Νόμοι — ΦΕΚ A' 221/2002

Type Νόμος
Publication 2002-10-01
State In force
Source ΦΕΚ
Reform history JSON API

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ F

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ Αρ. Φύλλου 221 24 Σεπτεμβρίου 2002

Απλουστεύσεις στον Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων, στον τρόπο απόδοσης του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας και άλλες ρυθμίσεις.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΚΩΔΙΚΑ ΒΙΒΛΙΩΝ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Οι διατάξεις του π.δ. 186/1992 (ΦΕΚ 84 Α΄) τροποποιού?νται, αντικαθίστανται και συμπληρώνονται ως ακολούθως:

Άρθρο 1

Γενικές διατάξεις

1.

Στο τέλος της παραγράφου 1 του άρθρου 2 προστί?θενται δύο νέα εδάφια, ως εξής: "Για το χαρακτηρισμό αλλοδαπού προσώπου κατά τις διατάξεις του προηγούμενου εδαφίου, ως επιτηδευματία, αρκεί η ύπαρξη πραγματικής - φυσικής επαγγελματικής ε?γκατάστασης στην ελληνική επικράτεια, ανεξάρτητα από το χαρακτηρισμό αυτής ως μόνιμης ή μη από άλλες διατά?ξεις. Επιτηδευματίας για την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος λογίζεται και κάθε αλλοδαπό νομικό πρόσωπο οποιασδήποτε μορφής που δεν έχει εγκατάσταση στην Ελλάδα, εφόσον αποκτά κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δι?καίωμα επί ακινήτου ή αναγείρει ακίνητο στην Ελλάδα. Τα αναφερόμενα στο προηγούμενο εδάφιο δεν ισχύουν για τα πρόσωπα της παραγράφου 3."

2.

Στο τέλος της παραγράφου 2 του άρθρου 2 προστί?θενται τέσσερα νέα εδάφια ως εξής: "Η επωνυμία της κοινοπραξίας απαρτίζεται από τα ονο?ματεπώνυμα ή την επωνυμία όλων των μελών ή τουλάχι?στον του ενός εξ αυτών και τη φράση "και Σία". Εξαιρετικά ως μέλη κοινοπραξίας μπορεί να υπεισέλ?θουν οι κληρονόμοι αποβιώσαντος μέλους, εφόσον προ?βλέπεται ρητά στο συμφωνητικό που κατατέθηκε στη Δ.Ο.Υ. Σε κοινοπραξία μπορεί να συμμετέχει και άλλη κοινο?πραξία, εφόσον προβλέπεται από διατάξεις της φορολο?γίας εισοδήματος. Για όσες κοινοπραξίες προβλέπονται από άλλες διατά?ξεις, εφαρμόζονται οι διατάξεις της παραγράφου αυτής."

3.

Το δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 3 του άρθρου 2 αντικαθίσταται, ως εξής: "Τα πρόσωπα αυτά, εκτός από το Δημόσιο όταν ενερ?γούν πράξεις παράδοσης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών που υπάγονται στο φόρο προστιθέμενης αξίας (Φ.Π.Α.) ή στο φόρο εισοδήματος θεωρούνται επιτηδευματίες μόνο για τις δραστηριότητες αυτές και έχουν τις υποχρεώσεις της παραγράφου 1 του άρθρου αυτού."

4.

Η παράγραφος 4 του άρθρου 2 αντικαθίσταται ως ε?ξής: "4. Δεν υποχρεούνται στην τήρηση βιβλίων και στην έκ?δοση στοιχείων, με εξαίρεση το δελτίο αποστολής, στις περιπτώσεις που ρητά ορίζεται από τον Κώδικα αυτόν, οι αγρότες και οι αγροτικές εκμεταλλεύσεις που ορίζονται α?πό τα άρθρα 41 και 42 του ν. 2859/2000 (ΦΕΚ 248 Α΄), εφό?σον δεν έχουν ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς του νόμου αυτού."

5.

Στην παράγραφο 5 του άρθρου 2 τα όρια των 7.500 ευ?ρώ και 3.000 ευρώ αναπροσαρμόζονται σε 9.000 ευρώ και 4.000 ευρώ αντίστοιχα.

6.

Το πρώτο εδάφιο της παραγράφου 3 του άρθρου 3 α?ντικαθίσταται, ως εξής: "Για την εφαρμογή των διατάξεων του Κώδικα αυτού ως είδος θεωρείται η ουσιώδης ποιοτική διάκριση των αγα?θών, η οποία επηρεάζει κατά ποσοστό μεγαλύτερο του 5%, τουλάχιστον την απόδοση ή το κόστος ή την τιμή πώ?λησης διαζευκτικά ή αθροιστικά."

Άρθρο 2

Βιβλία επιτηδευματιών

1.

Οι παράγραφοι 3 και 4 του άρθρου 4 αντικαθίστανται ως εξής: "3. Στη δεύτερη κατηγορία, με την επιφύλαξη των διατά?ξεων της παραγράφου 2 του άρθρου αυτού:

πλοίου δεύτερης κατηγορίας του άρθρου 3 του ν. 27/1975.

Όποιος από τους παραπάνω επιτηδευματίες διατηρεί και κλάδο παροχής άλλων υπηρεσιών ή πώλησης αγαθών τηρεί, για όλες τις δραστηριότητές του τα βιβλία της κα?τηγορίας που αντιστοιχεί στο σύνολο των ετήσιων ακαθά?ριστων εσόδων του όχι όμως κατηγορίας κατώτερης της δεύτερης. 4359 της κατηγορίας που αντιστοιχεί στα ετήσια ακαθάριστα έ?σοδα του κλάδου αυτού όχι όμως κατηγορίας κατώτερης της δεύτερης με την επιφύλαξη των παραγράφων 4 και 6 του άρθρου αυτού." "4. Στην πρώτη κατηγορία με την επιφύλαξη των διατά?ξεων της παραγράφου 2 του άρθρου αυτού:

προϊόντων αποκλειστικά στις κινητές λαϊκές αγορές, γ) ο πρατηριούχος υγρών καυσίμων, για την εμπορία βενζίνης. Όποιος από τους παραπάνω επιτηδευματίες διατηρεί και κλάδο πώλησης άλλων αγαθών ή παροχής υπηρεσιών τηρεί για τον κλάδο αυτόν τα βιβλία της κατηγορίας που α?ντιστοιχεί στα ετήσια ακαθάριστα έσοδα του κλάδου αυ?τού όχι όμως κατηγορίας κατώτερης της δεύτερης με την επιφύλαξη των διατάξεων των παραγράφων 3 και 6 του άρθρου αυτού."

2.

Στην παράγραφο 6 του άρθρου 4 αντικαθίσταται η φράση "κέντρου διασκέδασης ή καταστήματος που υπό?κειται σε αγορανομική κατάταξη" ως εξής: "καταστήματος ή άλλου χώρου στον οποίο προσφέρεται φαγητό ή ποτό με σερβίρισμα".

3.

Στην παράγραφο 7 του άρθρου 4 αντικαθίστανται τα όρια τήρησης των βιβλίων ως εξής: Κατηγορίες βιβλίων Όρια ακαθάριστων εσόδων Πρώτη μέχρι και 100.000 ευρώ Δεύτερη μέχρι και 1.000.000 ευρώ Τρίτη άνω των 1.000.000 ευρώ

4.

Στο άρθρο 5 προστίθεται παράγραφος 4 ως εξής: "4. Τα ποσά των εξόδων μέχρι πενήντα (50) ευρώ έκαστο και ο Φ.Π.Α. που αντιστοιχεί σ' αυτά μπορεί να καταχω?ρούνται καθημερινά στις στήλες που αφορούν με ένα πο?σό ανά εκδότη στοιχείου."

5.

Στην παράγραφο 3 του άρθρου 6 προστίθεται εδάφιο ως εξής: "Η παράγραφος 4 του άρθρου 5 έχει ανάλογη εφαρμο?γή και επί των βιβλίων της δεύτερης κατηγορίας."

6.

Στην παράγραφο 2 του άρθρου 7 μετά το δεύτερο ε?δάφιο προστίθενται δύο νέα εδάφια ως εξής: "Επίσης τηρεί και μητρώο παγίων περιουσιακών στοιχεί?ων, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στην παράγραφο 2.2.103 του Γενικού Λογιστικού Σχεδίου. Τα έπιπλα και σκεύη μπορεί να παρακολουθούνται στο μητρώο παγίων ανά συντελεστή απόσβεσης."

7.

Η παράγραφος 4 του άρθρου 7 αντικαθίσταται ως ε?ξής: "4. Η παράγραφος 4 του άρθρου 5 και η παράγραφος 3 του άρθρου 6 έχει ανάλογη εφαρμογή και επί των βιβλίων τρίτης κατηγορίας."

8.

Το άρθρο 8 αντικαθίσταται ως εξής: "Άρθρο 8 Βιβλίο αποθήκης, παραγωγής - κοστολογίου

1.

Ο επιτηδευματίας που πωλεί αγαθά για δικό του λο?γαριασμό χονδρικώς ή κατά κύριο λόγο χονδρικώς, εφό?σον κατά τις δύο προηγούμενες διαχειριστικές περιόδους τα ετήσια ακαθάριστα έσοδά του υπερέβησαν το ποσό των τριών εκατομμυρίων (3.000.000) ευρώ τηρεί βιβλίο α?ποθήκης κατ' είδος, ποσότητα και αξία, κατά την εισαγω?γή και εξαγωγή.

2.

Ο επιτηδευματίας που πωλεί αγαθά για δικό του λο?γαριασμό λιανικώς ή κατά κύριο λόγο λιανικώς, εφόσον κατά τις δύο προηγούμενες διαχειριστικές περιόδους τα ετήσια ακαθάριστα έσοδά του υπερέβησαν το ποσό των τεσσάρων εκατομμυρίων (4.000.000) ευρώ, τηρεί βιβλίο α?ποθήκης κατ' είδος, ποσότητα και αξία κατά την εισαγωγή και εξαγωγή.

3.

Με τις προϋποθέσεις των προηγούμενων παραγρά?φων και σύμφωνα με όσα ορίζονται από αυτές, βιβλίο α?ποθήκης τηρεί και ο επιτηδευματίας που πωλεί αγαθά για λογαριασμό τρίτων ή για δικό του λογαριασμό και για λο?γαριασμό τρίτων. Τα αγαθά των τρίτων παρακολουθού?νται ξεχωριστά τουλάχιστον κατ' είδος και ποσότητα.

4.

Ο επιτηδευματίας που πωλεί αγαθά μετά από προη?γούμενη επεξεργασία, εφόσον κατά τις δύο προηγούμε?νες διαχειριστικές περιόδους το σύνολο των ετήσιων ακα?θάριστων εσόδων του υπερέβησαν το ποσό των τριών ε?κατομμυρίων (3.000.000) ευρώ τηρεί βιβλίο αποθήκης πρώτων υλών, βοηθητικών υλών, υλικών συσκευασίας, ε?τοίμων προϊόντων και υποπροϊόντων, στο οποίο καταχω?ρούνται, για κάθε αγαθό, οι αγορές και πωλήσεις κατ' εί?δος, ποσότητα και αξία και η εντός και εκτός της επιχείρη?σης ποσοτική διακίνηση κατ' είδος και ποσότητα. H αξία κτήσης των πρώτων υλών, των βοηθητικών υλών και των υλικών συσκευασίας που διατέθηκαν για την επε?ξεργασία, καθώς και το κόστος των έτοιμων προϊόντων και υποπροϊόντων που παράχθηκαν, αναγράφεται στο βιβλίο αποθήκης τουλάχιστον μία φορά το έτος, κατά τη σύντα?ξη του ισολογισμού, και για τους τηρούντες αναλυτική λο?γιστική (ομάδα 9) του Ελληνικού Λογιστικού Σχεδίου στο χρόνο προσδιορισμού του βραχύχρονου αποτελέσματος. Βοηθητικές ύλες και υλικά συσκευασίας, των οποίων η συνολική αξία δεν υπερβαίνει το 3% του συνολικού κό?στους των προϊόντων, με βάση τα στοιχεία της προηγού?μενης χρήσης, μπορεί να παρακολουθούνται στο βιβλίο α?ποθήκης συνολικά μόνο κατ' αξία σε αντίστοιχο λογαρια?σμό. Σε περίπτωση υπέρβασης του ορίου αυτού, παρακολουθούνται συνολικά κατ' αξία, μέχρι εξάντλησης του ανωτέρω ποσοστού, οι βοηθητικές ύλες και είδη συ?σκευασίας που έχουν, κατά σειρά, τη μικρότερη κατ' είδος συμμετοχή στο κόστος παραγωγής των προϊόντων. Για τους τηρούντες αναλυτική λογιστική (ομάδα 9) η ε?ξαγωγή και η κατανομή της αξίας του κόστους των βοη?θητικών υλών και υλικών συσκευασίας του προηγούμενου εδαφίου προσδιορίζεται με βάση κατάλληλα κριτήρια στο χρόνο προσδιορισμού βραχύχρονων αποτελεσμάτων, με προσαρμογή στην πραγματικότητα στο τέλος της χρήσης με την απογραφή.

5.

Βιβλίο αποθήκης, σύμφωνα με όσα ορίζονται από την προηγούμενη παράγραφο 4, τηρεί επίσης ο επιτηδευμα?τίας που ενεργεί επεξεργασία για λογαριασμό τρίτων ή για δικό του λογαριασμό και για λογαριασμό τρίτων, εφόσον κατά τις δύο προηγούμενες διαχειριστικές περιόδους το σύνολο των ετήσιων ακαθάριστων εσόδων του υπερέβει το ποσό των τριών εκατομμυρίων (3.000.000) ευρώ. Οι πρώτες ύλες και τα έτοιμα προϊόντα των τρίτων παρακο?λουθούνται ξεχωριστά κατ' είδος και ποσότητα.

6.

Ο επιτηδευματίας που πωλεί αγαθά εκτός της χώρας ή ενεργεί επεξεργασία για λογαριασμό κατοίκου άλλης χώρας τηρεί βιβλίο αποθήκης σύμφωνα με όσα ορίζονται αντίστοιχα στις παραπάνω παραγράφους, εφόσον τα α?καθάριστά του έσοδα ανά κλάδο, κατά τις δύο κατά προη?γούμενες διαχειριστικές περιόδους από τη δραστηριότη?4360 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) τα οριζόμενα στις διατάξεις του π.δ. 1123/1980, με εξα?γωγή βραχύχρονου αποτελέσματος, οι οποίοι εάν υποχρεούνται στην τήρηση βιβλίου αποθήκης για τον έναν κλάδο τηρούν βιβλίο αποθήκης και για τον άλλο κλάδο.

8.

Ο επιτηδευματίας που είναι υπόχρεος σε τήρηση βι?βλίου αποθήκης παύει να τηρεί αυτό από την επόμενη διαχειριστική περίοδο εκείνης που για δεύτερη συνεχή χρήση δεν υπερέβη το εκάστοτε ισχύον όριο. Ειδικά κατά την πρώτη χρήση εφαρμογής του παρόντος νόμου δεν εφαρ?μόζονται οι διατάξεις του προηγούμενου εδαφίου. Υποχρέωση τήρησής του δημιουργείται εκ νέου από την επό?μενη διαχειριστική περίοδο εκείνης που για δεύτερη συνεχή χρήση υπερβεί το εκάστοτε ισχύον όριο.

9.

Στο βιβλίο αποθήκης που τηρείται σύμφωνα με τα όσα ορίζονται στις παραγράφους 1 έως 6, αναγράφεται και η χρονολογία εισαγωγής ή εξαγωγής κατά περίπτωση με μνεία του οικείου δικαιολογητικού εγγραφής. Η ενημέρω?ση της εξαγωγής μπορεί να γίνεται με μία συγκεντρωτική εγγραφή σε ημερήσια βάση ανά είδος και σειρά στοιχείων που εκδίδονται, με την προϋπόθεση, όταν ζητηθεί από τον έλεγχο, να είναι δυνατή η εκτύπωση ή η σύνταξη κατάστα?σης με την αναλυτική κίνηση ανά παραστατικό όλων ή με?ρικών ειδών. O επιτηδευματίας που υποχρεούται στην τήρηση ανα?λυτικής λογιστικής (ομάδα 9) κατά την τήρηση του βιβλίου αποθήκης εφαρμόζει παράλληλα και τα οριζόμενα από τις διατάξεις του π.δ. 1123/1980. Σε ιδιαίτερες μερίδες του βιβλίου αποθήκης της έδρας παρακολουθούνται:

εξαγωγή, β) η κίνηση κάθε αποθηκευτικού χώρου κατ' εί?δος και ποσότητα κατά την εισαγωγή και εξαγωγή, γ) τα α?γαθά που βρίσκονται σε τρίτους για οποιονδήποτε σκοπό, ανά τρίτο, είδος και ποσότητα. Όταν στο υποκατάστημα τηρείται βιβλίο αποθήκης κατ' είδος, ποσότητα και αξία ή στον αποθηκευτικό χώρο κατ' είδος και ποσότητα, η μερίδα του υποκαταστήματος ή του αποθηκευτικού χώρου που τηρείται στην έδρα μπορεί να ενημερώνεται με τη συνολική μηνιαία κίνηση του υποκα?ταστήματος ή του αποθηκευτικού χώρου εντός του επό?μενου μήνα.

10.

Δεν υποχρεούται: Α) Στην τήρηση βιβλίου αποθήκης:

τρίτου,

Στις περιπτώσεις της παραγράφου αυτής, προκειμένου για επιτηδευματία που έχει παράλληλα και άλλο κλάδο, για την υποχρέωση τήρησης βιβλίου αποθήκης ο κλάδος αυτός κρίνεται αυτοτελώς. Β) Στην τήρηση τεχνικών προδιαγραφών:

για τα πρωτογενή υλικά που εξορύσσονται,

11.

Στο υποκατάστημα από τα βιβλία του οποίου εξάγε?ται αυτοτελές λογιστικό αποτέλεσμα τηρείται ίδιο βιβλίο αποθήκης σύμφωνα με όσα ορίζονται από τις διατάξεις των προηγούμενων παραγράφων. Στο υποκατάστημα από τα βιβλία του οποίου δεν εξάγεται αυτοτελές λογιστικό α?ποτέλεσμα και το οποίο βρίσκεται σε άλλο νομό ή νησί α?πό την έδρα ή σε απόσταση μεγαλύτερη των 50 χιλιομέ?τρων από αυτή τηρείται βιβλίο αποθήκης κατ' είδος και πο?σότητα με δυνατότητα τήρησής του και κατ' αξία. Τα αναφερόμενα στο προηγούμενο εδάφιο ισχύουν α?νάλογα και για τους αποθηκευτικούς χώρους. Αν το υποκατάστημα ή ο αποθηκευτικός χώρος βρίσκεται στον ίδιο νομό και νησί με την έδρα ή σε απόσταση μικρότε?ρη των 50 χιλιομέτρων από αυτή δεν υπάρχει υποχρέωση τήρησης βιβλίου αποθήκης στις εγκαταστάσεις αυτές. Όταν στην έδρα δεν ενεργείται αποθήκευση ή διακίνηση αγαθών ή δεν ενεργούνται αγορές ή πωλήσεις και υπάρχει ένα υποκατάστημα, το βιβλίο αποθήκης μπορεί να τη?ρείται μόνο στο υποκατάστημα.

12.

Αντί του τρόπου τήρησης του βιβλίου αποθήκης που ορίζεται από τις διατάξεις των προηγούμενων παραγρά?φων μπορεί να τηρείται: Α) Στην έδρα ή στο υποκατάστημα με αυτοτελή λογιστι?κή, μερίδα "Κεντρικής Αποθήκης" για όλες τις εγκαταστά?σεις στην οποία καταχωρούνται για κάθε αγαθό: α) κατά ποσότητα και αξία οι αγορές και οι πωλήσεις που διενερ?γούνται, β) η ποσότητα των πρώτων υλών, βοηθητικών υ?λών και υλικών συσκευασίας που διατέθηκαν για επεξερ?γασία και γ) η ποσότητα των ετοίμων προϊόντων και υπο?προϊόντων που παράχθηκαν. Η αξία κτήσης των πρώτων υλών, των βοηθητικών υλών και των υλικών συσκευασίας που διατέθηκαν στην παραγωγή, καθώς και το κόστος των ετοίμων προϊόντων που παράχθηκαν τίθεται στο τέλος της χρήσης με την κοστολόγηση. Β) Στην έδρα και σε κάθε υποκατάστημα ή αποθηκευτι?κό χώρο βιβλίο αποθήκης σε ιδιαίτερες μερίδες κατ' είδος και ποσότητα κατά την εισαγωγή και εξαγωγή. Όταν το υ?ποκατάστημα ή ο αποθηκευτικός χώρος βρίσκονται στον ίδιο νομό με την έδρα ή σε απόσταση μικρότερη των 50 χι?λιομέτρων, όχι όμως σε άλλο νησί, η κίνηση αυτών κατ' εί?ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) 4361 βιβλίου αποθήκης, σύμφωνα με τα οριζόμενα στις παρα?γράφους 4 και 5, τηρεί για τα ίδια προϊόντα στην έδρα του ή στο υποκατάστημα που εξάγει αυτοτελές αποτέλεσμα: Α) Βιβλίο τεχνικών προδιαγραφών με ιδιαίτερη μερίδα κατ' είδος στην οποία αναγράφονται:

για κάθε μονάδα παραγόμενου έτοιμου προϊόντος απαι?τούμενη ποσότητα πρώτων υλών, καθώς και βοηθητικών υλών και υλικών συσκευασίας όταν γι' αυτά τηρείται βιβλίο αποθήκης, καθώς και την προϋπολογιζόμενη φύρα παρα?γωγής, β) μέχρι το κλείσιμο του ισολογισμού και για τους τηρούντες αναλυτική λογιστική στο χρόνο προσδιορι?σμού του βραχύχρονου αποτελέσματος, οι κανόνες του καταμερισμού του εργοστασιακού κόστους οι οποίοι ακο?λουθούνται πάγια. Β) Βιβλίο παραγωγής κοστολογίου με ιδιαίτερη μερίδα κατ' είδος στο οποίο:

αναλώθηκαν για την παραγωγή έτοιμου προϊόντος, οι βοη?θητικές ύλες και τα υλικά συσκευασίας, όταν γι' αυτά τη?ρείται βιβλίο αποθήκης, σε μερίδες κατ' είδος, καθώς και οι ποσότητες έτοιμου προϊόντος που παρήχθησαν μέσα στην ίδια διαχειριστική περίοδο.

Το βιβλίο παραγωγής - κοστολογίου δεν τηρείται όταν υ?ποχρεωτικά ή προαιρετικά τηρούνται οι λογαριασμοί της ομάδας 9, σύμφωνα με τα οριζόμενα στις διατάξεις του π.δ. 1123/1980."

Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.