Διατάξεις - Κανονισμοί - Πράξεις της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου — ΦΕΚ A' 253/2011

Περί προστασίας των διαλελυμένων και ερημωθεισών Ιερών Μονών και των Εκκλησιαστικών Μνημείων. .................................................................................. .......... 1 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ Απόφασις της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου περί συστάσεως και λειτουργίας Εκκλησιαστικού Ιδρύματος υπό την επωνυμίαν: «“ΦΡΟΝΤΙΔΑ” − Στέγη φροντίδος ατόμων τρίτης ηλικίας − Μ.Κ. της Ιεράς Μητροπόλως Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως. ........... 2 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ (1) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 229/2011 Περί προστασίας των διαλελυμένων και ερημωθεισών Ιερών Μονών και των Εκκλησιαστικών Μνημείων. Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΙΕΡΑΡΧΙΑΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Έχουσα υπ’ όψιν:

τας διατάξεις των άρθρων 3 παρ. 1, 7 παρ. 3 εδαφ. 1, 13, 17 παρ. 1, 111 παρ. 1 Συντ. 1975, 17, 105 Συντ. 1952, 19 Συντ. 1927, 17, 109 Συντ. 1911, 17, 103 Συντ. 1864, 12, 103 Συντ. 1844,

την διάταξιν του άρθρου 1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της Ε.Σ.Δ.Α. και την απόφασιν Ευρ.Δ.Δ.Α. της 9.12.1994 Ι. Μοναί κατά Ελλάδος (10/1993/405/483484)

τας διατάξεις των άρθρων 1 παρ. 4, 3, 4 περ. ε, 9, 29 παρ. 2, 42, 39 παρ. 3 εδαφ. 2, 46 παρ. 2 και 62 παρ. 2 του Ν. 590/1977 «Περί του Καταστατικού Χάρτου της Εκκλησίας της Ελλάδος» (Φ.Ε.Κ. Α΄ 146),

τα από 25.9.1833 και υπ’ αριθμ. 1/1833 Β.Δ/τα (ΦΕΚ 1/13.2.1833)

τα άρθρα 73 παρ. 1 του Ν. 3028/2002 (ΦΕΚ Α΄ 153), 88 του Ν. 2200/1940 (ΦΕΚ Α΄ 42) και 7 του Ν. 3800/1957 (ΦΕΚ Α΄ 56),

την ανάγκην θεσπίσεως κανονιστικού πλαισίου δια την διάσωσιν της Ιερότητος και του μνημειακού χαρακτήρος των διαλελυμένων και ερημωθεισών Ιερών Μονών της Εκκλησίας της Ελλάδος, ως και δια την καταγραφήν, διάσωσιν και αξιοποίησιν της περιουσίας των, εν όψει της από πολλού χρόνου εκθέσεώς των εις την εγκατάλειψιν και διαρπαγήν ενίοτε δε και εις την βεβήλωσιν του Ιερού και μνημειακού χαρακτήρος αυτών,

την από 5.5.2010 γνωμάτευσιν του Ειδικού Νομικού Συμβούλου της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος,

την από 21.4.2010 πρότασιν της Δ.Ε. της Ε.Κ.Υ.Ο.

την από 6.5.2010 απόφασιν της Δ.Ι.Σ., ψηφίζει: Τον υπ’ αριθμ. 229/2011 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΝ έχοντα ούτω: ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ 229/2011 «Περί προστασίας των διαλελυμένων και ερημωθεισών Ιερών Μονών και των Εκκλησιαστικών Μνημείων» Άρθρον 1 Πεδίον εφαρμογής

«Διαλελυμέναι» καλούνται αι Ιεραί Μοναί, των οποίων η παύσις της νομικής προσωπικότητος ή των οργάνων διοικήσεώς των ή η αφαίρεσις της κυριότητος ή διοικήσεως της περιουσίας των προεβλέφθη καθ’ οιανδήποτε διατύπωσιν μέσω νομοθετικών ή διοικητικών πράξεων του Ελληνικού Κράτους και άνευ συντελέσεως αναγκαστικής απαλλοτριώσεως της περιουσίας των δια της πραγματικής καταβολής αποζημιώσεως.

«Ερημωθείσαι» καλούνται αι Ιεραί Μοναί, των οποίων, ασχέτως του χρόνου ιδρύσεώς των, εξέλιπε η μοναστική Αδελφότης, ή εις πάσαν δε περίπτωσιν εις τας οποίας άμα τη εκλείψει της Αδελφότητος δεν έχει διωρισθή Ηγουμενοσυμβούλιον κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 3 του Ν.Δ/τος 374/1947 ή του άρθρου 39 παρ. 5 του Ν. 590/1977. Άρθρον 2 Διοίκησις

Παν στοιχείον της κινητής και ακινήτου περιουσίας των διαλελυμένων και ερημωθεισών Ι. Μονών διοικείται και διαχειρίζεται υπό του επιχωρίου Μητροπολίτου ως περιουσία της Ι. Μητροπόλεως, όστις υποχρεούται να το καταγράψη και διαφυλάττη, δικαιούται δε να το αξιοποιή ή να το καταστήση δι’ αποφάσεώς του Μετόχιον ετέρας Ι. Μονής της επαρχίας του. 6995 τα στοιχεία αυτού, β) Δασολόγιον, ως και γ) Αρχείον Τίτλων και Τεκμηρίων Ιδιοκτησίας, με αντίγραφα συμβολαίων, τίτλων ιδιοκτησίας, δικαστικών αποφάσεων, τοπογραφικών διαγραμμάτων και χαρτών, δημοσίων ή ιδιωτικών εγγράφων και εν γένει παντός στοιχείου κρατικής ή ιδιωτικής προελεύσεως, ανεξαρτήτως χρόνου εκδόσεως, αποδεικνύοντος την ύπαρξιν κυριότητος ή την άσκησιν νομής παρά των εν λόγω Ι. Μονών επί της περιουσίας των.

Προεχόντως δέον να καταγραφή η περιουσία των διαλελυμένων Ι. Μονών δυνάμει του βασιλικού διατάγματος της 25 Σεπτεμβρίου 1833, ως και των λοιπών διαλελυμένων και ερημωθεισών Μονών, και προς τον σκοπόν τούτο αξιοποιούνται, ιδίως, τα αρχεία των κατά τόπον Κτηματικών Υπηρεσιών του Δημοσίου και οι φάκελλοι «Μοναστηριακών» εκ των κεντρικών και περιφερειακών υπηρεσιών των Γενικών Αρχείων του Κράτους. Εκ παραλλήλου, είναι δυνατόν ο επιχώριος Μητροπολίτης να προβή εις εφαρμογήν των άρθρων 88 του Ν. 2200/1940 και 7 του Ν. 3800/1957.

Εξουσιοδοτείται δια του παρόντος η Δ.Ι.Σ. όπως προβή εις σύστασιν και κανονίση τα καθήκοντα και την λειτουργίαν Κεντρικής Επιτροπής ή/και Περιφερειακών Επιτροπών (παρ’ εκάστη Ιερά Μητροπόλει ή Ιερά Μονή και ως όργανα αυτών) προς καταγραφήν της μοναστηριακής περιουσίας, δι’ ιδιαιτέρας κανονιστικής Αποφάσεως εκδιδόμενης τη προτάσει τη Δ.Ε. της Ε.Κ.Υ.Ο. ή του επιχωρίου Μητροπολίτου αντιστοίχως, και νομίμως δημοσιευομένης. Αι Επιτροπαί σύγκεινται εκ κληρικών ή/και λαϊκών εχόντων καταλλήλους γνώσεις και εμπειρίαν, επί τω τέλει υποβοηθήσεως των Ιερών Μητροπόλεων εις το κατά την παρ. 2 έργον των.

Η παράγραφος 1 του παρόντος άρθρου δεν εφαρμόζεται εάν η περιουσία των διαλελυμένων ή ερημωθεισών Ιερών Μονών περιήλθεν ήδη καθ’ οιονδήποτε συνταγματικώς νόμιμον τρόπον εις ετέραν Ιεράν Μονήν.

Κατ’ εξαίρεσιν, δύναται Ιερός Ναός πάσης οποτεδήποτε διαλελυμένης ή ερημωθείσης Ιεράς Μονής (μετά της ανηκούσης αυτή κινητής και ακινήτου περιουσίας), ασχέτως νομικού καθεστώτος λειτουργίας του, εάν έχει τεθή εις την δημόσιαν λατρείαν, να αναγνωρισθή ως Προσκύνημα κατά τας διατάξεις του άρθρου 59 παρ. 1 και 2 του Ν. 590/1977. Άρθρον 3 Ανασύστασις και Καταγραφή

Είναι δυνατή η ανασύστασις διαλελυμένης ή ερημωθείσης Ιεράς Μονής κατά την διαδικασίαν του υπ’ αριθμ. 39/1972 Κανονισμού της Εκκλησίας της Ελλάδος (Α΄ 103) και του άρθρου 39 του Ν. 590/1977, ως ισχύουν.

Η κατά τα ανωτέρω ανασύστασις επιτρέπεται και εάν η διαλελυμένη ή ερημωθείσα Ιερά Μονή έχει περιέλθει αναγκαστικώς, δια νομοθετικής ή διοικητικής πράξεως, ή δι’ αποφάσεως του επιχωρίου Μητροπολίτου εις ετέραν Ιεράν Μονήν, μη απαιτουμένης της συναινέσεως της τελευταίας δια την ανασύστασιν.

Δεν απαιτείται επανίδρυσις εις περίπτωσιν ερημωθείσης Μονής, δια την οποίαν υφίσταται, άνευ ρητής καταργήσεώς της, νομοθετική ή διοικητική πράξις του Ελληνικού Κράτους περί ιδρύσεώς της.

Εις πάσαν περίπτωσιν (επικειμένης) επαναλειτουργίας Ιεράς Μονής ο επιχώριος Μητροπολίτης δια αποφάσεώς του δύναται να μεταβιβάζη εις το (υπό ίδρυσιν ή) ιδρυθέν νομικόν πρόσωπον αυτής το δικαίωμα διοικήσεως και διαχειρίσεώς της (άχρι επαναλειτουργίας της) διοικουμένης υπό του ιδίου περιουσίας της και παραδίδει κατόπιν της ιδρύσεώς της άπαντα τα εκ των βιβλίων της Ιεράς Μητροπόλεως τηρούμενα αποδεικτικά στοιχεία των εμπραγμάτων δικαιωμάτων της Ιεράς Μονής.

Ο επιχώριος Μητροπολίτης έχει εξουσίαν και καθήκον προς ανάδειξιν και προστασίαν έναντι παντός τρίτου του Ιερού χαρακτήρος του Ναού και περιβόλου των διαλελυμένων και ερημωθεισών Μονών της επαρχίας του και του περιβάλλοντος χώρου αυτών δια παντός νομίμου μέσου. Ομοίως προστατεύει και άπαντα τα εκκλησιαστικά μνημεία της επαρχίας του κατά την έννοιαν του Ν. 3028/2002, ως εκάστοτε ισχύει.

Εξουσιοδοτείται δια του παρόντος η Δ.Ι.Σ. όπως συστήση Συμβούλιον Εκκλησιαστικών Μνημείων της Εκκλησίας της Ελλάδος, Κεντρικόν ή/και Περιφερειακά, δια ιδιαιτέρας κανονιστικής Αποφάσεως, εκδιδόμενης τη προτάσει τη Δ.Ε. της Ε.Κ.Υ.Ο. ή του επιχωρίου Μητροπολίτου αντιστοίχως, και νομίμως δημοσιευομένης με αρμοδιότητα την αναγνώρισιν, καταγραφήν εις σχετικόν τηρούμενον υπ’ αυτού μητρώον ή μητρώα, την εκπόνησιν, επεξεργασίαν και εισήγησιν προς την Δ.Ι.Σ. προγραμμάτων προστασίας, συντηρήσεως και αναδείξεως των εκκλησιαστικών μνημείων της Εκκλησίας της Ελλάδος ως και την γνωμοδότησιν επί παντός ζητήματος σχετιζόμενον προς αυτά. Άρθρον 4 Αι διατάξεις των άρθρων 88 του Ν. 2200/1940 και 7 του Ν. 3800/1957 εφαρμοζόμεναι και επί ακινήτου περιουσίας ανηκούσης εις Ιεράς Μονάς ή προερχομένης εξ αυτών, δια την οποίαν δεν υφίστανται τίτλοι ιδιοκτησίας, συνεπάγονται την εντεύθεν υποχρέωσιν ενημερώσεως, αναλόγως, του Κτηματικού Βιβλίου, Δασολογίου ή Αρχείου Τίτλων και Τεκμηρίων Ιδιοκτησίας δια καταχωρίσεως των σχετικών συμβολαιογραφικών δηλώσεων, διαγραμμάτων κ.λ.π.. Άρθρον 5

Η ισχύς του παρόντος Κανονισμού άρχεται από της δημοσιεύσεώς του εις την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Ο Κανονισμός ούτος δημοσιεύεται και δια του επισήμου δελτίου «ΕΚΚΛΗΣΙΑ» της Εκκλησίας της Ελλάδος.

Eκ των διατάξεων του παρόντος Κανονισμού δεν προκαλείται δαπάνη εις βάρος του προϋπολογισμού της Εκκλησίας της Ελλάδος. Άρθρον 6 Κάλυψις δαπάνης. Εκ των διατάξεων του παρόντος Κανονισμού δεν προκαλείται δαπάνη εις βάρος του προϋπολογισμού της Εκκλησίας της Ελλάδος. O Κανονισμός αυτός να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Αθήναι, 7 Οκτωβρίου 2011 Ο Πρόεδρος † Ο Αθηνών ΙΕΡΩΝΥΜΟΣ Ο Αρχιγραμματεύς † Ο Εψηφισμένος Μητροπολίτης Χίου Ψαρών και Οινουσών ΜΑΡΚΟΣ Απόφασις της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου περί συστάσεως και λειτουργίας Εκκλησιαστικού Ιδρύματος υπό την επωνυμίαν: «“ΦΡΟΝΤΙΔΑ” − Στέγη φροντίδος ατόμων τρίτης ηλικίας − Μ.Κ. της Ιεράς Μητροπόλως Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως. Η ΔΙΑΡΚΗΣ ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Έχουσα υπ’ όψει:

Τας διατάξεις των άρθρων 29 παρ. 2 και 59 παρ. 2 του Ν. 590/1977 «Περί ΚαταστατικοN Χάρτου της Εκκλησίας της Ελλάδος».

Τας υποχρεώσεις της Ποιμαινούσης Εκκλησίας, αι οποίαι απορρέουν από τας Ευαγγελικάς Επιταγάς, τους Ιερούς Κανόνας και τους Νόμους του Κράτους προς το Χριστεπώνυμον της Εκκλησίας πλήρωμα.

Τας υφισταμένας κοινωνικάς και πνευματικάς ανάγκας της Ιεράς Μητροπόλεως Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως.

Την υπ’ αριθμ. 8/10−10−2011 απόφασιν του Μητροπολιτικού Συμβουλίου της Ιεράς Μητροπόλεως Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως.

Την υπ’ αριθμ. 26/27−10−2011 απόφασιν και την υπ’ αριθμ. 1125/31−10−2011 πρότασιν του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Βαρνάβα.

Την από 1−11−2011 Γνωμοδότησιν του Ειδικού Νομικού Συμβούλου της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, αποφασίζει: Συνιστά εις την Ιεράν Μητρόπολιν Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Εκκλησιαστικόν Ίδρυμα υπό την επωνυμίαν: «“ΦΡΟΝΤΙΔΑ” − ΣΤΕΓΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ − Μ.Κ.» της Ιεράς Μητροπόλεως Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως, το οποίον θα λειτουργή κατά τας διατάξεις του επομένου Κανονισμού: ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΟΙΚΗΣΕΩΣ, ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ «“ΦΡΟΝΤΙΔΑ” − ΣΤΕΓΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ − Μ.Κ.» ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΝΕΑΠΟΛΕΩΣ ΚΑΙ ΣΤΑΥΡΟΥΠΟΛΕΩΣ

Σκοπός του Ιδρύματος είναι η παροχή και εξασφάλιση, χωρίς επιδίωξη επιχειρηματικού κέρδους, σε κατάλληλους και ειδικά εξοπλισμένους χώρους του, διαμονής, διατροφής, ιατροφαρμακευτικής και κάθε εν γένει περίθαλψης, πνευματικής και ψυχολογικής υποστήριξης και συμπαράστασης, ψυχαγωγίας, απασχόλησης, προστασίας, φροντίδας, στοργής, θαλπωρής, ανακούφισης και αγάπης σε υπερήλικα άτομα με συμπληρωμένο το 55ο έτος της ηλικίας τους (αυτοεξυπηρετούμενα ή μη), άνδρες και γυναίκες, αποδεδειγμένα άπορα, αλλά και εύπορα, αποδεδειγμένα ανασφάλιστα, αλλά και ασφαλισμένα, που κατοικούν εντός της περιφέρειας της Ιεράς Μητροπόλεως Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως. Τα αποδεδειγμένα άπορα ή ανασφάλιστα άτομα περιθάλπονται δωρεάν, απαλλασσόμενα από την υποχρέωση καταβολής τροφείων. Τα υπόλοιπα υπερήλικα άτομα καταβάλλουν στο Ίδρυμα ποσό τροφείων κατά μήνα, το ύψος του οποίου προσδιορίζεται προς αναλογική κάλυψη των εξόδων λειτουργίας του Ιδρύματος και μόνο, σύμφωνα με τη διάταξη των εδαφίων α και β της παραγ.1 του άρθρου 1 της Υ.ΑΠ4/οικ.4690 (Υγείας)/ 30−08/11−09−1996.

Ειδικότερα το Ίδρυμα λειτουργεί ως Μονάδα Φροντίδας Ηλικιωμένων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα (Μ.Φ.Η.− Μ.Κ.) και εξασφαλίζει υποχρεωτικά στους περιθαλπόμενους τα ακόλουθα: — Υγιεινή διαμονή προσαρμοσμένη στις ανάγκες κάθε κατηγορίας περιθαλπομένων, καθώς και ασφαλή και άνετη διαβίωσή τους. — Υγιεινή και επαρκή διατροφή ανάλογη με την κατάσταση της υγείας κάθε περιθαλπομένου, με ελάχιστο ημερήσιο όριο τις 1600 θερμίδες τροφής με τη σωστή ποιοτική σύνθεση. — Συνεχής φροντίδα για την ατομική καθαριότητα των περιθαλπομένων καθώς και την καθαριότητα των χώρων της Μονάδος. — Τακτική ιατρική παρακολούθηση καθώς και έγκαιρη και κατάλληλη για κάθε περιθαλπόμενο ιατροφαρμακευτική βοήθεια και πρόσκαιρη νοσηλεία. — Η νοσηλεία θα περιορίζεται στην έγκαιρη διάγνωση της ασθένειας και τη μέριμνα για την έγκαιρη εισαγωγή στο ενδεδειγμένο νοσηλευτήριο. — Δυνατότητα αυτοεξυπηρέτησης και αυτοπροστασίας με τη λήψη των κατάλληλων μέτρων διευκόλυνσης των περιθαλπομένων (χειρολαβές, χειρολισθήρες, απλά και ειδικά μπαστούνια, περιπατητήρες κ.λ.π.). — Προσφορά και διευκόλυνση απασχόλησης, ψυχαγωγία, ψυχολογική βοήθεια, ανάλογα με την ηλικία, κατάσταση και περίπτωση του περιθαλπομένου. — Φυσικοθεραπεία με την εφαρμογή απλών φυσικοθεραπευτικών ή κινησιοθεραπευτικών μεθόδων ή μέριμνα για την περαιτέρω ειδική θεραπεία σε φυσικοθεραπευτήρια, με σκοπό τη βελτίωση των δυνατοτήτων αυτοεξυπηρέτησής τους, εφόσον αυτή κρίνεται επιστημονικώς εφικτή. τάστασή τους, σε πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις. — Τον οφειλόμενο στην ανθρώπινη αξία σεβασμό και ενδιαφέρον, ανεξαρτήτως της σωματικής ή πνευματικής κατάστασης του περιθαλπομένου.

Το Ίδρυμα οφείλει να επιτρέπει στον Κοινωνικό ή Κοινωνική Σύμβουλο που ορίζεται σε αυτό, σύμφωνα με τη διάταξη της παραγ. 4 του άρθ.1 του Ν. 2345/1995, την ελεύθερη πρόσβαση σε όλους τους χώρους του και να εξασφαλίζει σε αυτόν − αυτήν την ακώλυτη άσκηση των καθηκόντων επίβλεψης και συνεχούς παρακολούθησης των υπηρεσιών που παρέχονται ως προς την ποιότητα και την επάρκεια αυτών. Επίσης ως Μονάδα Φροντίδας Ηλικιωμένων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, υπόκειται, ως προς την πιστή εφαρμογή των σχετικών κειμένων διατάξεων, στην εποπτεία της κατά νόμο αρμόδιας Περιφερειακής Ενότητας.

Το Ίδρυμα διατηρεί το δικαίωμα να αποτυπώνει οπτικά, ακουστικά και οπτικοακουστικά (με φωτογραφίες, μαγνητοταινίες, βιντεοταινίες κ.α.) οποιαδήποτε εκδήλωση πραγματοποιείται στους χώρους του και να χρησιμοποιεί, σύμφωνα με το ορθόδοξο χριστιανικό πνεύμα και ήθος, τα μέσα αυτά για την προβολή των δραστηριοτήτων του και την εν γένει προαγωγή των σκοπών του.

Το Ίδρυμα διοικείται από επταμελές Διοικητικό Συμβούλιο που απαρτίζεται από:

Τα παραπάνω έξι μέλη του Δ.Σ. διορίζονται μαζί με τα αναπληρωματικά μέλη για μια τριετία από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως. Το αξίωμά τους είναι τιμητικό και άμισθο οι δε χρηματίσαντες μέλη του Δ.Σ. όχι όμως πέραν των τριών συνεχομένων περιόδων, μπορούν να επαναδιορισθούν.