Προεδρικά Διατάγματα — ΦΕΚ A' 114/2022
Συγκρότηση, οργάνωση και λειτουργία του Γραφείου Συλλογής και Επεξεργασίας Δικαστικών Στατιστικών Στοιχείων στην Κεντρική Υπηρεσία του Υπουργείου Δικαιοσύνης.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ
ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
Έχοντας υπόψη: Α. Τις διατάξεις:
Του άρθρου 358 του ν. 4700/2020 (Α΄ 127) «Ενιαίο κείμενο Δικονομίας για το Ελεγκτικό Συνέδριο, ολοκληρωμένο νομοθετικό πλαίσιο για τον προσυμβατικό έλεγχο, τροποποιήσεις στον κώδικα Νόμων για το Ελεγκτικό Συνέδριο, διατάξεις για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης και άλλες διατάξεις», όπως συμπληρώθηκε με το άρθρο 23 του ν. 4800/2021 (Α΄81 ) και του άρθρου 20 του ν. 4622/2019 (Α΄ 133).
Του Κεφαλαίου Ι΄ του ν. 4727/2020 (Α΄184) «Ψηφιακή Διακυβέρνηση (Ενσωμάτωση στην Ελληνική Νομοθεσία της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/2102 και της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/1024) - Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες (Ενσωμάτωση στο Ελληνικό Δίκαιο της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/1972) και άλλες διατάξεις».
Του π.δ. 6/2021 «Οργανισμός του Υπουργείου Δικαιοσύνης» (Α΄ 7).
Του π.δ. 83/2019 (Α΄ 121) «Διορισμός Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης, Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών».
Του π.δ. 2/2021 (Α΄2) «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών». Β.1. Την υπ’ αριθ. Υ6/9-7-2019 απόφαση του Πρωθυπουργού «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Υπουργό Επικρατείας» (Β΄2902).
Την υπ’ αριθ. Υ70/30-10-2020 απόφαση του Πρωθυπουργού «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Αναπληρωτή Υπουργό Οικονομικών, Θεόδωρο Σκυλακάκη» (Β΄4805).
Την υπ’ αριθ. 61265/ 16-11-2021 εισήγηση του Προϊσταμένου της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών και Διοικητικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Δικαιοσύνης επί των δημοσιονομικών επιπτώσεων.
Το γεγονός ότι από τις διατάξεις του παρόντος διατάγματος δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού.
Τις υπ’ αριθ. 8/2022 και 52/2022 γνωμοδοτήσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, με πρόταση των Υπουργών Δικαιοσύνης, Εσωτερικών και Επικρατείας και του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, αποφασίζουμε:
Άρθρο 1
Αποστολή
Αποστολή του Γραφείου Συλλογής και Επεξεργασίας Δικαστικών Στατιστικών Στοιχείων (JustStat, στο εξής: Γραφείο) είναι η συστηματική συλλογή, ανάλυση και διάδοση στατιστικών στοιχείων των δικαστηρίων και εισαγγελιών της Χώρας, καθώς και η διασφάλιση και η διαρκής βελτίωση της ποιότητας των δικαστικών στατιστικών.
Το Γραφείο εκτελεί την αποστολή του ακολουθώντας τα υψηλότερα ευρωπαϊκά και διεθνή δικαστικά στατιστικά πρότυπα, τηρεί δε και τις υποχρεώσεις της κείμενης νομοθεσίας ως προς τη συλλογή και επεξεργασία στατιστικών στοιχείων. Με αυτόν τον τρόπο στοχεύει:
- α) Στη διασφάλιση ανεξάρτητης και ποιοτικής λειτουργίας κατά τα ανωτέρω πρότυπα.
- β) Στην παραγωγή στατιστικών στοιχείων χρήσιμων
για την απονομή της δικαιοσύνης, τη δημόσια πολιτική, την οικονομία, την κοινωνία και τους άλλους τομείς της ζωής.
- γ) Στην παραγωγή αξιόπιστων στατιστικών στοιχείων
που θα εμπιστεύονται οι χρήστες, ήτοι οι λοιπές υπηρεσίες του Υπουργείου Δικαιοσύνης, τα αρμόδια δικαστικά όργανα, οι διεθνείς φορείς που αξιοποιούν δικαστικά στατιστικά δεδομένα για τους σκοπούς τους αλλά και το ευρύ κοινό.
- δ) Στη διασφάλιση του στατιστικού απορρήτου και
στην προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, προκειμένου τα δικαστήρια και οι εισαγγελίες να παρέχουν, ανεπιφύλακτα, δεδομένα τους για την παραγωγή δικαστικών στατιστικών. Οι στόχοι αυτοί αποτελούν τη βάση πάνω στην οποία το Γραφείο συντονίζει τη δράση των δικαστηρίων και εισαγγελιών της Χώρας, όσον αφορά στη συλλογή, ανάλυση και διάδοση των επίσημων δικαστικών στατιστικών.
Το Γραφείο στοχεύει, επίσης, στην άριστη συνεργασία με την Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛ.ΣΤΑΤ.) και ιδίως το Β53 Τμήμα Στατιστικών Δικαιοσύνης της Διεύθυνσης Τομεακών Στατιστικών της εν λόγω Αρχής και με την (Α΄ 184). Επιπλέον, στοχεύει στην άριστη συνεργασία με όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως την Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσον αφορά την κατάρτιση του Πίνακα αποτελεσμάτων της Δικαιοσύνης (Justice Scoreboard), αλλά και την ευρωπαϊκή επιτροπή αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας της δικαιοσύνης (CEPEJ) του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Οι εργασίες του Γραφείου για τη συλλογή, ανάλυση και διάδοση των δικαστικών στατιστικών διέπονται από τις στατιστικές αρχές της επαγγελματικής ανεξαρτησίας, της αμεροληψίας, της αντικειμενικότητας, της αξιοπιστίας, του στατιστικού απορρήτου και της σχέσης κόστους - αποτελεσματικότητας.
Το Γραφείο υπάγεται απευθείας στον Υπουργό Δικαιοσύνης.
Το Γραφείο υπάγεται στο Ελληνικό Στατιστικό Πρόγραμμα (ΕΛ.Σ.Π.) κατά την παρ. 1 του άρθρου 1Α του ν. 3832/ 2010 (Α΄ 38), όπως ισχύει.
Άρθρο 2
Αρμοδιότητες
Το Γραφείο ασκεί τις αρμοδιότητές του, όπως αυτές προβλέπονται στο άρθρο 358 παρ. 1 του ν. 4700/2020 (Α΄ 127).
Ειδικότερα, το Γραφείο, στο πλαίσιο των επιταγών του άρθρου 87 του Συντάγματος, είναι αρμόδιο για:
- α) Τη συστηματική συλλογή στατιστικών στοιχείων
(που αφορούν ιδίως στον αριθμό, στη φύση και στο αντικείμενο των υποθέσεων, στο ύψος των διεκδικουμένων απαιτήσεων, στη χρονική διάρκεια της διαδικασίας και στην, κατά το δυνατό, εκτίμηση του κόστους της διαδικασίας) είτε μέσω των οικείων πληροφοριακών συστημάτων με τα οποία διαλειτουργεί το δικό του Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα, είτε κατόπιν διαβίβασης στατιστικών στοιχείων από τα αρμόδια όργανα του συνόλου των δικαστηρίων και των εισαγγελιών της Xώρας για κάθε κατηγορία υποθέσεων και διαδικασία ενώπιόν τους,
- β) τη συστηματική συλλογή στατιστικών στοιχείων και
αναλυτικών πληροφοριών, είτε μέσω των οικείων πληροφοριακών συστημάτων με τα οποία διαλειτουργεί το δικό του Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα, είτε κατόπιν διαβίβασης στατιστικών στοιχείων και αναλυτικών πληροφοριών από την Κεντρική Επιτροπή Διαμεσολάβησης ή τα αρμόδια δικαστήρια, κατά περίπτωση, για τις υποθέσεις που διευθετήθηκαν με διαμεσολάβηση και δικαστική μεσολάβηση, καθώς και για τις υποθέσεις που έχουν υπαχθεί σε διαιτησία,
- γ) τη δημιουργία ποσοτικών και ποιοτικών μεταβλητών, προκειμένου να υποβληθούν τεκμηριωμένες
απόψεις στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και τα αρμόδια δικαστικά όργανα για τη δημιουργία, επέκταση και επικαιροποίηση των οικείων πληροφοριακών συστημάτων, καθώς και για την ανάλυση και μελέτη των στατιστικών δεδομένων,
- δ) τη μέτρηση, βάσει των στατιστικών στοιχείων των
περ. α΄ και β΄, της απόδοσης κάθε δικαστικής μονάδας ανά περιοχή και βαθμό δικαιοδοσίας και κάθε δικαστικής περιφέρειας συνολικά, προς διευκόλυνση της αξιολόγησής τους από τα αρμόδια δικαστικά όργανα,
- ε) την υποβολή εκτιμήσεων στα αρμόδια δικαστικά
όργανα, βάσει των στατιστικών στοιχείων των περ. α΄ και β’, για τις αναμενόμενες εισροές και εκροές υποθέσεων ανά κατηγορία, τόσο για το επόμενο δικαστικό έτος όσο και σε ορίζοντα πενταετίας,
- στ) την υποβολή τεκμηριωμένων απόψεων στα αρμόδια δικαστικά όργανα, βάσει των στατιστικών στοιχείων
των περ. α΄ και β΄, για τη διευθέτηση της ομαλής ροής των δικαστικών υποθέσεων και την αντιμετώπιση των οργανωτικών στρεβλώσεων, καθώς και για τη δημιουργία νέων οργανωτικών μονάδων και δομών,
- ζ) την υποβολή τεκμηριωμένων απόψεων στα αρμόδια δικαστικά όργανα, βάσει των στατιστικών στοιχείων των περ. α΄ και β΄, προκειμένου να προσδιοριστεί ο
βέλτιστος αριθμός ανθρώπινου δυναμικού (δικαστικών λειτουργών, υπάλληλων κ.λπ.) για τη διεκπεραίωση των εκκρεμών υποθέσεων, καθώς και να προβλεφθούν οι ανάγκες σε ανθρώπινο δυναμικό σε ορίζοντα πενταετίας,
- η) την υποβολή τεκμηριωμένων απόψεων στα αρμόδια δικαστικά όργανα για τη δημιουργία συστημάτων
αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων που αναμένεται να προκαλέσουν ιδιαίτερη επιβάρυνση στα δικαστήρια της Xώρας,
- θ) την κατ’ έτος αποτίμηση της αποτελεσματικότητας
των νέων νομοθετικών ρυθμίσεων που αφορούν στην απονομή της δικαιοσύνης, καθώς και των συναφών μέτρων.
Το Γραφείο, στο πλαίσιο των επιταγών του άρθρου 87 του Συντάγματος, συντονίζει όλες τις δραστηριότητες των δικαστηρίων και εισαγγελιών της Χώρας καθώς και της Κεντρικής Επιτροπής Διαμεσολάβησης που αφορούν την ανάπτυξη, την παραγωγή και τη διάδοση των επίσημων στατιστικών τους.
Το Γραφείο διαβιβάζει τα αναγκαία στατιστικά δεδομένα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσον αφορά την κατάρτιση του Πίνακα αποτελεσμάτων της Δικαιοσύνης (Justice Scoreboard), στην ευρωπαϊκή επιτροπή αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας της δικαιοσύνης (CEPEJ) του Συμβουλίου της Ευρώπης, καθώς και σε κάθε άλλο διεθνή φορέα, έναντι του οποίου η Χώρα έχει αναλάβει την υποχρέωση να αποστέλλει δικαστικά στατιστικά στοιχεία. Επίσης, συνεργάζεται με τους αρμόδιους φορείς άλλων εννόμων τάξεων σχετικά με ζητήματα που αφορούν τη συλλογή και επεξεργασία δικαστικών στατιστικών στοιχείων. Στο πλαίσιο αυτό δύναται να αναζητά από τους αρμόδιους φορείς άλλων εννόμων τάξεων χρήσιμα για την εξυπηρέτηση των σκοπών του στατιστικά στοιχεία.
Τον Ιούνιο κάθε έτους, το Γραφείο διαβιβάζει τα στατιστικά δεδομένα που έχει συλλέξει και επεξεργαστεί για το προηγούμενο έτος, καθώς και έκθεσή του που περιλαμβάνει τις κατά περίπτωση εκτιμήσεις και απόψεις του για τα υπό στοιχεία γ΄ έως θ΄ της παρ. 2 του παρόντος άρθρου ζητήματα, στο Συμβούλιο της Επικρατείας, στον Άρειο Πάγο, στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου,
Εφόσον συντρέχει περίπτωση, κάθε δικαστικό όργανο μπορεί να ζητήσει, από το Γραφείο, οποτεδήποτε, την έκτακτη συλλογή, επεξεργασία και διαβίβαση στατιστικών δεδομένων προκειμένου να ασκήσει νόμιμα ανατεθειμένη στο όργανο αυτό αρμοδιότητα.
Το Γραφείο εκτιμά το κόστος των διαδικασιών, όταν αυτό δεν είναι δυνατό να γίνει από τα οικεία δικαστήρια, εισαγγελίες και την Κεντρική Επιτροπή Διαμεσολάβησης.
Για την άσκηση των αρμοδιοτήτων του, το Γραφείο χρησιμοποιεί Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα συλλογής, επεξεργασίας και διάθεσης δικαστικών στατιστικών στοιχείων. Το σύστημα αυτό διαλειτουργεί, υπό τους όρους και περιορισμούς των άρθρων 7 και 8 του παρόντος, με το Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης Δικαστικών Υποθέσεων Διοικητικής Δικαιοσύνης (ΟΣΔΔΥ- ΔΔ), το Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης Δικαστικών Υποθέσεων Πολιτικής και Ποινικής Δικαιοσύνης (ΟΣΔΔΥ-ΠΠ), το Εθνικό Ποινικό Μητρώο και το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα των Υπηρεσιών Ελεγκτικού Συνεδρίου. Στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα συλλογής, επεξεργασίας και διάθεσης δικαστικών στατιστικών στοιχείων αναπτύσσονται διεπαφές προγραμματισμού εφαρμογών (APIs) για την παροχή στο Μητρώο Ανοικτών Δεδομένων του Δημοσίου του άρθρου 67 ν. 4727/2020 (data.gov.gr), προς περαιτέρω χρήση, του συνόλου των τηρούμενων δικαστικών στατιστικών στοιχείων, υπό τα οριζόμενα στο Κεφάλαιο Ι΄ του ν. 4727/2020 (Α΄ 184) και στο παρόν διάταγμα.
Άρθρο 3
Επιτροπή Εποπτείας Δικαστικών Στατιστικών
Στο Γραφείο συνιστάται Επιτροπή Εποπτείας Δικαστικών Στατιστικών (Ε.Ε.Δι.Σ), η οποία αποτελείται από έντεκα (11) μέλη με ισάριθμους αναπληρωτές.
Η Ε.Ε.Δι.Σ. συγκροτείται από έναν αντιπρόεδρο του Συμβουλίου της Επικρατείας , έναν αρεοπαγίτη, έναν σύμβουλο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, που ορίζονται από τους προέδρους των οικείων ανώτατων δικαστηρίων, έναν αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου ή εισαγγελέα εφετών, που ορίζεται από τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, έναν αντεπίτροπο της Επικρατείας των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων ή πρόεδρο εφετών διοικητικών δικαστηρίων, που ορίζεται από τον Γενικό Επίτροπο των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων, έναν πάρεδρο του Συμβουλίου της Επικρατείας που ορίζεται από τον πρόεδρο του Συμβουλίου της Επικρατείας, ένα μέλος της Ειδικής Νομικής Υπηρεσίας του Υπουργείου Δικαιοσύνης, έναν δικηγόρο που ορίζεται από την Ολομέλεια των δικηγορικών συλλόγων, τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης του Υπουργείου Δικαιοσύνης, τον Προϊστάμενο του Γραφείου Συλλογής και Επεξεργασίας Δικαστικών Στατιστικών Στοιχείων και τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Τομεακών Στατιστικών της ΕΛ.ΣΤΑΤ.
Καθήκοντα προέδρου της Ε.Ε.Δι.Σ. ασκεί ο αρχαιότερος από τους δικαστές.
Καθήκοντα γραμματέα ασκεί υπάλληλος του Γραφείου που ορίζεται από τον Προϊστάμενό του.
Η θητεία των μελών της Ε.Ε.Δι.Σ., που ορίζονται το τελευταίο δεκαήμερο του Ιουνίου, αρχίζει την 16η Σεπτεμβρίου του ημερολογιακού έτους ορισμού και λήγει την 15η Σεπτεμβρίου του μεθεπόμενου ημερολογιακού έτους. Κατ’ εξαίρεση, η θητεία των μελών της Επιτροπής που ορίζονται για πρώτη φορά λήγει την 15η Σεπτεμβρίου 2024.
Τα μέλη της Ε.Ε.Δι.Σ. δύνανται να απομακρυνθούν πριν τη λήξη της θητείας τους λόγω της απώλειας της ιδιότητας με την οποία διορίστηκαν ή για σπουδαίο λόγο που αφορά την εκτέλεση του έργου της Ε.Ε.Δι.Σ..
Σε περίπτωση πρόωρης απομάκρυνσης ή θανάτου ή με οποιονδήποτε τρόπο απώλειας της ιδιότητας του μέλους, το νέο μέλος ορίζεται για το υπόλοιπο της θητείας του μέλους που εξέλιπε.
Η Ε.Ε.Δι.Σ. επικουρείται από τα λοιπά όργανα του Γραφείου και για την εξυπηρέτηση των αναγκών του, μπορεί να συνάπτει μνημόνια συνεργασίας με την ΕΛ.ΣΤΑΤ., με ακαδημαϊκούς και άλλους μη κερδοσκοπικούς φορείς και ιδρύματα ή με αντίστοιχα γραφεία δικαστικών στατιστικών άλλων Χωρών.
Η Ε.Ε.Δι.Σ. συνεδριάζει τακτικά τέσσερις (4) φορές ανά έτος και εκτάκτως, όποτε αυτό απαιτηθεί, με πρόσκληση του Προέδρου της.
Η Ε.Ε.Δι.Σ. καθοδηγεί το Γραφείο όσον αφορά τη συνεκτίμηση των αναγκών των χρηστών στον συντονισμό των στρατηγικών στόχων και των προτεραιοτήτων της συλλογής δικαστικών στατιστικών στοιχείων και εγκρίνει το ετήσιο στατιστικό πρόγραμμα εργασίας του Γραφείου.
Κατά την έγκριση του ετήσιου στατιστικού προγράμματος εργασίας του Γραφείου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 4 του παρόντος διατάγματος η Ε.Ε.Δι.Σ. λαμβάνει υπόψη τα εξής:
- α) Τους τομείς, στους οποίους ενδέχεται να χρειασθεί
η ανάπτυξη νέων στατιστικών από το Γραφείο.
- β) Την εναλλαγή ή μη της προτεραιότητας παραγωγής
υφισταμένων στατιστικών από το Γραφείο.
- γ) Τους τρόπους, με τους οποίους μπορεί να αυξηθεί
η χρησιμότητα των στατιστικών του Γραφείου για τους χρήστες.
- δ) Κατά πόσον το εύρος, το επίπεδο λεπτομερούς ανάλυσης και το κόστος των στατιστικών ανταποκρίνονται
στις ανάγκες των χρηστών.
Η Ε.Ε.Δι.Σ. γνωμοδοτεί, εφόσον υποβληθεί σε αυτή σχετικό ερώτημα του Υπουργού Δικαιοσύνης ή του Προϊσταμένου του Γραφείου, για θέματα που αφορούν:
- α) Τις απαιτήσεις των χρηστών των στατιστικών του
Γραφείου,
- β) την αξιολόγηση της χρησιμότητας υφισταμένων
στατιστικών του Γραφείου,
- γ) την πολιτική διάδοσης στατιστικών οι οποίες παράγονται από το Γραφείο και
- δ) το στατιστικό απόρρητο.
Η Ε.Ε.Δι.Σ. εγκρίνει:
- α) ομοιόμορφα πρότυπα και εναρμονισμένες μεθόδους βάσει των οποίων αναπτύσσονται, παράγονται και
διαδίδονται οι στατιστικές αναφορές των δικαστηρίων και εισαγγελιών της Χώρας, εισαγγελικές αρχές για την εκτέλεση των ανατεθειμένων από τον Νόμο αρμοδιοτήτων τους,
- γ) τη χορήγηση, σε ερευνητές, πρόσβασης σε εμπιστευτικά δεδομένα για επιστημονικούς σκοπούς και
- δ) κριτήρια ανωνυμοποίησης για τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που ενδεχομένως θα παρασχεθούν
σε χρήστες.
Τα δικαστήρια και οι εισαγγελίες της Χώρας παρέχουν, μέσω της Ε.Ε.Δι.Σ., τις πληροφορίες που απαιτούνται για την εκτέλεση του έργου της μετά από αίτησή της που υποβάλλεται στο οικείο όργανο διοίκησης.
Τα μέλη της Ε.Ε.Δι.Σ. υποχρεούνται να μην αποκαλύπτουν πληροφορίες στις οποίες έλαβαν πρόσβαση λόγω της συμμετοχής τους στην επιτροπή.
Άρθρο 4
Παραγωγή δικαστικών στατιστικών
Το Γραφείο καταρτίζει ετήσιο στατιστικό πρόγραμμα εργασίας, το οποίο υποβάλλεται για έγκριση στην Ε.Ε.Δι.Σ. μέχρι το τέλος Οκτωβρίου του προηγούμενου της εφαρμογής έτους και συνοδεύεται από την ετήσια έκθεση αξιολόγησης του στατιστικού προγράμματος του προηγούμενου έτους.
Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.