Νόμοι — ΦΕΚ A' 116/2025

Ο φορέας αδειοδότησης δύναται, εντός είκοσι (20) εργάσιμων ημερών από την υποβολή της αίτησης, να ζητά διευκρινίσεις ή συμπληρωματικά έγγραφα επί των ήδη υποβληθέντων, εντός τακτής προθεσμίας, άλλως η αίτηση θεωρείται πλήρης. Η μη παροχή διευκρινίσεων ή η μη υποβολή συμπληρωματικών εγγράφων που ζητήθηκαν εντός της τεθείσας προθεσμίας, καθιστά την αίτηση απορριπτέα.

Εφόσον η αίτηση της παρ. 1 υποβάλλεται παραδεκτώς, περίληψη αυτής αναρτάται στην ιστοσελίδα του φορέα αδειοδότησης, εντός πέντε (5) εργάσιμων ημερών από την ημερομηνία πληρότητας. Εντός δεκαπέντε (15) εργάσιμων ημερών από την ανάρτηση της περίληψης, όποιος έχει έννομο συμφέρον μπορεί να υποβάλει αιτιολογημένες αντιρρήσεις ενώπιον του φορέα αδειοδότησης για τη συγκεκριμένη αίτηση. Οι αντιρρήσεις συνοδεύονται από έγγραφα και στοιχεία που είναι αναγκαία για την τεκμηρίωσή τους. Ο φορέας αδειοδότησης ενημερώνει εγγράφως τον αιτούντα για τις αντιρρήσεις που έχουν υποβληθεί. Ο αιτών δύναται να υποβάλει τις απόψεις του επί των αντιρρήσεων εντός προθεσμίας που τάσσεται από τον φορέα αδειοδότησης, η οποία δεν δύναται να είναι μεγαλύτερη από δέκα (10) εργάσιμες ημέρες από την κοινοποίηση των αντιρρήσεων. Αντιρρήσεις που υποβάλλονται εκπροθέσμως ή από πρόσωπα που δεν έχουν έννομο συμφέρον ή δεν συνοδεύονται από στοιχεία για την τεκμηρίωσή τους, απορρίπτονται ως απαράδεκτες.

Η Βεβαίωση Παραγωγού Υδρογόνου χορηγείται εφόσον: φορέα αδειοδότησης με οποιονδήποτε τρόπο σχετικά με την εθνική ασφάλεια και τη δημόσια υγεία ή ασφάλεια.

H Βεβαίωση Παραγωγού Υδρογόνου ή η απόφαση απόρριψης της σχετικής αίτησης, εκδίδεται εντός τριάντα (30) εργάσιμων ημερών από: α) τη λήξη της προθεσμίας για την υποβολή αντιρρήσεων, ή β) το πέρας της προθεσμίας του αιτούντος να υποβάλει τις απόψεις του κατά των αντιρρήσεων, ή γ) την υποβολή των απόψεων του αιτούντος επί των αντιρρήσεων, κατά την παρ. 3. Οι λόγοι απόρριψης της αίτησης χορήγησης βεβαίωσης διαβιβάζονται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προς ενημέρωσή της.

Η Βεβαίωση Παραγωγού Υδρογόνου φέρει εγκεκριμένη ηλεκτρονική υπογραφή ή εγκεκριμένη ηλεκτρονική σφραγίδα, καθώς και ηλεκτρονική χρονοσφραγίδα κατά την έννοια του άρθρου 3 του Κανονισμού (ΕΕ) 910/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 2014 «σχετικά με την ηλεκτρονική ταυτοποίηση και τις υπηρεσίες εμπιστοσύνης για τις ηλεκτρονικές συναλλαγές στην εσωτερική αγορά και την κατάργηση της οδηγίας 1999/93/ΕΚ» (L 257), αναρτάται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο και στην επίσημη ιστοσελίδα του φορέα αδειοδότησης. Ο φορέας αδειοδότησης αναρτά τη θέση εγκατάστασης της μονάδας υδρογόνου στο γεωπληροφοριακό του σύστημα. Σε περίπτωση απόρριψης αίτησης για τη χορήγηση Βεβαίωσης Παραγωγού Υδρογόνου, η απόφαση του φορέα αδειοδότησης κοινοποιείται στον αιτούντα και αναρτάται στην ιστοσελίδα του φορέα αδειοδότησης.

Η Βεβαίωση Παραγωγού Υδρογόνου της μονάδας υδρογόνου περιλαμβάνει τουλάχιστον:

Η τροποποίηση της Βεβαίωσης Παραγωγού Υδρογόνου γίνεται κατόπιν αίτησης του ενδιαφερόμενου στο Ηλεκτρονικό Μητρώο και απαιτείται σε περίπτωση:

Δεν απαιτείται τροποποίηση της Βεβαίωσης Παραγωγού όταν μεταβάλλονται τα εξής στοιχεία:

Η απόφαση τροποποίησης της Βεβαίωσης Παραγωγού Υδρογόνου εκδίδεται ηλεκτρονικά μέσω του Ηλεκτρονικού Μητρώου και αναρτάται στην ιστοσελίδα του φορέα αδειοδότησης. Η ισχύς της τροποποίησης αρχίζει από την αποτύπωση της μεταβολής στο ηλεκτρονικό μητρώο.

Ο κάτοχος Βεβαίωσης Παραγωγού Υδρογόνου δύναται να μεταβιβάζει τη Βεβαίωση Παραγωγού Υδρογόνου σε άλλα πρόσωπα. Προς τούτο, υποβάλλεται στον φορέα αδειοδότησης κοινή αίτηση από τον κάτοχο της βεβαίωσης και τον υποψήφιο αποκτώντα, σύμφωνα με το παρόν. Η μεταβίβαση δεν συνιστά λόγο παράτασης των προθεσμιών του άρθρου 27.

Ενδικοφανής προσφυγή δύναται να ασκηθεί κατά:

Για το παραδεκτό της υποβολής της αίτησης της παρ. 1, για την έκδοση βεβαίωσης κατά την παρ. 4 και την τροποποίησή της κατά την παρ. 8 του παρόντος, εφαρμόζονται αναλόγως τα άρθρα 16 και 17 του ν. 4685/2020 (Α’ 92), περί εφάπαξ τέλους υποβολής αίτησης και έκδοσης βεβαίωσης, αντίστοιχα, υπέρ του φορέα αδειοδότησης.

Η Βεβαίωση Παραγωγού Υδρογόνου χορηγείται για χρονικό διάστημα έως είκοσι πέντε (25) έτη και δύναται κάτοχό της από την υποχρέωση να λάβει άδειες ή εγκρίσεις της κείμενης νομοθεσίας στο πλαίσιο της αδειοδότησης μονάδων παραγωγής υδρογόνου, όπως η Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (Α.Ε.Π.Ο.) και οι εγκρίσεις εγκατάστασης και λειτουργίας. Οι αρμόδιες αδειοδοτούσες αρχές και ο Παραγωγός ενημερώνουν το Ηλεκτρονικό Μητρώο για την πορεία αδειοδότησης της μονάδας, και ιδίως για την κατάθεση του φακέλου περιβαλλοντικής αδειοδότησης.

Η Βεβαίωση Παραγωγού παύει αυτοδικαίως να ισχύει εάν:

Η Βεβαίωση Παραγωγού ανακαλείται σε περίπτωση παράβασης των όρων του παρόντος Μέρους.

Η παύση ισχύος και η ανάκληση της Βεβαίωσης Παραγωγού καταχωρούνται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο και το γεωπληροφοριακό σύστημα του φορέα αδειοδότησης. Από την καταχώρησή τους αποδεσμεύεται η έκταση που είχε δηλωθεί ως θέση εγκατάστασης της μονάδας παραγωγής και ενημερώνεται σχετικά ο αρμόδιος Διαχειριστής. Νέες αιτήσεις για την ίδια θέση υποβάλλονται από την ημερομηνία καταχώρησης στο Ηλεκτρονικό Μητρώο της παύσης ισχύος ή της ανάκλησης της Βεβαίωσης.

Οι προθεσμίες του παρόντος αναστέλλονται λόγω της διοικητικής ή δικαστικής αναστολής της εκτέλεσης ή της ισχύος οποιωνδήποτε εκ των αδειών ή εγκρίσεων της μονάδας και για όσο διάστημα ισχύει η αναστολή.

Στο Ηλεκτρονικό Μητρώο καταχωρούνται οι αιτήσεις του άρθρου 27 και μέσω αυτού εκδίδονται οι Βεβαιώσεις Παραγωγού. Το Ηλεκτρονικό Μητρώο διαλειτουργεί με τα συστήματα των φορέων οι οποίοι εμπλέκονται στη διαδικασία αδειοδότησης Παραγωγών Υδρογόνου, καθώς και με τα συστήματα των αρμοδίων Διαχειριστών, ενώ προσαρμόζεται κατάλληλα προκειμένου να είναι εφικτή η ηλεκτρονική υποβολή των αιτήσεων και η έκδοση των Βεβαιώσεων του άρθρου 28. Κατά τα λοιπά, ισχύει ο Κανονισμός Βεβαιώσεων Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και Βεβαιώσεων Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας Ειδικών Έργων Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. (υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/114746/4230/30.11.2020 απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Β’ 5291), ιδίως σχετικά με τις τεχνικές λεπτομέρειες για τη δομή του Ηλεκτρονικού Μητρώου, τη διαβάθμιση των χρηστών και τον τρόπο πρόσβασης σε αυτό, τα διαπιστευτήρια και τα ειδικότερα θέματα εγγραφής και αυθεντικοποίησης, καθώς και την πολιτική ασφάλειας του συστήματος.

Στο Ηλεκτρονικό Μητρώο καταχωρούνται τα στοιχεία:

Στο περιεχόμενο του Ηλεκτρονικού Μητρώου παραχωρείται πρόσβαση από τον φορέα αδειοδότησης, στον αρμόδιο Διαχειριστή και στη Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Το Ηλεκτρονικό Μητρώο παρέχει ελεύθερη πρόσβαση στο κοινό στα στοιχεία της περ. α) της παρ. 2 και επικαιροποιείται τουλάχιστον σε μηναία βάση με ευθύνη του φορέα αδειοδότησης. Β’ ΦΑΣΗ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ - ΣΥΝΔΕΣΗ ΤΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΚΑΙ ΑΔΕΙΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

Μετά την έκδοση της Βεβαίωσης Παραγωγού από τον φορέα αδειοδότησης, ο ενδιαφερόμενος προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες για:

Η διαδικασία παροχής των γνωμοδοτήσεων που απαιτούνται για την περιβαλλοντική αδειοδότηση μονάδων παραγωγής υδρογόνου δύναται να προηγηθεί της έκδοσης Βεβαίωσης Παραγωγού, κατόπιν αίτησης του ενδιαφερομένου στις αρμόδιες υπηρεσίες, οι οποίες εξετάζουν τις αιτήσεις των ενδιαφερομένων και γνωμοδοτούν στην αρμόδια αρχή περιβαλλοντικής αδειοδότησης.

Μετά την έκδοση της απόφασης περιβαλλοντικής αδειοδότησης, ο ενδιαφερόμενος: που συνδέονται με το Ε.Σ.Φ.Α. ή το Σύστημα Υδρογόνου ή το Δίκτυο διανομής Φυσικού Αερίου ή το Δίκτυο Μεταφοράς ή Διανομής Υδρογόνου, η έγκριση εγκατάστασης εκδίδεται μετά την έκδοση από τον αρμόδιο Διαχειριστή και την αποδοχή από τον ενδιαφερόμενο της πρότασης σύνδεσης του αρμόδιου Διαχειριστή, σύμφωνα με τον οικείο Κώδικα Διαχείρισης,

Εφόσον πρόκειται για μονάδα υδρογόνου που δεν πραγματοποιεί έγχυση σε Δίκτυο διανομής ή στο Ε.Σ.Φ.Α. (Μη Συνδεδεμένη Μονάδα), ο παραγωγός υδρογόνου συνάπτει με τον αρμόδιο Διαχειριστή Σύμβαση Κατασκευής και Λειτουργίας της Μ.Ε.Μ., με αντικείμενο την κατασκευή και λειτουργία της εν λόγω Μονάδας, κατά τους Κώδικες των αρμόδιων Διαχειριστών.

Ο αρμόδιος Διαχειριστής ενημερώνει τον φορέα αδειοδότησης για την υπογραφή και τη θέση σε ισχύ των συμβάσεων του παρόντος. Αντίγραφα των εν λόγω συμβάσεων αποστέλλονται από τον αρμόδιο Διαχειριστή, εφόσον ζητηθούν, στον φορέα αδειοδότησης και τη Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Το έργο σύνδεσης σχεδιάζεται και κατασκευάζεται από τον αρμόδιο Διαχειριστή, ο οποίος έχει την κυριότητα και την ευθύνη λειτουργίας του. Το έργο αυτό περιλαμβάνει τη Μ.Ε.Μ., το Δίκτυο διανομής ή το Γεωγραφικά Περιορισμένο Δίκτυο Υδρογόνου, στην περίπτωση μονάδων υδρογόνου συνδεδεμένων με το Ε.Σ.Φ.Α., τον αγωγό σύνδεσης με τα σχετικά εξαρτήματα και συστήματα ελέγχου, καθώς και τον συμπιεστή υδρογόνου που ενδεχομένως χρειασθεί. Στην περίπτωση Μη Συνδεδεμένων Μονάδων υδρογόνου, η Μ.Ε.Μ. εγκαθίσταται ανάντη του εξοπλισμού συμπίεσης ή υγροποίησης του υδρογόνου, ο οποίος ανήκει στην κυριότητα του παραγωγού υδρογόνου.

Το κόστος κατασκευής της Μ.Ε.Μ. και, στην περίπτωση μονάδων υδρογόνου συνδεδεμένων με το Ε.Σ.Φ.Α. ή το δίκτυο διανομής, ή το Γεωγραφικά Περιορισμένο Δίκτυο Υδρογόνου, της ενδεχόμενης εγκατάστασης συμπίεσης του υδρογόνου, βαρύνει αποκλειστικά τον αντίστοιχο Διαχειριστή και εντάσσεται στη Ρυθμιζόμενη Περιουσιακή Βάση αυτού. Το κόστος κατασκευής του υπόλοιπου έργου, ήτοι του αγωγού σύνδεσης στην περίπτωση μονάδων υδρογόνου συνδεδεμένων με το Ε.Σ.Φ.Α., το Δίκτυο διανομής, ή το Γεωγραφικά Περιορισμένο Δίκτυο Υδρογόνου, βαρύνει αποκλειστικά τον παραγωγό υδρογόνου. Οι δαπάνες λειτουργίας του έργου σύνδεσης εντάσσονται στις ρυθμιζόμενες λειτουργικές δαπάνες του αρμόδιου Διαχειριστή.

Ο παραγωγός υδρογόνου παραχωρεί χωρίς αποζημίωση στον αρμόδιο Διαχειριστή τον απαιτούμενο χώρο εντός του γηπέδου της μονάδας υδρογόνου για την κατασκευή της Μ.Ε.Μ. και της εγκατάστασης συμπίεσης υδρογόνου, σύμφωνα με την παρ. 4, και επιτρέπει την ελεύθερη είσοδο του εντεταλμένου προσωπικού του αρμόδιου Διαχειριστή, οποιαδήποτε ημέρα και ώρα, για λόγους ασφαλείας, λειτουργίας και συντήρησης του εξοπλισμού της Μ.Ε.Μ. και του συμπιεστή υδρογόνου.

Οι Διαχειριστές Δικτύων Διανομής αξιολογούν την ανάγκη αντιστροφής της ροής προς το Σύστημα Μεταφοράς, προκειμένου να υποδέχονται υδρογόνο που δεν μπορεί να παραληφθεί προς κατανάλωση από το Δίκτυο διανομής και προγραμματίζουν την εγκατάσταση των αναγκαίων σταθμών συμπίεσης εφόσον απαιτείται. Η υλοποίηση των αναγκαίων σταθμών συμπίεσης λαμβάνει χώρα κατόπιν έγκρισης της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, μετά από κοινή εισήγηση του αντίστοιχου Διαχειριστή του δικτύου διανομής και του Διαχειριστή του Ε.Σ.Φ.Α., με την οποία επιβεβαιώνεται η τεχνική και οικονομική σκοπιμότητα της λύσης αυτής. Τα σχετικά έργα υλοποιούνται ως εξής:

Για την εγκατάσταση και λειτουργία των μονάδων παραγωγής υδρογόνου εφαρμόζονται τα άρθρα 17 έως 40 του ν. 3982/2011 (Α’ 143), περί απλοποίησης της αδειοδότησης μεταποιητικών δραστηριοτήτων, με την επιφύλαξη του παρόντος. απαιτούνται, υποβάλλει αίτηση δοκιμαστικής λειτουργίας στον αρμόδιο Διαχειριστή. Ο αρμόδιος Διαχειριστής προβαίνει στην ενεργοποίηση της σύνδεσης της μονάδας με το δίκτυο κατά τον οικείο Κώδικα Διαχείρισης, και εντός προθεσμίας που δεν υπερβαίνει τις τριάντα (30) εργάσιμες ημέρες από την υποβολή της αίτησης για την έναρξη της δοκιμαστικής λειτουργίας. Η διάρκεια της δοκιμαστικής λειτουργίας δεν υπερβαίνει τους έξι (6) μήνες, με δυνατότητα παράτασης έως τέσσερις (4) μήνες ακόμη, κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερομένου και σύμφωνης γνώμης του αρμόδιου Διαχειριστή.

Μετά την ολοκλήρωση της δοκιμαστικής λειτουργίας, ο αρμόδιος Διαχειριστής εκδίδει, εντός είκοσι (20) ημερών από την υποβολή αιτήματος του ενδιαφερομένου, Βεβαίωση Περάτωσης Δοκιμαστικής Λειτουργίας. Η βεβαίωση αυτή συγκαταλέγεται μεταξύ των δικαιολογητικών που υποβάλλονται από τον κάτοχο της μονάδας στην αδειοδοτούσα αρχή της παρ. 14 του άρθρου 17 του ν. 3982/2011, για τη χορήγηση έγκρισης λειτουργίας, την οποία κοινοποιεί αμελλητί στη Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μαζί με τις εγκρίσεις εγκατάστασης και λειτουργίας μονάδων παραγωγής υδρογόνου, τις οποίες χορηγεί.

Εντός των μονάδων παραγωγής υδρογόνου του παρόντος, δύναται να ιδρύονται και να λειτουργούν αμιγή ή μικτά πρατήρια υδρογόνου σε αέρια φάση δημόσιας ή ιδιωτικής χρήσεως, ως προς τη διάθεση υδρογόνου για χρήση στις οδικές μεταφορές, σύμφωνα με την υπ’ αρ. 118664/12.4.2023 κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Υποδομών και Μεταφορών (Β’ 2570), όπως εκάστοτε ισχύει.

Προκειμένου να τεθεί σε λειτουργία μονάδα υδρογόνου, ο ενδιαφερόμενος σωρευτικά:

Μετά τη χορήγηση της έγκρισης λειτουργίας, ο αρμόδιος Διαχειριστής εκδίδει Βεβαίωση Θέσης σε Κανονική Λειτουργία, η οποία κοινοποιείται στη Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και την αδειοδοτούσα αρχή της παρ. 14 του άρθρου 17 του ν. 3982/2011 (Α’ 143) που εξέδωσε την έγκριση εγκατάστασης και την έγκριση λειτουργίας.

Ως ημερομηνία έναρξης της κανονικής λειτουργίας της μονάδας παραγωγής υδρογόνου λογίζεται η ημερομηνία έκδοσης της Βεβαίωσης Θέσης σε Κανονική Λειτουργία.

Ο Παραγωγός Υδρογόνου σε μονάδα παραγωγής ανανεώσιμου υδρογόνου που λαμβάνει εν όλω ή εν μέρει ηλεκτρική ενέργεια από δίκτυο, δύναται να καταλογίζει την ηλεκτρική ενέργεια αυτή ως πλήρως ανανεώσιμη, προκειμένου το παραγόμενο στη μονάδα αέριο να θεωρείται ανανεώσιμο υδρογόνο σύμφωνα με τον παρόντα, εφόσον πληρούνται οι όροι του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/1184 της Επιτροπής της 10ης Φεβρουαρίου 2023 «για τη συμπλήρωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με τη θέσπιση ενωσιακής μεθοδολογίας για τον καθορισμό λεπτομερών κανόνων για την παραγωγή ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης από ανανεώσιμες πηγές» (L 157).

Αν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των παρ. 1, 2 και 3 του άρθρου 4 του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/1184, ο Παραγωγός Υδρογόνου σε μονάδα παραγωγής ανα την ηλεκτρική ενέργεια αυτή ως πλήρως ανανεώσιμη, προκειμένου το παραγόμενο στη μονάδα αέριο να θεωρείται ανανεώσιμο υδρογόνο, σύμφωνα με τον παρόντα, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις προσθετικότητας, χρονικής συσχέτισης και γεωγραφικής συσχέτισης, των άρθρων 5, 6 και 7 του ανωτέρω Κανονισμού.

Οι παραγωγοί ανανεώσιμου υδρογόνου που διαθέτουν Εγγυήσεις Προέλευσης ως προς την ηλεκτρική ενέργεια που παρέχεται στη μονάδα υδρογόνου ή κάνουν χρήση αναγνωρισμένου εθνικού καθεστώτος ή συστήματος ή αναγνωρισμένου εθελοντικού καθεστώτος ή συστήματος, σύμφωνα με το άρθρο 32Η του ν. 3468/2006 (Α’ 129), περί επαλήθευσης της τήρησης των κριτηρίων αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, απαλλάσσονται από τις υποχρεώσεις παροχής πληροφοριών του άρθρου 38 του παρόντος, προκειμένου να αποδεικνύουν τη συμμόρφωσή τους με τα άρθρα 3 έως 7 του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/1184 της Επιτροπής της 10ης Φεβρουαρίου 2023 «για τη συμπλήρωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με τη θέσπιση ενωσιακής μεθοδολογίας για τον καθορισμό λεπτομερών κανόνων για την παραγωγή ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης από ανανεώσιμες πηγές» (L 157).

Σε περίπτωση συμμόρφωσης με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/1184, ο αρμόδιος Φορέας Έκδοσης Εγγυήσεων Προέλευσης, κατά το άρθρο 16 του ν. 3468/2006, εκδίδει εγγυήσεις προέλευσης που αφορούν στο παραγόμενο ανανεώσιμο υδρογόνο, σύμφωνα με τον παρόντα και τον ν. 3468/2006.

Για το παραγόμενο υδρογόνο που πιστοποιείται με βάση τον παρόντα, οι προμηθευτές καυσίμων καταχωρούν στην ενωσιακή βάση δεδομένων του άρθρου 32ΣΤΕ του ν. 3468/2006, τις απαιτούμενες πληροφορίες για την επαλήθευση της συμμόρφωσης με τα κριτήρια αειφορίας και μείωσης εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμού (ΕΕ) 2023/1185 της Επιτροπής της 10ης Φεβρουαρίου 2023 «για τη συμπλήρωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με τη θέσπιση ελάχιστου ορίου για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου των καυσίμων ανακυκλωμένου άνθρακα και με τον καθορισμό μεθοδολογίας για την εκτίμηση της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από υγρά και αέρια καύσιμα μεταφορών μη βιολογικής προέλευσης από ανανεώσιμες πηγές και από καύσιμα ανακυκλωμένου άνθρακα» (L 157). Το ως άνω άρθρο 32ΣΤΕ εφαρμόζεται αναλόγως.

Οι μονάδες παραγωγής ανανεώσιμου υδρογόνου που έχουν λάβει Βεβαίωση Παραγωγού, δύνανται να εντάσσονται σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή επενδυτικής ή/και λειτουργικής ενίσχυσης, για την παραγωγή ανανεώσιμου υδρογόνου. Οι ενισχύσεις του πρώτου εδαφίου χορηγούνται υπό τον όρο της προηγούμενης έγκρισης των ενισχύσεων αυτών από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δυνάμει των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται στην αντίστοιχη εγκριτική απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εφόσον αυτό απαιτείται. Αν η πηγή χρηματοδότησης των δυνητικών ενισχύσεων της παρούσας παραγράφου είναι το Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (Α.Π.Δ.Ε.), αυτή πραγματοποιείται με την επιφύλαξη των ειδικών πλαισίων και εντός των εγκεκριμένων ορίων προϋπολογισμών των Προγραμμάτων που χρηματοδοτεί το Α.Π.Δ.Ε., των εγκρινόμενων ετήσιων ορίων Α.Π.Δ.Ε. και του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής, καθώς και του ν. 5140/2024 (Α’ 154), περί του νέου Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.

Μεμονωμένη ενίσχυση σε μονάδες παραγωγής ανανεώσιμου υδρογόνου που, κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, έχει λάβει έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, βάσει των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χορηγείται σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται στην αντίστοιχη εγκριτική απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Δικαίωμα κατασκευής και κυριότητας Γεωγραφικά Περιορισμένων Δικτύων Υδρογόνου (ΓεΠεΔΥ) έχουν οι κάτοχοι Άδειας ΓεΠεΔΥ, η οποία εκδίδεται από τη Ρυθμι του άρθρου 90 του ν. 4001/2011 (Α’ 179).

Τα κριτήρια για τη χορήγηση Άδειας ΓεΠεΔΥ, είναι ιδίως:

Η άδεια περιλαμβάνει τουλάχιστον τα στοιχεία του κατόχου αυτής, την περιγραφή του ΓεΠεΔΥ για το οποίο χορηγείται, με ειδική αναφορά της θέσης ή της γεωγραφικής περιοχής εγκατάστασης και των τεχνικών και λειτουργικών χαρακτηριστικών του, το χρονικό διάστημα ισχύος της και τα δικαιώματα που χορηγούνται με αυτή, καθώς και τους όρους και τους περιορισμούς που διέπουν την άσκησή τους. Τα έργα κατασκευής ή επέκτασης των ΓεΠεΔΥ, ανάλογα με τον σκοπό τους, μπορούν να χαρακτηρίζονται έργα δημόσιας ωφέλειας, με την άδεια που χορηγείται για την υλοποίησή τους.

Αιτήσεις για την έκδοση Άδειας ΓεΠεΔΥ υποβάλλονται μια φόρα ανά εξάμηνο.

Η Άδεια ΓεΠεΔΥ τροποποιείται σε περίπτωση επέκτασης του ΓεΠεΔΥ ή άλλης μεταβολής, ιδίως όσον αφορά τα τεχνικά του χαρακτηριστικά.

Για τη χορήγηση Άδειας ΓεΠεΔΥ μπορεί να διενεργείται δημόσιος διαγωνισμός, αν:

Τρεις (3) τουλάχιστον μήνες πριν από τη λήξη της προθεσμίας που ορίζεται στην πρόσκληση υποβολής προσφορών, περίληψη της ανωτέρω πρόσκλησης δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, στις ιστοσελίδες της Ρ.Α.Α.Ε.Υ., του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και στην επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η συγγραφή υποχρεώσεων και κάθε άλλο προβλεπόμενο στην πρόσκληση στοιχείο τίθενται στη διάθεση των ενδιαφερομένων, σύμφωνα με την πρόσκληση υποβολής προσφορών. Η συγγραφή υποχρεώσεων περιέχει τους όρους και τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση της Άδειας ΓεΠεΔΥ.

Η διαχείριση και εκμετάλλευση ΓεΠεΔΥ επιτρέπεται σε όσους έχει χορηγηθεί Άδεια Διαχείρισης ΓεΠεΔΥ. Με την επιφύλαξη της παρ. 2, η Άδεια Διαχείρισης ΓεΠεΔΥ χορηγείται με απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), στον κάτοχο της αντίστοιχης Άδειας ΓεΠεΔΥ, κατόπιν υποβολής σχετικής αίτησης, σύμφωνα με τον Κανονισμό Αδειών του άρθρου 90 του ν. 4001/2011 (Α’ 179). Ο Διαχειριστής ΓεΠεΔΥ ασκεί νόμιμα τις δραστηριότητες που προσδιορίζονται στην Άδεια Διαχείρισης ΓεΠεΔΥ.

Με απόφαση της Ρ.Α.Α.Ε.Υ. δύναται να εκδίδεται Άδεια Διαχείρισης ΓεΠεΔΥ σε κάθετα ολοκληρωμένη επιχείρηση που διαθέτει Άδεια ΓεΠεΔΥ και να επιτρέπεται η εν λόγω επιχείρηση να ενεργεί ως διαχειριστής ΓεΠεΔΥ, εφόσον το δίκτυο αυτό, σωρευτικά:

Η Ρ.Α.Α.Ε.Υ. ανακαλεί την απόφαση της παρ. 2, εφόσον το ΓεΠεΔΥ παύσει να πληροί οποιαδήποτε από τις προϋποθέσεις της παρ. 2 ή εάν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η διατήρηση της ισχύος της ενέχει κίνδυνο να παρεμποδιστεί ο ανταγωνισμός ή να υπάρξουν δυσμενείς συνέπειες ως προς την αποδοτική ανάπτυξη των υποδομών υδρογόνου, την ανάπτυξη και λειτουργία της αγοράς υδρογόνου στην Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) και στην ελληνική επικράτεια.

Κάθε επτά (7) έτη από την έκδοση της απόφασης της παρ. 2, η Ρ.Α.Α.Ε.Υ. δημοσιεύει εκτίμηση των συνεπειών της εν λόγω απόφασης στον ανταγωνισμό, στις υποδομές υδρογόνου, καθώς και στην ανάπτυξη και λειτουργία της αγοράς υδρογόνου στην Ε.Ε. και στην ελληνική επικράτεια.

Τα αιτήματα πρόσβασης των παραγωγών υδρογόνου σε ΓεΠεΔΥ, για τα οποία χορηγήθηκε Άδεια Διαχείρισης ΓεΠεΔΥ, σύμφωνα με την παρ. 2, καθώς και τα αιτήματα σύνδεσης βιομηχανικών πελατών κοινοποιούνται στη Ρ.Α.Α.Ε.Υ., δημοσιοποιούνται και αντιμετωπίζονται σύμφωνα με τα άρθρα 43 και 44. Η δημοσιοποίηση των αιτημάτων σύνδεσης διαφυλάσσει τον εμπιστευτικό χαρακτήρα των εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών.

Ο Κανονισμός Αδειών του άρθρου 90 του ν. 4001/2011 δύναται να τροποποιείται για τη ρύθμιση ειδικότερων θεμάτων εφαρμογής των άρθρων 41 και 43 του παρόντος.

Οι διαχειριστές ΓεΠεΔΥ, με την επιφύλαξη της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 43, δεν αρνούνται τη σύνδεση νέων εγκαταστάσεων αποθήκευσης υδρογόνου, τερματικών σταθμών υδρογόνου ή βιομηχανικών πελατών, λόγω πιθανών μελλοντικών περιορισμών στις διαθέσιμες δυναμικότητες του δικτύου ή πρόσθετων δαπανών που συνδέονται με την απαραίτητη αύξηση δυναμικότητας. Οι διαχειριστές ΓεΠεΔΥ εξασφαλίζουν την κατάλληλη δυναμικότητα εισόδου και εξόδου για τη νέα σύνδεση.

Οι διαχειριστές ΓεΠεΔΥ, τουλάχιστον κάθε δύο (2) έτη, αφού διαβουλευθούν με τους ενδιαφερομένους διαχειριστές υποδομών, συμπεριλαμβανομένων τουλάχιστον των αρμοδίων διαχειριστών συστημάτων διανομής, φυσικού αερίου, υδρογόνου, ηλεκτρικής ενέργειας και τηλεθέρμανσης, καταθέτουν στη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του ΓεΠεΔΥ, λαμβάνοντας υπόψη την προβλεπόμενη προσφορά και ζήτηση.

Ο Διαχειριστής ΓεΠεΔΥ λειτουργεί, συντηρεί, εκμεταλλεύεται και αναπτύσσει ένα τεχνικά άρτιο, ασφαλές και ολοκληρωμένο ΓεΠεΔΥ, υπό οικονομικά αποδεκτές συνθήκες, λαμβάνοντας τη δέουσα μέριμνα για το περιβάλλον, σε συνεργασία με διαχειριστές συνδεδεμένων και γειτονικών δικτύων υδρογόνου, προκειμένου να βελτιστοποιηθεί η συστέγαση της παραγωγής και της χρήσης υδρογόνου και με βάση το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύου της παρ. 2 του άρθρου 44.

Για τον σκοπό αυτό, ο Διαχειριστής ΓεΠεΔΥ:

Οι χρήστες του ΓεΠεΔΥ παρέχουν στον Διαχειριστή αυτού επαρκείς πληροφορίες, προκειμένου να εξασφαλίζεται η ασφαλής και αποδοτική λειτουργία του σε συνθήκες ελεύθερου ανταγωνισμού.

Με την απόφαση της παρ. 6 του άρθρου 47 θεσπίζεται ο Κώδικας Διαχείρισης ΓεΠεΔΥ, βάσει των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του οικείου ΓεΠεΔΥ, και ρυθμίζονται ιδίως:

Η αγορά και πώληση υδρογόνου από τον Διαχειριστή ΓεΠεΔΥ επιτρέπεται εφόσον απαιτείται για την ομαλή, ασφαλή και αποτελεσματική λειτουργία του ΓεΠεΔΥ και, ιδίως, για την εξισορρόπηση φορτίου και την αντιστάθμιση φυσικών απωλειών και ιδιοκατανάλωσης του ΓεΠεΔΥ. Η σύναψη συμβάσεων αγοράς και πώλησης υδρογόνου από τον Διαχειριστή ΓεΠεΔΥ γίνεται μετά από έγκριση της σχετικής διαδικασίας από τη Ρ.Α.Α.Ε.Υ., σύμφωνα με τον Κώδικα Διαχείρισης του ΓεΠεΔΥ.

Με απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), καθορίζονται το περιεχόμενο των απαιτούμενων πληροφοριών του άρθρου 38, ο χρόνος και ο τρόπος υποβολής τους στη Ρ.Α.Α.Ε.Υ., από τους παραγωγούς ανανεώσιμου υδρογόνου, και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του άρθρου 38.

Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύνανται να καθορίζονται το ύψος, η πηγή χρηματοδότησης, η διαδικασία, οι όροι και οι προϋποθέσεις χορήγησης και καταβολής της επενδυτικής και λειτουργικής ενίσχυσης στις μονάδες παραγωγής

Με την απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας της παρ. 2 του άρθρου 42 δύναται επίσης να καθορίζεται ότι, για ορισμένο χρονικό διάστημα, δεν χορηγείται άλλη Άδεια ΓεΠεΔΥ για την ίδια περιοχή ή για εγκατάσταση αντίστοιχη με αυτή του διαγωνισμού της ίδιας παραγράφου.

Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μετά από γνώμη της Ρ.Α.Α.Ε.Υ., η προθεσμία της παρ. 3 του άρθρου 42 δύναται να συντέμνεται έως σαράντα πέντε (45) ημέρες, εφόσον συντρέχουν λόγοι δημοσίου συμφέροντος.

Με απόφαση των Διαχειριστών ΓεΠεΔΥ δύναται να καταρτίζονται και να δημοσιεύονται διαφανείς και αποτελεσματικές διαδικασίες και τιμολόγια για τη, χωρίς διακρίσεις, σύνδεση εγκαταστάσεων αποθήκευσης υδρογόνου, τερματικών σταθμών υδρογόνου και βιομηχανικών πελατών στο ΓεΠεΔΥ, με την επιφύλαξη της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 43. Οι εν λόγω διαδικασίες και τιμολόγια δημοσιεύονται, κατόπιν έγκρισης της Ρ.Α.Α.Ε.Υ., σύμφωνα με το άρθρο 88 του ν. 4001/2011 (Α’ 179).

Με απόφαση της Ρ.Α.Α.Ε.Υ., ύστερα από εισήγηση του Διαχειριστή ΓεΠεΔΥ, δύναται να θεσπίζεται ο Κώδικας Διαχείρισης του ΓεΠεΔΥ του άρθρου 46, σύμφωνα με τον οποίο διενεργούνται η διαχείριση, η συντήρηση και η ανάπτυξη του ΓεΠεΔΥ.

Το σύνολο των απαιτούμενων έργων για την ανάπτυξη μονάδων υδρογόνου συμμορφώνεται με τις κατευθύνσεις: α) της υπ’ αρ. 6876/4871/12.6.2008 απόφασης έγκρισης του Γενικού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης (Α’ 128), β) των Περιφερειακών Πλαισίων Χωροταξικού Σχεδιασμού, γ) της υπ’ αρ. 11508/18.2.2009 απόφασης έγκρισης του Ειδικού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τη Βιομηχανία (ΑΠΠ 151) και δ) της υπ’ αρ. 49828/12.11.2008 απόφασης έγκρισης του Ειδικού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Β’ 2464).

Οι διατάξεις των Κωδίκων Διαχείρισης του Ε.Σ.Φ.Α. και των δικτύων διανομής φυσικού αερίου, οι οποίες αφορούν στη σύνδεση νέων σημείων με το Ε.Σ.Φ.Α. και τα δίκτυα διανομής αντίστοιχα, εφαρμόζονται αναλογικά και στις μονάδες υδρογόνου.

Από την έναρξη ισχύος του παρόντος και μέχρι: α) την έκδοση της απόφασης της παρ. 1 του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α’ 92), και β) την έναρξη λειτουργίας του Ηλεκτρονικού Μητρώου της περ. η) της παρ. 1 του άρθρου 25 του παρόντος, ως φορέας αδειοδότησης ορίζεται ο Κλάδος Ενέργειας της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, που αναλαμβάνει και την τήρηση του σχετικού μητρώου.

Οι κάτοχοι εγκρίσεων εγκατάστασης ή λειτουργίας μονάδων υδρογόνου που εκδόθηκαν πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος, υποβάλλουν στην αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή τα αναγκαία έγγραφα για την απόδειξη της πλήρωσης των προϋποθέσεων αδειοδότησης που προβλέπονται στον παρόντα για το αντίστοιχο στάδιο της αδειοδοτικής διαδικασίας, εντός έξι (6) μηνών από την έναρξη ισχύος του. Η άπρακτη παρέλευση της προθεσμίας αυτής αποτελεί λόγο ανάκλησης της έγκρισης εγκατάστασης και της έγκρισης λειτουργίας της μονάδας υδρογόνου.

Στον ν. 3199/2003 (Α’ 280) προστίθεται άρθρο 9Α ως εξής: «Άρθρο 9Α Μέτρα αντιμετώπισης της λειψυδρίας

Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, που εκδίδεται κατόπιν σύμφωνης γνώμης της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), κηρύσσεται μια περιοχή σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης λειψυδρίας. Εφόσον η απόφαση του πρώτου εδαφίου αναφέρεται στο πεδίο εφαρμογής της παρ. 1 του άρθρου 3 του Κώδικα νομοθεσίας για την ολοκληρωμένη θαλάσσια πολιτική στον νησιωτικό χώρο και για τον μηχανισμό εφαρμογής, την κρατική εποπτεία και τους γενικούς όρους υλοποίησης του Μεταφορικού Ισοδυνάμου (ν. 4832/2021, Α’ 172), απαιτείται και γνώμη του Γενικού Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής.

Με κοινή απόφαση των αρμοδίων οργάνων των Υπουργείων Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Ανάπτυξης, η οποία εκδίδεται μετά από εισήγηση του Διοικητικού Συμβουλίου (Δ.Σ.) της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτευούσης (Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε.) ή της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης Θεσσαλονίκης (Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε.), οι τελευταίες δύναται να ορίζονται ως αναθέτοντες φορείς του ν. 4412/2016 (Α’ 147), επί δημοσίων συμβάσεων έργων, μελετών, προμηθειών ή υπηρεσιών που δεν υπάγονται στις αρμοδιότητές τους, εφόσον το αντικείμενο αυτών συνδέεται άμεσα με την κατασκευή ή αποκατάσταση κρίσιμων υποδομών για την πρόληψη ή την αντιμετώπιση των συνεπειών που απορρέουν από τη λειψυδρία, για τις περιοχές της παρ. 1, σε συνδυασμό με την υποπερ. εγ) της περ. ε) της παρ. 1 του άρθρου 2 του ν. 4864/2021 (Α’ 237).

Με απόφαση του Δ.Σ. της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. ή της Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε., αντίστοιχα, δύναται να ανατίθενται η ωρίμανση, η διενέργεια των διαγωνιστικών διαδικασιών και η παρακολούθηση της εκτέλεσης των συμβάσεων της παρ. 2 στην Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας (Ε.Ε.ΣΥ.Π. Α.Ε.), δια της Μονάδας Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας. Στην περίπτωση αυτή, εφαρμόζονται αναλογικά η παρ. 8 του άρθρου 1 και η παρ. 13 του άρθρου 221 του ν. 4412/2016, περί ανάθεσης και εκτέλεσης συμβάσεων στρατηγικής σημασίας, καθώς και το άρθρο 5Β του ν. 3986/2011 (Α’ 152), με εξαίρεση το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 και το πρώτο εδάφιο της παρ. 2 αυτού, περί ωρίμανσης συμβάσεων στρατηγικής σημασίας. Η ανάθεση ισχύει από την υπογραφή της σύμβασης μεταξύ της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. ή της Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε., αντίστοιχα και της Ε.Ε.ΣΥ.Π. Α.Ε., δια της Μονάδας Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας.

Με απόφαση του Διευθύνοντος Συμβούλου της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. ή της Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε. δύναται να συστήνονται ομάδες εργασίας από υπαλλήλους αυτών, ειδικούς επιστήμονες ή εμπειρογνώμονες, με αντικείμενο τη μελέτη και την παρακολούθηση ειδικών θεμάτων που αφορούν στο αντικείμενο των συμβάσεων του παρόντος.

Για την αντιμετώπιση της έκτακτης ανάγκης λειψυδρίας οι Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. και Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε., δύνανται να απασχολούν εξειδικευμένο επιστημονικό ή άλλο προσωπικό με σύμβαση μίσθωσης έργου.

Για τη σύναψη των συμβάσεων της παρ. 5, για την πρώτη εφαρμογή του παρόντος:

Το εξειδικευμένο προσωπικό που απασχολείται σύμφωνα με την παρ. 5, δύναται να συμμετέχει σε επιτροπές διαγωνισμών, καθώς και σε κλιμάκια διενέργειας ελέγχων που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. και της Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε., αντιστοίχως. Στην περίπτωση αυτή, στην πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος της περ. α) της παρ. 6 συμπεριλαμβάνεται αναφορά στις επαγγελματικές ιδιότητες, σχέσεις ή συνθήκες που δημιουργούν ασυμβίβαστο στους ενδιαφερόμενους για τη σύναψη σύμβασης, και καθορίζεται κάθε άλλη αναγκαία προϋπόθεση για την αποτροπή σύγκρουσης συμφερόντων αναφορικά με το προσωπικό που απασχολείται με τις συμβάσεις αυτές.

Στις περιοχές της παρ. 1, δύναται να συνάπτεται σύμβαση μεταξύ της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. ή της Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε. και της οικείας Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης και Αποχέτευσης ή του οικείου Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α’ βαθμού που παρέχει υπηρεσίες ύδρευσης, με την οποία ανατίθεται στην Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. ή την Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε., η λήψη των αναγκαίων μέτρων για την αντιμετώπιση της έκτακτης ανάγκης λειψυδρίας.

Η παρ. 3 του άρθρου 12Β του ν. 4001/2011 (Α’ 179), περί διαπίστωσης της διαχειριστικής επάρκειας των πα ανάγκης πολιτικής προστασίας με τη διαδικασία του άρθρου 25 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), καθώς και στις περιοχές της παρ. 1, που κηρύσσονται ως άνω, από την έναρξη ισχύος του παρόντος.»

Στην περ. ε) της παρ. 1 του άρθρου 2 του ν. 4864/2021 (Α’ 237), περί ορισμών των στρατηγικών επενδύσεων, προστίθεται υποπερ. εγ’, ως εξής: «εγ. Συνδέονται άμεσα με την κατασκευή ή αποκατάσταση κρίσιμων υποδομών για την πρόληψη ή την αντιμετώπιση των συνεπειών που απορρέουν από τη λειψυδρία εφόσον αποτελούν αντικείμενο δημοσίων συμβάσεων του ν.  4412/2016 (Α’  147), με αναθέτοντα φορέα την Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. ή την Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε., έργων, μελετών, προμηθειών ή υπηρεσιών ακόμα και πέραν των αρμοδιοτήτων τους. Οι ανωτέρω επενδύσεις λαμβάνουν ένα ή περισσότερα από τα κίνητρα των άρθρων 7 και 9 του παρόντος. Σε αυτές εφαρμόζονται και τα άρθρα 3 και 22 του παρόντος για τις περιβαλλοντικές ρυθμίσεις και τη δικαστική επίλυση των σχετικών διαφορών και την αρμοδιότητα των δικαστηρίων, αντιστοίχως. Οι ένδικες διαφορές που σχετίζονται με την υπαγωγή των ως άνω έργων στον παρόντα και τις εξ αυτής συνέπειες εκδικάζονται εντός τριών (3) μηνών και η σχετική δικαστική απόφαση εκδίδεται εντός τριών (3) μηνών από την εκδίκαση. Το Δικαστήριο μπορεί να αναβάλει τη συζήτηση για σπουδαίο λόγο, μόνο για μια (1) φορά, σε ρητή δικάσιμο, που δεν δύναται να απέχει περισσότερο από τριάντα (30) ημέρες.»

Στο τέλος του άρθρου 240 του ν. 5193/2025 (Α’ 56), περί θητείας των μελών Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής και Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων, η προθεσμία «30ή Ιουνίου 2025», τρέπεται σε «31η Οκτωβρίου 2025», και το άρθρο 240 διαμορφώνεται ως εξής: «Οι θητείες των υφιστάμενων μελών των: α) Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής του άρθρου 10 του ν. 4495/2017 (Α’ 167), και β) Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων Α’ και Β’ της παρ. 3 του άρθρου 20 του ν. 4495/2017, παρατείνονται από τη λήξη τους έως την 31η Οκτωβρίου 2025.» 2.α) Στο πρώτο εδάφιο της υποπερ. αα) της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 68 του ν. 5197/2025 (Α’ 76), περί αίτησης στο ηλεκτρονικό σύστημα «e-adeies», η προθεσμία «εντός τριών (3) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος», τρέπεται σε «έως και την 16η.10.2025», στο δεύτερο εδάφιο της υποπερ. αβ) της ίδιας περίπτωσης, η προθεσμία «εντός ενός (1) μηνός από την έναρξη ισχύος του παρόντος», τρέπεται σε «έως και την 16η.7.2025», και οι υποπερ. αα) και αβ) διαμορφώνονται ως εξής: «αα) αν έχει ολοκληρωθεί ο φέρων οργανισμός, από την επανέκδοση της οικοδομικής άδειας, από την οικεία Υπηρεσία Δόμησης, η οποία πραγματοποιείται υποχρεωτικά εντός δύο (2) εργάσιμων ημερών από την εκκίνηση της εκπόνησης του Ε.Σ.Π.Ι.Α.Π. της περ. β) της παρ. 2 και μετά από σχετική αίτηση του υπόχρεου στο ηλεκτρονικό σύστημα «e-adeies», έως και την 16η.10.2025, η οποία συνοδεύεται από το αποδεικτικό καταβολής του περιβαλλοντικού ισοδυνάμου και στοιχεία που αποδεικνύουν την ολοκλήρωση του φέροντος οργανισμού. Για την επανέκδοση της οικοδομικής άδειας, καμία άλλη έγκριση, γνώμη ή καταβολή προς το Δημόσιο ή τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν απαιτείται, πλην της διαδικασίας του πρώτου εδαφίου.

Στην παρ. 3 του άρθρου 77 του ν. 5151/2024 (Α’ 173), περί ελέγχου των οικοδομικών αδειών στην περιοχή της Καλντέρας στις νήσους Θήρας και Θηρασιάς, η προθεσμία «30ή Ιουνίου 2025», τρέπεται σε «30ή Ιουνίου 2026», και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής: έναρξη ισχύος του παρόντος στην περιοχή της παρ. 1.»

Στην παρ.  1 του άρθρου 270 του ν.  5037/2023 (Α’ 78), περί αναστολής οικοδομικών αδειών στις εκτός σχεδίου περιοχές της νήσου Μυκόνου, η προθεσμία «31ης.12.2024», τρέπεται «31ης.12.2025», και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής: «1. Έως την έγκριση του Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου (Ε.Π.Σ.) Δήμου Μυκόνου και σε κάθε περίπτωση όχι πέραν της 31ης.12.2025 αναστέλλεται η έκδοση οικοδομικών αδειών στις εκτός σχεδίου πόλεως και εκτός οικισμού περιοχές της νήσου Μυκόνου.»

Στο πρώτο εδάφιο της παρ. 5 του άρθρου 125ΚΑ του ν. 4495/2017 (Α’ 167), περί μεταβατικών ρυθμίσεων για την εκτέλεση πρωτοκόλλων κατεδάφισης, οι προθεσμίες «31η Δεκεμβρίου 2024» και η πρώτη προθεσμία «1η Μαΐου 2024», τρέπονται σε «31η Μαρτίου 2026», και η παρ. 5 διαμορφώνεται ως εξής: «5. Μέχρι την 31η Μαρτίου 2026, οριστικές εκθέσεις αυτοψίας και πρωτόκολλα κατεδάφισης που έχουν εκδοθεί μέχρι την 31η Μαρτίου 2026 εκτελούνται κατά προτεραιότητα, με κριτήριο τη χρονική εγγύτητα της αυθαιρεσίας σε σχέση με την 31η Μαρτίου 2026, από τις υπηρεσίες που ήταν αρμόδιες για την εκτέλεση των κατεδαφίσεων πριν την 1η Μαΐου 2024. Εντός δέκα (10) ημερών από τη λήξη της ανωτέρω προθεσμίας οι αρμόδιες υπηρεσίες διαβιβάζουν στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών το σύνολο των πρωτοκόλλων κατεδάφισης που δεν έχουν εκτελεστεί, καθώς και έκθεση σχετικά με τις εκτελεσθείσες κατεδαφίσεις από την 1η Μαΐου 2024.»

Η προθεσμία του άρθρου 72 του ν.  4843/2021 (Α’ 215), περί αναστολής οικοδομικών εργασιών στην περιοχή του όρους Υμηττού και των Μητροπολιτικών Πάρκων Γουδή Ιλισσίων, παρατείνεται από τη λήξη της, έως και την 31η.12.2025, υπό την επιφύλαξη της υπ’ αρ. 26229/1123/1987 κοινής απόφασης των Υπουργών Εθνικής Άμυνας και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων (Δ’ 749), περί όρων και διαδικασίας έκδοσης αδειών οικοδομής για την εκτέλεση στρατιωτικών έργων.

Τουλάχιστον δύο (2) αυτοκαταναλωτές που βρίσκονται στο ίδιο κτίριο ή σε συγκρότημα κατοικιών δύνανται να συμμετέχουν από κοινού σε δραστηριότητες και να ρυθμίζουν μεταξύ τους τον επιμερισμό της ενέργειας που παράγεται από τους σταθμούς τους, με την επιφύλαξη των εν ισχύι τελών δικτύου και άλλων σχετικών χρεώσεων, τελών, εισφορών και φόρων. Στον ενεργειακό συμψηφισμό, υπό το σχήμα της συλλογικής αυτοκατανάλωσης, μπορούν να ενταχθούν και καταναλώσεις κοινοχρήστων σε κτίρια.

Οι αυτοκαταναλωτές που ενεργούν σε ομάδα από κοινού ορίζουν έναν (1) υπεύθυνο εκπρόσωπο, για τη διαχείριση των δραστηριοτήτων τους, ο οποίος τους εκπροσωπεί έναντι τρίτων.

Οι αυτοκαταναλωτές που ενεργούν από κοινού ρυθμίζουν τις σχέσεις τους μέσω σύμβασης. Η σύμβαση αυτή καθορίζει τουλάχιστον τις απαιτήσεις πρόσβασης των νέων μελών και την αποχώρηση των υφιστάμενων συμμετεχόντων, τις απαιτούμενες πλειοψηφίες, τους κανόνες για την κατανομή της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται για αυτοκατανάλωση και τους συντελεστές τους, τους κανόνες επιμερισμού της καταβολής των τιμολογίων, καθώς και το φυσικό ή νομικό πρόσωπο, το οποίο είναι υπεύθυνο για τη διαχείριση των δραστηριοτήτων συλλογικής αυτοκατανάλωσης, που τους εκπροσωπεί έναντι τρίτων.

Το πρόσωπο που έχει οριστεί ως υπεύθυνος εκπρόσωπος των αυτοκαταναλωτών που ενεργούν από κοινού, κοινοποιεί στον αρμόδιο Διαχειριστή, τον προβλεπόμενο τρόπο κοινής χρήσης για τη διανομή της παραγωγής από τους αυτοκαταναλωτές που συμμετέχουν στη δραστηριότητα της συλλογικής αυτοκατανάλωσης και τις τροποποιήσεις του.

Οι αυτοκαταναλωτές του παρόντος είναι από κοινού υπεύθυνοι για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που ορίζονται στον παρόντα.

Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μετά από γνώμη της Ρυθμιστικής Αρχής συμμετέχουν στις δραστηριότητες και επιμερίζουν την παραγόμενη ενέργεια. Παράλληλα, καθορίζεται κάθε σχετικό θέμα για τη σύνδεση των σταθμών και την αποτελεσματική λειτουργία του σχήματος συλλογικής αυτοκατανάλωσης, σε σχέση με τον Διαχειριστή του Δικτύου και του Συστήματος.

Για την εγκατάσταση σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και συστημάτων αποθήκευσης αυτοκαταναλωτών, που ενεργούν από κοινού σε κοινόχρηστους χώρους κτιρίων, τα οποία περιλαμβάνουν περισσότερες από μια οριζόντιες ιδιοκτησίες και σε επιφάνεια μέχρι ποσοστού σαράντα τοις εκατό (40%) του συνόλου της επιφάνειας του κοινόχρηστου δώματος, οι αποφάσεις των γενικών συνελεύσεων των συνιδιοκτητών λαμβάνονται με την απόλυτη πλειοψηφία του πενήντα ένα τοις εκατό (51%) που αντιστοιχεί στα ποσοστά συνιδιοκτησίας. Με την ίδια πλειοψηφία λαμβάνεται κάθε σχετική απόφαση για την υλοποίηση και ρύθμιση των παραπάνω αποφάσεων, τηρουμένων των εκάστοτε πολεοδομικών διατάξεων. Η παρούσα δεν εφαρμόζεται επί ακινήτων που εμπίπτουν στον Κώδικα νομοθεσίας για την προστασία των αρχαιοτήτων και εν γένει της πολιτιστικής κληρονομιάς (ν.  4858/2021, Α’ 220). Η σύμβαση της παρ. 3, εφόσον εφαρμόζεται η παρούσα, περιλαμβάνει πρόβλεψη προσχώρησης συνιδιοκτητών, εντός του ίδιου κτιρίου ή συγκροτήματος κατοικιών, προκειμένου να λαμβάνουν μέρος στην από κοινού συλλογική αυτοκατανάλωση και να καθίσταται δυνατή η συμμετοχή τους στον επιμερισμό της παραγόμενης ενέργειας του φωτοβολταϊκού συστήματος. Οι όροι προσχώρησης είναι εύλογοι και δίκαιοι.»

Θεσπίζεται Πρόγραμμα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με την ονομασία «Απόλλων» (εφεξής το Πρόγραμμα), με σκοπό τη μείωση του ενεργειακού κόστους των ευάλωτων νοικοκυριών, των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού, των Τοπικών και Γενικών Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων, των Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης και των διαδόχων τους. Αντικείμενο του Προγράμματος είναι η κάλυψη του συνόλου ή μέρους των ενεργειακών αναγκών των ωφελούμενων της παρ. 2, μέσω της εγκατάστασης σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) με ή χωρίς σταθμό αποθήκευσης και της εφαρμογής εικονικού ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, σύμφωνα η Διεύθυνση Α.Π.Ε. και Εναλλακτικών Καυσίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Ωφελούμενοι του Προγράμματος είναι: α) οι δικαιούχοι του Κοινωνικού Οικιακού Τιμολογίου Α’ (Κ.Ο.Τ. Α’) της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 2 της υπό στοιχεία Δ5-ΗΛ/Β/Φ29/16027/6.8.2010 απόφασης του Υφυπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (Β’ 1403), όπως εκάστοτε ισχύει,

Οι σταθμοί Α.Π.Ε. για το εν λόγω Πρόγραμμα εγκαθίστανται από τρίτους σε διαφορετικό χώρο από τις εγκαταστάσεις κατανάλωσης και σε οποιαδήποτε Περιφέρεια, και συμψηφίζουν ταυτοχρονισμένα την παραγόμενη ενέργεια με την αντίστοιχη ενέργεια που απορροφάται από το Δίκτυο και καταναλώνεται στις εγκαταστάσεις κατανάλωσης των ωφελούμενων της παρ. 2.

Για τη συμμετοχή στο Πρόγραμμα απαιτείται η σύσταση μιας Ενεργειακής Κοινότητας Πολιτών (Ε.Κ.Π.) σε κάθε Περιφέρεια σύμφωνα με την παρ. 6, στην οποία συμμετέχουν ως μέλη οι ωφελούμενοι της παρ. 2 που ανήκουν στην ίδια Περιφέρεια, εκτός των ωφελούμενων της περ. α) οι οποίοι δεν απαιτείται να είναι μέλη, ανεξαρτήτως αν συμμετέχουν ως μέλη σε άλλη Ε.Κ.Π. που δραστηριοποιείται στην ίδια Περιφέρεια. Η συμμετοχή των ωφελούμενων στην Ε.Κ.Π. της παρούσας είναι ανοιχτή και πραγματοποιείται κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερόμενου προς την Ε.Κ.Π., το οποίο σε κάθε περίπτωση γίνεται αποδεκτό. Η Ε.Κ.Π. της παρούσας είναι ανοιχτή ως προς τη συμμετοχή μελών, ωστόσο για τους σκοπούς του Προγράμματος εφαρμόζονται οι προϋποθέσεις της παρ. 2.

Αντικείμενο δραστηριότητας της Ε.Κ.Π. είναι η ιδιοκατανάλωση ενέργειας από Α.Π.Ε.. Ως περιφέρεια δραστηριοποίησης ορίζεται η Περιφέρεια στην οποία ανήκουν οι συγκεκριμένοι ωφελούμενοι. Η Ε.Κ.Π. δύναται να ασκεί και άλλες δραστηριότητες σύμφωνα με το άρθρο 47Δ του ν. 4001/2011 (Α’ 129).

Έως την 30ή Σεπτεμβρίου 2025, οι κατά περίπτωση Περιφέρειες συστήνουν την εκάστοτε Ε.Κ.Π., άλλως αποκλείεται η συμμετοχή στο Πρόγραμμα αυτών και των υπολοίπων ωφελούμενων ίδιας Περιφέρειας. Ειδικά, για την κάλυψη των αναγκών των ωφελούμενων της περ. α) της παρ. 2:

Κάθε Ε.Κ.Π. συγκεντρώνει και αποστέλλει στον Φορέα Υλοποίησης έως την 31η Δεκεμβρίου 2025 τα κάτωθι στοιχεία:

Τα στοιχεία της παρ. 7 που αποστέλλονται στον Φορέα Υλοποίησης, αποτελούν αντικείμενο μελέτης και διαστασιολόγησης των απαιτούμενων συνιστωσών των σταθμών Α.Π.Ε., που υλοποιούνται από τον ΔΕ.Δ.Δ.Η.Ε. για τους σκοπούς του Προγράμματος. Όπου οι παροχές είναι καταμετρούμενες, το προφίλ κατανάλωσης προκύπτει από το διάνυσμα διακύμανσης συνολικής έγχυσης ενέργειας στο διασυνδεδεμένο Σύστημα μη τηλεμετρούμενων μετρητών φορτίου.

Στο πλαίσιο του Προγράμματος ισχύουν τα κάτωθι:

Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας καθορίζεται κάθε θέμα σχετικά με την υλοποίηση του Προγράμματος και ιδίως: