Richtlijn voor strafvordering huiselijk geweld
Beschrijving
Deze richtlijn heeft betrekking op diverse vormen van huiselijk geweld in zaken die aangebracht zijn bij de politierechter, dan wel zaken waarin een strafbeschikking of een voorwaardelijk sepot met algemene voorwaarden volstaat. Indien in het kader van huiselijk geweld een kind slachtoffer is van mishandeling of seksueel misbruik dient de richtlijn voor kindermishandeling respectievelijk voor seksueel misbruik minderjarigen te worden gebruikt.
Algemeen
Uitgangspunt is dat, vanwege de ernst van het plegen van geweld in afhankelijkheidsrelaties en de bestraffing die daarbij passend is, bij zaken van huiselijk geweld wordt gedagvaard. Zaken die voor een gedragsaanwijzing in een strafbeschikking in aanmerking komen, zijn zaken waarin sprake is van het ontbreken van letsel, dan wel (heel) licht letsel, het ontbreken van een dreiging van nieuw geweld, een eerste incident en/of een berouwvolle dader die hulp zoekt en aanvaardt.
Bij plegers van huiselijk geweld is vaak sprake van een achterliggende problematiek; bijvoorbeeld van psychische en psychiatrische problemen en/of transgene rationele overdracht van geweld en/of problemen in de agressieregulatie en/of verslavingsproblemen. Uitgangspunt is dat het geweld moet stoppen, waarbij aldus de veiligheid in het gezinssysteem of het huishouden voorop moet staan. Vandaar dat er zo veel mogelijk middels een voorwaardelijke strafdeel met bijzondere voorwaarden bij vonnis of een aanwijzing in een strafbeschikking voor moet worden gezorgd dat aan de aanwezige achterliggende problematiek wordt gewerkt. Er moet worden geleid naar toezicht door de reclassering, in combinatie met het volgen van een training, erkende gedragsinterventie of een ambulante behandeling of begeleiding.
Uitgangspunten strafeis op zitting
De strafeis is zo veel mogelijk ondersteunend aan andere interventies binnen de systeemgerichte aanpak (zie de Aanwijzing huiselijk geweld en kindermishandeling).
Zo kan ter zitting ter ondersteuning van de hulpverlening aan het/de slachtoffer(s) het opleggen van een straatverbod of contactverbod als bijzondere voorwaarde of als afzonderlijke vrijheidsbeperkende maatregel (artikel 38v Sr) worden gevorderd. Bij beide opties kan, als wordt voldaan aan de daarvoor geldende criteria, de dadelijke uitvoerbaarheid worden gevraagd. Bij een voorwaardelijk strafdeel kan voorts gedacht worden aan de mogelijkheid om een langere proeftijd te vragen (artikel 14 b lid 2 Sr).
Een geldboete of een werkstraf zijn onwenselijke straffen in huiselijk geweld zaken. Een geldboete drukt veelal op het gezinsbudget. Ook een kale werkstraf biedt geen oplossing voor de veelal aanwezige achterliggende problematiek. Deze beide strafmodaliteiten moeten in beginsel worden vermeden bij de afdoening van huiselijk geweldzaken.
De omstandigheid dat partijen uit elkaar zijn is niet strafverlagend; onbehandelde problematiek kan zich ook tegen een nieuwe partner keren.
Werkt de verdachte niet mee aan rapportage of wordt toezicht geweigerd, dan dient dit te leiden tot verhoging van het onvoorwaardelijke strafdeel.
Indien het op te leggen toezicht ook het volgen van een training inhoudt, die een aanzienlijk aantal uren in beslag zal nemen, dan kan hiermee in het voordeel van verdachte rekening worden gehouden in het te eisen onvoorwaardelijke deel van de straf.
Heeft verdachte gedurende een schorsingstoezicht dan wel in een vrijwillig kader meegewerkt aan toezicht en/of daderhulpverlening dan kan hiermee in het voordeel van verdachte rekening gehouden worden.
OM-afdoening
De inkleding van de gedragsaanwijzingen in een strafbeschikking dient te worden afgestemd met de reclassering. Ook bij een OM-afdoening geldt dat een geldboete en een kale werkstraf in beginsel worden vermeden bij de afdoening van huiselijk geweldzaken.
Zaken die voor voorwaardelijk sepot met algemene voorwaarde in aanmerking komen zijn alleen zaken waarin geen sprake is van structurele onveiligheid.
Dagvaarding
Legenda
Afkortingen
GS = gevangenisstraf
TS = taakstraf
wkn = weken
mnd = maanden
vw = voorwaardelijk
bijz voorw = bijzondere voorwaarden
TUL = tenuitvoerlegging eerdere voorwaardelijke veroordeling
Voor een toelichting op de onderstreepte begrippen zie de Aanwijzing kader voor strafvordering meerderjarigen.
De raadpleging van dit document komt niet in de plaats van het lezen van het oorspronkelijke Staatsblad of de Staatscourant. Wij aanvaarden geen aansprakelijkheid voor eventuele onnauwkeurigheden die voortvloeien uit de omzetting van het origineel naar dit formaat.