Νόμοι — ΦΕΚ A' 179/2004

Η ανάθεση της κατασκευής των δημόσιων έργων γί?νεται υποχρεωτικά στην εργοληπτική επιχείρηση ή κοινο?πραξία η οποία προσέφερε τη χαμηλότερη τιμή, υπό τον όρο ότι καλύπτει όλες τις προϋποθέσεις συμμετοχής στο διαγωνισμό.

Μετά τον κατά νόμο έλεγχο της νομιμότητας της δια?δικασίας ανάθεσης από το Ελεγκτικό Συνέδριο και πριν τη σύναψη της σύμβασης, η Προϊσταμένη Αρχή ζητεί από την εργοληπτική επιχείρηση ή κοινοπραξία που ανα?δείχθηκε μειοδότης, τάσσοντας προθεσμία τριάντα (30) ημερών, να προσκομίσει εκ νέου, επικαιροποιημένα, τα δικαιολογητικά συμμετοχής που προσκομίσθηκαν στο διαγωνισμό και έχει τυχόν λήξει ο χρόνος ισχύος τους, επιπλέον δε, σε κάθε περίπτωση, πιστοποιητικό περί μη κηρύξεως σε πτώχευση, εκκαθάριση και αναγκαστική διαχείριση. Το πιστοποιητικό αυτό πρέπει να φέρει απα?ραίτητα χρόνο έκδοσης μετά την κοινοποίηση της σχετι?κής πρόσκλησης της υπηρεσίας. Αν η τεθείσα προθε?σμία παρέλθει άπρακτη ή αν τα προσκομισθέντα δικαιο?λογητικά είναι ελλιπή ή αν εξέλιπαν οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες έγινε δεκτός στο διαγωνισμό ο μειοδότης, εξετάζεται η ανάθεση της κατασκευής στην αμέσως επόμενη, κατά σειρά μειοδοσίας, εργοληπτική επιχείρη?ση ή κοινοπραξία υπό τις ίδιες προϋποθέσεις και ούτω καθεξής έως ότου καταστεί δυνατή η ανάθεση, υπό την επιφύλαξη του άρθρου 2 του παρόντος. Η εγγύηση συμ?μετοχής των τριών πρώτων κατά σειρά μειοδοσίας υπο?ψηφίων επιστρέφεται μετά την υπογραφή της σύμβα?σης. Η μη έγκαιρη προσκόμιση των ως άνω δικαιολογη?τικών, για λόγους που οφείλονται σε υπαιτιότητα του μειοδότη, έχει ως συνέπεια την άμεση κατάπτωση της εγγυητικής επιστολής συμμετοχής και αποτελεί λόγο πειθαρχικής δίωξης κατά τις διατάξεις του Π.Δ. 278/ 1999 (ΦΕΚ 232 Α΄). Σε περίπτωση μειοδότη κοινοπρα?ξίας, τις συνέπειες του προηγούμενου εδαφίου υφίστα?ται το υπαίτιο μέλος της.

Οι διατάξεις των προηγούμενων παραγράφων εφαρ?μόζονται υποχρεωτικά και στην περίπτωση διαγωνισμού μεταξύ περιορισμένου αριθμού επιχειρήσεων, όταν η ανάθεση γίνεται επί τη βάσει της οικονομικής προσφοράς των διαγωνιζομένων. Στις περιπτώσεις διαγωνισμών με τα συστήματα προσφοράς: α) μελέτη και κατασκευή, β) αξιοποίηση ακινήτων με αντιπαροχή και γ) μερική ή ολική αυτοχρηματοδότηση του έργου με διάφορα ανταλλάγ?ματα, ο ανάδοχος αναδεικνύεται κατά τις ειδικές περί αυ?τών διατάξεις.

Η δημοπρασία δεν ολοκληρώνεται πριν εγκριθεί το αποτέλεσμά της από την Προϊσταμένη Αρχή.

Η διαδικασία ή και το αποτέλεσμα της δημοπρασίας ακυρώνεται πριν την έκδοση της κατακυρωτικής απόφα?σης με αιτιολογημένη απόφαση της Προϊσταμένης Αρχής, ενώ και η εκδοθείσα απόφαση κατακύρωσης ανακαλείται από την ίδια, πριν τη σύναψη της σύμβασης, εφόσον συ?ντρέχει έστω και μια από τις ακόλουθες περιπτώσεις:

Τα έξοδα των εκ του νόμου απαραίτητων δημοσιεύ?σεων της διακήρυξης της δημοπρασίας στην οποία ανα?δείχθηκε ανάδοχος βαρύνουν τον ίδιο και εισπράττονται με τον πρώτο λογαριασμό πληρωμής του έργου. Τα έξο?δα δημοσιεύσεων των τυχόν προηγούμενων διαγωνι?σμών για την ανάθεση του ίδιου έργου, καθώς και τα έξο?δα των μη απαραιτήτων εκ του νόμου δημοσιεύσεων βα?ρύνουν την αναθέτουσα αρχή και καταβάλλονται από τις πιστώσεις του έργου.

Η ανοιχτή δημοπρασία και η φάση υποβολής των προσφορών στη δημοπρασία με προεπιλογή διεξάγονται ημέρα Δευτέρα ή Πέμπτη, με ώρα λήξης παραλαβής των προσφορών την 10η π.μ. Αν για οποιονδήποτε λόγο δεν διενεργηθεί η δημοπρασία κατά την αρχικά οριζόμενη ημέρα, διενεργείται σε άλλη ημερομηνία που προσδιορί?ζεται επίσης στη διακήρυξη. Όταν ως σύστημα προσφο?ράς εφαρμόζεται ολική ή μερική αυτοχρηματοδότηση με διάφορα ανταλλάγματα, οι προσφορές κατατίθενται κά?θε εργάσιμη ημέρα της εβδομάδας. Με αποφάσεις των κατά τόπους νομαρχών και για διαγωνισμούς που διεξά?γονται σε νησιά μπορεί να καθορίζεται μία επιπλέον ημέ?ρα της εβδομάδας για τη διεξαγωγή των δημοπρασιών των φορέων του νομού.

Η κατάθεση των δικαιολογητικών συμμετοχής των διαγωνιζομένων, των οικονομικών προσφορών, καθώς και των τεχνικών, στις περιπτώσεις που προβλέπεται κα?τά το νόμο η υποβολή τους, γίνεται ταυτόχρονα. Η παρα?λαβή και η εξέταση των προσφορών στην ανοιχτή δημο?πρασία γίνεται από την Επιτροπή Διαγωνισμού αυθημε?ρόν, σε δημόσια συνεδρίαση και σε ενιαίο στάδιο, το οποίο περιλαμβάνει τον έλεγχο των δικαιολογητικών συμ?μετοχής, την αποσφράγιση και τον έλεγχο των οικονομι?κών προσφορών και την υποβολή του πρακτικού της για το αποτέλεσμα της δημοπρασίας. Για τη συγκρότηση, σύνθεση και λειτουργία της Επιτροπής Διαγωνισμού εφαρμόζονται ανάλογα οι διατάξεις του άρθρου 22 του Π.Δ. 609/1985 (ΦΕΚ 223 Α΄) και, συμπληρωματικά, των άρ?θρων 13-15 του Ν. 2690/1999 (ΦΕΚ 45 Α΄). Όπου στις κεί?μενες διατάξεις αναφέρεται η Επιτροπή Εισήγησης για Ανάθεση, νοείται αντίστοιχα η Επιτροπή Διαγωνισμού του παρόντος νόμου. Στα έργα συνολικού προϋπολογισμού μέχρι το ανώτα?το όριο της δεύτερης τάξης του Μητρώου Εργοληπτικών Επιχειρήσεων (Μ.Ε.ΕΠ.), χωρίς να συνυπολογίζονται τα κονδύλια της αναθεώρησης και του Φόρου Προστιθέμε?νης Αξίας (Φ.Π.Α.), η Επιτροπή Διαγωνισμού αποτελείται από τρία υπηρεσιακά μέλη. Στην περίπτωση αυτή παρί?σταται και ένας εκπρόσωπος των εργοληπτικών οργανώ?σεων με τον αναπληρωτή του, ο οποίος ορίζεται με την απόφαση συγκρότησης της Επιτροπής Διαγωνισμού από αυτούς που υποδεικνύονται από τις πανελλήνιες εργολη?πτικές οργανώσεις, χωρίς να μετέχει στις διαδικασίες του διαγωνισμού. Για τον εκπρόσωπο αυτόν και τον αναπλη?ρωτή του δεν υπάρχει κώλυμα για τη συμμετοχή τους στο διαγωνισμό. Κατά τα λοιπά για τη συγκρότηση και λει?τουργία της εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 21 του Π.Δ. 609/1985 και συμπληρωματικά των άρθρων 1315 του Ν. 2690/1999.

Κατά την υποβολή των δικαιολογητικών συμμετοχής και των οικονομικών προσφορών, η Επιτροπή Διαγωνι?σμού ελέγχει τη νομιμοποίηση των προσώπων που τα υποβάλλουν, εκτός της περιπτώσεως της ταχυδρομικής αποστολής των προσφορών, όταν αυτή επιτρέπεται κατά τις κείμενες διατάξεις. Μετά την ολοκλήρωση της παρα?λαβής των προσφορών και καταγραφής των δικαιολογη?τικών συμμετοχής, ελέγχεται και επιστρέφεται το πρωτό?τυπο της βεβαίωσης εγγραφής στο Μ.Ε.ΕΠ. και ακολου?θεί αμέσως η αποσφράγιση των οικονομικών προσφορών και ανακοίνωση των επί μέρους στοιχείων τους τα οποία καταχωρούνται στο πρακτικό. Η διαδικασία περατώνεται την ίδια ημέρα με την υπογραφή των υποβληθέντων δι?καιολογητικών και των οικονομικών προσφορών των δια?γωνιζομένων από τα μέλη της Επιτροπής. Η μη υποβολή οποιουδήποτε από τα δικαιολογητικά συμμετοχής που προβλέπονται στη διακήρυξη καθιστά την προσφορά απαράδεκτη.

Ο πλήρης έλεγχος των δικαιολογητικών συμμετοχής και των οικονομικών προσφορών ολοκληρώνεται την ημέ?ρα της δημοπρασίας και διενεργείται κατά τη σειρά της μειοδοσίας, αρχίζοντας από τον πρώτο μειοδότη. Αν η ολοκλήρωση του ελέγχου δεν είναι δυνατή την ίδια ημέ?ρα, λόγω του μεγάλου αριθμού των προσφορών, ελέγχο?νται τουλάχιστον οι δέκα πρώτες κατά σειρά μειοδοσίας προσφορές. Στην περίπτωση αυτή η διαδικασία συνεχίζε?ται τις επόμενες εργάσιμες ημέρες, εκτός αν υφίσταται σπουδαίος λόγος για την αναβολή της σε ημέρα και ώρα που ανακοινώνεται με τοιχοκόλληση στον πίνακα ανακοι?νώσεων της υπηρεσίας.

Η εφαρμογή της όλης διαδικασίας καταχωρείται στο πρακτικό της Επιτροπής Διαγωνισμού ή σε παράρτημά του που υπογράφεται από τον Πρόεδρο και τα μέλη της. Ακολουθεί ανακοίνωση του Προέδρου της Επιτροπής, σε πίνακα της υπηρεσίας στην οποία διεξάγονται οι ανοιχτές συνεδριάσεις της, με την οποία γνωστοποιείται στους διαγωνιζομένους ότι το Πρακτικό διατίθεται για ενημέρω?σή τους και ότι μπορούν μέσα σε πέντε (5) ημέρες από την 5568 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) στην Προϊσταμένη Αρχή, η οποία εγκρίνει το αποτέλεσμα, επιφυλασσομένων των διατάξεων του άρθρου 2 του παρό?ντος. Αν υποβληθούν ενστάσεις, η Επιτροπή Διαγωνισμού τις διαβιβάζει μαζί με το πρακτικό και τη γνώμη της στην Προϊσταμένη Αρχή, η οποία εκδικάζει τις ενστάσεις, απο?φασίζει και τελικά εγκρίνει το αποτέλεσμα. Αν η ισχύς της προσφοράς του αναδειχθέντος μειοδότη έχει λήξει και δεν συμφωνεί στην παράταση ισχύος της προς το σκοπό σύ?ναψης της σύμβασης, η Προϊσταμένη Αρχή απευθύνεται στο δεύτερο κατά σειρά μειοδότη, στον οποίο κατακυρώ?νει το διαγωνισμό αν αυτός συμφωνεί στην παράταση και ούτω καθεξής, υπό την επιφύλαξη, και στην περίπτωση αυ?τή, των διατάξεων του άρθρου 2 του παρόντος.

Για την ανάληψη της κατασκευής του έργου απαι?τείται η παροχή εγγύησης καλής εκτέλεσης του έργου. Η εγγύηση κατατίθεται κατά την υπογραφή της σύμβα?σης και το ύψος της ανέρχεται γενικά σε ποσοστό πέντε τοις εκατό (5%) του προϋπολογισμού της υπηρεσίας. Στον προϋπολογισμό περιλαμβάνεται το κονδύλιο των απροβλέπτων και δεν περιλαμβάνονται τα κονδύλια της αναθεώρησης και του Φ.Π.Α. Στις περιπτώσεις ειδικών ή σημαντικών έργων, ή αν ο χρόνος εκτέλεσης του έργου έχει ιδιαίτερη σημασία, η Διακήρυξη μπορεί να ορίζει με?γαλύτερο ποσοστό εγγύησης, όχι όμως πέραν του δέκα τοις εκατό (10%) του προϋπολογισμού της υπηρεσίας. Σε περίπτωση απευθείας ανάθεσης ή διαγωνισμού με?ταξύ περιορισμένου αριθμού επιχειρήσεων, ορίζεται ομοίως με τη σύμβαση εγγύηση μέχρι του ποσοστού του προηγούμενου εδαφίου.

Σε κάθε διακήρυξη ορίζεται υποχρεωτικά ένα όριο ποσοστού έκπτωσης, πάνω από το οποίο ο ανάδοχος εί?ναι υποχρεωμένος να προσκομίζει, επιπλέον της εγγύη?σης της προηγούμενης παραγράφου, πρόσθετη εγγύηση καλής εκτέλεσης ως ακολούθως: για τις πρώτες δέκα εκατοστιαίες μονάδες έκπτωσης μετά το ως άνω όριο, μι?σή (0,5) εκατοστιαία μονάδα εγγύησης για κάθε μονάδα έκπτωσης. Για τις επόμενες δέκα εκατοστιαίες μονάδες έκπτωσης, μία (1) μονάδα για κάθε μονάδα έκπτωσης. Τέ?λος, για τις επόμενες μονάδες έκπτωσης, μιάμιση (1,5) μονάδα εγγύησης για κάθε μονάδα έκπτωσης έως ότου συμπληρωθεί συνολικό ποσοστό εγγύησης τριάντα πέντε τοις εκατό (35%) του προϋπολογισμού της υπηρεσίας, όπως αυτός ορίζεται πιο πάνω.

Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωρο?ταξίας και Δημόσιων Έργων, που εκδίδεται μετά από γνώμη του Συμβουλίου Δημόσιων Έργων, ορίζεται για όλα τα εκτελούμενα στη χώρα δημόσια έργα ενιαίο όριο ανά κατηγορία και είδος έργου, άνω του οποίου ισχύει υποχρεωτικά η προηγούμενη παράγραφος 2. Μέχρι την έκδοση της απόφασης το ποσοστό αυτό ορίζεται κατά την παράγραφο 2. Σε ορισμένους νομούς που παρου?σιάζουν, για διάφορους λόγους, ιδιαίτερες δυσχέρειες στην εκτέλεση των έργων και για έργα προϋπολογισμού μέχρι του ανώτατου ορίου της 2ης τάξης του Μ.Ε.ΕΠ., εί?ναι δυνατός ο ορισμός, με την ίδια απόφαση, μεγαλύτε?ρου ορίου εφαρμογής της παραγράφου 2 του παρόντος άρθρου, ανά κατηγορία και είδος έργου; για τις εργολη?πτικές επιχειρήσεις που έχουν την έδρα τους στο νομό όπου εκτελείται το έργο. Για έργα που εκτελούνται σε νη?σιωτικές περιοχές το παραπάνω εδάφιο εφαρμόζεται υποχρεωτικά.

Αν, για λόγους που αφορούν τον κύριο του έργου, δεν είναι δυνατή η έναρξη των εργασιών μετά την υπογραφή της σύμβασης, ο ανάδοχος, πέραν της, κατά τις κείμενες διατάξεις, αποζημίωσης του για τις θετικές ζημίες μετά την υποβολή έγγραφης όχλησης, μπορεί να υποβάλλει αί?τηση προς τη Διευθύνουσα Υπηρεσία για επιστροφή της πρόσθετης εγγύησης της παραγράφου 2 του παρόντος. Επί της αιτήσεως αποφασίζει αιτιολογημένα η Προϊστα?μένη Αρχή, εντός μηνός από την υποβολή της, κατόπιν ει?σηγήσεως της Διευθύνουσας Υπηρεσίας. Ο ανάδοχος υποχρεούται να προσκομίσει εκ νέου την πρόσθετη εγ?γύηση, όταν καταστεί δυνατή η έναρξη των εργασιών στο έργο και εντός δεκαπέντε (15) ημερών από της εγγράφου σχετικής προσκλήσεως της Διευθύνουσας Υπηρεσίας, άλλως κηρύσσεται υποχρεωτικά έκπτωτος, εκτός αν έχει κινηθεί η διαδικασία διάλυσης από τον ανάδοχο. Κατά τα λοιπά ως προς τη διαδικασία της έκπτωσης, τις συνέπει?ες και τη συνέχιση και ολοκλήρωση του έργου έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του άρθρου 6 του παρόντος.

Για τις τυχόν συμπληρωματικές συμβάσεις που υπο?γράφονται στα πλαίσια της αρχικής σύμβασης, ο ανάδοχος είναι υποχρεωμένος να καταθέσει πριν την υπογραφή συμπληρωματική εγγύηση, το ποσοστό της οποίας υπο?λογίζεται στο ποσό της συμπληρωματικής σύμβασης και ισούται με το γενικό ποσοστό που αναφέρεται στην πα?ράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, στο οποίο προστίθεται το ήμισυ του ποσοστού που ενδεχομένως προκύπτει κα?τά την παράγραφο 2.

Οι εγγυήσεις που προβλέπονται στις προηγούμενες παραγράφους, οι εγγυήσεις για τη συμμετοχή στους διαγωνισμούς, καθώς και οι εγγυήσεις για την τυχόν λαμ?βανόμενη προκαταβολή, παρέχονται με εγγυητικές επι?στολές του Ταμείου Συντάξεων Μηχανικών Εργοληπτών Δημοσίων Έργων (Τ.Σ.Μ.Ε.Δ.Ε.), ή τραπεζών που λει?τουργούν νόμιμα στην Ελλάδα ή οποιοδήποτε άλλο κρά?τος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.) ή του Ευρω?παϊκού Οικονομικού Χώρου (Ε.Ο.Χ.) ή του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (Π.Ο.Ε.), συνοδευόμενες από επίσημη μετάφραση τους στην ελληνική γλώσσα. Μπο?ρεί επίσης να παρέχονται και με γραμμάτιο του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων για παρακατάθεση σε αυτό του αντίστοιχου χρηματικού ποσού ή χρεογράφων που προβλέπεται η τέτοια χρήση τους και με την τιμή που προβλέπουν για αυτά οι ειδικές διατάξεις. Οι ως άνω εγγυητικές επιστολές πρέπει, προκειμένου να γίνουν αποδεκτές από την υπηρεσία, να απευθύνονται στην Αρχή που διεξάγει το διαγωνισμό, ή στο φορέα κα?τασκευής ή στον κύριο του έργου, να αναφέρουν σαφώς τα στοιχεία της επιχείρησης υπέρ της οποίας παρέχο?νται, τον τίτλο του έργου, το ποσό για το οποίο παρέχε?ται η εγγύηση και το χρόνο ισχύος, όπως αυτά προβλέ?πονται στη διακήρυξη, επιπλέον δε να περιλαμβάνουν παραίτηση του εγγυητή από το δικαίωμα διζήσεως και υπόσχεση για την απροφάσιστη καταβολή του ποσού, εντός πέντε (5) ημερών από την ημέρα λήψεως της σχε?τικής ειδοποιήσεως. ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) 5569 δεν αναστέλλει τη διαδικασία είσπραξης της εγγύησης.

Η εγγύηση καλής εκτέλεσης συμπληρώνεται με κρα?τήσεις που γίνονται σε κάθε πληρωμή προς τον ανάδοχο. Οι κρατήσεις ανέρχονται σε πέντε τοις εκατό (5%) στην πιστοποιούμενη αξία των εργασιών και σε δέκα τοις εκα?τό (10%) στην αξία των υλικών που περιλαμβάνονται προ?σωρινά στην πιστοποίηση, μέχρις ότου αυτά ενσωματω?θούν στις εργασίες. Οι κρατήσεις μπορεί να αντικαταστα?θούν οποτεδήποτε από τον ανάδοχο, μερικά ή ολικά, με ισόποση εγγυητική επιστολή. Οι εγγυήσεις της παραγρά?φου αυτής περιορίζονται κατά ποσοστό πέντε τοις εκατό (5%) επί της αξίας των εργασιών που περιλαμβάνονται στις εγκεκριμένες από την υπηρεσία επιμετρήσεις. Η μεί?ωση αποφασίζεται από τη Διευθύνουσα Υπηρεσία, ύστε?ρα από αίτηση του αναδόχου, συνοδευόμενη από ειδικό απολογισμό των εργασιών των οποίων έχουν εγκριθεί οι επιμετρήσεις.

Αν αποφασισθεί από τον κύριο ή το φορέα κατασκευ?ής του έργου μείωση των εργασιών της σύμβασης, που συνεπάγεται και μείωση του προς καταβολή συμβατικού ποσού, η εγγύηση καλής εκτέλεσης του έργου μειώνεται αναλόγως με τη μείωση του συμβατικού ποσού. Η μείωση των εγγυήσεων αποφασίζεται από τη Διευθύνουσα Υπη?ρεσία του έργου, κατόπιν αιτήσεως του αναδόχου.