Besluit van de Autoriteit Consument en Markt van 5 februari 2026, kenmerk ACM/UIT/666112 op grond van artikel 3.121 van de Energiewet en artikel 36 van de Elektriciteitswet 1998 juncto artikel 7.42, tweede lid, van de Energiewet tot goedkeuring en vaststelling van de methoden en voorwaarden over de elektriciteitsbegrippen in de codes (Begrippencode elektriciteit 2026)
Gelet op artikel 3.121 van de Energiewet;
Besluit:
Artikel 1
In deze code wordt onder balanceringsverantwoordelijke, congestie, distributiesysteembeheerder of transmissiesysteembeheerder telkens verstaan balanceringsverantwoordelijke, congestie, distributiesysteembeheerder, of transmissiesysteembeheerder voor elektriciteit, tenzij anders vermeld.
Artikel 2
In de methoden of voorwaarden, bedoeld in artikel 3.119 van de Energiewet, voor zover deze betrekking hebben op elektriciteit, wordt verstaan onder:
- aanraakspanning: spanning tussen gelijktijdig bereikbare geleidende delen, wanneer deze geleidende delen niet in aanraking zijn met een persoon of dier;
- aansluit- en transportovereenkomst: overeenkomst tussen een aangeslotene en een systeembeheerder dan wel tussen twee systeembeheerders onderling die zowel de aansluitovereenkomst als de transportovereenkomst omvat;
- aansluitcapaciteit: door een aangeslotene of systeembeheerder gevraagde en door de systeembeheerder ter beschikking gestelde capaciteit op een aansluiting of systeemkoppeling, bij een grote aansluiting of systeemkoppeling aangeduid met het schijnbaar vermogen (VA) en bij een kleine aansluiting met de doorlaatwaarde;
- aansluitdienst: het verzorgen en instandhouden van een aansluiting, een met koppeling te realiseren aansluiting als bedoeld in artikel 3.38 van de Energiewet, of een systeemkoppeling, zoals nader omschreven in artikel 2.1, tweede lid, van de Tarievencode elektriciteit 2026;
- aansluitingenregister: register, ingericht en beheerd door de systeembeheerder voor de aansluitingen op zijn systeem, waarin per aansluiting die gegevens zijn vastgelegd die nodig zijn voor de communicatie tussen systeembeheerders en marktpartijen aangaande balanceringsverantwoordelijkheid, de facilitering van de mutatieprocessen, de uitvoering van het leveranciersmodel en de productie van duurzame elektriciteit;
- aansluittarief: tarief in rekening gebracht door de systeembeheerder ter dekking van de kosten van de aansluitdienst;
- aanwezige transportcapaciteit: maximale capaciteit die een systeem aan kan, met inachtneming van de van toepassing zijnde ontwerpcriteria en operationele veiligheidsgrenzen;
- actief telwerk: telwerk waarin daadwerkelijk de gemeten hoeveelheid elektrische energie wordt vastgelegd en waarvan de stand wordt uitgelezen t.b.v. de marktprocessen;
- actuele [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij]: [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij] die voor een bepaald allocatiepunt dan wel voor een bepaalde aansluiting de rechten en plichten van een [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij] uitoefent en als zodanig in het aansluitingenregister staat geregistreerd;
- additioneel allocatiepunt: allocatiepunt als bedoeld in artikel 3.44, tweede lid, van de Energiewet;
- administratieve status van een aansluiting: aanduiding in het aansluitingenregister waaruit blijkt dat de aansluiting administratief aangesloten of administratief afgesloten is, te weten of de aansluiting wel of niet beschikbaar is voor gebruik op de energiemarkt;
- afgelezen meterstand: meterstand die ter plaatse van de meetinrichting visueel is afgelezen;
- allocatiemethode: methode als bedoeld in artikel 2.1.3, onderdeel s, van de Informatiecode elektriciteit en gas;
- balanceringsverantwoordelijkenregister: register als bedoeld in artikel 10.3 van de Systeemcode elektriciteit 2026;
- bedrijfsvoeringscriteria: criteria die ten aanzien van de veiligheid en betrouwbaarheid van het transport van elektriciteit worden gehanteerd door systeembeheerders;
- benodigde transportcapaciteit: transportcapaciteit nodig om aan de vraag naar transport van alle gecontracteerde aangeslotenen in een (deel)systeem te voldoen, bedoeld in artikel 3.3 van de Energieregeling;
- beschikbare transportcapaciteit: deel van de aanwezige transportcapaciteit dat niet wordt ingezet om aan de benodigde transportcapaciteit te voldoen. De beschikbare transportcapaciteit is gelijk aan het verschil tussen de aanwezige transportcapaciteit en de benodigde transportcapaciteit;
- capaciteitstariefcode: aanduiding in het aansluitingenregister van het op een aansluiting van toepassing zijnde tarief als bedoeld in artikel 2.35, eerste lid, van de Energieregeling;
- CG-aangeslotene: aangeslotene of congestiebeheersdienstverlener waarvan een bieding overeenkomstig artikel 9.29, vierde lid, van de Systeemcode elektriciteit 2026 is afgeroepen dan wel waarvoor een capaciteitssturing overeenkomstig artikel 9.29, vierde lid, of artikel 9.33, vijfde lid, van de Systeemcode elektriciteit 2026 is opgedragen;
- congestiebeheersdienstverlener: partij die congestiebeheersdiensten levert aan een transmissie- of distributiesysteembeheerder;
- deelsysteem: systeem met een bepaald spanningsniveau met een sterke samenhang, gekoppeld met een systeem met een hoger spanningsniveau;
- doorlaatwaarde: aanduiding van aansluitcapaciteit van een aansluiting kleiner dan of gelijk aan 3x80A op een laagspanningssysteem aangeduid als het aantal beschikbaar gestelde fasen vermenigvuldigd met de nominale waarde van de overstroombeveiliging per fase;
- EAN-code: uniek identificatienummer conform de Europese Artikel Nummering;
- EAN-codeboek: online toegankelijk uittreksel van het aansluitingenregister;
- elektriciteitsopslageenheid: eenheid die actief vermogen vanuit het systeem kan afnemen en in het systeem kan injecteren door omzetting van elektrische energie in een vorm van energie die kan worden opgeslagen, de opslag van die energie en de daaropvolgende omzetting van die energie in elektrische energie;
- energieprogramma: door een balanceringsverantwoordelijke opgesteld en bij de transmissiesysteembeheerder ingediend programma dat voor elke onbalansverrekeningsperiode in een kalenderdag bevat:
- a. de positie;
- b. het intern commercieel handelsprogramma;
- c. het extern commercieel handelsprogramma;
- energietransactie: overeenkomst die inhoudt dat een zekere hoeveelheid elektrische energie (in MWh) wordt geproduceerd en afgenomen;
- enkel telwerk: telwerk van een meetinrichting bij een kleine aansluiting met één actief telwerk;
- foutspanning: spanning die optreedt als gevolg van een isolatiefout tussen het punt waar de fout optreedt en de referentieaarde;
- fysieke status van de aansluiting: aanduiding of de aansluiting fysiek aangesloten of fysiek afgesloten is, en of de aansluiting wel of niet beschikbaar is voor uitwisseling van elektriciteit of gas tussen het systeem en de aangesloten installatie;
- gecontracteerd transportvermogen: vermogen, onderscheiden naar afname van het systeem en invoeding op het systeem, dat een aangeslotene of systeembeheerder maximaal op zijn aansluiting of systeemkoppeling mag gebruiken en dat gelijk is aan of kleiner is dan de waarde van de aansluitcapaciteit, rekening houdend met de in het desbetreffende systeem gebruikelijke arbeidsfactor;
- gevraagde transportcapaciteit: transportcapaciteit nodig om aan de vraag naar transport van een aangeslotene of een distributiesysteembeheerder, namelijk de aanvrager, te voldoen;
- groepstransportovereenkomst: op grond van artikel 7.8, eerste lid, van de Systeemcode elektriciteit 2026 afgesloten transportovereenkomst met twee of meer aangeslotenen gezamenlijk;
- grootschalige storing: uitval van verscheidene elementen in het systeem van een transmissie- of distributiesysteembeheerder of elektriciteitsproductie-eenheden waardoor in een groot gebied dan wel bij een groot aantal aangeslotenen de transportdienst onderbroken wordt;
- herkomstindicatie: oorsprong van de door de meetverantwoordelijke partij of systeembeheerder vastgestelde meetgegevens;
- hinderlijke spanningsdip: spanningsdip met een duur van 10 tot 200 milliseconde en een restspanning van minder dan 40%, of met een duur van 200 tot 500 milliseconde en een restspanning van minder dan 70%, of met een duur van 500 tot 5.000 milliseconde en een restspanning van minder dan 80%;
- hoogspanningssysteem: systeem bestemd voor het transport van elektriciteit op een spanningsniveau groter dan 35 kV en dat als zodanig wordt bedreven;
- inhuizing: verhuizing waarbij een (rechts)persoon een onroerende zaak betrekt en de beschikkingsbevoegdheid over de aansluiting op zich neemt;
- kritisch systeemelement: kritisch netwerkelement als bedoeld in artikel 2(69) van Verordening (EU) 2019/943;
- kWmax: werkelijk voorgekomen maximale belasting van het systeem door een aangeslotene op een aansluiting, of een distributiesysteembeheerder op een systeemkoppeling, die bij een meetperiode van 15 minuten of minder wordt bepaald op basis van de waarde per klokkwartier en die bij een andere meetperiode wordt bepaald op basis van de hoogste waarde per meetperiode;
- kWmaxgewogen: maximale, in de tijd variërende gewogen belasting van het systeem door een aangeslotene op een aansluiting, of door een distributiesysteembeheerder op een systeemkoppeling;
- laagspanningssysteem: systeem bestemd voor het transport van elektriciteit op een spanningsniveau kleiner dan of gelijk aan 1 kV in geval van een wisselspanningssysteem en kleiner dan of gelijk aan 1,5 kV in geval van een gelijkspanningssysteem en dat als zodanig wordt bedreven;
- laag telwerk: telwerk van een meetinrichting bij een kleine aansluiting met twee of meer telwerken dat gebruikt wordt of kan worden voor de bepaling van de met het systeem uitgewisselde energie tijdens laaguren;
- laaguren: uren van de dag waarvoor, in geval van een meetinrichting met dubbel telwerk, de met het systeem uitgewisselde elektrische energie wordt geregistreerd door het laagtelwerk;
- leveranciersregister: administratie van bedrijfsgegevens en operationele contactgegevens van de leveranciers van elektriciteit of gas in Nederland;
- MARI-product: standaardproduct voor manuele frequentieherstelreserves dat wordt uitgewisseld tussen transmissiesysteembeheerders via het Europees platform voor de uitwisseling van balanceringsenergie uit frequentieherstelreserves met manuele activering, en optioneel beschikbaar is voor activering door de transmissiesysteembeheerder ter uitvoering van het manuele frequentieherstelproces;
- meetgegevens: alle gegevens die afkomstig zijn uit een meetinrichting (zoals meterstanden) of die daarvan zijn afgeleid (zoals volumes) of die als zodanig worden gebruikt (zoals door middel van profielensystematiek berekende gegevens omtrent volumes);
- meetmethode: aanduiding in het aansluitingenregister van de wijze waarop de energie-uitwisseling op de aansluiting wordt vastgesteld;
- meetmiddel (van de meetinrichting): kWh-meter, kvarh-meter, stroom- of spanningstransformator;
- middenspanningssysteem: systeem bestemd voor het transport van elektriciteit op een spanningsniveau groter dan 1 kV, maar kleiner dan of gelijk aan 35 kV en dat als zodanig wordt bedreven;
- mutatiedatum: datum waarop door de systeembeheerder de wijziging van gegevens in het aansluitingenregister wordt geëffectueerd;
- netbeheerdersregister: administratie van bedrijfsgegevens en operationele contactgegevens van de systeembeheerders in Nederland;
- nieuwe [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij]: [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij] die voor een bepaald allocatiepunt of een bepaalde aansluiting de rechten en plichten van een [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij] zal gaan uitoefenen en die zich als zodanig in het aansluitingenregister heeft aangemeld of zal gaan aanmelden;
- nominaal meetvermogen: schijnbaar vermogen, overeenkomstig het bepaalde in B3.1.1.2.1 tot en met B3.1.1.2.4 van de Meetcode elektriciteit, te berekenen uit de nominale primaire spanning van de spanningstransformatoren en de nominale primaire stroom van de stroomtransformatoren;
- normaal telwerk: telwerk van een meetinrichting bij een kleine aansluiting met twee of meer telwerken dat gebruikt wordt of kan worden voor de bepaling van de met het systeem uitgewisselde energie tijdens normaaluren;
- normaaluren: uren van de dag waarvoor, in geval van een meetinrichting met dubbel telwerk, de met het systeem uitgewisselde elektrische energie wordt geregistreerd door het normaaltelwerk;
- onbalansverrekeningsperiode: tijdseenheid waarmee de onbalansverrekening plaatsvindt, te weten 15 minuten, ofwel per klokkwartier;
- oude [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij]: [leverancier / invoedingsaggregator / balanceringsverantwoordelijke / meetverantwoordelijke partij] die voor een bepaald allocatiepunt of een bepaalde aansluiting de rechten en plichten zal gaan verliezen of heeft verloren en als gevolg daarvan uit het aansluitingenregister is verwijderd of zal worden verwijderd;
- per unit (pu): referentiespanning die in een laagspanningssysteem gelijk is aan de spanning Un te weten 230 V, in een middenspanningssysteem gelijk is aan de spanning Uc, in een hoogspanningssysteem met een spanningsniveau kleiner dan of gelijk aan 220 kV gelijk is aan spanning Uc, en in een hoogspanningssysteem met een spanningsniveau groter dan 220 kV gelijk is aan de spanning Un;
- primair deel van de meetinrichting: eventueel aanwezige spannings- en stroommeettransformatoren met inbegrip van de aansluitklemmen waarop het secundaire deel van de meetinrichting is aangesloten;
- primaire energiebron: aanduiding voor de soort brandstof en/of energiebron voor de elektriciteitsproductie-eenheid, onderverdeeld in de volgende types: zon; wind; water; biomassa; kolen; gas; olie; nucleair; overig;
- productiemeetinrichting: meetinrichting waarmee de hoeveelheid opgewekte elektrische energie op de plaats waar de GCvO-installatie met de rest van de elektrische installatie verbonden is wordt gemeten;
- profielcategorie: classificering van aansluitingen op grond van objectief vast te stellen kenmerken;
- prognose: door of namens de aangeslotene, of door een balanceringsverantwoordelijke, of door een systeembeheerder per tijdsperiode opgestelde en bij de betreffende systeembeheerder ingediende planning van de som van afname of invoeding per primaire energiebron per overdrachtspunt van: ofwel de aansluiting, ofwel de systeemkoppeling, ofwel het verzamelpunt dat valt onder de verantwoordelijkheid van de aangeslotene of een balanceringsverantwoordelijke;
- reconciliatie: verrekening over een bepaalde periode op basis van het verschil tussen het ten behoeve van balanceringsverantwoordelijkheid vastgestelde volume en het vastgestelde werkelijke volume tegen een gewogen marktprijs per MWh;
- recreatiesysteem: systeem waarvoor niet op grond van artikel 3.2 van de Energiewet een systeembeheerder is aangewezen, of niet op grond van artikel 3.6 van de Energiewet een ontheffing is verleend, en waarvan de onroerende zaken, bedoeld in artikel 16, onderdelen a tot en met e, van de Wet waardering onroerende zaken waarmee het systeem een verbinding vormt ingevolge het omgevingsplan, de WOZ-beschikking of een notariële akte recreatieve doeleinden hebben of ingevolge het omgevingsplan, de WOZ-beschikking of een notariële akte niet bestemd zijn voor permanente bewoning en voor recreatieve doeleinden zijn bestemd;
- regelbaar vermogen voor afnamecongestie: vermogen dat overeenkomstig artikel 9.14, eerste lid, van de Systeemcode elektriciteit 2026 voor inzet beschikbaar is;
De raadpleging van dit document komt niet in de plaats van het lezen van het oorspronkelijke Staatsblad of de Staatscourant. Wij aanvaarden geen aansprakelijkheid voor eventuele onnauwkeurigheden die voortvloeien uit de omzetting van het origineel naar dit formaat.