Νόμοι — ΦΕΚ A' 200/2020

Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 σχετικά με τη μείωση των επιπτώσεων ορισμένων πλαστικών προϊόντων στο περιβάλλον και λοιπές διατάξεις. H ΠΡΟΕΔΡΟΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή: Πίνακας Περιεχομένων

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

Άρθρο 1 Σκοπός (άρθρο 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 2 Πεδίο εφαρμογής (άρθρο 2 της Οδηγίας (ΕΕ)

2019/904)

Άρθρο 3 Ορισμοί (άρθρο 3 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 4 Μείωση της κατανάλωσης (άρθρο 4 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 5 Περιορισμοί της διάθεσης στην αγορά (άρθρο 5 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 6 Απαιτήσεις για τα προϊόντα (άρθρο 6 της

Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 7 Απαιτήσεις σχετικά με τη σήμανση (άρθρο 7

της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 8 Επέκταση προγράμματος διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού για τις συσκευασίες για τα προϊόντα μίας χρήσης του Τμήματος Ι του Μέρους E΄ του

Παραρτήματος I (άρθρο 8 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 9 Πρόγραμμα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού για τα προϊόντα του Τμήματος ΙΙ του Μέρους E΄ του Παραρτήματος I (άρθρο 8 της Οδηγίας

(ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 10 Πρόγραμμα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού για τα προϊόντα του Τμήματος ΙΙΙ του Μέρους E΄ του Παραρτήματος I (άρθρο 8 της Οδηγίας

(ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 11 Πρόγραμμα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού για τα αλιευτικά εργαλεία (άρθρο 8 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 12 Γενικές ρυθμίσεις για τα προγράμματα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού

Άρθρο 13 Χωριστή συλλογή (άρθρο 9 της Οδηγίας

(ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 14 Μέτρα ευαισθητοποίησης (άρθρο 10 της

Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 15 Εφαρμογή και συντονισμός των μέτρων

(άρθρο 11 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 16 Συστήματα πληροφοριών και υποβολή εκθέσεων (άρθρο 13 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 17 Έλεγχοι

Άρθρο 18 Κυρώσεις (άρθρο 14 της Οδηγίας (ΕΕ)

2019/904)

Άρθρο 19 Εξουσιοδοτικές διατάξεις

ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ Διατάξεις Υπουργείου Περιβάλλοντος

και Ενέργειας

Άρθρο 20 Δήλωση Ετοιμότητας για τη σύνδεση σταθμού ΑΠΕ - Καταβολή τέλους διατήρησης - Παρατάσεις

προθεσμιών υλοποίησης έργων ΑΠΕ λόγω του μεσογειακού κυκλώνα «Ιανού»

Άρθρο 21 Εξαιρέσεις και απαλλαγές από το περιβαλλοντικό τέλος και την απαγόρευση ταξινόμησης για παλαιά ρυπογόνα οχήματα - Τροποποίηση του άρθρου 5

του ν. 4710/2020 (Α΄ 142)

Άρθρο 22 Πιστοποιημένοι Αξιολογητές - Μητρώο Περιβαλλοντικών ελεγκτών - Τροποποίηση των άρθρων

16 και 20 του ν. 4014/2011 (Α΄ 209)

Άρθρο 23 Ρυθμίσεις θεμάτων διαγωνισμών ΛΑΡΚΟ Τροποποιήσεις άρθρου 21 του ν. 4664/2020 (Α΄ 32)

Άρθρο 24 Περιορισμοί μεταβίβασης θυγατρικών ΔΕΠΑ

ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΑΕ - Μεθοδολογία Υπολογισμού Απαιτούμενου Εσόδου Εθνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΔΔΗΕ)

Άρθρο 25 Κάλυψη χρηματικών υποχρεώσεων στον

Ημερήσιο Ενεργειακό Προγραμματισμό (ΗΕΠ) - Τροποποίηση του άρθρου 98 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5)

Άρθρο 26 Παράταση ισχύος προσωρινών κυκλοφοριακών μέτρων - Τροποποίηση της παρ. 7 του άρθρου

65 του ν. 4688/2020 (Α΄ 101)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄ Λοιπές διατάξεις

Άρθρο 27 Ερμηνευτική διάταξη της περ. ιη) του άρθρου 4 του ν. 4557/2018 (Α΄ 139)

Άρθρο 28 Έναρξη ισχύος

ΜΕΡΟΣ Β΄ Πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από το άρθρο 5 σχετικά με περιορισμούς

διάθεσης στην αγορά

ΜΕΡΟΣ Γ΄ Πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από την παρ. 1 του άρθρου 6 για τις απαιτήσεις

για τα προϊόντα

ΜΕΡΟΣ Δ΄ Πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από τις παρ. 1 και 2 του άρθρου 7 για τις

απαιτήσεις σήμανσης

ΜΕΡΟΣ Ε΄ Ι. Πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από το άρθρο 8 για τη διευρυμένη ευθύνη

του παραγωγού για τις συσκευασίες ΙΙ. Πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από το άρθρο 9 για τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού ΙΙΙ. Άλλα πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από το άρθρο 10 για τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού

ΜΕΡΟΣ ΣΤ΄ Πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από το άρθρο 13 σχετικά με τη χωριστή

συλλογή και από την παρ. 2 του άρθρου 6 σχετικά με τις απαιτήσεις του προϊόντος

ΜΕΡΟΣ Ζ΄ Πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από το άρθρο 14 σχετικά με την αύξηση της

ευαισθητοποίησης

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ

ΜΕΡΟΣ Α΄Προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από

την παρ. 3 του άρθρου 7 για τη σήμανση

ΜΕΡΟΣ Β΄ Εναλλακτικά προϊόντα μίας χρήσης που

καλύπτονται από την παρ. 3 του άρθρου 7 για τη σήμανση

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

Άρθρο 1

Σκοπός (άρθρο 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904) Με τις διατάξεις των άρθρων 1 έως 20 εναρμονίζεται η εθνική νομοθεσία προς τις διατάξεις της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 2019 σχετικά με τη μείωση των επιπτώσεων ορισμένων πλαστικών προϊόντων στο περιβάλλον (L 155) και θεσπίζονται μέτρα για την πρόληψη και τη μείωση του αντικτύπου ορισμένων πλαστικών προϊόντων στο περιβάλλον, ιδίως στο υδάτινο περιβάλλον και την ανθρώπινη υγεία, καθώς και την προώθηση της μετάβασης στην κυκλική οικονομία με καινοτόμα και βιώσιμα επιχειρηματικά μοντέλα, προϊόντα και υλικά, συμβάλλοντας έτσι στην ανάπτυξη της οικονομίας και την αποδοτική λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

Άρθρο 2

Πεδίο εφαρμογής (άρθρο 2 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

Άρθρο 3

Ορισμοί (άρθρο 3 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904) Για τους σκοπούς του παρόντος εφαρμόζονται οι ακόλουθοι ορισμοί: 1) «πλαστική ύλη»: ένα υλικό που αποτελείται από πολυμερές, όπως ορίζεται στην παρ. 5 του άρθρου 3 του Κανονισμού (ΕΚ) υπ’ αρ. 1907/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 2006 (L 396), στο οποίο μπορεί να έχουν προστεθεί πρόσθετα ή άλλες ουσίες, και το οποίο μπορεί να λειτουργήσει ως κύριο δομικό συστατικό των τελικών προϊόντων, με εξαίρεση τα φυσικά πολυμερή που δεν έχουν τροποποιηθεί χημικώς, 2) «πλαστικό προϊόν μίας χρήσης»: το προϊόν που κατασκευάζεται εξ ολοκλήρου ή εν μέρει από πλαστική ύλη και το οποίο δεν έχει μελετηθεί, σχεδιαστεί ή διατεθεί στην αγορά, προκειμένου να εκπληρώσει κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής του πολλαπλές διαδρομές ή επιστροφές, με επιστροφή στον παραγωγό για επαναπλήρωση ή επαναχρησιμοποίηση για τον ίδιο σκοπό για τον οποίο σχεδιάστηκε. O ειδικότερος προσδιορισμός της έννοιας του πλαστικού προϊόντος μίας χρήσης λαμβάνει χώρα με την απόφαση της παρ. 1 του άρθρου 19, 3) «οξοδιασπώμενη πλαστική ύλη»: πλαστικό υλικό το οποίο περιλαμβάνει πρόσθετα που, μέσω οξείδωσης, οδηγούν στη διάσπαση του πλαστικού υλικού σε μικροτμήματα ή σε χημική αποσύνθεση, 4) «αλιευτικό εργαλείο»: κάθε αντικείμενο ή εξοπλισμός που χρησιμοποιείται στην αλιεία ή την υδατοκαλλιέργεια για τη στόχευση, τη σύλληψη ή την εκτροφή θαλάσσιων βιολογικών πόρων ή που επιπλέει στην επιφάνεια της θάλασσας και εκπτύσσεται με στόχο την προσέλκυση, τη σύλληψη ή την εκτροφή τέτοιων θαλάσσιων βιολογικών πόρων, 5) «απόβλητο αλιευτικών εργαλείων»: κάθε αλιευτικό εργαλείο που καλύπτεται από τον ορισμό των αποβλήτων της περ. 1 του άρθρου 11 του ν. 4042/2012, συμπεριλαμβανομένων όλων των ξεχωριστών συστατικών, ουσιών ή υλικών που αποτελούσαν μέρος ή ήταν προσαρτημένα στο αλιευτικό εργαλείο όταν αυτό απορρίφθηκε, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων που εγκαταλείφθηκε ή απωλέσθη, 6) «διάθεση στην αγορά»: η πρώτη φορά κατά την οποία ένα προϊόν διατίθεται στην ελληνική αγορά, 7) «διαθεσιμότητα στην αγορά»: κάθε προσφορά προϊόντος για διανομή, κατανάλωση ή χρήση στην ελληνική αγορά, στο πλαίσιο εμπορικής δραστηριότητας, είτε έναντι αντιτίμου είτε δωρεάν, 8) «εναρμονισμένο πρότυπο»: εναρμονισμένο πρότυπο, όπως ορίζεται στην περ. γ΄ της παρ. 1 του άρθρου 2 2012 (L 316), 9) «απόβλητα»: τα απόβλητα όπως ορίζονται στην περ. 1 του άρθρου 11 του ν. 4042/2012, 10) «πρόγραμμα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού»: δέσμη κανόνων που καθορίζονται από τα κράτη - μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.), προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι παραγωγοί των προϊόντων φέρουν οικονομική ευθύνη ή οικονομική και οργανωτική ευθύνη για τη διαχείριση του σταδίου του κύκλου ζωής ενός προϊόντος που καθίσταται απόβλητο, 11) «παραγωγός»: α) κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο κατασκευάζει, γεμίζει, πωλεί ή εισάγει επαγγελματικά, ανεξάρτητα από τη χρησιμοποιούμενη τεχνική πώλησης, συμπεριλαμβανομένης της εξ αποστάσεως σύμβασης όπως ορίζεται στην παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 2251/1994 (Α΄ 191) και διαθέτει στην αγορά πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης, γεμισμένα πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης ή αλιευτικά εργαλεία που περιέχουν πλαστική ύλη, άλλο από τα πρόσωπα που διεξάγουν αλιευτικές δραστηριότητες, όπως αυτές ορίζονται στην περ. 28 της παρ. 1 του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) υπ’ αρ. 1380/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013 (L 354), ή

• β) κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο εγκατεστημένο σε

κράτος - μέλος της Ε.Ε. ή σε τρίτη χώρα, το οποίο πωλεί επαγγελματικά σε άλλο κράτος - μέλος της Ε.Ε. απευθείας σε νοικοκυριά ή χρήστες πλην των νοικοκυριών, μέσω συμβάσεων εξ αποστάσεως, όπως ορίζονται στην παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 2251/1994, πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης, ή γεμισμένα πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης ή αλιευτικά εργαλεία που περιέχουν πλαστική ύλη, άλλο από τα πρόσωπα που διεξάγουν αλιευτικές δραστηριότητες, όπως αυτές ορίζονται στην περ. 28 της παρ. 1 του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) υπ’ αρ. 1380/2013, 12) «συλλογή»: η συλλογή όπως ορίζεται στην περ. 10 του άρθρου 11 του ν. 4042/2012, 13) «χωριστή συλλογή»: η χωριστή συλλογή όπως ορίζεται στην περ. 11 του άρθρου 11 του ν. 4042/2012, 14) «επεξεργασία»: η επεξεργασία όπως ορίζεται στην περ. 14 του άρθρου 11 του ν. 4042/2012, 15) «συσκευασία»: η συσκευασία όπως ορίζεται στις περ. 1.1 και 1.2 του άρθρου 2 του ν. 2939/2001, 16) «βιοαποδομήσιμη πλαστική ύλη»: πλαστική ύλη που μπορεί να υποστεί φυσική ή βιολογική αποσύνθεση, έτσι ώστε τελικά να αποσυντεθεί σε διοξείδιο του άνθρακα (CO2), βιομάζα και νερό, και είναι, σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές για τις συσκευασίες, ανακτήσιμη μέσω λιπασματοποίησης και αναερόβιας χώνευσης, 17) «λιμενικές εγκαταστάσεις παραλαβής»: οι λιμενικές εγκαταστάσεις παραλαβής όπως ορίζονται στην περ. ε΄ της παρ. 1 του άρθρου 2 της υπ’ αρ. 8111.1/41/ 09/25.2.2009 κοινής απόφασης των Υπουργών Εσωτερικών, Οικονομίας και Οικονομικών, Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων και Εμπορικής Ναυτιλίας, Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής (Β΄ 412), 18) «προϊόντα καπνού»: προϊόντα καπνού όπως ορίζονται στην περ. 4 του άρθρου 2 του ν. 4419/2016 (Α΄ 174), 19) «εναλλακτικό προϊόν»: το προϊόν που είναι επαναχρησιμοποιήσιμο ή το προϊόν που είναι μίας χρήσης, αλλά δεν εμπίπτει στον ορισμό της περ. 2.

Άρθρο 4

Μείωση της κατανάλωσης (άρθρο 4 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904)

• α) έως το έτος 2024 η κατανάλωση των εν λόγω πλαστικών προϊόντων μίας χρήσης μειώνεται κατ’ ελάχιστον

στο τριάντα τοις εκατό (30%), σε σύγκριση με το έτος 2022,

• β) έως το έτος 2026 η κατανάλωση των εν λόγω πλαστικών προϊόντων μίας χρήσης μειώνεται κατ’ ελάχιστον

στο εξήντα τοις εκατό (60%), σε σύγκριση με το έτος 2022. Για τον υπολογισμό και την επαλήθευση των στόχων των περ. α΄ και β΄ ακολουθείται η μεθοδολογία που θεσπίζεται με εκτελεστική πράξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 2 του άρθρου 4 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904.

• β) Η καταβολή της εισφοράς επιβάλλεται στους καταναλωτές ανά τεμάχιο προϊόντος. Το πλαστικό κάλυμμα

ή καπάκι λογίζεται ως διακριτό προϊόν, για το οποίο επιβάλλεται αυτοτελώς η εισφορά της περ. α΄.

• γ) Τα προϊόντα της παρούσας παραγράφου που διατίθενται από τις επιχειρήσεις της περ. α΄ φέρουν υποχρεωτικά σήμανση επί των ίδιων των προϊόντων, οι προδιαγραφές της οποίας καθορίζονται με την απόφαση

της παρ. 3 του άρθρου 19. Οι παραγωγοί των εν λόγω προϊόντων μίας χρήσης υποχρεούνται να τα διαθέτουν με την ως άνω σήμανση.

• δ) Η εισφορά ορίζεται σε τέσσερα (4) λεπτά πλέον Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.). Το ποσό της εισφοράς

αναγράφεται με τρόπο διακριτό και ευανάγνωστο στα παραστατικά πώλησης προ του Φ.Π.Α. και αποτυπώνε να αναγράφουν στα σημεία πώλησης των προϊόντων σε εμφανές σημείο για τον καταναλωτή, ότι τα προϊόντα αυτά υπόκεινται σε εισφορά, με αναγραφή του ποσού της εισφοράς.

• ε) Η εισφορά έχει ανταποδοτικό χαρακτήρα και τα

έσοδα από αυτή αποτελούν δημόσια έσοδα, τα οποία εισπράττονται από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.) και αποδίδονται στο ν.π.δ.δ. «Πράσινο Ταμείο» με σκοπό να διατίθενται αποκλειστικά για δράσεις συναφείς με τους σκοπούς του παρόντος, εξαιρουμένων των δράσεων καθαρισμού που προβλέπονται στα προγράμματα διευρυμένης ευθύνης παραγωγού προϊόντων των άρθρων 8, 9 και 10. Τα έσοδα που αποδίδονται στο Πράσινο Ταμείο περιλαμβάνονται στα συνολικά διαθέσιμα του Ταμείου που διατίθενται χωρίς τον περιορισμό του ποσοστού του δυόμισι τοις εκατό (2,5%) του πρώτου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 3 του ν. 3889/2010 (Α΄ 182).

• στ) Για την απόδοση της εισφοράς υποβάλλεται δήλωση απόδοσης εισφοράς προστασίας του περιβάλλοντος

από τις επιχειρήσεις της περ. α΄ στις αρμόδιες φορολογικές αρχές κάθε τρίμηνο, έως την τελευταία ημέρα του μήνα που ακολουθεί την περίοδο στην οποία αφορά. Σε περίπτωση μη απόδοσης της εισφοράς, η παράβαση βεβαιώνεται στη Δ.Ο.Υ. κατοικίας του υπόχρεου από τη Φορολογική Διοίκηση και εισπράττεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Εισπράξεως Δημοσίων Εσόδων (ΚΕΔΕ, ν.δ. 356/1974, Α΄ 90).

• ζ) Στο τέλος του Παραρτήματος του ν. 4174/2013

(Α΄ 170), προστίθεται η φράση: «Εισφορά προστασίας του περιβάλλοντος της παρ. 3 του άρθρου 4 του νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 σχετικά με τη μείωση των επιπτώσεων ορισμένων πλαστικών προϊόντων στο περιβάλλον».