Regeling Model Jaarverslaggeving 2018 CAK

1. Algemeen

1.1. Inleiding

Dit hoofdstuk beschrijft de jaarlijkse verantwoordingsplicht van het CAK over de uitvoering van de Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg)1Afgeschaft per 1 januari 2014., de Ouderbijdrage Jeugdwet (ObJw)2Afgeschaft per 1 januari 2016., de afgifte van Schengen- en Engelstalige verklaringen, de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ)3Afgeschaft per 1 januari 2015., de Wet langdurige zorg (Wlz), de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de Compensatieregeling eigen risico (CER)4Afgeschaft per 1 januari 2014. als onderdeel van de Zorgverzekeringswet (Zvw). Het CAK is belast met het uitvoeren van publiekrechtelijke werkzaamheden. Ook beschrijft dit hoofdstuk welke verantwoordingsdocumenten het CAK jaarlijks moet aanleveren voor de verantwoording over de uitvoering van deze taken bij het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa).

Het CAK is een publiekrechtelijk zelfstandig bestuursorgaan met een maatschappelijke verantwoordelijkheid. Het CAK heeft in dit kader te maken met wet- en regelgeving en volgt zover van toepassing de Code Goed Bestuur Publieke Dienstverleners van de Handvestgroep Publiek Verantwoorden van november 20155Zie hiervoor www.publiekverantwoorden.nl.. De Regeling bezoldiging en beheerskosten zelfstandige bestuursorganen VWS (in werking getreden op 14 maart 2015) en de Kaderwet zelfstandige bestuursorganen maken hier onderdeel van uit en zijn van toepassing op het CAK. Nadere afspraken tussen het CAK en VWS over de samenwerking en afstemming op het gebied van sturing, verantwoording en toezicht liggen vast in het ‘Governance arrangement tussen het CAK en het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport’ van 13 oktober 2015.

1.2. Mededeling in Staatscourant

Op basis van artikel 31 van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg) kan de NZa regels stellen voor de wijze waarop het CAK zijn verantwoordingsdocumenten inricht. Door middel van dit model wordt hier invulling aan gegeven.

De raad van bestuur van de NZa heeft op 19 februari 2019 dit ‘Model Jaarverslaggeving CAK Bestuurlijke verantwoording 2018’ vastgesteld. Dit model treedt in werking met ingang van de dag na de datum van uitgifte van de Staatscourant waarin deze mededeling is geplaatst en werkt terug tot en met 1 januari 2018. U kunt dit model raadplegen via www.nza.nl

1.3. Taken onder toezicht van VWS

VWS houdt toezicht op verschillende financiële stromen. Dit betreft toezicht op:

Om toezicht te kunnen uitoefenen, moet VWS over informatie beschikken. Artikel 6.2.6 van de Wlz wijst de verantwoordingsdocumenten en accountantsproducten aan die jaarlijks door het CAK moeten worden ingediend. Op basis van artikel 6.2 van de Regeling langdurige zorg kan de NZa hiervoor regels stellen.

Het Model Jaarverslaggeving CAK Bestuurlijke verantwoording 2018 (model) vormt een uitwerking van de afspraken. De regels voor de accountantscontrole en de op te leveren accountantsproducten zijn vastgelegd, op basis van artikel 6.2 van de Regeling langdurige zorg, in het Protocol Accountantsonderzoek CAK Bestuurlijke verantwoording 2018 (protocol).

In dit model wordt voor het verantwoordingsjaar 2018 uitsluitend nader ingegaan op het toezicht op de uitvoering van de Wtcg, de Ouderbijdrage Jeugdwet en de Schengen- en Engelstalige verklaringen. De overige toezichtstaken zijn nader geregeld in het Model Jaarverslaggeving 2018 -CAK Jaarrekening 2018 en het Model Jaarverslaggeving CAK Bestuurlijke verantwoording Burgerregelingen 2018. De nadere eisen voor de financiële verantwoording over de uitvoering van de subsidieregeling ‘medisch noodzakelijke zorg aan onverzekerden’ zijn opgesteld door VWS.

1.4. Taken onder toezicht van de NZa

De NZa houdt toezicht op verschillende financiële stromen. Dit betreft toezicht op:

Om toezicht te kunnen uitoefenen, moet de NZa over informatie beschikken. Artikel 6.2.6 van de Wlz wijst de verantwoordingsdocumenten en de accountantsproducten aan die jaarlijks door het CAK moeten worden ingediend. Op basis van artikel 6.2 van de Regeling langdurige zorg kan de NZa hiervoor regels stellen.

Dit model vormt een uitwerking van de afspraken. De regels voor de accountantscontrole en de op te leveren accountantsproducten heeft de NZa vastgelegd, op basis van artikel 6.2 van de Regeling langdurige zorg, in het Protocol Accountantsonderzoek CAK Bestuurlijke verantwoording 2018.

2. Verantwoordingsstructuur

Het CAK moet vóór 1 juli6De aanleverdatum zoals overeengekomen tussen partijen is gevolgd voor het verantwoordingsjaar 2018 en geldt voor de bestuurlijke verantwoording. Deze datum kan afwijken van de aanleverdata die gelden voor andere onderdelen van het financieel verslag. van het jaar volgend op het verantwoordingsjaar bij VWS en de NZa de volgende producten aanleveren:

2.1.1. Financieel verslag

Het financieel verslag van het CAK bevat de financiële verantwoording over de uitvoering van de wet volgens dit model.

Het financieel verslag bestaat uit:

In deze bestuurlijke verantwoording wordt verantwoording afgelegd over het financieel beheer en de rechtmatigheid van de financiële stromen van de door het CAK uitgevoerde wettelijke taken.

Hierna wordt uitsluitend ingegaan op de bestuurlijke verantwoording (exclusief de verantwoording over de burgerregelingen). In het Model Jaarverslaggeving CAK Bestuurlijke verantwoording Burgerregelingen 2018 is de verantwoording over de burgerregelingen beschreven.

De nadere eisen die worden gesteld aan de jaarrekening zijn opgenomen in het Model Jaarverslaggeving 2018 – CAK Jaarrekening 2018. De nadere eisen voor de financiële verantwoording over de uitvoering van de subsidieregeling ‘medisch noodzakelijke zorg aan onverzekerden’ zijn opgesteld door VWS.

De bestuurlijke verantwoording wordt vergezeld van een controleverklaring over de rechtmatigheid van de in de bestuurlijke verantwoording opgenomen financiële stromen in de matrices en de juistheid en volledigheid van de overzichten van de activa en passiva van de wettelijke taken van het CAK en de hierbij horende verloopoverzichten en toelichtingen.

In de bestuurlijke verantwoording legt het CAK volgens dit model verantwoording af over:

In de bestuurlijke verantwoording worden ook overzichten opgenomen inclusief toelichtingen van de activa en passiva van de financiële stromen van de door het CAK uitgevoerde wettelijke taken in het verantwoordingsjaar (inclusief vergelijkende cijfers) zowel op kasbasis als op basis van het toerekeningsbeginsel. Van deze activa en passiva worden ook verloopoverzichten en toelichtingen opgenomen van vorderingen en schulden (minimaal verloopoverzichten van de rekening-courantposities en de openstaande vorderingen inclusief een uitsplitsing van deze openstaande vorderingen naar ouderdom voor de posten die betrekking hebben op de Wlz, AWBZ en Wmo).

Het CAK neemt in de bestuurlijke verantwoording in het hoofdstuk waarin de verantwoording plaatsvindt over het financiële overzicht van activa en passiva van de wettelijke taken op basis van het toerekeningsbeginsel (in de bestuurlijke verantwoording 2017 was dit hoofdstuk 8) een cijfermatige en tekstuele toelichting op over de opvolging van het foutherstel zoals vermeld in hoofdstuk 8 ‘Financieel overzicht activa en passiva wettelijke taken op basis van toerekeningsbeginsel’ van de ‘Bestuurlijke verantwoording 2016 en 2017’ van het CAK.

De te hanteren sjablonen en modellen die gebruikt worden in de bestuurlijke verantwoording worden vooraf met partijen afgestemd. De te hanteren uitgangspunten en waarderingsgrondslagen zijn opgenomen in bijlage 1 ‘Waarderingsgrondslagen’ van dit model.

In de bestuurlijke verantwoording wordt gebruik gemaakt van de matrix bestuurlijke verantwoording VWS en NZa (zie paragraaf 4.2.4). In deze matrix legt het CAK verantwoording af over de financiële stromen:

Aan de bestuurlijke verantwoording wordt een bestuursverklaring toegevoegd waarin de Raad van Bestuur van het CAK aangeeft dat de gevraagde en aangeleverde gegevens in de bestuurlijke verantwoording een getrouw beeld geven.

2.1.2. Uitvoeringsverslag

De eisen die gesteld worden aan het uitvoeringsverslag zijn nader uitgewerkt in het Model Jaarverslaggeving 2018 – CAK Jaarrekening 2018.

2.1.3. Accountantsrapportage

De accountantsrapportage bevat de uitkomsten van het onderzoek van een accountant naar de rechtmatigheid van de in de in de bestuurlijke verantwoording opgenomen financiële stromen in de matrices en de juistheid en volledigheid van de overzichten van de activa en passiva van de wettelijke taken van het CAK (op kasbasis en op basis van het toerekeningsbeginsel) en de hierbij horende verloopoverzichten en toelichtingen. Dit is inclusief een onderzoek naar de naleving van de voorschriften van de bestuurlijke verantwoording. Dit onderdeel maakt deel uit van een ‘assurance-opdracht’.

De regels voor de accountantscontrole en de op te leveren accountantsproducten hebben VWS en de NZa vastgelegd in het Protocol Accountantsonderzoek CAK Bestuurlijke verantwoording 2018.

2.1.4. Toezicht

VWS en de NZa maken bij het toezicht op de rechtmatige en doelmatige uitvoering van de wettelijke taken zoveel mogelijk gebruik van de verantwoordingsdocumenten van het CAK en van de verklaringen en rapportages van een externe accountant. Daarbij beoordelen VWS en de NZa de toereikendheid van de door een externe accountant uitgevoerde werkzaamheden en stellen zij op basis van hun bevindingen hun eigen onderzoekswerkzaamheden vast. VWS is op basis van de Comptabiliteitswet en de NZa is op basis van de Wmg wettelijk bevoegd om stukken uit het accountantsdossier te kopiëren en/of digitaal op te vragen.

Op grond van de op deze wijze verzamelde informatie vormen VWS en de NZa zich een oordeel over de rechtmatige en doelmatige uitvoering door het CAK van de taken waarop zij toezicht houden. Het protocol bevordert een doelmatige controle- en toezichtstructuur.

VWS brengt verslag uit van haar bevindingen aan het CAK door middel van een brief.

De NZa brengt verslag uit van haar bevindingen aan het CAK via een rapport.

3. Begrippenkader

3.1. Inleiding

In de volgende paragrafen worden de begrippen ordelijkheid en controleerbaarheid en rechtmatigheid toegelicht.

3.2. Ordelijkheid en controleerbaarheid financieel beheer

Het CAK beschrijft in de bestuurlijke verantwoording de organisatorische maatregelen die gedurende het jaar hebben gefunctioneerd om de rechtmatige en doelmatige uitvoering van de wettelijke taken te waarborgen. Hierbij moet het CAK in elk geval aan de volgende zes punten aandacht besteden:

De uitwerking van deze onderdelen richten zich bij de bestuurlijke verantwoording op de uitvoering van de wettelijke taken.

Hierbij besteedt het CAK aandacht aan:

Hierbij besteedt het CAK aandacht aan:

Hierbij besteedt het CAK aandacht aan:

Hierbij besteedt het CAK aandacht aan:

Hierbij besteedt het CAK aandacht aan:

Hierbij besteedt het CAK aandacht aan:

3.3. Rechtmatigheid

Rechtmatigheid in algemene zin wil zeggen in overeenstemming met de relevante wet- en regelgeving. Het gaat om een proces met de vraag of de handelingen daarvan wel of niet voldoen aan de betreffende relevante wet- en regelgeving. In die zin is rechtmatigheid een absoluut begrip. De concrete inhoud of invulling van het begrip wordt echter bepaald door de gekozen normstelling: de aard en reikwijdte van de regelgeving, het soort organisatie en het karakter van het betreffende proces of de uitkomst daarvan. Rechtmatigheid vormt dus een begrip dat gekoppeld is aan het object van het onderzoek.

Afhankelijk van de financiële dimensie van het rechtmatigheidsbegrip kan onderscheid worden gemaakt tussen financiële rechtmatigheid en procedurele rechtmatigheid.

Bij de rechtmatige uitvoering van taken kan voor de daarbij gebruikte gegevens onderscheid worden gemaakt tussen directe verantwoordelijkheid en gebruikersverantwoordelijkheid.

Om tot een werkbaar rechtmatigheidsbegrip te komen, die een externe accountant als maatstaf kan hanteren bij zijn accountantsonderzoek, zijn de volgende randvoorwaarden van belang:

In bijlage 4 ‘Juridisch kader’ van dit model is een verwijzing opgenomen naar de circulaires en de regelgeving die de basis vormen voor de uitwerking van het rechtmatigheidsbegrip.

Als aan de genoemde randvoorwaarden is voldaan kan, rekening houdend met de invulling van het begrip rechtmatigheid in dit hoofdstuk, een externe accountant een rechtmatigheidsoordeel geven en kan hij in zijn verslag een uitspraak doen over de rechtmatige uitvoering van de Wtcg, de Jeugdwet (ouderbijdragen), de afgifte van Schengen- en Engelstalige verklaringen, de AWBZ, de Wlz, de Wmo en de CER. Het protocol werkt de richtlijnen voor het onderzoek uit van een externe accountant.

4. Bestuurlijke verantwoording

4.1. Inleiding

De bestuurlijke verantwoording is een onderdeel van het financieel verslag. Hierin wordt verantwoording afgelegd over het financieel beheer en de rechtmatigheid van de financiële stromen van de door het CAK uitgevoerde wettelijke taken (exclusief de burgerregelingen).

Het CAK legt in de bestuurlijke verantwoording ook verantwoording af over:

Bij de verantwoording over de borging van de rechtmatigheid geeft het CAK aan op welke manier en in hoeverre de rechtmatigheid van de in de bestuurlijke verantwoording opgenomen financiële stromen is gewaarborgd.

In de bestuurlijke verantwoording worden ook overzichten inclusief toelichtingen opgenomen van de activa en passiva van de financiële stromen van de door het CAK uitgevoerde wettelijke taken in het verantwoordingsjaar (inclusief vergelijkende cijfers) op kasbasis en op basis van het toerekeningsbeginsel. Van deze activa en passiva worden ook verloopoverzichten en toelichtingen opgenomen van vorderingen en schulden (minimaal verloopoverzichten van de rekening-courantposities en de openstaande vorderingen inclusief een uitsplitsing van deze openstaande vorderingen naar ouderdom voor de posten die betrekking hebben op de Wlz, AWBZ en Wmo).

De te hanteren sjablonen en modellen die gebruikt worden in de bestuurlijke verantwoording worden vooraf met partijen afgestemd. De te hanteren uitgangspunten en waarderingsgrondslagen zijn opgenomen in bijlage 1 ‘Waarderingsgrondslagen’ van dit model.

In de bestuurlijke verantwoording wordt gebruik gemaakt van de matrices bestuurlijke verantwoording VWS en NZa (zie paragraaf 4.2.4, bijlage 2 ‘Model matrix bestuurlijke verantwoording VWS’ en bijlage 3 ‘Model matrix bestuurlijke verantwoording NZa’). In deze matrices legt het CAK verantwoording af over de financiële stromen op kasbasis.

4.2. De borging van de rechtmatigheid van de financiële stromen

Gelet op de positie en de taken van het CAK is het rechtmatigheidsbegrip in een aantal deelgebieden onder te verdelen. Als in deze deelgebieden wordt voldaan aan de voorschriften van de wet- en regelgeving, dan zijn de betreffende processen en de daaruit voortvloeiende financiële stromen als rechtmatig aan te merken.

De volgende deelgebieden worden onderscheiden:

Toezichthouder VWS:

Toezichthouder NZa:

Voor eerdergenoemde deelgebieden zijn verschillende toezichthouders aangewezen. De volgende paragrafen werken het rechtmatigheidsbegrip per toezichthouder en per deelgebied uit. Ook wordt aangegeven hoe dit begrip concreet ingevuld moet worden, met een directe koppeling naar de betreffende financiële stroom. De matrix bestuurlijke verantwoording VWS en de matrix bestuurlijke verantwoording NZa vormen hierbij een hulpmiddel om de financiële stromen, taken en verantwoordelijkheden van het CAK schematisch weer te geven.

4.2.1. Toezichthouder VWS

4.2.1.1. Uitbetaalde tegemoetkomingen Wtcg