Νόμοι — ΦΕΚ A' 197/2002

Ο κύριος ακινήτου που είναι βαρυνόμενο κατά τις δια?τάξεις του άρθρου 3 έχει δικαίωμα να μεταφέρει το συ?ντελεστή δόμησης (Μ.Σ.Δ.), που δεν μπορεί να πραγμα?τοποιηθεί σε αυτό, σε άλλο ακίνητο ή σε άλλη θέση του ί?διου ακινήτου (ωφελούμενο ακίνητο).

Το αναφερόμενο στην προηγούμενη παράγραφο δι?καίωμα συνιστάται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλ?λοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων με την οποία ε?γκρίνεται η έκδοση τίτλου Μ.Σ.Δ.. Η απόφαση εκδίδεται ύ?στερα από γνώμη του Κεντρικού Συμβουλίου Χωροταξίας, Οικισμού και Περιβάλλοντος (Κ.Σ.Χ.Ο.Π.), δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και μεταγράφεται.

Ο συντελεστής δόμησης (Σ.Δ.) που μεταφέρεται α?φαιρείται οριστικώς από το βαρυνόμενο ακίνητο. Η ρύθ?μιση αυτή ενεργεί υπέρ και κατά των καθολικών ή ειδικών διαδόχων του κυρίου του ακινήτου και συνοδεύει το ακί?νητο ακόμα και στην περίπτωση πρωτότυπου τρόπου κτή?σης κυριότητας σε αυτό.

Με την αναφερόμενη στην παράγραφο 2 απόφαση προσδιορίζονται οι επιφάνειες που μεταφέρονται από το βαρυνόμενο ακίνητο. Οι επιφάνειες αυτές υπολογίζονται με αφαίρεση των επιφανειών των κτισμάτων που διατη?ρούνται, από τις επιφάνειες που μπορούν να πραγματο?ποιηθούν με βάση τον Σ.Δ. ο οποίος ισχύει στην περιοχή όπου βρίσκεται το βαρυνόμενο ακίνητο, χωρίς να υπολο?γίζονται δομήσιμες επιφάνειες υπογείων.

Το δικαίωμα για μεταφορά Σ.Δ. ενσωματώνεται σε τίτ?λο, ο οποίος εκδίδεται από τον Υπουργό Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων. Ο τίτλος είναι ονομα?στικός και μεταβιβάζεται ελεύθερα, το δικαίωμα δε που ενσωματώνεται σε αυτόν είναι διαιρετό.

Η έκδοση του τίτλου, καθώς και η πρώτη μεταβίβασή του δεν υπόκεινται σε φόρο μεταβίβασης ακινήτου ή σε ο?ποιονδήποτε άλλο φόρο, τέλος χαρτοσήμου ή άλλο τέ?λος, δικαίωμα, εισφορά ή κράτηση υπέρ του Δημοσίου, των Ο.Τ.Α. α΄ ή β΄ βαθμού ή οποιουδήποτε τρίτου, με την επιφύλαξη των διατάξεων για την επιβολή του φόρου με?γάλης ακίνητης περιουσίας.

Σε ρυμοτομούμενα ακίνητα όπου υπάρχουν κτίσματα δεν επιτρέπεται η έκδοση τίτλου Μ.Σ.Δ. αν δεν έχουν προηγουμένως κατεδαφιστεί τα κτίσματα. Για την κατε?δάφιση προσκομίζεται βεβαίωση της πολεοδομικής υπη?ρεσίας.

Η μεταβίβαση του τίτλου στο νέο δικαιούχο γίνεται με πράξη, που σημειώνεται στον τίτλο, και σχετική εγγραφή στο Μητρώο Μ.Σ.Δ..

Για κάθε τίτλο που εκδίδεται καταβάλλεται παράβολο εκατό ευρώ υπέρ του Ειδικού Ταμείου Εφαρμογής Ρυθμι?στικών και Πολεοδομικών Σχεδίων (Ε.Τ.Ε.Ρ.Π.Σ.). Υπόχρεος σε καταβολή είναι ο δικαιούχος του τίτλου. Το ύψος του παραβόλου μπορεί να αναπροσαρμόζεται με κοινή α?πόφαση των Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων, που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Το τίμημα από τη μεταβίβαση τίτλου Μ.Σ.Δ. των ακι?νήτων που αναφέρονται στην περίπτωση α΄ της παρ. 1 του επόμενου άρθρου και ανήκουν στο Δημόσιο, τα Ν.Π.Δ.Δ. και τους Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού διατίθεται αποκλειστικά για έργα διατήρησης της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς με προτεραιότητα την αποκατάσταση και συντήρηση των βαρυνόμενων ακινήτων. Αν πρόκειται για βαρυνόμενα α?κίνητα του Δημοσίου, το τίμημα από τη μεταβίβαση του τίτλου Μ.Σ.Δ. κατατίθεται στο Ε.Τ.Ε.Ρ.Π.Σ. και διατίθεται αποκλειστικά για τους παραπάνω σκοπούς.

Βαρυνόμενα ακίνητα για τα οποία επιτρέπεται να εκ?δοθεί τίτλος Μ.Σ.Δ. είναι:

Ακίνητα που αναφέρονται στις περιπτώσεις α΄, β΄ και γ΄ δεν θεωρούνται βαρυνόμενα, εφόσον έχουν χαρακτη?ριστεί χώροι κοινής ωφέλειας ή είναι χώροι λατρείας ο?ποιουδήποτε δόγματος. Ακίνητα που αναφέρονται στις περιπτώσεις β΄ και γ΄ δεν θεωρούνται βαρυνόμενα, εφό?σον ανήκουν στο Δημόσιο ή σε Ν.Π.Δ.Δ. με εξαίρεση τους Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού.

Επιτρέπεται η μεταφορά ολόκληρου του Σ.Δ. των α?κινήτων που αναφέρονται στις περιπτώσεις α΄, β΄ και γ΄ της παρ. 1, εφόσον ο κύριος παραχωρήσει την κυριότητα στο Δημόσιο ή στον οικείο Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού, χωρίς άλλο α?ντάλλαγμα. Σε περίπτωση συγκυριότητας, η διάταξη του προηγούμενου εδαφίου μπορεί να εφαρμοστεί και για κά?θε συγκύριο για το ποσοστό που του αναλογεί. Οι φορο?λογικές απαλλαγές της παρ. 2 του άρθρου 2 ισχύουν και στην περίπτωση αυτή.

Στις περιπτώσεις α΄, β΄ και γ΄ της παρ. 1, η απόφαση με την οποία εγκρίνεται η έκδοση τίτλου Μ.Σ.Δ. και ο τίτλος αφορούν και το τυχόν ρυμοτομούμενο τμήμα, δομημένο ή μη, του διατηρητέου ακινήτου.

Η μεταφορά του Σ.Δ. πραγματοποιείται αποκλειστικά σε ακίνητο (ωφελούμενο ακίνητο) που βρίσκεται μέσα σε Ζώνη Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης (Ζ.Υ.Σ.).

Με απόφαση του Γενικού Γραμματέα της οικείας Πε?ριφέρειας, που εκδίδεται ύστερα από γνώμη του Περιφε?ρειακού Συμβουλίου Χωροταξίας, Οικισμού και Περιβάλ?λοντος (Π.Σ.Χ.Ο.Π.) και γνώμη του οικείου Ο.Τ.Α. α΄ βαθ?μού και δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, καθορίζεται η Ζ.Υ.Σ.. Η Ζ.Υ.Σ. αποτυπώνεται σε σχεδιά?γραμμα που συνοδεύει την απόφαση και δημοσιεύεται μαζί με αυτήν. Στις περιοχές αρμοδιότητας των Οργανισμών που έχουν συσταθεί κατ' εξουσιοδότηση του άρθρου 3 του ν. 2508/1997 (ΦΕΚ 124 Α΄) ή με το ν. 1515/1985 (ΦΕΚ 18 Α΄) ή με το ν. 1561/1985 (ΦΕΚ 148 Α΄), η Ζ.Υ.Σ. καθορίζεται με α?πόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων, που εκδίδεται ύστερα από γνώμη του οικείου Οργανισμού και του οικείου Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού και δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Η Ζ.Υ.Σ. αποτυπώνεται σε σχεδιάγραμμα που συνοδεύει την απόφαση και δημοσιεύεται μαζί με αυτήν.

Οι Ζ.Υ.Σ. καθορίζονται ύστερα από εκπόνηση μελέ?της, σε περιοχές για τις οποίες συντρέχουν σωρευτικά οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

Με τη μελέτη για τον καθορισμό Ζ.Υ.Σ., προσδιορίζε?ται μέσα στην ευρύτερη περιοχή του δήμου για την οποία συντρέχουν οι προϋποθέσεις της προηγούμενης παρα?γράφου, η ζώνη υποδοχής μεταφοράς συντελεστή δόμη?σης. Προσδιορίζεται επίσης, σε ποσοστό επί του συνολι?κού εμβαδού των δομήσιμων επιφανειών της ζώνης, όπως αυτό προκύπτει από τον υπολογισμό των συντελεστών δόμησης που ισχύουν στην περιοχή, το ανώτατο συνολι?κό εμβαδόν δομήσιμων επιφανειών που επιτρέπεται να μεταφερθεί μέσα σε αυτήν, αφού σταθμιστούν τα παρα?κάτω στοιχεία:

Επιτρέπεται η Μ.Σ.Δ. σε ωφελούμενο ακίνητο που βρίσκεται σε περιοχή η οποία έχει καθοριστεί ως Ζώνη Α?γοράς Συντελεστή (Ζ.Α.Σ.) με προεδρικό διάταγμα, σύμ?φωνα με τις διατάξεις του άρθρου 2 του ν. 880/1979 (ΦΕΚ 58 Α΄). Η πραγματοποίηση Μ.Σ.Δ. σε Ζ.Α.Σ. διενεργείται σύμφωνα με τους ειδικούς όρους, προϋποθέσεις και πε?ριορισμούς που προβλέπονται στην πράξη καθορισμού της, ανεξαρτήτως εάν, εν τω μεταξύ, έχει τροποποιηθεί το ρυμοτομικό σχέδιο της περιοχής.

Πραγματοποίηση μεταφοράς συντελεστή δόμησης, είναι η προσθήκη συντελεστή δόμησης σε ωφελούμενο α?κίνητο λόγω Μ.Σ.Δ.. Ως πραγματοποίηση θεωρείται η έκ?δοση απόφασης του προϊσταμένου της αναφερόμενης στην παράγραφο 3 υπηρεσίας. Η απόφαση αυτή μετα?γράφεται.

Με την έκδοση της απόφασης που προβλέπεται στην προηγούμενη παράγραφο αποσβέννυται το δικαίωμα που ενσωματώνεται στον τίτλο και ο τίτλος ακυρώνεται με επισημείωση σε αυτόν της ακύρωσης και της εγκριτικής απόφασης για την πραγματοποίηση Μ.Σ.Δ.. Εάν ο τίτλος χρησιμοποιείται μόνον εν μέρει κατά την έγκριση πραγ?ματοποίησης Μ.Σ.Δ., η επισημείωση για την ακύρωσή του γίνεται μόνο για το ακυρούμενο μέρος το οποίο στρογγυ?λοποιείται προς τα πάνω σε ακέραιες μονάδες τετραγω?νικών μέτρων.

Αρμόδια υπηρεσία για την έγκριση πραγματοποίησης Μ.Σ.Δ. είναι η αρμόδια για πολεοδομικά θέματα Δι-εύθυν?ση κάθε Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης στα διοικητικά όρια της οποίας βρίσκεται το ωφελούμενο ακίνητο. Η υπηρε?σία αυτή καθίσταται αποκλειστικά αρμόδια για την έκδο?ση οικοδομικής άδειας, για το σύνολο της οικοδομής, κα?θώς και για τον έλεγχο των σχετικών οικοδομικών εργα?σιών και την εφαρμογή των διατάξεων για τις αυθαίρετες κατασκευές, όταν γίνεται πραγματοποίηση Μ.Σ.Δ.. Για την έκδοση της οικοδομικής άδειας καταβάλλεται α?πό τους δικαιούχους του ωφελούμενου ακινήτου υπέρ του Ε.Τ.Ε.Ρ.Π.Σ. ποσό ίσο προς το πέντε τοις εκατό (5%) της α?ντικειμενικής αξίας του προστιθέμενου Σ.Δ.. Ποσοστό πε?νήντα τοις εκατό (50%) του ποσού αυτού αποδίδεται από το Ε.Τ.Ε.Ρ.Π.Σ. στον Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού, όπου βρίσκεται το ωφελούμενο ακίνητο και διατίθεται αποκλειστικά για τη μελέτη και την κατασκευή έργων αναβάθμισης της ποιό?τητας ζωής των αστικών περιοχών, καθώς και την προστα?σία και την ανάδειξη της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς.

Η πραγματοποίηση Μ.Σ.Δ. από βαρυνόμενο ακίνητο που αναφέρεται στην περίπτωση δ΄ της παρ. 1 του άρ?θρου 3, επιτρέπεται μόνο σε ωφελούμενο το οποίο βρί?σκεται σε Ζ.Υ.Σ. ή Ζ.Α.Σ. του ίδιου δήμου ή κοινότητας με το βαρυνόμενο. Εάν ο δήμος ή η κοινότητα υπάγεται σε καθεστώς ιδιαίτερης προστασίας στο σύνολό του, η πραγματοποίηση επιτρέπεται σε ωφελούμενο που βρί?σκεται σε Ζ.Υ.Σ. ή Ζ.Α.Σ. όμορου δήμου ή κοινότητας. Η πραγματοποίηση Μ.Σ.Δ. από βαρυνόμενο ακίνητο που αναφέρεται στις υπόλοιπες περιπτώσεις της παρ. 1 του άρθρου 3, επιτρέπεται σε ωφελούμενο που βρίσκεται σε Ζ.Υ.Σ. ή Ζ.Α.Σ. δήμου ή κοινότητας της ίδιας περιφέ?ρειας με το βαρυνόμενο.

Με την απόφαση που προβλέπεται στην παρ. 1 καθο?ρίζεται ο συντελεστής δόμησης που μεταφέρεται από το βαρυνόμενο ακίνητο ως πρόσθετο εμβαδόν επιφανειών, οι οποίες επιτρέπεται να δομηθούν στο ωφελούμενο ακί?νητο. Ο καθορισμός γίνεται αφού ληφθούν υπόψη οι προς μεταφορά επιφάνειες του τίτλου, οι σχέσεις αξίας γης α?νά μονάδα επιφάνειας του βαρυνόμενου και του ωφελού?μενου, ο συντελεστής δόμησης που αναγράφεται στον τίτλο, καθώς και εκείνος που ισχύει στην περιοχή του ω?φελούμενου ακινήτου. Ο συντελεστής δόμησης που μεταφέρεται προστίθεται οριστικώς στο ωφελούμενο ακίνητο, από την ημερομηνία μεταγραφής της πιο πάνω απόφασης. Η ρύθμιση αυτή ε?νεργεί υπέρ και κατά των καθολικών ή ειδικών διαδόχων του κυρίου του ωφελούμενου ακινήτου και συνοδεύει το ακίνητο ακόμα και στην περίπτωση πρωτότυπου τρόπου κτήσης της κυριότητας σε αυτό.

Η πραγματοποίηση Μ.Σ.Δ. επιτρέπεται να γίνεται και εν μέρει ή διαδοχικώς, από το ίδιο βαρυνόμενο ή από διά?φορα βαρυνόμενα, προς το ίδιο ή διάφορα ωφελούμενα.

Εάν το ωφελούμενο βρίσκεται σε άμεση γειτνίαση με κτίριο που υπάγεται στις περιπτώσεις α΄, β΄ και γ΄ της παρ. 1 του άρθρου 3, για την έγκριση πραγματοποίησης Μ.Σ.Δ. απαιτείται η σύμφωνη γνώμη της υπηρεσίας που είναι αρ?μόδια για την προστασία του.

Με προεδρικό διάταγμα, που εκδίδεται με πρόταση των Υπουργών Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημό?σιων Έργων και Οικονομίας και Οικονομικών, καθορίζο?νται:

Στο προεδρικό διάταγμα της προηγούμενης παρα?γράφου μπορεί να παρέχεται εξουσιοδότηση στον Υ?πουργό Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έρ?γων να ρυθμίζει, με απόφασή του που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ειδικότερα θέματα τεχνι?κού ή λεπτομερειακού χαρακτήρα.

Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων και Δικαιοσύνης καθο?ρίζονται: