. Όταν δεν υπάρχουν συντονιστές εκπαίδευσης των περιπτώσεων α΄ και β΄, η εποπτεία ασκείται από τις ελληνικές διπλωματικές ή προξενικές αρχές σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων,

σχολεία ξένων χωρών ή διεθνών οργανισμών ή αναγνωρίζονται και επιχορηγούνται από το εκπαιδευτικό σύστημα ξένων χωρών η εποπτεία ασκείται από τις αρμόδιες αρχές αυτών,

2.

Στα δίγλωσσα σχολεία η εποπτεία ασκείται σύμφωνα με τη σχετική διακρατική συμφωνία.

Άρθρο 11

Όργανα συντονισμού, διοίκησης και εποπτείας

1.

Όργανα συντονισμού, διοίκησης και εποπτείας των εκπαιδευτικών μονάδων και του εκπαιδευτικού προσωπικού είναι οι Συντονιστές Εκπαίδευσης, οι οποίοι, στην περιοχή ευθύνης τους ασκούν καθήκοντα σε θέματα που αφορούν: α) τη λειτουργία όλων των μονάδων που παρέχουν ελληνόγλωσση εκπαίδευση, β) το εκπαιδευτικό προσωπικό που αποσπάται ή προσλαμβάνεται σε εκπαιδευτικές μονάδες και γ) το συντονισμό των δράσεων ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης και τη συνεργασία με τις αρχές της χώρας υποδοχής.

2.

Οι Συντονιστές, οι οποίοι είναι κατ’ ανώτατο όριο δεκαπέντε εκπαιδευτικοί, όσα δηλαδή και τα Συντονιστικά Γραφεία Εκπαίδευσης, αποσπώνται με κοινή απόφαση των Υπουργών Εξωτερικών και Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων στις ελληνικές διπλωματικές και προξενικές αρχές του εξωτερικού, ανάλογα με τις εκπαιδευτικές ανάγκες.

3.

Το έργο των Συντονιστών Εκπαίδευσης αφορά τους ακόλουθους τομείς και περιλαμβάνει την άσκηση των σχετικών αρμοδιοτήτων στην περιοχή ευθύνης τους: α. Συμβουλευτικό-επιστημονικό τομέα:

τους εκπαιδευτικούς, που αποσπώνται ή προσλαμβάνονται σε εκπαιδευτικές μονάδες ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης.

Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.