Νόμοι — ΦΕΚ A' 327/2002

Το κεφάλαιο όγδοο του τέταρτου βιβλίου του Αστικού Κώδικα, που αναφέρεται στη συγγένεια (άρθρα 14631484), γίνεται κεφάλαιο ένατο (άρθρα 1461-1484). Τα άρ?θρα 1461 και 1462 του νέου αυτού κεφαλαίου τέθηκαν στη θέση των ταυτάριθμων καταργημένων με το άρθρο 17 του Ν. 1329/1983 άρθρων. Στο κεφάλαιο αυτό επέρχο?νται οι εξής τροποποιήσεις:

Το άρθρο 1461 τίθεται ως εξής: " Άρθρο 1461 Έννοια Τα πρόσωπα είναι μεταξύ τους συγγενείς εξ αίματος σε ευθεία γραμμή, αν το ένα κατάγεται από το άλλο (συγγέ?νεια μεταξύ ανιόντων και κατιόντων). Συγγενείς εξ αίμα?τος σε πλάγια γραμμή είναι τα πρόσωπα που, χωρίς να εί?ναι συγγενείς σε ευθεία γραμμή, κατάγονται από τον ίδιο ανιόντα. Ο βαθμός της συγγένειας ορίζεται από τον αριθ?μό των γεννήσεων που συνδέουν τα πρόσωπα."

Το άρθρο 1462 τίθεται ως εξής: " Άρθρο 1462 Αγχιστεία Οι συγγενείς εξ αίματος του ενός από τους συζύγους είναι συγγενείς εξ αγχιστείας του άλλου στην ίδια γραμμή και τον ίδιο βαθμό. Η συγγένεια εξ αγχιστείας εξακολου?θεί να υπάρχει και μετά τη λύση ή την ακύρωση του γάμου από τον οποίο δημιουργήθηκε."

Το άρθρο 1463 αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1463 Η συγγένεια του προσώπου με τη μητέρα του και τους συγγενείς της συνάγεται από τη γέννηση. Η συγγένεια με τον πατέρα και τους συγγενείς του συνάγεται από το γά?μο της μητέρας με τον πατέρα ή ιδρύεται με την αναγνώ?ριση, εκούσια ή δικαστική".

Το άρθρο 1464 αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1464 Σε περίπτωση τεχνητής γονιμοποίησης, αν η κυοφορία έγινε από άλλη γυναίκα, υπό τους όρους του άρθρου 1458, μητέρα του τέκνου τεκμαίρεται η γυναίκα στην οποία δόθηκε η σχετική δικαστική άδεια. Το τεκμήριο αυτό ανατρέπεται, με αγωγή προσβολής της μητρότητας που ασκείται μέσα σε προθεσμία έξι μη?νών από τον τοκετό, είτε από την τεκμαιρόμενη μητέρα, είτε από την κυοφόρο γυναίκα, εφόσον αποδειχθεί ότι το τέκνο κατάγεται βιολογικά από την τελευταία. Η προσβο?λή γίνεται από τη δικαιούμενη γυναίκα αυτοπροσώπως ή από ειδικό πληρεξούσιό της ή ύστερα από άδεια του δι?καστηρίου, από τον νόμιμο αντιπρόσωπό της. Με την αμετάκλητη δικαστική απόφαση που δέχεται την αγωγή το τέκνο έχει αναδρομικά από τη γέννησή του μη?τέρα τη γυναίκα που το κυοφόρησε. "6. Το άρθρο 1465 αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1465 Τεκμήριο καταγωγής από γάμο Το τέκνο που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια του γάμου της μητέρας του ή μέσα σε τριακόσιες ημέρες από τη λύση ή την ακύρωσή του τεκμαίρεται ότι έχει πατέρα τον σύζυγο της μητέρας (τέκνο γεννημένο σε γάμο). Τέκνο γεννημένο σε γάμο θεωρείται και το τέκνο που γεννήθηκε ύστερα από μεταθανάτια τεχνητή γονιμοποίη?ση, εφόσον υπάρχει η απαιτούμενη κατά το άρθρο 1457 δικαστική άδεια. Αν το τέκνο γεννήθηκε μετά την τριακοσιοστή ημέρα από τη λύση ή την ακύρωση του γάμου, η απόδειξη της πατρότητας του συζύγου βαρύνει εκείνον που την επικα?λείται. Το ίδιο ισχύει και όταν η τεχνητή γονιμοποίηση έγι?νε μετά το θάνατο του συζύγου, παρά την έλλειψη δικα?στικής άδειας."

Το άρθρο 1471 αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1471 Η προσβολή της πατρότητας αποκλείεται επίσης μετά το θάνατο του τέκνου, εκτός αν είχε ήδη ασκηθεί η σχετι?κή αγωγή. Την πατρότητα αποκλείεται να προσβάλουν: 1. ο σύζυ?γος της μητέρας, αν αυτός αναγνώρισε ότι το τέκνο είναι δικό του πριν γίνει αμετάκλητη η απόφαση για την προ?σβολή. 2. οποιοσδήποτε από τους δικαιούχους που ανα?φέρονται στο άρθρο 1469, αν ο σύζυγος συγκατατέθηκε στην υποβολή της συζύγου του σε τεχνητή γονιμοποίηση."

Το άρθρο 1475 αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1475 Εκούσια αναγνώριση Ο πατέρας μπορεί να αναγνωρίσει ως δικό του το τέκνο που γεννήθηκε χωρίς γάμο, εφόσον συναινεί σ' αυτό και η μητέρα. Αν η μητέρα έχει πεθάνει ή δεν έχει δικαιοπρα?κτική ικανότητα, η αναγνώριση γίνεται με μόνη τη δήλωση του πατέρα. Η συμβολαιογραφική συναίνεση του άνδρα σε τεχνητή γονιμοποίηση, που προβλέπεται στο άρθρο 1456 § 1 εδ. β΄, επέχει θέση εκούσιας αναγνώρισης. Η αντίστοιχη συ?ναίνεση της γυναίκας ισχύει και ως συναίνεσή της στην εκούσια αναγνώριση. Αν ο πατέρας έχει πεθάνει ή δεν έχει δικαιοπρακτική ικα?νότητα, η αναγνώριση μπορεί να γίνει από τον παππού ή τη γιαγιά της πατρικής γραμμής. 6560 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) " Άρθρο 1478 Η προσβολή της αναγνώρισης αποκλείεται, αν περά?σουν τρεις μήνες αφότου πληροφορήθηκε την αναγνώρι?ση αυτός που την προσβάλλει. Η προσβολή αποκλείεται σε κάθε περίπτωση, αν περάσουν δύο χρόνια από την αναγνώριση ή, προκειμένου για προσβολή από τέκνο που κατά την αναγνώριση ήταν ανήλικο, δύο χρόνια από την ενηλικίωσή του. Η προσβολή της εκούσιας αναγνώρισης αποκλείεται στην περίπτωση που προβλέπεται από το άρθρο 1475 § 2. "10. Το άρθρο 1479 αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1479 Η μητέρα έχει δικαίωμα να ζητήσει με αγωγή την ανα?γνώριση της πατρότητας του τέκνου της που γεννήθηκε χωρίς γάμο της με τον πατέρα του. Το ίδιο δικαίωμα έχει και το τέκνο. Όταν η μητέρα αρνείται την προβλεπόμενη από την πρώτη παράγραφο του άρθρου 1475 συναίνεσή της, δικαίωμα δικαστικής αναγνώρισης έχουν επίσης ο πατέρας και, στην περίπτωση της τρίτης παραγράφου του άρθρου 1475, ο παππούς ή η γιαγιά της πατρικής γραμμής. Αν διενεργηθεί τεχνητή γονιμοποίηση με γεννητικό υλι?κό τρίτου δότη, η δικαστική αναγνώριση της πατρότητας αποκλείεται, έστω και αν η ταυτότητά του είναι ή γίνει εκ των υστέρων γνωστή." Άρθρο τρίτο

Το άρθρο 1711 του Αστικού Κώδικα αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1711 Κληρονόμος μπορεί να γίνει εκείνος που κατά το χρόνο της επαγωγής βρίσκεται στη ζωή ή έχει τουλάχιστον συλ?ληφθεί. Κληρονόμος μπορεί να γίνει και το τέκνο που γεν?νήθηκε ύστερα από μεταθανάτια τεχνητή γονιμοποίηση. Χρόνος της επαγωγής είναι ο χρόνος θανάτου του κλη?ρονομουμένου."

Το άρθρο 1924 του Αστικού Κώδικα αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 1924 Με την επιφύλαξη του άρθρου 1711 εδ. β΄, αν ο διαθέ?της εγκατέστησε κληρονόμο πρόσωπο που δεν είχε ακό?μη συλληφθεί κατά το θάνατό του, ο εγκατάστατος θεω?ρείται καταπιστευματοδόχος. Το ίδιο ισχύει και αν εγκαταστάθηκε κληρονόμος νομι?κό πρόσωπο που δεν είχε ακόμη συσταθεί κατά το θάνα?το του διαθέτη." Άρθρο τέταρτο Το άρθρο 121 του Εισαγωγικού Νόμου του Αστικού Κώ?δικα αντικαθίσταται ως εξής: " Άρθρο 121 Στις περιπτώσεις των άρθρων 42, 46, 79, 105, 111, 1350 παράγραφος 2, 1352 εδ. β΄, 1368, 1407, 1441, 1457, 1458, 1522, 1525, 1526, 1532, 1533, 1660 έως 1663, 1667, 1865, 1866, 1868, 1908, 1913, 1917 παράγραφος 2, 1919, 1920, 1956, 1965, 2021, 2024, 2027, 2028, 2031 του Αστικού Κώ?δικα, καθώς και σε κάθε δίκη που αφορά την υιοθεσία, την επιτροπεία, τη δικαστική συμπαράσταση ή την επιμέλεια ξένων υποθέσεων, εφαρμόζεται η διαδικασία της εκού?σιας δικαιοδοσίας του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας." Άρθρο πέμπτο

Το άρθρο 614 παρ. 1 του Κώδικα Πολιτικής Δικονο?μίας συμπληρώνεται ως εξής: "Κατά την ειδική διαδικασία των άρθρων 615 έως 622, στην οποία εφαρμόζονται και τα άρθρα 598, 600, 601, 603 και 606, δικάζονται οι διαφορές που αφορούν: α) την προ?σβολή της πατρότητας, β) την προσβολή της μητρότη?τας, γ) την αναγνώριση ότι υπάρχει ή ότι δεν υπάρχει σχέ?ση γονέα και τέκνου ή γονική μέριμνα, δ) την αναγνώριση της πατρότητας τέκνου που γεννήθηκε χωρίς γάμο των γονέων του, ε) την αναγνώριση ότι υπάρχει ή δεν υπάρχει ή είναι άκυρη η εκούσια αναγνώριση ενός τέκνου χωρίς γάμο των γονέων του ή η εξομοίωσή του με τέκνο γεννη?μένο σε γάμο λόγω επιγενόμενου γάμου των γονέων του, καθώς και την προσβολή της εκούσιας αναγνώρισης, στ) την αναγνώριση ότι υπάρχει ή δεν υπάρχει υιοθεσία ή τη λύση της, ζ) την αναγνώριση ότι υπάρχει ή δεν υπάρχει επιτροπεία."

Το άρθρο 615 παρ. 1 του Κώδικα Πολιτικής Δικονο?μίας διαμορφώνεται ως εξής: "Αν, στις διαφορές της πρώτης παραγράφου του προη?γούμενου άρθρου ένας διάδικος, χωρίς να έχει ειδικούς λόγους υγείας, αρνείται να υποβληθεί στις πρόσφορες ιατρικές εξετάσεις με γενικά αναγνωρισμένες επιστημο?νικές μεθόδους, που του επιβλήθηκαν από το δικαστήριο ως αναγκαίο αποδεικτικό μέσο για τη διαπίστωση της πα?τρότητας η της μητρότητας, οι ισχυρισμοί του αντιδίκου του λογίζεται ότι έχουν αποδειχθεί."

Το άρθρο 619 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας αντι?καθίσταται ως εξής: " Άρθρο 619

Η αγωγή για την προσβολή της πατρότητας τέκνου γεννημένου σε γάμο απευθύνεται: α) αν ασκείται από τον σύζυγο της μητέρας ή έναν από τους γονείς του, κατά του τέκνου ή του ειδικού επιτρόπου του και της μητέρας του,

Η αγωγή για την προσβολή της μητρότητας απευθύ?νεται: α) αν ασκείται από την τεκμαιρόμενη μητέρα κατά της κυοφόρου γυναίκας και του συζύγου της, αν είναι έγ?γαμη, καθώς και κατά του τέκνου ή του ειδικού επιτρόπου του, β) αν ασκείται από την κυοφόρο γυναίκα κατά της τεκμαιρόμενης μητέρας και του συζύγου της, αν είναι έγ?γαμη, καθώς και κατά του τέκνου.

Η αγωγή για την αναγνώριση της ύπαρξης ή μη ύπαρ?ξης σχέσης γονέα και τέκνου, γονικής μέριμνας, εκούσιας αναγνώρισης ή εξομοίωσης λόγω επιγενόμενου γάμου των γονέων του ενός τέκνου που γεννήθηκε χωρίς γάμο τους με τέκνο γεννημένο σε γάμο ή ακυρότητας εκούσιας αναγνώρισης ή παρόμοιας εξομοίωσης, απευθύνεται: α) ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) 6561 αυτούς, απευθύνεται κατά των κληρονόμων του και στην περίπτωση που η αναγνώριση έγινε από τον παππού ή τη γιαγιά η αγωγή απευθύνεται και εναντίον τους^ αλλιώς απορρίπτεται.

Η αγωγή για την προσβολή εκούσιας αναγνώρισης απευθύνεται κατά των προσώπων που συνέπραξαν σε αυ?τήν ή των κληρονόμων τους και όταν δεν ασκεί την αγωγή το τέκνο ή οι κατιόντες του, και κατ' αυτών^ αλλιώς απορ?ρίπτεται.

Η αγωγή για την αναγνώριση της ύπαρξης ή μη ύπαρ?ξης ή ακυρότητας ή λύσης της υιοθεσίας απευθύνεται:

Η αγωγή για την αναγνώριση της ύπαρξης ή μη ύπαρ?ξης επιτροπείας απευθύνεται, όταν την ασκεί ο επίτρο?πος, κατά του επιτροπευομένου και όταν την ασκεί ο επι?τροπευόμενος ή ένας τρίτος, κατά του επιτρόπου^ αλλιώς απορρίπτεται." Άρθρο έκτο Στη θέση του άρθρου 799 του Κώδικα Πολιτικής Δικο?νομίας, που καταργήθηκε με το άρθρο 42 του Ν. 2447/ 1996, προστίθεται ταυτάριθμο άρθρο με το ακόλουθο πε?ριεχόμενο: "Άρθρο 799 Όταν ζητείται κατά το νόμο να χορηγηθεί άδεια για με?ταθανάτια τεχνητή γονιμοποίηση ή για κυοφορία τέκνου από άλλη γυναίκα, αρμόδιο είναι το δικαστήριο, στην πε?ριφέρεια του οποίου έχει τη συνήθη διαμονή της η αιτού?σα ή εκείνη που θα κυοφορήσει το τέκνο. Το δικαστήριο διατάζει να γίνει η συζήτηση κεκλεισμέ?νων των θυρών, εάν κρίνει ότι η δημοσιότητα πρόκειται να είναι επιβλαβής στα χρηστά ήθη ή ότι συντρέχουν ειδικοί λόγοι προστασίας της ιδιωτικής ή οικογενειακής ζωής των διαδίκων." Άρθρο έβδομο Στην παράγραφο 1 του άρθρου 20 του Ν. 344/1976 "Πε?ρί ληξιαρχικών πράξεων" (ΦΕΚ 143 Α΄) προστίθεται δεύτε?ρο εδάφιο ως εξής: "Στην περίπτωση που προβλέπεται από το άρθρο 1464 του Αστικού Κώδικα, προσάγεται και η δικαστική άδεια που δόθηκε στη γυναίκα που επιθυμεί να αποκτήσει τέ?κνο." Άρθρο όγδοο Τα άρθρα 1458 και 1464 εφαρμόζονται μόνο στην περί?πτωση που η αιτούσα και η κυοφόρος γυναίκα έχουν την κατοικία τους στην Ελλάδα. Άρθρο ένατο Η ισχύς του νόμου αυτού αρχίζει από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Παραγγέλλομε τη δημοσίευση του παρόντος στην Εφη?μερίδα της Κυβερνήσεως και την εκτέλεσή του ως νόμου του Κράτους. Αθήνα, 19 Δεκεμβρίου 2002