Inspectiekader CO-stelsel

1. Inleiding

Dit inspectiekader bevat een nadere operationalisering van het Toezichtkader CO-stelsel en werkt uit hoe de Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw (TloKB) haar controles en inspecties inricht en uitvoert in het stelsel van certificering voor werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties (CO-stelsel).

1.1. Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw

De TloKB is een zelfstandig bestuursorgaan en heeft hoofdtaken ten aanzien van drie stelsels: kwaliteitsborging bouw, erkende kwaliteitsverklaringen en werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties.

Binnen het CO-stelsel, zie figuur 1, voert de TloKB de volgende deeltaken uit, die tot doel hebben de kwaliteit te verbeteren van de werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties met het oog op reductie van koolmonoxide-ongevallen:

1.2. Doel inspectiekader

Het kader geeft schemabeheerders, certificerende instellingen, de Raad voor Accreditatie en het bevoegd gezag inzicht in wat zij van de TloKB kunnen verwachten wat betreft inspecties. Dit kader beschrijft welke informatie de TloKB verzamelt en hoe de TloKB op basis van deze informatie komt tot een oordeel.

1.3. Wettelijke basis inspectiekader

Dit inspectiekader is op te vatten als een beleidsregel. Artikel 4:83 Algemene wet bestuursrecht (Awb) bepaalt dat de bekendmaking van een beleidsregel zijn wettelijke basis vermeldt. De wettelijke basis voor deze beleidsregel is vastgelegd in artikel 2 en 3 van het Mandaat.2https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2024-15871.pdf

In artikel 2 van het Mandaat verleent de Minister mandaat aan het bestuur van de TloKB voor de uitoefening van de bevoegdheden, waaronder toezicht en handhaving, terzake:

In artikel 3 van het Mandaat staat: “Het op grond van dit besluit verleende mandaat en machtiging ten behoeve van de toelatingsorganisatie omvat mede de bevoegdheid tot het vaststellen, wijzigen of intrekken van beleidsregels met betrekking tot de uitoefening van de bevoegdheden, bedoeld in artikel 2 van het mandaat.”

De ambtenaren van de TloKB zijn op grond van het Mandaat aangewezen als ambtenaren belast met het toezicht op de naleving van de voorgenoemde wet- en regelgeving op grond van het voorgenoemde Mandaat.

Gedragingen die in strijd zijn met het bepaalde bij of krachtens voorgenoemde wet- en regelgeving, zijn overtredingen (artikel 5:1 lid 1 Awb). Onder een overtreder verstaat de TloKB degene (schemabeheerder of certificerende instelling) die de overtreding pleegt of medepleegt. (artikel 5:1 lid 2 Awb).

In de Algemene wet bestuursrecht, in de Woningwet en in het Mandaatbesluit staan de bevoegdheden van de toezichthouders, waaronder:

Het beschrijft ook dat eenieder verplicht is om aan een toezichthouder binnen de door hem gestelde redelijke termijn alle medewerking te verlenen die deze redelijkerwijs kan vorderen bij de uitoefening van zijn bevoegdheden (art: 5:20 Awb).

Voor de betrokkenen staan er in de Awb de spelregels voor bezwaar en (hoger) beroep (rechtsbescherming) in.

1.4. Missie en visie, kernwaarden en kwaliteiten

Het inspectiekader bouwt voort op de missie, visie en kernwaarden en met inzet van de kwaliteiten van de TloKB. Het inspectiekader geeft invulling aan het wettelijke kader en draagt bij aan een beter vertrouwen in kwaliteit van bouwen.

De TloKB ziet toe op het stelsel van kwaliteitsborging van bouwwerken, bouwproducten en werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties. Eigenaren en gebruikers krijgen zo bouwwerken die veiliger, gezonder, duurzamer, bruikbaarder en toegankelijker zijn.

De TloKB speelt een publieke sleutelrol in de verbetering van de bouwkwaliteit. De TloKB laat toetsmethoden toe en ziet toe op het juiste gebruik van deze methoden in de bouwpraktijk. Zo kan iedereen vertrouwen op de kwaliteit van bouwwerken, bouwproducten en werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties.

De TloKB voert haar taken uit vanuit drie kernwaarden:

Bij de uitvoering van de taken zet de TloKB de volgende vier kwaliteiten in:

1.5. Beleidsregels CO-toezicht

In de aanwijzingskaders en in de aanwijzingsbeschikking staan de voorschriften opgenomen waaraan de aangewezen schemabeheerders en certificerende instellingen dienen te blijven voldoen.

De TloKB stelt voor ieder stelsel waar zij toezichthoudende taken heeft beleidsregels op in de vorm van kaders en een protocol werkwijze. Daarin legt zij de invulling vast van het toezicht, de inspecties en de handhaving en de daarbij te hanteren werkwijze: • een toezichtkader;

1.6. Controles en inspecties binnen het CO-stelsel

Het doel van het CO-stelsel is dat naleving van de eisen uit de certificatieschema’s leidt tot werkzaamheden door certificaathouders aan gasverbrandingsinstallaties die bijdragen aan een reductie van koolmonoxideongevallen.

Wanneer het CO-stelsel door systematisch toetsen leidt tot aantoonbaar kwalitatief veilige werkzaamheden aan installaties en tot het structureel vermogen om te leren van afwijkingen, draagt dit bij aan het reduceren van het aantal (bijna-) koolmonoxideongevallen.

De TloKB houdt conform de wet- en regelgeving toezicht op het CO-stelsel.3Wijzing van de Woningwet in verband met de introductie van een stelsel van certificering voor werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties, memorie van toelichting, paragraaf 5.2 Toezicht en handhaving binnen het stelsel.

Dit houdt in dat het toezicht aanvullend is op het toezicht door de Raad voor Accreditatie. Het toezicht door de TloKB zal daarmee terughoudend zijn en zal in overleg met de Raad voor Accreditatie plaatsvinden. Het toezicht dat de TloKB namens de Minister uitvoert is gericht op een goede werking van het stelsel.

De TloKB kiest in dit kader voor controles op ontvangen informatie en voor inspecties. De TloKB voert informatiecontroles uit aan de hand van controlecriteria zoals omschreven in paragraaf 2.3. De TloKB zal aan de hand van de ervaring die zij opdoet, haar inspecties meer definitief invullen en vormgeven.

De TloKB behandelt in hoofdstuk 2 en 3 de aspecten van controles. De TloKB onderscheidt twee hoofdvormen van toezicht, nalevingstoezicht op schemabeheerders en certificerende instellingen en kwaliteitstoezicht op het CO-stelsel.

De TloKB verstaat onder de controle het beoordelen van de verslagen die schemabeheerders en certificerende instellingen uiterlijk op 1 maart van elk jaar aanleveren aan de TloKB. De TloKB verstaat onder inspectie het verzamelen van informatie op locatie en het beoordelen van deze informatie zoals is opgenomen in het toezichtproces met de volgende opzet in figuur 2.4Kaderstellende visie op toezicht, TK, 2000–2001, 27 831, nr. 1

Om tot onderbouwde oordelen te komen ten aanzien van de naleving door de schemabeheerders en certificerende instellingen en de werking van het CO-stelsel, kan de TloKB informatie verzamelen bij de schemabeheerders, certificerende instellingen, certificaathouders en bij consumenten en eigenaren van gasverbrandingsinstallaties. Dit kan door het toepassen van verschillende inspectiemethoden volgens het Protocol werkwijze CO-stelsel.

De TloKB beoordeelt de ontvangen informatie en inspectiebevindingen met een van de volgende conclusies.

De informatie of bevindingen met de oordelen aandachtspunt en voldoet niet zal de TloKB gebruiken als mogelijke speerpunten bij de vervolgbeoordeling, vervolginspecties, eventuele handhaving of eventuele latere aanwijzing.

1.7. Opbouw van het inspectiekader CO-stelsel

In dit inspectiekader komt in hoofdstuk 2 de controle schemabeheerder binnen het nalevingstoezicht aan bod. Hoofdstuk 3 beschrijft controle certificerende instelling binnen het nalevingstoezicht.

2. Controle schemabeheerder binnen het nalevingstoezicht

2.1. Nalevingstoezicht op schemabeheerder

Het nalevingstoezicht door de TloKB bij de schemabeheerder heeft tot doel om vast te stellen of de schemabeheerder het verplichte evaluatieverslag over de werking van het certificatieschema heeft vastgelegd en tijdig heeft aangeleverd. De TloKB houdt hier, in aanvulling op het toezicht van de Raad voor Accreditatie, beperkt toezicht op artikel 7, onder f van de aanwijzingsbeschikking, waarin staat dat de schemabeheerder zijn jaarlijkse certificatieschemaevaluatie aanlevert.

Indien de wet- en regelgeving wijzigt, dient de schemabeheerder eerst een wijzigingsverzoek dan wel nieuwe aanvraag in te dienen. Ook dient de schemabeheerder een wijzigingsverzoek in te dienen als deze een interpretatiedocument of een document van gelijkwaardige strekking opstelt, dat als doel heeft het certificatieschema te wijzigen of nader toe te lichten. De schemabeheerder is verantwoordelijk voor het indienen van een wijzigingsverzoek dan wel een nieuwe aanvraag. De TloKB ziet enkel toe op het tijdig indienen van deze verzoeken.

2.2. Reguliere controles

De TloKB voert binnen het nalevingstoezicht controles uit op de door de schemabeheerder verstrekte zelfevaluatie.

Daarnaast is er ook een reguliere informatiestroom naast de zelfevaluatie en het jaarlijks verslag. Dit betreft: monitoring en analyse van de bovenwettelijke eisen zoals gesteld in het aangewezen certificatieschema.

Naar aanleiding van deze ontvangen informatie kan de TloKB aanvullende controles of inspecties uitvoeren.

De TloKB voert jaarlijks vanaf 1 maart de controles uit.

Jaarlijks verstrekt de schemabeheerder aan de TloKB voor 1 maart het evaluatieverslag (Artikel 7 van de aanwijzingsbeschikking, onder f, ‘Evaluatieverslag over de werking van het Certificatieschema’).

De controle van het evaluatieverslag is een vorm van nalevingstoezicht en vindt plaats op het kantoor van de TloKB. Aan de hand van de overige niet genoemde criteria uit de aanwijzingskader en de artikelen uit aanwijzingsbeschikking kan de TloKB ook controles uitvoeren. Dit is niet waar op voorhand de focus op ligt. De volgende controlevraag zal de TloKB op basis van het evaluatieverslag beantwoorden.

“De schemabeheerder leverde het voorgeschreven evaluatieverslag over de werking van het certificatieschema vóór 1 maart van het opvolgende jaar aan bij de TloKB?”

Het Protocol Toelating & Aanwijzing, onder paragraaf 3.2, onder 2, van a t/m e, stelt dat de schemabeheerder de evaluatie over de werking van het certificatieschema tenminste de volgende onderwerpen bevat:5Protocol werkwijze Toelating & Aanwijzing, TloKB.nl, publicatiedatum 22 april 2022

De TloKB vraagt ook hoe de schemabeheerder de Plan-Do-Check- Act-cyclus (PDCA-cyclus) toepast bij deze onderwerpen.

3. Controle certificerende instelling binnen het nalevingstoezicht

3.1. Nalevingstoezicht op certificerende instelling

Het nalevingstoezicht door de TloKB bij de certificerende instelling heeft tot doel, om vast te stellen of het door de certificerende instelling uit te voeren toezicht op de juiste toepassing door de certificaathouder plaatsvindt in overeenstemming met hetgeen hierover in het aangewezen certificatieschema is vastgelegd. De TloKB houdt hier, in aanvulling op de Raad voor Accreditatie, beperkt toezicht op de door de TloKB vastgestelde aanwijzingscriteria in hoofdstuk 5 van het Aanwijzingskader6Aanwijzingskaders CO-stelsel, TloKB.nl, publicatie 17-05-2022:

De aanwijzingscriteria Accreditatie certificerende instelling COI-1.01 en Reikwijdte en toepassingsgebied van de certificering COI-1.04 neemt de TloKB in het toezicht niet mee omdat dit indieningsvereisten zijn. De aanwijzingscriteria Kwaliteitssysteem van de certificerende instelling, onder C en D van COI-2.01 (C: behandeling Wooverzoeken en D: toepassing Archiefwet) en Bezwaar COI-2.10 neemt de TloKB niet altijd mee in haar beperkte toezicht. Behandeling Woo-verzoeken zijn juridisch geregeld en daarmee gewaarborgd. De Inspectie overheidsinformatie en erfgoed (IOE) houdt toezicht op de toepassing van de Archiefwet. Om dubbel toezicht en bijkomende onduidelijkheid omtrent bevoegdheden te voorkomen zal de TloKB hierop geen apart toezicht houden. Indien er aanleiding toe is, kan de TloKB de IOE benaderen en vragen om toezicht te houden. Het aanwijzingscriterium Bezwaar is opgenomen in het jaarlijks verslag van de certificerende instelling en zal daarmee via het controlecriterium “Vereiste minimale onderwerpen jaarlijks verslag” in het jaarlijks verslag aanwezig zijn, waardoor behandeling hiervan gebeurt bij de controle van het jaarlijks verslag. De Raad voor Accreditatie zal toezien op alle andere aanwijzingscriteria.

Onderwerpen uit aanwijzingsbeschikking waarop de TloKB toezicht houdt zijn voor de certificerende instelling:

3.2. Reguliere controles

De TloKB voert binnen het nalevingstoezicht controles uit op het door de certificerende instelling verstrekte jaarlijks verslag. De TloKB kan daarnaast bij de certificerende instelling een informatieverzoek indienen. De hieruit ontvangen informatie kan de TloKB gebruiken als aanvulling op het jaarlijks verslag of voor een aparte controle.

Daarnaast is er ook een reguliere informatiestroom naast de zelfevaluatie en het jaarlijks verslag. Dit betreft:

Naar aanleiding van deze ontvangen informatie kan de TloKB aanvullende controles of inspecties uitvoeren.

De TloKB voert jaarlijks vanaf 1 maart de controles uit.

Jaarlijks verstrekt de certificerende instelling aan de TloKB voor 1 maart haar jaarlijks verslag (COI-5.05, onder B, ’Informatie in het jaarlijks verslag’)

De controle van het jaarlijks verslag is een vorm van nalevingstoezicht en vindt plaats op het kantoor van de TloKB. Aan de hand van de overige hieronder niet genoemde criteria uit de aanwijzingskader en de artikelen uit aanwijzingsbeschikking kan de TloKB ook controles uitvoeren. Dit is niet waar op voorhand de focus op ligt.

De volgende controlevragen zal de TloKB op basis van de ontvangen jaarlijkse verslagen beantwoorden.

Beter vertrouwen in kwaliteit van bouwen

Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw

Februari 2024

Veraartlaan 10 | 2288 GM | Rijswijk

Postbus 20011 | 2500 EA | Den Haag

Telefoon: (070) 307 03 57

E-mail: info@tlokb.nl