Νόμοι — ΦΕΚ A' 57/2026

Type Νόμος
Publication 2026-04-07
State In force
Source ΦΕΚ
Reform history JSON API

Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή: ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α’: ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Άρθρο 1 Σκοπός
Άρθρο 2 Αντικείμενο

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’: ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Άρθρο 3 Αντικατάσταση δικαιολογητικών με υπεύθυνη δήλωση - Αντικατάσταση παρ. 6 και προσθήκη

παρ. 7, 8 και 9 στο άρθρο 3 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας - Εξουσιοδοτική διάταξη

Άρθρο 4 Σύμπραξη της Διοίκησης με πιστοποιημένους επαγγελματίες - Προσθήκη άρθρου 3Α στον Κώδικα

Διοικητικής Διαδικασίας - Εξουσιοδοτικές διατάξεις

Άρθρο 5 Ψηφιακή ενημέρωση για τη διεκπεραίωση υποθέσεων των διοικουμένων - Τροποποίηση παρ. 5

άρθρου 4 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας - Εξουσιοδοτική διάταξη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ’: ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΣ ΠΟΛΙΤΕΣ - ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ

Άρθρο 6 Υποχρεωτική ανάρτηση εγκυκλίων οδηγιών - Προσθήκη άρθρου 5Α στον Κώδικα Διοικητικής

Διαδικασίας

Άρθρο 7 Ψηφιακή ενημέρωση για ωράρια δημοσίων φορέων - Προσθήκη άρθρου 5Β στον Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας
Άρθρο 8 Διοικητικός μηχανισμός για τη συμμόρφωση της Διοίκησης με δικαστικές αποφάσεις - Προσθήκη

άρθρου 10Α στον ν. 4795/2021

Άρθρο 9 Υποβολή και παρακολούθηση καταγγελιών για διαφθορά ή κακοδιοίκηση - Προσθήκη άρθρου

24Α και παρ. 1Α στο άρθρο 80 του ν. 4795/2021

Άρθρο 10 Ενιαία εφαρμογή νομοθεσίας επί ενδικοφανών προσφυγών - Προσθήκη άρθρου 25Α στον

Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ’: ΜΗ ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ ΤΩΝ ΦΟΡΕΩΝ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΑΠΟ ΕΝΔΙΚΑ

ΜΕΣΑ ΚΑΙ ΒΟΗΘΗΜΑΤΑ

Άρθρο 11 Μη άσκηση ένδικων μέσων από τους φορείς Κεντρικής Κυβέρνησης σε αποφάσεις επί υποθέσεων

με ιδιαίτερη κοινωνική σημασία

Άρθρο 12 Μη προβολή δικαιωμάτων του Δημοσίου έναντι τρίτων και αναγνώριση εμπράγματων δικαιωμάτων τρίτων
Άρθρο 13 Διαδικασία μη προβολής δικαιωμάτων του Δημοσίου πριν και μετά την άσκηση αγωγής της παρ. 2

του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 ή αίτησης της παρ. 3 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 και σε κάθε στάδιο της δίκης

Άρθρο 14 Έγγραφα που αποδεικνύουν τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες δεν προβάλλονται δικαιώματα

από το Δημόσιο έναντι τρίτων και αναγνωρίζονται εμπράγματα δικαιώματα τρίτων

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε’: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΑΚΙΝΗΤΩΝ

Άρθρο 15 Υπηρεσία μιας στάσης (one-stop shop) για τη σύσταση και μεταβίβαση εμπράγματων δικαιωμάτων επί ακινήτων
Άρθρο 16 Κατάργηση υποχρεωτικής επισύναψης τοπογραφικού διαγράμματος σε συμβόλαια ακινήτων

που βρίσκονται σε περιοχές που έχουν κτηματογραφηθεί - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 5 ν. 651/1977

Άρθρο 17 Καταβολή φόρου κληρονομίας, δωρεάς ή γονικής παροχής κατά τη μεταβίβαση ακινήτου - Προσθήκη παρ. 1α στο άρθρο 103 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας
Άρθρο 18 Άρση κατάσχεσης που έχει επιβληθεί από τη Φορολογική Διοίκηση - Προσθήκη άρθρου 47Α και

παρ. 45Α στο άρθρο 83 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ’: ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 19 Εξουσιοδοτικές διατάξεις
Άρθρο 20 Μεταβατικές διατάξεις

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ζ’ ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 21 Παράταση ισχύος του άρθρου 62 του ν. 4872/2021 περί ρυθμίσεων για τη διαδικασία καταβολής

εφημεριών ιατρών και πρόσθετων αμοιβών λοιπού προσωπικού των νοσοκομείων, των Διοικήσεων Υγειονομικών Περιφερειών και του Εθνικού Κέντρου Άμεσης Βοήθειας και των αποζημιώσεων του προσωπικού που απασχολείται στα εμβολιαστικά κέντρα του Εθνικού Προγράμματος Εμβολιασμών κατά του κορωνοϊού COVID-19 και του προσωπικού Κινητών Ομάδων Υγείας και Κέντρων Υγείας κατά του κορωνοϊού COVID-19

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η’: ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ

Άρθρο 22 Έναρξη ισχύος

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α’

ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Άρθρο 1

Σκοπός Σκοπός του παρόντος είναι:

διευκόλυνση των ίδιων, αλλά και των υπαλλήλων,

σε επιβαρυντικές γι’ αυτόν περαιτέρω δικαστικές διαδικασίες,

πράξεις ή παραλείψεις οργάνων του Κράτους και έχουν δικαιωθεί κατόπιν δικαστικών αποφάσεων, και

δικαιωμάτων επί ακινήτων, καθώς και η προσαρμογή της στις σύγχρονες συναλλακτικές συνθήκες.

Άρθρο 2

Αντικείμενο Αντικείμενο του παρόντος είναι:

η διαχείρισή τους από αυτόν,

ακινήτου και

κατασχεμένου ακινήτου.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Άρθρο 3

Αντικατάσταση δικαιολογητικών με υπεύθυνη δήλωση - Αντικατάσταση παρ. 6 και προσθήκη παρ. 7, 8 και 9 στο άρθρο 3 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας - Εξουσιοδοτική διάταξη

1.

Η παρ. 6 του άρθρου 3 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ν. 2690/1999, Α’ 45), περί αιτήσεων προς τη Διοίκηση, αντικαθίσταται ως εξής: «6. Όταν, για να κριθεί αν πληρούνται οι προϋποθέσεις για την ικανοποίηση του αιτήματος του ενδιαφερομένου, φυσικού ή νομικού προσώπου, απαιτούνται δικαιολογητικά, πιστοποιητικά, βεβαιώσεις, άλλα έγγραφα ή στοιχεία που τηρούνται σε αρχεία των υπηρεσιών του Δημοσίου, των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου και αυτά δεν μπορούν να αντληθούν αυτεπαγγέλτως, μέσω διαλειτουργικότητας ή άλλης διαδικασίας άμεσης λήψης, από την αρμόδια υπηρεσία, ο ενδιαφερόμενος δύναται να αντικαθιστά, όλα ή μερικά από αυτά, με υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (Α’ 75), η οποία χορηγείται, σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή, από την αρμόδια υπηρεσία. Με την υπεύθυνη δήλωση ο ενδιαφερόμενος δηλώνει ότι πληρούνται οι προβλεπόμενες από τη νομοθεσία προϋποθέσεις για την ικανοποίηση του αιτήματός του που συνδέονται με τα δικαιολογητικά του πρώτου εδαφίου. Η αρμόδια υπηρεσία:

αιτήματος και της υπεύθυνης δήλωσης του ενδιαφερομένου, τη διοικητική πράξη με την οποία αποδέχεται το αίτημά του και αναζητεί αμελλητί τις πληροφορίες ή τα δικαιολογητικά από τα αντίστοιχα αρχεία των υπηρεσιών του Δημοσίου, των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου. Μετά από τη λήψη των σχετικών πληροφοριών ή δικαιολογητικών, η αρμόδια υπηρεσία ελέγχει την ακρίβεια της υπεύθυνης δήλωσης το αργότερο εντός τριών (3) μηνών από την υποβολή του αιτήματος.

τοπικής αυτοδιοίκησης ή νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, αναζητεί αμελλητί τις σχετικές πληροφορίες ή τα δικαιολογητικά και, σε κάθε περίπτωση, ανεξαρτήτως εάν αυτά έχουν παραληφθεί, εκδίδει τη διοικητική πράξη εντός τριών (3) μηνών από την υποβολή της αίτησης. Αν η προθεσμία παρέλθει χωρίς να έχουν περιέλθει στην αρμόδια υπηρεσία τα αιτούμενα δικαιολογητικά, η αρμόδια υπηρεσία ελέγχει την ακρίβεια της υπεύθυνης δήλωσης εντός το αργότερο ενός (1) μηνός από την έκδοση της διοικητικής πράξης. Οι υπηρεσίες από τις οποίες αναζητούνται αυτεπαγγέλτως τα δικαιολογητικά, σύμφωνα με τις περ. α) και

αντικειμενικής αδυναμίας τήρησης της προθεσμίας του προηγούμενου εδαφίου, ενημερώνουν αιτιολογημένα την αρμόδια υπηρεσία που τα αναζητεί και πάντως εντός της προθεσμίας αυτής. Αν, η αρμόδια υπηρεσία, μετά από τον έλεγχο της ακρίβειας της υπεύθυνης δήλωσης, διαπιστώσει ότι αυτή είναι ανακριβής: α) ανακαλεί τη διοικητική πράξη με την οποία έγινε δεκτό το αίτημα, β) επιβάλλει, στην περίπτωση της διοικητικής πράξης που εκδόθηκε σύμφωνα με την περ. α) του τρίτου εδαφίου, διοικητικό πρόστιμο από δύο χιλιάδες (2.000) έως πενήντα χιλιάδες (50.000) ευρώ, ανάλογα με το όφελος που αποκόμισε ο ενδιαφερόμενος,

εδαφίου και επιβάλλει διοικητικό πρόστιμο ισόποσο με την καταλογισθείσα δαπάνη, δ) επιβάλλει, στην περίπτωση που η διοικητική πράξη, εάν είχε εκδοθεί, θα προκαλούσε δαπάνη σε βάρος του Δημοσίου, οργανισμού τοπικής αυτοδιοίκησης ή νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, σύμφωνα με την περ. β) του τρίτου εδαφίου, διοικητικό πρόστιμο ισόποσο με τη δαπάνη που θα είχε προκληθεί, ε) γνωστοποιεί στην αρμόδια Εισαγγελία την τέλεση του ποινικού αδικήματος της υποβολής ψευδούς δήλωσης της παρ. 6 του άρθρου 22 του ν. 1599/1986 και στ) ενημερώνει το κεντρικό μητρώο της παρ. 7 για την ανάκληση της διοικητικής πράξης. Για τους σκοπούς υπολογισμού του οικονομικού οφέλους που αποκόμισε ο ενδιαφερόμενος από τη διοικητική πράξη της περ. α) του τρίτου εδαφίου, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων χορηγεί στην αρμόδια για την επιβολή του προστίμου υπηρεσία, κάθε αναγκαίο στοιχείο και πληροφορία, όπως στοιχεία φορολογικών και πληροφοριακών δηλώσεων και στοιχεία μητρώου, κατά παρέκκλιση κάθε διάταξης για την προστασία του απορρήτου. Τα πρόστιμα της παρούσας βεβαιώνονται και εισπράττονται σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ν. 4978/2022, Α’ 190). Παράλειψη της υποχρέωσης έκδοσης διοικητικής πράξης σε εφαρμογή της παρούσας, συνιστά πειθαρχικό παράπτωμα για τους αρμόδιους υπαλλήλους και τους Προϊσταμένους τους κατά το άρθρο 107 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ. (ν. 3528/2007, Α’ 26).»

2.

Στο άρθρο 3 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας προστίθενται παρ. 7, 8 και 9 ως εξής: «7. Στη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης (Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ.) του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης συστήνεται και λειτουργεί κεντρικό μητρώο καταχώρισης των ανακληθεισών διοικητικών πράξεων της παρ. 6. Υπεύθυνος επεξεργασίας του μητρώου ορίζεται ο φορέας στον οποίο ανήκει ή εποπτεύει την υπηρεσία που εκδίδει ή ανακαλεί την πράξη.

8.

Η αρμόδια υπηρεσία δεν ικανοποιεί το αίτημα του ενδιαφερομένου στις εξής περιπτώσεις:

αρμόδια αρχή διαθέτει κατά τον χρόνο υποβολής του αιτήματος,

δήλωσης του ενδιαφερόμενου σύμφωνα με την παρ. 6.

9.

Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, η οποία εκδίδεται εντός ενός (1) μηνός από την έναρξη ισχύος του παρόντος, συστήνεται το μητρώο της παρ. 7 και ορίζονται: α) τα τηρούμενα στο μητρώο στοιχεία, β) τα ειδικότερα ζητήματα σχετικά με τις προϋποθέσεις, τους χρήστες, τους όρους χρήσης και τον τρόπο ενημέρωσης του μητρώου, γ) οι απαιτούμενες διαλειτουργικότητες με άλλα πληροφοριακά συστήματα και μητρώα του δημόσιου τομέα, δ) τα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα για την ασφάλεια της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, καθώς και ε) κάθε τεχνικό και λεπτομερειακό θέμα για τη λειτουργία του μητρώου.»

3.

Η έκδοση της απόφασης της παρ. 9 του άρθρου 3 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας δεν αποτελεί προϋπόθεση για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου.

Άρθρο 4

Σύμπραξη της Διοίκησης με πιστοποιημένους επαγγελματίες - Προσθήκη άρθρου 3Α στον Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας - Εξουσιοδοτικές διατάξεις Στον Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ν. 2690/1999, Α’ 45) προστίθεται άρθρο 3Α ως εξής: «Άρθρο 3Α Σύμπραξη της Διοίκησης με πιστοποιημένους επαγγελματίες

1.

Οι φορείς του πρώτου εδαφίου του άρθρου 1 δύναται να διαπιστώνουν τη συνδρομή των κατά νόμο προϋποθέσεων για την έκδοση μιας διοικητικής πράξης, με βάση βεβαιώσεις, εκθέσεις, σχέδια αποφάσεων ή άλλα έγγραφα που εκδίδουν επαγγελματίες για γεγονότα ή στοιχεία που είναι συναφή με την άσκηση του επαγγέλματός τους. Οι φορείς του πρώτου εδαφίου πιστοποιούν ότι οι επαγγελματίες διαθέτουν αποδεδειγμένα τα αναγκαία προσόντα, την κατάλληλη εξειδίκευση και εμπειρογνωμοσύνη για την εκτέλεση του έργου που τους ανατίθεται. Οι πιστοποιημένοι επαγγελματίες εγγράφονται σε ειδικό μητρώο που τηρείται από τους φορείς που τους πιστοποίησαν, αποκτούν πρόσβαση σε όλα τα στοιχεία και δεδομένα που απαιτούνται για την εκτέλεση του έργου που τους ανατίθεται και εκδίδουν βεβαιώσεις, εκθέσεις, σχέδια αποφάσεων ή άλλα έγγραφα που παράγουν πλήρη απόδειξη ως προς τα στοιχεία που εμπεριέχονται σε αυτά ενώπιον των φορέων που τους έχουν πιστοποιήσει. Οι υπάλληλοι που εκδίδουν διοικητικές πράξεις με βάση τις βεβαιώσεις, εκθέσεις, σχέδια αποφάσεων ή άλλα έγγραφα πιστοποιημένων επαγγελματιών δεν φέρουν ευθύνη για εγγραφές και ενδείξεις των πράξεων που οφείλονται σε σφάλματα των βεβαιώσεων, εκθέσεων, σχεδίων αποφάσεων ή άλλων εγγράφων.

2.

Οι φορείς που πιστοποιούν επαγγελματίες πραγματοποιούν υποχρεωτικά δειγματοληπτικό έλεγχο σε ποσοστό τουλάχιστον πέντε τοις εκατό (5%) επί των διοικητικών πράξεων που εκδίδονται βάσει βεβαιώσεων, εκθέσεων, σχεδίων αποφάσεων ή άλλων εγγράφων πιστοποιημένων επαγγελματιών. Αν ένας φορέας διαπιστώσει την έκδοση μίας (1) τουλάχιστον εσφαλμένης βεβαίωσης, έκθεσης, σχεδίου απόφασης ή άλλου εγγράφου, εκτός προφανών παραδρομών, από πιστοποιημένο επαγγελματία, ανακαλεί την πιστοποίηση του επαγγελματία, τον διαγράφει από το ειδικό μητρώο πιστοποιημένων επαγγελματιών του, τον αποκλείει για έως πέντε (5) έτη από την απόκτηση πιστοποίησης και του επιβάλλει πρόστιμο από χίλια (1.000) έως δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ για κάθε εσφαλμένη βεβαίωση, έκθεση, σχέδιο απόφασης ή άλλο έγγραφο που αυτός εξέδωσε.

3.

Οι πιστοποιημένοι επαγγελματίες δύνανται να ασκούν το έργο τους μετά από ανάθεση από διοικούμενους με υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (Α’ 75) που απευθύνεται στον αρμόδιο φορέα. Το άρθρο 7, περί αμεροληψίας των διοικητικών οργάνων, εφαρμόζεται και για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες.

4.

Με κοινή απόφαση του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού καθορίζονται το κατ’ αποκοπήν ποσό της αποζημίωσης που καταβάλλεται από τον φορέα στους πιστοποιημένους επαγγελματίες ανάλογα με το έργο που τους ανατίθεται, οι προϋποθέσεις και ο τρόπος καταβολής της αποζημίωσης αυτής, καθώς και ο τρόπος αποτύπωσής της στα βιβλία του πιστοποιημένου επαγγελματία.

5.

Με απόφαση του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού δύναται να ορίζονται:

και οι προϋποθέσεις για την πιστοποίησή τους, καθώς και οι λόγοι αποκλεισμού τους,

το έργο δύναται να ανατεθεί από διοικουμένους, οι λεπτομέρειες για την πρόσβαση των διοικουμένων σε αυτό,

σχεδίων αποφάσεων ή άλλων εγγράφων πιστοποιημένων επαγγελματιών,

τον διοικούμενο,

πιστοποιημένους επαγγελματίες,

δύναται να εκδίδει ο ίδιος πιστοποιημένος επαγγελματίας σε ετήσια βάση,

ή άλλων εγγράφων,

Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.