Besluit van 30 juni 1941, waarbij wordt vastgesteld een Reglement op de Militaire Willems-Orde

Alle voordrachten worden langs den hiërarchischen weg gezonden aan het betrokken Departement van algemeen bestuur en Ons door het hoofd van dat Departement aangeboden.

In Nederlandsch-Indië, Suriname en Curaçao geschiedt deze inzending der voordrachten mede door tusschenkomst van den Gouverneur-Generaal c.q. den Gouverneur van het betrokken gebiedsdeel.

Alle chefs en autoriteiten, die langs den hiërarchischen weg een voordracht of een aanvrage ter behandeling ontvangen, zijn verplicht bij de doorzending te doen blijken of en waarom zij al dan niet met de voordracht of aanvrage instemmen.

Zij zijn eveneens verplicht hem, die het lidmaatschap der Orde aanvraagt, dan wel verzoekt daarin te worden bevorderd, voor zooveel noodig en met inachtneming van het bepaalde in artikel 6, bij te staan in het bijeenbrengen der gegevens, verklaringen enz., waardoor kan worden bewezen, dat de uitstekende daad door den aanvrager is bedreven.

Iedere chef, die een uitstekende daad als in de Wet bedoeld door een zijner ondergeschikten heeft zien bedrijven, is verplicht daarvan mededeeling te doen aan den boven hem gestelden chef of autoriteit onder bijvoeging van een beschrijving van de daad, met vermelding van tijd, plaats en omstandigheden en van schriftelijke verklaringen van zoo mogelijk niet minder dan drie personen, die getuigen waren van de daad.

Op gelijke wijze zal worden gehandeld, wanneer op andere wijze te zijner kennis is gekomen, dat door een zijner ondergeschikten zulk een daad is bedreven.

De militairen, die getuigen waren van de vermeende uitstekende daad, zijn op vordering van hun chef verplicht schriftelijk een beschrijving te geven van hetgeen zij hebben gezien. Dit stuk wordt, als de getuige officier is, door dezen onderteekend, nadat hij daarop een verklaring heeft gesteld, dat het naar waarheid is opgemaakt. Het wordt vervolgens door den chef voor gezien geteekend.

Heeft de getuige niet den rang van officier, dan wordt het stuk door den chef in handen gesteld van twee door hem aan te wijzen officieren, die den getuige het geschrevene voorlezen en hem daarbij wijzen op eventueel in de verklaring voorkomende onduidelijkheden, welke door den getuige, zoo hij dit verlangt, worden verbeterd. Bevat het stuk daarna alles wat de getuige geheel naar waarheid kan verklaren, dan wordt dit in zijn tegenwoordigheid door de officieren op het stuk vermeld, waarna het door den getuige met zijn handteekening wordt bekrachtigd. De twee officieren stellen en onderteekenen op het stuk de verklaring, dat de getuige in hun tegenwoordigheid zijn handteekening heeft geplaatst, na hun desgevraagd te hebben verzekerd, dat hij in het door hem opgestelde stuk zoo volledig mogelijk en naar waarheid heeft getuigd.

Kan een getuige niet schrijven, dan wordt zijn verklaring zooveel doenlijk met zijn eigen woorden opgeschreven door een der officieren in artikel 10 (2) bedoeld.

Overigens wordt in acht genomen het bepaalde in genoemd artikel, met dien verstande, dat door den getuige instede van een handteekening een door de officieren gewaarmerkt handmerk wordt gesteld.

Het Kapittel bestaat uit zeven leden en drie plaatsvervangende leden. Zij worden door Ons benoemd op gemeenschappelijke voordracht van Onzen Minister belast met de zorg voor de ridderorden en van Onze Ministers van Defensie en van Koloniën.

Voor benoeming komen in aanmerking gewezen militairen van de zeemacht, de landmacht hier te lande en die in Nederlandsch-Indië, terwijl zoo mogelijk elk dezer deelen der weermacht zal worden vertegenwoordigd. Zoo noodig kunnen ook nog in dienst zijnde militairen tot lid of plaatsvervangend lid van het Kapittel worden benoemd.

De leden en plaatsvervangende leden genieten als zoodanig geen bezoldiging of vacatiegelden.

Waar in de volgende artikelen wordt gesproken van "lid" of "leden" wordt daaronder mede begrepen "plaatsvervangend lid" en "plaatsvervangende leden".

Wanneer een lid den vollen ouderdom van vijf en zeventig jaren heeft bereikt, wordt hem met ingang van de daaropvolgende maand als zoodanig door Ons, op gemeenschappelijke voordracht van Onze Ministers van Defensie en van Koloniën, ontslag verleend.

Vóór dat tijdstip kan een lid door Ons op gelijke voordracht worden ontslagen, hetzij op eigen verzoek, dan wel indien daartoe door Ons, het Kapittel gehoord, redenen aanwezig worden bevonden.

Het Kapittel is te 's-Gravenhage gevestigd.

In buitengewone omstandigheden wijzen Wij voor het Kapittel zoo noodig een andere standplaats aan.

Het Kapittel wordt door den Kanselier bijeengeroepen telkenmale wanneer hij dit noodig oordeelt.

De stukken en bescheiden, betrekking hebbende op de in de bijeenkomst te behandelen onderwerpen, moeten zoo eenigszins mogelijk te voren bij de leden hebben gecirculeerd.

Adviezen, voorstellen of beslissingen van het Kapittel worden gegeven, gedaan of genomen bij meerderheid van stemmen. Bij staking van stemmen beslist de stem van den voorzitter. Een stemming is alleen geldig als ten minste vijf leden, de voorzitter hieronder begrepen, daaraan hebben deelgenomen. In de bijeenkomst aanwezige leden zijn verplicht aan de stemming deel te nemen. Blanco-stemmen is niet toegelaten.

De leden, die zich niet hebben vereenigd met het gevoelen der meerderheid, hebben de bevoegdheid in een bij het advies of het voorstel van het Kapittel over te leggen nota hun afwijkende meening toe te lichten.

Het Kapittel is bevoegd Ons, door tusschenkomst van de daarbij betrokken Departementen van algemeen bestuur, alle inlichtingen te verstrekken, welke het meent in het belang van de Orde of van de ridders te moeten doen.

Het Kapittel verstrekt desgevraagd aan het Hoofd van het betrokken Departement van algemeen bestuur de voor de uitoefening van zijn taak benodigde inlichtingen. Het Hoofd van het betrokken Departement van algemeen bestuur kan inzage vorderen van zakelijke gegevens en bescheiden, voor zover dat voor de vervulling van zijn taak redelijkerwijs nodig is.

Het Kapittel doet onder zijn toezicht registers aanhouden voor elk der vier klassen van ridders, bevattende voor elken ridder: naam en voornamen, datum en plaats van geboorte, beknopten staat van dienst, datum van benoeming en van bevordering in de Orde, beknopte vermelding van de uitstekende daad (daden), waarvoor de benoeming of bevordering geschiedde, zoomede eventueel datum en nummer van Ons Besluit van schorsing van de bevoegdheid tot het dragen van het ordeteeken of van ontslag uit de Orde. Van overlijden van een ridder wordt in de registers aanteekening gehouden.

Het Kapittel doet eveneens aanteekening houden van Onze besluiten, waarbij aan eenig onderdeel der weermacht het ordeteeken is verleend, met beknopte vermelding van de uitstekende daad (daden), waardoor het zich heeft onderscheiden.

De toekenning van het lidmaatschap der Orde geschiedt als regel door benoeming van den betrokkene tot ridder der 4e klasse.

Is de verrichte daad evenwel van zoo buitengewonen en uitstekenden aard, dat hem billijkerwijs een hoogere belooning in de Orde toekomt, dan zal benoeming tot een hoogere klasse kunnen geschieden.

Het uitreiken van het ordeteeken aan militairen geschiedt voor het front der troepen of der scheepsbemanning, ter plaatse van de uitreiking aanwezig, op de volgende wijze:

Voorts wordt bij de in het 1e lid genoemde plechtigheid in acht genomen hetgeen daaromtrent door Ons of door den Gouverneur-Generaal van Nederlandsch-Indië c.q. den Gouverneur van Suriname of van Curaçao in de voorschriften en reglementen voor de onderscheiden deelen der weermacht is of zal worden vastgesteld.

Indien door bijzondere omstandigheden de uitreiking van het ordeteeken op de in de beide voorgaande leden omschreven wijze niet kan plaats hebben, zal de in het 1e lid onder a genoemde autoriteit op de uitreiking orde stellen, daarbij in acht nemende, dat zulks op plechtige wijze behoort te geschieden.