Νόμοι — ΦΕΚ A' 38/2010

Ελληνικό Στατιστικό Σύστημα (ΕΛ.Σ.Σ.) είναι το σύνολο των κανόνων, των εργασιών και των φορέων που είναι αρμόδιοι για την εκτέλεση στατιστικών εργασιών, με σκοπό την ανάπτυξη, την παραγωγή και τη διάδοση των επίσημων στατιστικών της χώρας, οι οποίες χρησιμοποιούνται για τη λήψη αποφάσεων και τη διαμόρφωση πολιτικών σε τοπικό, εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.

Φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. είναι η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛ.ΣΤΑΤ.), ανεξάρτητη αρχή, η οποία συνιστάται με το άρθρο 9, και αποτελεί την εθνική στατιστική υπηρεσία κατά την έννοια του άρθρου 5 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 223/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Μαρτίου 2009 (L 87/164), καθώς και οι υπηρεσίες και φορείς του ευρύτερου δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, που έχουν την αρμοδιότητα ή την υποχρέωση συλλογής στοιχείων και περιλαμβάνονται στον κατάλογο των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ. σύμφωνα με την παράγραφο 5 του άρθρου 10.

Για την εφαρμογή του νόμου αυτού, οι όροι «στατιστικές», «ανάπτυξη», «παραγωγή», «διάδοση», «συλλογή στοιχείων», «στατιστική μονάδα», «απόρρητα στοιχεία», «χρήση για στατιστικούς σκοπούς», «άμεση ταύτιση» και «έμμεση ταύτιση» έχουν την έννοια που ορίζεται στο άρθρο 3 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 223/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Μαρτίου 2009.

Οι εργασίες των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ. για την ανάπτυξη, παραγωγή και διάδοση των στατιστικών διέπονται από τις στατιστικές αρχές της «επαγγελματικής ανεξαρτησίας», της «αμεροληψίας», της «αντικειμενικότητας», της «αξιοπιστίας», του «στατιστικού απορρήτου» και της «σχέσης κόστους-αποτελεσματικότητας», όπως οι αρχές αυτές καθορίζονται με τις διατάξεις του άρθρου 2 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 223/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Μαρτίου 2009 και αναπτύσσονται στον κώδικα ορθής πρακτικής για τις ευρωπαϊκές στατιστικές, που προβλέπεται στο άρθρο 11 του ίδιου Κανονισμού, όπως κάθε φορά ισχύουν.

Για την εξασφάλιση της ποιότητας στην ανάπτυξη, παραγωγή και διάδοση των στατιστικών αποτελεσμάτων των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ., οι φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. ακολουθούν ομοιόμορφα πρότυπα και εναρμονισμένες μεθόδους εφαρμόζοντας τα κριτήρια αξιολόγησης της ποιότητας, όπως η «καταλληλότητα», η «ακρίβεια», η «έγκαιρη υποβολή», η «εμπρόθεσμη υποβολή», η «προσβασιμότητα», η «σαφήνεια», η «συγκρισιμότητα» και η «συνοχή», όπως αυτά προσδιορίζονται στο άρθρο 12 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 223/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Μαρτίου 2009, όπως κάθε φορά ισχύουν.

Επίσημες στατιστικές του ΕΛ.Σ.Σ. είναι οι στατιστικές που αναπτύσσονται, παράγονται και διαδίδονται από την ΕΛ.ΣΤΑΤ., καθώς και από τους λοιπούς φορείς του ΕΛ.Σ.Σ., εφόσον έχουν πιστοποιηθεί από την ΕΛ.ΣΤΑΤ. σύμφωνα με την παράγραφο 6 του άρθρου 10.

Η ΕΛ.ΣΤΑΤ. συντονίζει όλες τις δραστηριότητες των λοιπών φορέων του ΕΛ.Σ.Σ. που αφορούν την ανάπτυξη, την παραγωγή και τη διάδοση των επίσημων στατιστικών της χώρας. Η ΕΛ.ΣΤΑΤ. διαβιβάζει τις επίσημες στατιστι -

Οι φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. υποχρεούνται να αναπτύσσουν, παράγουν και διαδίδουν τις στατιστικές, καθώς και να διασφαλίζουν την παραγωγή αυτών των στατιστικών, σύμφωνα με τις αρχές λειτουργίας του ΕΛ.Σ.Σ., όπως ορίζονται στις διατάξεις του Κεφαλαίου Α΄. Με απόφαση της ΕΛ.ΣΤΑΤ. θεσπίζεται, μετά από γνώμη του Συμβουλίου του ΕΛ.Σ.Σ., «Κανονισμός Στατιστικών Υποχρεώσεων των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ.», ο οποίος δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και αναρτάται στο διαδικτυακό τόπο της ΕΛ.ΣΤΑT.. Με τον Κανονισμό καθορίζονται μεταξύ άλλων τα κριτήρια υπαγωγής των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ., στον κατάλογο που προβλέπεται στην παρ. 5 του άρθρου 10, καθώς και οι υποχρεώσεις που απορρέουν από την υπαγωγή αυτή.

Οι υπηρεσίες και οι φορείς του δημόσιου τομέα, όπως αυτός ορίζεται στην παράγραφο 6 του άρθρου 1 του ν.1256/1982 (ΦΕΚ 65 Α΄), υποχρεούνται να εξασφαλίζουν την πρόσβαση σε όλες τις διοικητικές πηγές και τα δημόσια μητρώα και αρχεία, τα οποία τηρούνται από αυτές, εγγράφως ή με ηλεκτρονικά, μαγνητικά ή άλλα ανάλογα μέσα, παρέχοντας πρωτογενή στατιστικά στοιχεία και πρωτογενείς πληροφορίες στην ΕΛ.ΣΤΑΤ.. Tα νομικά πρόσωπα του ιδιωτικού τομέα, οι ενώσεις προσώπων και τα φυσικά πρόσωπα υποχρεούνται να εξασφαλίζουν την πρόσβαση στους φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. σε όλες τις πηγές ή τα αρχεία που τηρούνται εγγράφως ή με ηλεκτρονικά, μαγνητικά ή άλλα ανάλογα μέσα και να παρέχουν έγκαιρα και με ακρίβεια κάθε στοιχείο ή πρωτογενή πληροφορία που ζητείται από αυτούς τους φορείς για την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους. Τα στοιχεία και πληροφορίες της παραγράφου αυτής χρησιμοποιούνται από την ΕΛ.ΣΤΑΤ. και τους λοιπούς φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. για την παραγωγή των επίσημων στατιστικών, όπως ειδικότερα ορίζεται στον Κανονισμό Στατιστικών Υποχρεώσεων.

Η παράβαση των υποχρεώσεων αυτών από οποιοδήποτε πρόσωπο, που έχει την ιδιότητα του πολιτικού διοικητικού υπαλλήλου ή υπαλλήλου ή λειτουργού του κράτους ή νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου ή υπαλλήλων των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης σύμφωνα με το άρθρο 2 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ., που έχει κυρωθεί με το ν. 3528/2007 (ΦΕΚ 26 Α΄), όπως κάθε φορά ισχύει, των υποχρεώσεων που προβλέπονται από τον παρόντα νόμο, τον Κανονισμό Στατιστικών Υποχρεώσεων, και από την κείμενη νομοθεσία που αφορά ειδικότερα τις υποχρεώσεις πρόσβασης σε πηγές, μητρώα ή αρχεία ή την παροχή στοιχείων, συνιστά το πειθαρχικό παράπτωμα της παράβασης καθήκοντος και δύναται να επισύρει την ποινή της οριστικής παύσης. Ειδικότερα για μέλος διοίκησης νομικού προσώπου, το παράπτωμα αυτό συνιστά σπουδαίο λόγο που δικαιολογεί την αντικατάστασή του. Η πειθαρχική δίωξη ασκείται από τα αρμόδια πειθαρχικά όργανα του νομικού προσώπου, ύστερα από αίτηση του Προέδρου της ΕΛ.ΣΤΑT., σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις.

Συνιστάται Συμβούλιο του Ελληνικού Στατιστικού Συστήματος (ΣΥ.ΕΛ.Σ.Σ.), το οποίο αποτελείται από:

Το ΣΥ.ΕΛ.Σ.Σ. συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και η λειτουργία του ελέγχεται από τη Βουλή των Ελλήνων. Τα μέλη του ορίζονται με θητεία τεσσάρων (4) ετών, που μπορεί να ανανεωθεί μία μόνο φορά. Σε περίπτωση θανάτου, λήξης της θητείας ή αποχώρησης μελών του ΣΥ.ΕΛ.Σ.Σ. και μέχρι τον ορισμό νέων μελών, το ΣΥ.ΕΛ.Σ.Σ. μπορεί να λειτουργεί με ελλιπή συγκρότηση. Κατά τα λοιπά ισχύουν οι διατάξεις του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας.

Με απόφαση του ΣΥ.ΕΛ.Σ.Σ. θεσπίζεται ο Κανονισμός εσωτερικής οργάνωσης και λειτουργίας του. Γραμματειακή υποστήριξη παρέχεται από την ΕΛ.ΣΤΑT..

Το Συμβούλιο του ΕΛ.Σ.Σ. γνωμοδοτεί στην ΕΛ.ΣΤΑT. για:

Το τελευταίο τρίμηνο κάθε τρίτου έτους εγκρίνεται από την ΕΛ.ΣΤΑΤ., ύστερα από γνώμη του ΣΥ.ΕΛ.Σ.Σ., το Ελληνικό Στατιστικό Πρόγραμμα (ΕΛ.Σ.Π.). Κατά την πρώτη εφαρμογή του νόμου το ΕΛ.Σ.Π. εγκρίνεται σύμφωνα με τη διάταξη του προηγούμενου εδαφίου κατά το τελευταίο τρίμηνο του 2010.

Το ΕΛ.Σ.Π. περιλαμβάνει τα κύρια πεδία και τους στόχους των προβλεπόμενων δράσεων των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ. για διάστημα τριών (3) ετών. Στο ΕΛ.Σ.Π. καθορίζονται οι προτεραιότητες, σχετικά με τις ανάγκες σε πληροφορίες για την ανταπόκριση στις κοινοτικές και διεθνείς υποχρεώσεις της ΕΛ.ΣΤΑΤ. και των λοιπών φορέων του ΕΛ.Σ.Σ., και οι στατιστικές που απαιτείται να καταρτιστούν, αφού σταθμισθούν οι ανάγκες σε ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους, καθώς και το διοικητικό κόστος που συνεπάγεται η κατάρτιση των στατιστικών για τους υπόχρεους φορείς.

Το ΕΛ.Σ.Π. υποβάλλεται στη Βουλή των Ελλήνων και στον Υπουργό Οικονομικών, δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και αναρτάται στο διαδικτυακό τόπο της ΕΛ.ΣΤΑΤ..

Το ΕΛ.Σ.Π. πραγματοποιείται:

Με βάση το ΕΛ.Σ.Π., κάθε φορέας του ΕΛ.Σ.Σ. καταρτίζει ετήσιο στατιστικό πρόγραμμα εργασίας, το οποίο υποβάλλεται για έγκριση στην ΕΛ.ΣΤΑΤ. μέχρι το τέλος Ιανουαρίου του προηγούμενου της εφαρμογής έτους και συνοδεύεται από την ετήσια έκθεση αξιολόγησης του στατιστικού προγράμματος του προηγούμενου έτους.

Η ΕΛ.ΣΤΑΤ., πριν από το τέλος Μαρτίου του προηγούμενου της εφαρμογής έτους, καταρτίζει αντίστοιχο ετήσιο στατιστικό πρόγραμμα εργασίας στο οποίο λαμβάνει υπόψη τα ετήσια προγράμματα εργασίας των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ.. Το ετήσιο στατιστικό πρόγραμμα της ΕΛ.ΣΤΑΤ. υποβάλλεται στη Βουλή των Ελλήνων και στον Υπουργό Οικονομικών, συνοδεύεται από την ετήσια έκθεση αξιολόγησης του στατιστικού προγράμματος εργασίας του προηγούμενου έτους και αναρτάται στο διαδικτυακό τόπο της ΕΛ.ΣΤΑΤ..

Το ετήσιο στατιστικό πρόγραμμα εργασίας της ΕΛ.ΣΤΑΤ. περιλαμβάνει:

Οι στατιστικές εργασίες, που προβλέπονται στα ετήσια στατιστικά προγράμματα εργασίας των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ. και της ΕΛ.ΣΤΑΤ., πρέπει να αιτιολογούνται ειδικώς και να περιλαμβάνουν τους σκοπούς, τα αναμενόμενα αποτελέσματα, την ανάλυση κόστους– αποτελεσματικότητας, το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής τους και το βάρος για τους υπόχρεους φορείς.

Για την κατοχύρωση της ποιότητας των αποτελεσμάτων του ΕΛ.Σ.Σ., οι στατιστικές των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ. αναπτύσσονται, παράγονται και διαδίδονται με βάση ομοιόμορφα πρότυπα και εναρμονισμένες μεθόδους, με την εφαρμογή των κριτηρίων αξιολόγησης που προβλέπονται στο άρθρο 1 παράγραφος 5. Στον Κανονισμό Στατιστικών Υποχρεώσεων προβλέπονται ειδικές υποχρεώσεις των φορέων του ΕΛ.Σ.Σ., προκειμένου να διασφαλίζεται η άριστη ποιότητα των στατιστικών που χρησιμοποιούνται για διοικητικούς σκοπούς, όπως οι διαδικασίες του Εναρμονισμένου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή και η διαδικασία του υπερβολικού ελλείμματος και προβλέπονται οι όροι και η διαδικασία επαλήθευσης από την ΕΛ.ΣΤΑΤ. των απαιτούμενων στοιχείων για τις στατιστικές αυτές.

Οι λοιποί φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. υποβάλλουν στην ΕΛ.ΣΤΑΤ. εκθέσεις για την ποιότητα των διαβιβαζόμενων στοιχείων που εμπίπτουν στον τομέα ευθύνης τους, με βάση τις οδηγίες της ΕΛ.ΣΤΑΤ. σχετικά με τη δομή, την περιοδικότητα, την πληρότητα, τη συμφωνία τους με τους οικείους ορισμούς ή λογιστικούς κανόνες, την εσωτερική τους συνοχή, την αξιοπιστία και τα λοιπά στοιχεία που αφορούν την αξιολόγηση της ποιότητας των στατιστικών στοιχείων. Οι εκθέσεις αυτές υποβάλλονται τουλάχιστον μια φορά κάθε έτος, κατά το χρόνο και σύμφωνα με τον τύπο και το ειδικότερο περιεχόμενο, που ορίζεται στον Κανονισμό Στατιστικών Υποχρεώσεων.

Η διάδοση των στατιστικών διενεργείται από την ΕΛ.ΣΤΑΤ. και τους λοιπούς φορείς του ΕΛ.Σ.Σ., με την τήρηση των στατιστικών αρχών του άρθρου 1 παράγραφος 4, και ιδίως με την τήρηση της αρχής του στατιστικού απορρήτου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 7.

Οι φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. υποχρεούνται να παρέχουν ισότιμη πρόσβαση όλων των χρηστών στις στατιστικές, σύμφωνα με την αρχή της αμεροληψίας και όπως ορίζεται να τηρούν δημόσια αρχεία για τη διάδοση πληροφοριών, που συλλέγονται στο πλαίσιο άσκησης των αρμοδιοτήτων τους και αφορούν μεμονωμένα στατιστικά στοιχεία από εγγραφές που έχουν καταστεί ανώνυμες, αποκλειστικά και μόνον εφόσον η μονάδα των στατιστικών στοιχείων δεν μπορεί να προσδιοριστεί, είτε άμεσα είτε έμμεσα, αν ληφθούν υπόψη όλα τα σχετικά μέσα τα οποία μπορεί να χρησιμοποιήσει οποιοσδήποτε τρίτος.

Οι φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. επιτρέπεται να διαδώσουν στατιστικά αποτελέσματα, που ενδέχεται να καθιστούν δυνατή την ταύτιση της μονάδας των στατιστικών στοιχείων, αποκλειστικά και μόνον εφόσον:

Εάν οι φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. έχουν στη διάθεσή τους στοιχεία ή έχουν πρόσβαση σε στοιχεία, που καθιστούν δυνατή την άμεση ή έμμεση αναγνώριση των μονάδων στατιστικών στοιχείων με την αποκάλυψη εξατομικευμένων πληροφοριών, που λαμβάνονται άμεσα για στατιστικούς σκοπούς, ή έμμεσα, από διοικητικές ή άλλες πηγές, υποχρεούνται να προστατεύουν αυτά τα στοιχεία και να τα χρησιμοποιούν αποκλειστικά για τους στατιστικούς σκοπούς. Απαγορεύεται σε όλους τους φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. οποιαδήποτε δημοσιοποίηση αυτών των στοιχείων. Οι φορείς του ΕΛ.Σ.Σ. οφείλουν να λαμβάνουν τα κατάλληλα προληπτικά μέτρα ώστε να μην είναι δυνατή η αναγνώριση των μεμονωμένων στατιστικών μονάδων με τα τεχνικά ή άλλα μέσα που εύλογα μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τρίτους. Εάν παραβιαστεί το απόρρητο των στοιχείων ή/και το στατιστικό απόρρητο, εκτός από τις ποινικές κυρώσεις που προβλέπονται στα άρθρα 252, 253, 370Β, 370Γ του Ποινικού Κώδικα και στο άρθρο 4 του ν. 2392/1996 (ΦΕΚ 60 Α΄), επιβάλλονται και οι διοικητικές κυρώσεις που ορίζονται στην παράγραφο 2 του επόμενου άρθρου.