Νόμοι — ΦΕΚ A' 3/2026
Ως περιπτώσεις απόλυτης αδυναμίας μετακίνησης για κατάταξη χωρίς κίνδυνο επιδείνωσης της υγείας τους νοούνται μόνο εξαιρετικές περιπτώσεις, όπως ιδίως περιπτώσεις προσφάτως χειρουργηθέντων, νοσηλευόμενων σε ιδιωτικά νοσηλευτικά ιδρύματα και κατ’ οίκον νοσηλευόμενων, κατόπιν έγγραφης γνωμάτευσης δημόσιου νοσοκομείου ή άλλης δημόσιας δομής υγείας. Η απόλυτη αδυναμία πρέπει να αποδεικνύεται αδιαμφισβήτητα, τόσο από τις πάσης φύσης ιατρικές βεβαιώσεις, που προσκομίζονται και λαμβάνονται υπόψη, όσο και από την κλινική εξέταση από τον ιατρό, μέλος των επιτροπών και συμβουλίων της παρ. 2.
Για την υγειονομική εξέταση της σωματικής ικανότητας των προσκαλούμενων σε κατάταξη στρατευσίμων, εφέδρων και ανυποτάκτων που αδυνατούν απόλυτα να μετακινηθούν για κατάταξη χωρίς κίνδυνο επιδείνωσης της κατάστασης υγείας τους, εφόσον δεν υπάγονται στα άρθρα 184 και 186, αρμόδιες, κατά περίπτωση, είναι οι παρακάτω επιτροπές και συμβούλια:
- α) Η υγειονομική επιτροπή του φρουραρχείου για όσους διαμένουν σε Δήμο, όπου εδρεύει φρουραρχείο,
εφόσον σε αυτό υπηρετεί ή έχει ορισθεί για την εκτέλεση της υγειονομικής υπηρεσίας αξιωματικός ή οπλίτης του Υγειονομικού Σώματος Ιατρός και απαρτίζεται από:
- αα) Τον διοικητή του φρουραρχείου ή τον νόμιμο αναπληρωτή του, εφόσον είναι μόνιμος αξιωματικός,
ως Πρόεδρο.
- αβ) Έναν (1) νέο αξιωματικό ή δόκιμο έφεδρο αξιωματικό ή μόνιμο υπαξιωματικό της οργανικής δύναμης του φρουραρχείου και αν δεν υπηρετεί, έναν (1) νέο αξιωματικό ή δόκιμο έφεδρο αξιωματικό ή μόνιμο
υπαξιωματικό μονάδας των ΕΔ της φρουράς, ως μέλος. Ο ορισμός του αξιωματικού ή δοκίμου εφέδρου αξιωματικού ή υπαξιωματικού που δεν ανήκει στην οργανική δύναμη του φρουραρχείου, γίνεται με διαταγή του ανώτερου διοικητή φρουράς.
- αγ) Τον αξιωματικό ή οπλίτη του Υγειονομικού Σώματος Ιατρό, εφόσον υπηρετεί στο φρουραρχείο ή έχει
ορισθεί για την εκτέλεση της υγειονομικής υπηρεσίας, ως μέλος.
- β) Το τοπικό συμβούλιο για όσους διαμένουν σε Δήμο, όπου δεν εδρεύει φρουραρχείο, που απαρτίζεται από:
- βα) Τον Δήμαρχο ή τον νόμιμο αναπληρωτή του, ως πρόεδρο.
- ββ) Έναν (1) βαθμοφόρο της Ελληνικής Αστυνομίας με τον αναπληρωτή του, που ορίζονται από τον Αστυνομικό Διευθυντή της Περιφερειακής Ενότητας, ως μέλος.
- βγ) Τον δημοτικό ή κοινοτικό ιατρό και εφόσον δεν υπάρχει, έναν (1) ιατρό του πλησιέστερου κέντρου
υγείας ή κρατικού νοσοκομείου της Περιφερειακής Ενότητας που υπάγεται διοικητικά ο Δήμος, η Δημοτική Ενότητα ή η Κοινότητα, ως μέλος.
- γ) Η ειδική στρατολογική επιτροπή που εδρεύει στις κατά τόπους προξενικές αρχές για τους διαμένοντες
προσωρινά ή μόνιμα στο εξωτερικό και απαρτίζεται από:
- γα) Τον διοικητικό προϊστάμενο της προξενικής αρχής ή τον νόμιμο αναπληρωτή του, ως Πρόεδρο.
- γβ) Έναν (1) μόνιμο αξιωματικό του Κοινού Νομικού Σώματος και αν δεν υπηρετεί τέτοιος στην προξενική
αρχή, έναν μόνιμο αξιωματικό των ΕΔ ή των Σωμάτων Ασφαλείας ή, εφόσον οι παραπάνω ελλείπουν, δύο (2) Έλληνες πολίτες, ως μέλη.
- γγ) Έναν (1) μόνιμο υπάλληλο της ελληνικής προξενικής αρχής, ως μέλος.
- γδ) Έναν (1) Έλληνα ιατρό και αν δεν υπάρχει, έναν (1) αλλοδαπό ιατρό, ως μέλος.
Για την περ. γ) της παρ. 2 του παρόντος, η ιατρική αμοιβή βαρύνει τον εξεταζόμενο.
Οι επιτροπές και συμβούλια της παρ. 2 συγκροτούνται για κάθε έτος υποχρεωτικά εντός του Δεκεμβρίου του προηγούμενου έτους, με πράξη του διοικητή του φρουραρχείου, του Δημάρχου ή, του προϊσταμένου της οικείας προξενικής αρχής αντίστοιχα ή των νόμιμων αναπληρωτών τους.
Άρθρο 210
Υγειονομική εξέταση όσων αδυνατούν απόλυτα να μετακινηθούν για κατάταξη
Οι επιτροπές και τα συμβούλια του άρθρου 209 συγκαλούνται με πράξη του Προέδρου τους, μετά από σχετική αίτηση των επικαλούμενων απόλυτη αδυναμία να μετακινηθούν για κατάταξη χωρίς κίνδυνο επιδείνωσης της κατάστασης της υγείας τους, στην οποία επισυνάπτεται το σημείωμα κατάταξης.
Η εξέταση του αιτούντος γίνεται κατά την ημερομηνία που υποχρεούται σε κατάταξη και μέχρι δέκα (10) εργάσιμες ημέρες πριν από αυτή. Ειδικά για όσους πάσχουν από ανίατη σωματική βλάβη ή πάθηση και είναι καταφανώς ακατάλληλοι για στράτευση, η εξέταση μπορεί να γίνει και μετά τις παραπάνω προθεσμίες και πάντως πριν από την τυχόν κήρυξή τους σε ανυποταξία. Δεν γίνονται δεκτοί για εξέταση όσοι πάσχουν από ψυχικές παθήσεις και δεν προσκομίζουν τα δικαιολογητικά της υποπερ. βα) της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 208.
Τα συμβούλια και οι επιτροπές αποφαίνονται μετά από την αυτοπρόσωπη παρουσίαση των ενδιαφερομένων ή με βάση τη σχετική έκθεση του ιατρού που μετέχει ως μέλος, κατόπιν μετάβασής του στον τόπο διαμονής του ενδιαφερόμενου, εφόσον αυτός αδυνατεί να προσέλθει για εξέταση και σε κάθε περίπτωση εκδίδουν αυθημερόν γνωμάτευση με την οποία πιστοποιούνται τα εξής:
- α) Η πάθηση ή οι παθήσεις και αν αυτές είναι πρόσκαιρες ή ανίατες.
- β) Το ιστορικό των παθήσεων και η πιθανή διάρκεια ίασης των πρόσκαιρων παθήσεων.
- γ) Αν υπάρχει απόλυτη αδυναμία μετακίνησης για κατάταξη, ή όχι, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 1
του άρθρου 209. Αν δεν διαπιστώνεται απόλυτη αδυναμία μετακίνησης, επισημαίνεται ρητά στη γνωμάτευση η υποχρέωση σε κατάταξη την ημερομηνία που αναγράφεται στο σημείωμα κατάταξης ή σε οποιοδήποτε άλλο έγγραφο πρόσκλησης για εκπλήρωση στρατιωτικών υποχρεώσεων.
- δ) Αν υπάρχει δυνατότητα μετάβασης στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή των ΕΔ εντός της προθεσμίας
παρουσίασης που καθορίζεται στην παρ. 11.
- ε) Αν η απόλυτη αδυναμία μετακίνησης για κατάταξη οφείλεται σε ψυχικές και σε μη ψυχικές παθήσεις του
ασθενούς ταυτόχρονα, αναγράφεται το σύνολο αυτών.
Η γνωμάτευση, με όλες τις εξετάσεις, το σημείωμα κατάταξης, καθώς και τα προσκομισθέντα δικαιολογητικά, αποστέλλονται ή κατατίθενται με αίτηση του ενδιαφερομένου στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία σε προθεσμία πέντε (5) ημερών από τη σύνταξή της. Αν η εκπρόθεσμη υποβολή ή κατάθεση δεν οφείλεται σε λόγους ανώτερης βίας, η γνωμάτευση δεν λαμβάνεται υπόψη.
Με βάση τη γνωμάτευση των επιτροπών και των συμβουλίων του άρθρου 209, η αρμόδια στρατολογική υπηρεσία ενεργεί άμεσα από τη λήψη της, ως εξής:
- α) Αν πρόκειται για ασθενείς που πάσχουν από ανίατη βλάβη ή πάθηση ή η ίαση της βλάβης ή της πάθησης
προβλέπεται στη γνωμάτευση να διαρκέσει πάνω από δύο (2) μήνες και δεν μπορούν να παρουσιαστούν στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή των ΕΔ, η αλληλογραφία διαβιβάζεται στην τελευταία, η οποία γνωματεύει χωρίς την αυτοπρόσωπη παρουσίασή τους, εκτός εάν η υγειονομική επιτροπή κρίνει αιτιολογημένα ότι αυτή είναι απαραίτητη και εφικτή.
- β) Αν πρόκειται για ασθενείς που πάσχουν από ανίατη βλάβη ή πάθηση ή η ίαση της βλάβης ή της πάθησής τους προβλέπεται να διαρκέσει πάνω από δύο (2) μήνες και μπορούν να παρουσιαστούν στην αρμόδια
υγειονομική επιτροπή των ΕΔ, η αλληλογραφία διαβιβάζεται στην επιτροπή αυτή, η οποία γνωματεύει με την αυτοπρόσωπη παρουσία τους.
- γ) Αν πρόκειται για ασθενείς που έχουν βλάβη ή πάθηση, της οποίας η ίαση προβλέπεται να διαρκέσει
μέχρι δύο (2) μήνες, η αλληλογραφία υποβάλλεται στην αρμόδια Διοίκηση Στρατολογικών Υπηρεσιών, που αποφασίζει για τη μετατόπιση της ημερομηνίας κατάταξης μέχρι την ημερομηνία αυτή, κοινοποιώντας την απόφασή της στον ενδιαφερόμενο και στην αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία. Η αλληλογραφία τηρείται στο αρχείο της Διοίκησης Στρατολογικών Υπηρεσιών και αυτοί των οποίων μετατοπίσθηκε η ημερομηνία κατάταξης προγραμματίζονται για κατάταξη με την αμέσως επόμενη υπόχρεη ΕΣΣΟ, από την ημερομηνία λήξης της μετατόπισης. Μετατόπιση κατάταξης για δεύτερη φορά δεν χορηγείται και οι μετατοπισθέντες, μετά τον προγραμματισμό τους για κατάταξη, σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο της παρούσας, ή σε κάθε επόμενο μελλοντικό προγραμματισμό, παραπέμπονται μόνο στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή, ακόμα και αν η διάρκεια της πάθησης προβλέπεται να διαρκέσει κάτω από δύο (2) μήνες.
Κατ’ εξαίρεση της περ. γ) της παρ. 5, οι έφεδροι, των οποίων η ημερομηνία λήξης της μετατόπισης κατάταξης βρίσκεται εντός του χρονικού διαστήματος για το οποίο προσκλήθηκαν για άσκηση ή μετεκπαίδευση, κατατάσσονται στις μονάδες τους, με βάση την πρόσκληση που έχουν παραλάβει, εφόσον η άσκηση ή μετεκπαίδευση συνεχίζεται και το υπόλοιπο της διάρκειάς της είναι τουλάχιστον δύο (2) ημέρες από την επομένη της ημερομηνίας λήξης της μετατόπισης.
Ως αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές για την εφαρμογή της παρ. 5 νοούνται αυτές των άρθρων 207 και 208. Αν η απόλυτη αδυναμία μετακίνησης για κατάταξη προκύπτει και από ψυχικές και από μη ψυχικές παθήσεις, σύμφωνα με τη γνωμάτευση της παρ. 3, ο ενδιαφερόμενος με την αίτηση της παρ. 4 επιλέγει αν θα παραπεμφθεί στην αρμόδια ΣΥΕ ή σε ΕΔΥΨΕ.
Αν η επιτροπή αποφανθεί ότι οι ενδιαφερόμενοι δικαιούνται αναβολή λόγω υγείας, η αναβολή αρχίζει από την ημερομηνία που ήταν υποχρεωμένοι να καταταγούν αρχικά. Το ίδιο ισχύει και αν κριθούν ακατάλληλοι για στράτευση (Ι/5). Αν οι ασθενείς κριθούν από την αρμόδια υγειονομική επιτροπή ικανοί κατηγορίας πρώτης (Ι/1) μέχρι και τέταρτης (Ι/4), υποχρεούνται να καταταγούν εκτός ΕΣΣΟ, με νέο σημείωμα κατάταξης, και οπωσδήποτε εντός πέντε (5) ημερών από την κοινοποίηση της γνωμάτευσης στην αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία, χωρίς να έχουν δικαίωμα νέας εξέτασης. Κατά παρέκκλιση του τρίτου εδαφίου, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις της παρ. 7, ο υποχρεούμενος σε κατάταξη εκτός ΕΣΣΟ, με νέα αίτησή του, δύναται να παραπέμπεται και για την εξέταση του έτερου νοσήματος στην αρμόδια κατά περίπτωση επιτροπή, βάσει της γνωμάτευσης της παρ. 3. Η αίτηση του τέταρτου εδαφίου κατατίθεται μέχρι την τελευταία ημέρα της προθεσμίας εντός της οποίας οφείλει να καταταγεί εκτός ΕΣΣΟ, άλλως επιστρέφεται ως εκπρόθεσμη.
Κατά τόπον αρμόδια υγειονομική επιτροπή είναι η πλησιέστερη στον τόπο διαμονής των παραπεμπόμενων ΕΔΥΨΕ ή ΣΥΕ του ΣΞ, εκτός αν στον ίδιο τόπο λειτουργεί ΣΥΕ του οικείου Κλάδου των ΕΔ, οπότε αρμόδια είναι η επιτροπή αυτή. Οι προαναφερόμενες επιτροπές εκδίδουν αυθημερόν γνωματεύσεις, οι οποίες περιέρχονται στις αρμόδιες στρατολογικές υπηρεσίες το αργότερο εντός δεκαπέντε (15) ημερών από την ημερομηνία εξέτασης των παραπεμπόμενων.
Οι ανυπότακτοι, προκειμένου να υπαχθούν στις διατάξεις του παρόντος, πρέπει πρώτα να έχουν λάβει σημείωμα κατάταξης. Ειδικά για την υπαγωγή στην περ. γ) της παρ. 5, πρέπει να έχουν διακόψει προηγουμένως την ανυποταξία τους.
Οι αναφερόμενοι στην περ. β) της παρ. 5 παραπέμπονται για να παρουσιαστούν στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή μέσα σε έναν (1) μήνα από την ημερομηνία έκδοσης του παραπεμπτικού εγγράφου. Αν δεν παρουσιαστούν, οι υγειονομικές επιτροπές επιστρέφουν τα δικαιολογητικά στις στρατολογικές υπηρεσίες και αυτές τους κηρύσσουν ανυπότακτους.
Αν οι ενδιαφερόμενοι παραπέμπονται σε ΕΔΥΨΕ, χωρίς την αυτοπρόσωπη παρουσία τους σύμφωνα με την περ. α) της παρ. 5, στην αίτηση της παρ. 4, ενημερώνονται για το ότι το ιατρικό απόρρητο κάμπτεται έναντι των μελών των ΕΔΥΨΕ, τα οποία δικαιούνται πρόσβαση στις πρόσφορες και αναγκαίες για την εκπλήρωση των καθηκόντων τους πληροφορίες, που είναι καταχωρισμένες στον ιατρικό φάκελο του κάθε παραπεμπόμενου, με τη συνδρομή ιατρού μέλους της εν λόγω ΕΔΥΨΕ, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 208.
Άρθρο 211
Υγειονομική εξέταση καλουμένων σε κατάταξη στρατευσίμων, εφέδρων και ανυποτάκτων που πάσχουν από ψυχικές παθήσεις
Πέραν των προβλεπόμενων στα άρθρα 209 και 210, όσοι στρατεύσιμοι, ανυπότακτοι και έφεδροι, πάσχουν από ψυχικές παθήσεις και καλούνται σε κατάταξη, δύνανται να καταθέτουν αίτηση για παραπομπή τους στην αρμόδια κατά τόπο ΕΔΥΨΕ, προκειμένου να εξεταστεί η σωματική τους ικανότητα.
Η αίτηση κατατίθεται στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία κατά την ημερομηνία που υποχρεούνται σε κατάταξη και μέχρι δέκα (10) εργάσιμες ημέρες πριν από αυτή.
Με την κατάθεση της αίτησης συνυποβάλλεται τουλάχιστον ένα (1) από τα προβλεπόμενα στην υποπερ. βα) της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 208 δικαιολογητικά. Ειδικά, όσοι έχουν συμπληρώσει τη συνολική διάρκεια αναβολής κατάταξης για λόγους υγείας που αφορούν σε ψυχικές παθήσεις, σύμφωνα με την περ. β) της παρ. 2 και την παρ. 3 άρθρου 183, με την κατάθεση της αίτησης συνυποβάλλουν βεβαίωση πιστοποίησης αναπηρίας, βάσει της υποπερ. βα) της παρ. 4 του άρθρου 208.
Οι αιτήσεις που κατατίθενται εμπρόθεσμα διαβιβάζονται άμεσα στην αρμόδια ΕΔΥΨΕ, με αντίγραφο φύλλου μητρώου του ενδιαφερομένου. Σε περίπτωση εκπρόθεσμης κατάθεσης της αίτησης, καθώς και όταν δεν υποβάλλονται τα δικαιολογητικά της παρ. 3, η αίτηση απορρίπτεται από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία και η σχετική πράξη κοινοποιείται άμεσα στους ενδιαφερομένους.
Οι παραπεμπόμενοι παρουσιάζονται αυτοπροσώπως στην αρμόδια ΕΔΥΨΕ εντός αποκλειστικής προθεσμίας δύο (2) μηνών από την ημερομηνία έκδοσης του παραπεμπτικού εγγράφου. Εφόσον δεν παρουσιαστούν, οι ΕΔΥΨΕ επιστρέφουν τα δικαιολογητικά στις στρατολογικές υπηρεσίες και αυτές τους κηρύσσουν ανυπότακτους.
Η ακριβής ημερομηνία και ώρα της παρουσίασης των παραπεμπόμενων καθορίζονται από την αρμόδια ΕΔΥΨΕ και γνωστοποιούνται στους ίδιους με μήνυμα ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, στον αριθμό κινητού τηλεφώνου ή στη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που δηλώνουν στην αίτησή τους.
Οι παρ. 5, 6 και 8 του άρθρου 208 για τον τρόπο λειτουργίας των ΕΔΥΨΕ, καθώς και το πρώτο, δεύτερο και τρίτο εδάφιο της παρ. 8 του άρθρου 210 εφαρμόζονται και στη διαδικασία του παρόντος.
Άρθρο 212
Επανεξέταση σωματικής ικανότητας στρατευσίμων και εφέδρων
Η επανεξέταση της σωματικής ικανότητας των στρατευσίμων και των εφέδρων επιτρέπεται, ύστερα από αίτηση των ενδιαφερομένων στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία, εφόσον:
- α) τελούν σε αναβολή κατάταξης για λόγους υγείας, πάσχοντες αποκλειστικά από μη ψυχικές παθήσεις,
κατόπιν γνωμάτευσης ΣΥΕ ή ΕΣΣ ή
- β) επιθυμούν να επανακριθεί η σωματική τους ικανότητα, εφόσον επικαλούνται βελτίωση ή χειροτέρευση
της κατάστασης της υγείας τους και δεν τελούν ήδη σε αναβολή κατάταξης για λόγους υγείας.
Η σωματική ικανότητα των στρατευσίμων και εφέδρων:
- α) Της περ. α) της παρ. 1 κρίνεται αποκλειστικά από την αρμόδια ΣΥΕ και
- β) της περ. β) της παρ. 1 κρίνεται από τις ΣΥΕ, ή τις ΕΔΥΨΕ, ανάλογα με το είδος της πάθησης.
Κατά τόπον αρμόδια υγειονομική επιτροπή είναι η πλησιέστερη στον τόπο διαμονής των παραπεμπόμενων ΕΔΥΨΕ ή ΣΥΕ του ΣΞ, εκτός αν στον ίδιο τόπο λειτουργεί ΣΥΕ του οικείου Κλάδου των ΕΔ, οπότε αρμόδια είναι η επιτροπή αυτή.
Η παραπομπή στις υγειονομικές επιτροπές γίνεται από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία, εφόσον συντρέχουν, κατά περίπτωση, οι εξής προϋποθέσεις:
- α) στην περ. α) της παρ. 1 οι ενδιαφερόμενοι τελούν σε αναβολή κατάταξης για λόγους υγείας τουλάχιστον
ετήσιας διάρκειας και έχουν παρέλθει τουλάχιστον έξι (6) μήνες από τη χορήγησή της και
- β) στην περ. β) της παρ. 1, κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησής τους έχει παρέλθει χρονικό διάστημα
τουλάχιστον έξι (6) μηνών από την τελευταία κρίση της σωματικής τους ικανότητας, από αντίστοιχη υγειονομική επιτροπή των ΕΔ, σύμφωνα με τη διάκριση της παρ. 1 του άρθρου 205.
Ειδικά σε περίπτωση αιτήματος επανεξέτασης από ΕΔΥΨΕ, με την αίτηση του ενδιαφερόμενου κατατίθεται ένα (1) από τα δικαιολογητικά της υποπερ. βα) της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 208. Σε περίπτωση μη κατάθεσης των ως άνω δικαιολογητικών, η αίτηση απορρίπτεται από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία και η σχετική πράξη κοινοποιείται άμεσα στον ενδιαφερόμενο.
Η παραπομπή συντελείται με έγγραφο της αρμόδιας στρατολογικής υπηρεσίας που συνοδεύεται με αντίγραφο φύλλου μητρώου του παραπεμπομένου, εντός δέκα (10) ημερών από την ημερομηνία που κατατίθεται ή περιέρχεται το σχετικό αίτημα.
Οι παραπεμπόμενοι παρουσιάζονται στις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές εντός προθεσμίας δύο (2) μηνών, από την ημερομηνία κατάθεσης ή περιέλευσης του σχετικού αιτήματος στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία. Οι αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές εκδίδουν άμεσα γνωματεύσεις για τους επανεξεταζόμενους, οι οποίες περιέρχονται στις αρμόδιες στρατολογικές υπηρεσίες το αργότερο εντός δεκαπέντε (15) ημερών από την ημερομηνία εξέτασής τους.
Αν οι παραπεμπόμενοι δεν παρουσιαστούν στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή μέσα στην προθεσμία που καθορίζεται:
- α) στην περ. α) της παρ. 1, η αναβολή τους παραμένει ισχυρή, ενώ
- β) στην περ. β) της παρ. 1, θεωρείται ότι διατηρούν τη σωματική ικανότητα που είχαν πριν από την παραπομπή τους.
Για όσους υφίσταται απόλυτη αδυναμία, για λόγους υγείας, να μετακινηθούν για παρουσίασή τους στις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές, εφαρμόζονται αναλογικά τα άρθρα 209 και 210.
Οι αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές:
- α) Στην περ. α) της παρ. 1, δύνανται:
- αα) να κρίνουν τους παραπεμπόμενους ακατάλληλους για στράτευση (Ι/5), οπότε απαλλάσσονται από την
εκπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων,
- αβ) να κρίνουν τους παραπεμπόμενους ικανούς οποιασδήποτε κατηγορίας, οπότε υπέχουν στρατιωτικές
υποχρεώσεις, από την ημερομηνία έκδοσης της σχετικής γνωμάτευσης,
- αγ) να γνωματεύουν για τη διάρκεια της αναβολής κατάταξης λόγω υγείας, οπότε οι παραπεμπόμενοι
εκπληρώνουν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις μετά τη λήξη της αναβολής τους.
- β) Στην περ. β) της παρ. 1, δύνανται να κρίνουν τους παραπεμπόμενους:
- βα) ακατάλληλους για στράτευση (Ι/5), τηρουμένων των παρ. 5 έως 8 του άρθρου 208, οπότε απαλλάσσονται από την εκπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων,
- ββ) ικανούς οποιασδήποτε κατηγορίας.
Άρθρο 213
Επανεξέταση σωματικής ικανότητας ακατάλληλων για στράτευση με αίτησή τους
Είναι δυνατή η επανεξέταση της σωματικής ικανότητας με έγγραφο της αρμόδιας στρατολογικής υπηρεσίας, των ακατάλληλων για στράτευση (Ι/5), κατόπιν αίτησής τους, εφόσον έχει παρέλθει χρονικό διάστημα τουλάχιστον έξι (6) μηνών από την οριστική κρίση τους ως ακατάλληλων.
Όσοι κρίθηκαν ως ακατάλληλοι επανεξετάζονται, από τις ΣΥΕ ή τις ΕΔΥΨΕ, ανάλογα με το είδος της πάθησης για την οποία είχαν κριθεί ακατάλληλοι για στράτευση (Ι/5).
Κατά τόπον αρμόδια υγειονομική επιτροπή είναι η πλησιέστερη στον τόπο διαμονής των παραπεμπόμενων ΕΔΥΨΕ ή ΣΥΕ του ΣΞ, εκτός αν στον ίδιο τόπο λειτουργεί ΣΥΕ του οικείου Κλάδου των ΕΔ, οπότε αρμόδια είναι η επιτροπή αυτή.
Οι επανεξεταζόμενοι εντάσσονται υποχρεωτικά σε κατηγορία σωματικής ικανότητας ή διατηρούν την κρίση τους ως ακατάλληλων για στράτευση (Ι/5).
Η παρ. 4, η περ. β) της παρ. 6 και οι παρ. 7 και 9 του άρθρου 208 δεν εφαρμόζονται για τη διαδικασία επανεξέτασης της παρ. 1.
Εφόσον οι παραπεμπόμενοι δεν παρουσιασθούν στις υγειονομικές επιτροπές, διατηρούν την κρίση τους ως ακατάλληλων για στράτευση (Ι/5).
Η επανεξέταση της σωματικής ικανότητας σύμφωνα με την παρ. 1, γίνεται μόνο μετά από αυτοπρόσωπη παρουσίαση των παραπεμπόμενων.
Ως προς τη διαδικασία παραπομπής από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία, την προθεσμία παρουσίασης των παραπεμπόμενων και τις υποχρεώσεις των υγειονομικών επιτροπών, εφαρμόζεται αναλόγως το άρθρο 212.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ΄
ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΚΑΙ ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΛΥΣΗ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ
Άρθρο 214
Προσωρινή απόλυση από τις Ένοπλες Δυνάμεις
Όσοι υπηρετούν στις ΕΔ για εκπλήρωση κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης και δεν την έχουν εκπληρώσει πλήρως, απολύονται προσωρινά στις περιπτώσεις που προβλέπονται από τον παρόντα νόμο και ιδίως όταν:
- α) απαλλάσσονται από την υποχρέωση εκπλήρωσης της κύριας στρατιωτικής τους υποχρέωσης, σύμφωνα
με το άρθρο 181,
- β) χορηγείται αναβολή κατάταξης για λόγους υγείας, σύμφωνα με το άρθρο 183,
- γ) χορηγείται αναβολή κατάταξης κρατουμένων, για τους λόγους της παρ. 2 του άρθρου 185 ή
- δ) διαγραφούν από τα δημοτολόγια, ως μη έχοντες την ελληνική ιθαγένεια.
Όσοι υπηρετούν στις ΕΔ για εκπλήρωση εφεδρικής στρατιωτικής υποχρέωσης και δεν την έχουν εκπληρώσει πλήρως, απολύονται προσωρινά για τους λόγους των περ. β), γ) και δ) της παρ. 1, καθώς και όταν:
- α) απαλλάσσονται από την υποχρέωση εκπλήρωσης της εφεδρικής στρατιωτικής τους υποχρέωσης, σύμφωνα με τις περ. α) έως γ) της παρ. 1 του άρθρου 181 ή
- β) μεταπίπτουν σε κατηγορία σωματικής ικανότητας που δεν έχει προσκληθεί σε κατάταξη ή
- γ) κρατούνται σε σωφρονιστικά καταστήματα ή από οποιαδήποτε αρμόδια αρχή ως προσωρινά κρατούμενοι ή για την έκτιση ποινής στερητικής της ελευθερίας, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 185.
Όσοι, κατά τη διάρκεια που υπηρετούν στις ΕΔ για εκπλήρωση της κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης, κρατούνται προσωρινά ή για την έκτιση ποινής στερητικής της ελευθερίας σε σωφρονιστικά καταστήματα ή στρατιωτικές φυλακές, δεν απολύονται προσωρινά, αλλά ο χρόνος προσωρινής κράτησης ή φυλάκισης δεν λογίζεται ως χρόνος πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 1 του άρθρου 203.
Αρμόδιες για την προσωρινή απόλυση είναι οι μονάδες στις οποίες οι απολυόμενοι υπηρετούν κατά τον χρόνο που δημιουργούνται οι λόγοι της απόλυσής τους.
Όσοι απολύονται προσωρινά λαμβάνουν προσωρινό απολυτήριο.
Όσοι έχουν λόγους να απολυθούν προσωρινά και υπηρετούν σε μονάδες ή υπηρεσίες του εξωτερικού, απολύονται εντός τριών (3) ημερών από τον επαναπατρισμό τους.
Στις περ. α) και δ) της παρ. 1 και στις περ. α) και β) της παρ. 2 δεν υφίσταται υποχρέωση επανακατάταξης. Στις υπόλοιπες περιπτώσεις προσωρινής απόλυσης:
- α) Οι Στρατολογικές Υπηρεσίες μεριμνούν για την επανακατάταξη των στρατευσίμων, μετά τη λήξη της
χρονικής διάρκειας της χορηγηθείσας αναβολής κατάταξης.
- β) Οι έφεδροι με μέριμνα των επιστρατευουσών αρχών και εφόσον εξακολουθούν να υπηρετούν στις ΕΔ
οι έφεδροι της ίδιας κατηγορίας:
- βα) καλούνται να καταταγούν εκ νέου, μετά τη λήξη της αναβολής κατάταξής τους για λόγους υγείας,
- ββ) δύναται να καλούνται για εκ νέου κατάταξη, μετά τη λήξη της αναβολής κατάταξής τους ως κρατούμενων.
Όσοι κατατάσσονται και απολύονται προσωρινά την ίδια ημέρα δεν έχουν χρόνο προϋπηρεσίας.
Όσοι υπηρετούν στις ΕΔ για εκπλήρωση κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης και απολύονται προσωρινά, σύμφωνα με την περ. γ) της παρ. 1, στερούνται του δικαιώματος να τύχουν αναβολής κατάταξης στις ΕΔ για οποιονδήποτε λόγο, εκτός αν εμπίπτουν σε κάποια από τις περιπτώσεις των άρθρων 183 έως και 186 και 197.
Όσοι σπουδαστές των ΑΣΕΙ, ΣΣΑΣ, ΣΑΝ, ΑΣΜΥ και των παραγωγικών σχολών των Σωμάτων Ασφαλείας και του Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτοφυλακής διαγράφονται για οποιαδήποτε αιτία, υπέχουν υποχρέωση εκπλήρωσης της κύριας στρατιωτικής τους υποχρέωσης ή του υπολοίπου αυτής, εφόσον ο χρόνος που διένυσαν δεν λογίζεται ως χρόνος πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας ή δεν επαρκεί για την κάλυψή της.
Άρθρο 215
Οριστική απόλυση από τις Ένοπλες Δυνάμεις
Όσοι υπηρετούν στις ΕΔ για εκπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων, απολύονται οριστικά, μετά την εκπλήρωση της προβλεπόμενης, κατά περίπτωση, κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης, της εφεδρικής υποχρέωσης, του χρόνου που δεν λογίζεται ως πραγματική στρατιωτική υπηρεσία και των τυχόν πρόσθετων στρατιωτικών υποχρεώσεων. Αρμόδιες για την οριστική απόλυση, είναι οι μονάδες στις οποίες οι απολυόμενοι υπηρετούν κατά τον χρόνο που συμπληρώνουν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις.
Ειδικά, όσοι κατά τον χρόνο που συμπληρώνουν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις υπηρετούν σε μονάδες ή υπηρεσίες του εξωτερικού, απολύονται εντός τριών (3) ημερών από τον επαναπατρισμό τους.
Οι νοσηλευόμενοι σε στρατιωτικά νοσοκομεία κατά τον χρόνο συμπλήρωσης των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων, απολύονται μετά την ολοκλήρωση της νοσηλείας τους, ως εξής:
- α) από τις μονάδες τους, αν αυτές εδρεύουν στην ίδια πόλη και
- β) από τα στρατιωτικά νοσοκομεία, αν οι μονάδες τους εδρεύουν σε άλλη πόλη ή η νοσηλεία τους οφείλεται
σε ψυχικές παθήσεις.
Όσοι έχουν απολυθεί προσωρινά και υπάγονται σε κατηγορία κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης, τη χρονική διάρκεια της οποίας έχουν εκπληρώσει, δεν υποχρεούνται σε επανακατάταξη, μετά την εξαγορά ή την άρση τυχόν πρόσθετων στρατιωτικών υποχρεώσεων. Η προσωρινή τους απόλυση καθίσταται οριστική και εφαρμόζονται οι λοιπές διατάξεις του παρόντος. Κατ’ εξαίρεση οι ανυπότακτοι και οι λιποτάκτες υπάγονται στην παρούσα, μετά τη διακοπή της ανυποταξίας ή της λιποταξίας.
Για όσους μεταφέρονται στους υπόχρεους μειωμένης κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης και το χρονικό διάστημα υπηρεσίας τους υπερβαίνει το χρονικό διάστημα το οποίο είχαν υποχρέωση εκπλήρωσης, τότε ο επιπρόσθετος χρόνος καλύπτει κατά σειρά πρώτα τον χρόνο που δεν λογίζεται ως χρόνος πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας και μετά τον χρόνο πρόσθετης στρατιωτικής υποχρέωσης που τυχόν υπέχουν.
Όσοι απολύονται εσφαλμένα πριν από τη συμπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων, θεωρούνται ότι τις έχουν εκπληρώσει εφόσον το υπόλοιπο των υποχρεώσεών τους δεν υπερβαίνει τις είκοσι (20) ημέρες. Αρμόδιοι για την τακτοποίησή τους είναι οι διευθυντές των στρατολογικών υπηρεσιών. Αν το υπόλοιπο των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων υπερβαίνει τις είκοσι (20) ημέρες, οι απολυθέντες υποχρεούνται σε επανακατάταξη στη μονάδα, από την οποία απολύθηκαν εσφαλμένα, για τη συμπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων, εντός δέκα (10) ημερών από τη σχετική πρόσκλησή τους. Οι μη κατατασσόμενοι κηρύσσονται ανυπότακτοι.
Κατά την ημερομηνία απόλυσης, με μέριμνα των μονάδων τους, οι οριστικά απολυόμενοι:
- α) υποχρεούνται να εγγράφονται στη μηχανογραφική εφαρμογή εφεδρείας του Κλάδου των ΕΔ στον οποίο
ανήκουν, καταχωρίζοντας όλα τα απαραίτητα στοιχεία για την επιστρατευτική τους παρακολούθηση και
- β) καταθέτουν προαιρετικά δήλωση επιθυμίας ένταξης στον θεσμό του ενεργού εθελοντή εφέδρου του
άρθρου 265.
Για τον σκοπό της περ. α) της παρ. 7, οι Κλάδοι των ΕΔ τηρούν διαδικτυακούς τόπους. Η πρόσβαση στη μηχανογραφική εφαρμογή εφεδρείας από τους απολυόμενους και τους εφέδρους, γίνεται μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr, Ε.Ψ.Π.) με τη χρήση διαπιστευτηρίων - κωδικών που παρέχονται από το πληροφοριακό σύστημα «TAXISNET» της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ζ΄
ΕΦΕΔΡΕΙΑ
Άρθρο 216
Εγγραφή και διαγραφή από την εφεδρεία
Στην εφεδρεία των ΕΔ εγγράφονται οι οπλίτες και οι έφεδροι οπλίτες, οι οποίοι μέχρι τη συμπλήρωση του τεσσαρακοστού πέμπτου (45ου) έτους της ηλικίας τους έχουν εκπληρώσει την κύρια στρατιωτική τους υποχρέωση ή έχουν συμπληρώσει οποιονδήποτε χρόνο που σύμφωνα με ειδικότερες διατάξεις του παρόντος καλύπτει την κύρια στρατιωτική τους υποχρέωση στις ΕΔ.
Όσοι εγγράφονται στην εφεδρεία των ΕΔ σύμφωνα με την παρ. 1, υπέχουν εφεδρική υποχρέωση έως τη συμπλήρωση του εξηκοστού (60ού) έτους της ηλικίας τους.
Όσοι απαλλάσσονται από την υποχρέωση εκπλήρωσης εφεδρικής στρατιωτικής υποχρέωσης, σύμφωνα με τις περ. α), β) και γ) της παρ. 1 του άρθρου 181, διαγράφονται από την εφεδρεία των ΕΔ.
Οι έφεδροι εγγράφονται στην εφεδρεία του Κλάδου των ΕΔ, στον οποίο εκπλήρωσαν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις. Οι διαγραφόμενοι μαθητές της ΣΣΑΣ και της ΣΑΝ μετά την εκπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων, εγγράφονται στην εφεδρεία του ΣΞ.
Οι έφεδροι που κατατάσσονται ως ΕΠΟΠ, εγγράφονται στην εφεδρεία του Κλάδου των ΕΔ στον οποίο υπηρέτησαν ως ΕΠΟΠ, εφόσον η διάρκεια της διανυθείσας υπηρεσίας τους είναι τουλάχιστον ίση με την πραγματική στρατιωτική υπηρεσία που καθορίζεται κάθε φορά, για την απόλυση των οπλιτών πλήρους κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης του Κλάδου αυτού.
Όσοι έφεδροι των ΕΔ μεταφέρονται στην εφεδρεία των Σωμάτων Ασφαλείας και του ΛΣ - ΕΛΑΚΤ διέπονται από τις ειδικές διατάξεις που ισχύουν κάθε φορά για την εφεδρεία αυτών.
Άρθρο 217
Στρατιωτικές υποχρεώσεις εφέδρων
Οι έφεδροι υποχρεούνται έως τη διαγραφή τους από την εφεδρεία να:
- α) κατατάσσονται για εκπλήρωση εφεδρικής στρατιωτικής υποχρέωσης, κατόπιν σχετικής πρόσκλησης,
- β) είναι εγγεγραμμένοι στις μηχανογραφικές εφαρμογές εφεδρείας του Κλάδου των ΕΔ, στον οποίον ανήκουν,
- γ) δηλώνουν στη μηχανογραφική εφαρμογή εφεδρείας, οποιαδήποτε μεταβολή στα στοιχεία επικοινωνίας (αριθμός κινητού τηλεφώνου και διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου) και στη διεύθυνση κατοικίας
τους, που προέκυψε μετά την οριστική τους απόλυση. Η δήλωση μπορεί να υποβάλλεται και στις αρμόδιες επιστρατευτικές αρχές του οικείου Κλάδου των ΕΔ,
- δ) παραλαμβάνουν τα επιστρατευτικά [Ειδικό Φύλλο Πορείας (ΕΦΠ) και Φύλλο Ατομικής Πρόσκλησης
(ΦΑΠ)] και λοιπά στρατιωτικά έγγραφα, τα οποία αποστέλλονται σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή.
Οι έφεδροι, οι οποίοι κατόπιν σχετικής πρόσκλησης δεν κατατάσσονται για εκτέλεση στρατιωτικής υπηρεσίας χωρίς νόμιμο λόγο, κηρύσσονται ανυπότακτοι και τους επιβάλλεται χρηματικό πρόστιμο, το οποίο έχει προσωποπαγή χαρακτήρα, σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 218 από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία.
Στους εφέδρους, οι οποίοι δεν τηρούν τις υποχρεώσεις των περ. β), γ) και δ) της παρ. 1 επιβάλλεται χρηματικό πρόστιμο το οποίο έχει προσωποπαγή χαρακτήρα. Ειδικότερα επιβάλλεται χρηματικό πρόστιμο:
- α) ύψους τριακοσίων (300) ευρώ για τη μη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις των περ. β) και γ) της παρ. 1,
καθώς και για τη μη παραλαβή επιστρατευτικών και λοιπών στρατιωτικών εγγράφων,
- β) ύψους πεντακοσίων (500) ευρώ για την άρνηση παραλαβής ΕΦΠ,
- γ) ύψους χιλίων (1.000) ευρώ για την άρνηση παραλαβής ΦΑΠ.
Η επίδοση των επιστρατευτικών εγγράφων στους εφέδρους πραγματοποιείται:
- α) Με ανάρτηση στη θυρίδα χρηστών της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr, Ε.Ψ.Π.),
σύμφωνα με τα άρθρα 26 και 29 του ν. 4727/2020 (Α΄ 184), υπό τις εξής προϋποθέσεις:
- αα) Έχει ενταχθεί σε παραγωγική λειτουργία η σχετική διαδικτυακή υπηρεσία κάθε Κλάδου των ΕΔ.
- αβ) Τα προς επίδοση έγγραφα δεν περιλαμβάνουν απόρρητα ή εμπιστευτικά στοιχεία.
- αγ) Οι ενδιαφερόμενοι δεν έχουν προηγουμένως επιλέξει στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (ΕΜΕπ) να
μην τους επιδίδονται ηλεκτρονικά έγγραφα, οπότε τα στοιχεία επικοινωνίας των ενδιαφερομένων αντλούνται αποκλειστικά από το ΕΜΕπ.
- β) Μέσω των αρμοδίων τμημάτων της Ελληνικής Αστυνομίας, με έγγραφη απόδειξη, αποκλειστικά στις
περιπτώσεις πρόσκλησης εφέδρων σε κατάταξη.
- γ) Σε μεμονωμένες περιπτώσεις και σε περιπτώσεις επείγουσας κατάταξης, από τις ίδιες τις επιστρατευτικές
αρχές των Κλάδων των ΕΔ.
- δ) Με συστημένη ταχυδρομική επιστολή, πλην των περιπτώσεων πρόσκλησης εφέδρων σε κατάταξη.
Τα λοιπά στρατιωτικά έγγραφα επιδίδονται στους εφέδρους αποκλειστικά με τους τρόπους των περ. α),
- γ) και δ) της παρ. 4.
Στις περιπτώσεις επίδοσης μέσω των αρμοδίων τμημάτων της Ελληνικής Αστυνομίας, εφαρμόζονται η περ. α) της παρ. 7 και οι παρ. 8 και 9 του άρθρου 237.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η΄
ΑΝΥΠΟΤΑΚΤΟΙ ΚΑΙ ΛΙΠΟΤΑΚΤΕΣ
Άρθρο 218
Ανυπότακτοι
Ανυπότακτοι κηρύσσονται όσοι, μετά από γενική ή ειδική πρόσκληση σε κατάταξη στις ΕΔ, δεν κατατάσσονται στις ορισμένες ημερομηνίες ή προθεσμίες στις μονάδες κατάταξης.
Η ανυποταξία αρχίζει από την επομένη της οριζόμενης ημέρας κατάταξης ή, εφόσον ορίζεται προθεσμία κατάταξης, από την επομένη της τελευταίας ημέρας. Στην προκειμένη περίπτωση δεν εφαρμόζονται οι περί προθεσμιών διατάξεις του Αστικού Κώδικα (π.δ. 456/1984, Α΄ 164).
Η ανυποταξία διακόπτεται αποκλειστικά με:
- α) τη συμπλήρωση του τεσσαρακοστού πέμπτου (45ου) έτους της ηλικίας του ανυπότακτου και ειδικά για
τους ανυπότακτους έφεδρους με τη συμπλήρωση του εξηκοστού (60ού) έτους της ηλικίας τους,
- β) την κατάταξη του ανυπότακτου στις ΕΔ,
- γ) τη σύλληψη του ανυπότακτου για την ανυποταξία,
- δ) την παρουσίαση του ανυπότακτου σε οποιαδήποτε στρατιωτική αρχή ή προξενική αρχή για τη διακοπή
της ανυποταξίας του,
- ε) την υπαγωγή του ανυπότακτου στην παρ. 1 του άρθρου 181, με την επιφύλαξη της παρ. 4 του ίδιου
άρθρου, ή με τη χορήγηση αναβολής κατάταξης για λόγους υγείας,
- στ) την έναρξη της κράτησης του ανυπότακτου, σύμφωνα με τις παρ. 1 και 2 του άρθρου 185, ή με την
έναρξη παρακολούθησης προγράμματος σε μονάδα θεραπείας και απεξάρτησης από ναρκωτικές ουσίες ή με την κατάταξή του σε τακτικές ένοπλες δυνάμεις ξένου κράτους, εφόσον του χορηγηθεί αναβολή κατάταξης για οποιαδήποτε από τις παραπάνω περιπτώσεις. Η ποινική δίωξη όσων από τους παραπάνω παρακολουθούν πρόγραμμα σε μονάδα θεραπείας και απεξάρτησης από ναρκωτικές ουσίες ή έχουν καταταγεί σε τακτικές ένοπλες δυνάμεις ξένου κράτους, αναστέλλεται για όλο το χρονικό διάστημα της αναβολής τους.
Η ανυποταξία, ανάλογα με την κατάσταση στην οποία διατελεί η χώρα κατά την ημερομηνία έναρξής της, διακρίνεται σε ανυποταξία:
- α) ειρήνης,
- β) μερικής ή γενικής επιστράτευσης και
- γ) πολέμου.
Ανάλογα με τον τόπο διαμονής του ανυπότακτου κατά την έναρξη της ανυποταξίας σε:
- α) εσωτερικού και
- β) εξωτερικού.
Σε κάθε περίπτωση που η χώρα μεταπίπτει σε διαφορετική κατάσταση από εκείνη στην οποία τελούσε κατά την ημερομηνία έναρξης του αδικήματος της ανυποταξίας, μεταβάλλεται και ο νομικός χαρακτηρισμός αυτού. Οι ανυπότακτοι εξωτερικού ή εσωτερικού μεταπίπτουν στην κατηγορία του ανυπότακτου εσωτερικού ή εξωτερικού αντίστοιχα, αν αποδεδειγμένα μεταβληθεί ο τόπος της διαμονής τους.
Στους ανυπότακτους επιβάλλονται οι ποινικές κυρώσεις που προβλέπονται από τον Στρατιωτικό Ποινικό Κώδικα (ν. 2287/1995, Α΄ 20), χρηματικό πρόστιμο, το οποίο έχει προσωποπαγή χαρακτήρα, καθώς και οι στερήσεις και απαγορεύσεις των άρθρων 220 και 221 του παρόντος. Το ύψος του χρηματικού προστίμου καθορίζεται σε έξι χιλιάδες (6.000) ευρώ και ειδικά για τους ανυπότακτους έφεδρους σε χίλια (1.000) ευρώ.
Άρθρο 219
Λιποτάκτες
Λιποτάκτες κηρύσσονται οι οπλίτες οποιασδήποτε κατηγορίας, σύμφωνα με τον Στρατιωτικό Ποινικό Κώδικα (ν. 2287/1995, Α΄ 20).
Η λιποταξία διακόπτεται:
- α) με τη συμπλήρωση του τεσσαρακοστού πέμπτου (45ου) έτους της ηλικίας του λιποτάκτη και ειδικά για
τους λιποτάκτες εφέδρους με τη συμπλήρωση του εξηκοστού (60ού) έτους της ηλικίας τους,
- β) με την επανεγγραφή του λιποτάκτη στη μονάδα του ή την παρουσίασή του σε φρουραρχείο,
- γ) με τη σύλληψή του για τη λιποταξία και
- δ) με την παρουσίαση του λιποτάκτη στην αρμόδια στρατιωτική δικαστική αρχή για τη λιποταξία του.
Στους λιποτάκτες επιβάλλονται οι ποινικές κυρώσεις που προβλέπονται κατά περίπτωση από τον Στρατιωτικό Ποινικό Κώδικα, χρηματικό πρόστιμο ύψους χιλίων (1.000) ευρώ για κάθε μήνα λιποταξίας και έως έξι χιλιάδες (6.000) ευρώ, το οποίο έχει προσωποπαγή χαρακτήρα, καθώς και οι στερήσεις και απαγορεύσεις των άρθρων 220 και 221.
Άρθρο 220
Στερήσεις ανυπότακτων και λιποτακτών
Σε όσους διατελούν σε ανυποταξία:
- α) δεν χορηγείται η αναβολή των άρθρων 187 έως και 189, 191 και 197 για λόγους που απέκτησαν από
την έναρξη της ανυποταξίας τους και μέχρι και την ημερομηνία που υποχρεούνται σε κατάταξη στις ΕΔ και
- β) δεν χορηγούνται πιστοποιητικά στρατολογικής κατάστασης, μέχρι τη μετάπτωσή τους σε κατηγορία
που βρίσκεται νόμιμα εκτός των ΕΔ.
Οι ανυπότακτοι στους οποίους χορηγούνται αναβολές κατάταξης των άρθρων 183 έως 186 και 194 μεταπίπτουν στην κατηγορία των στρατευσίμων.
Για τους ανυπότακτους και τους λιποτάκτες, ισχύουν οι στερήσεις διορισμού που προβλέπονται στον Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ. (ν. 3528/2007, Α΄ 27).
Όσοι καταδικάζονται αμετάκλητα για ανυποταξία ή λιποταξία:
- α) δεν μπορούν να εκλέγουν ή να εκλέγονται στις εκλογές για ανάδειξη βουλευτών, ευρωβουλευτών, δημοτικών και περιφερειακών αρχών και
- β) στερούνται του δικαιώματος άσκησης επαγγέλματος, που προϋποθέτει ειδική άδεια της αρχής, σύμφωνα
με τις ισχύουσες, κατά περίπτωση διατάξεις.
Οι άδειες της περ. β) του πρώτου εδαφίου, οι οποίες προηγήθηκαν της καταδίκης, θεωρούνται άκυρες και ανακαλούνται από την ημερομηνία που η καταδίκη έγινε αμετάκλητη.
Οι στερήσεις της παρ. 4 παύουν να ισχύουν, ανεξάρτητα από την ημερομηνία της αμετάκλητης καταδίκης, αν συντρέχουν σωρευτικά οι εξής προϋποθέσεις:
- α) έχουν εκπληρωθεί όλες οι στρατιωτικές υποχρεώσεις ή οι ενδιαφερόμενοι έχουν απαλλαγεί νόμιμα από
αυτές ή έχουν συμπληρώσει το τεσσαρακοστό πέμπτο (45ο) έτος της ηλικίας τους ή, ειδικά για τους ανυπότακτους εφέδρους, το εξηκοστό (60ό) και
- β) έχει εκτιθεί η ποινή που τους επιβλήθηκε.
Άρθρο 221
Απαγόρευση εξόδου από τη χώρα
Στους ανυπότακτους και λιποτάκτες απαγορεύονται:
- α) Η έξοδος από την χώρα ή η ναυτολόγηση σε πλοία που εκτελούν διεθνείς πλόες.
- β) Η χορήγηση ή θεώρηση διαβατηρίων με εξαίρεση τους ανυπότακτους εξωτερικού που διαμένουν σε
χώρα του εξωτερικού. Η εξαίρεση αυτή ισχύει και για τους ανυπότακτους εξωτερικού κατά τα χρονικά διαστήματα παραμονής τους στην Ελλάδα, σύμφωνα με την παρ. 3.
Ως προς τη διαδικασία, τα δικαιολογητικά, τη διάρκεια ισχύος των διαβατηρίων και τις υπηρεσίες έκδοσης ή θεώρησής τους, έχουν εφαρμογή οι ειδικές περί διαβατηρίων διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας.
Κατ’ εξαίρεση, η είσοδος και η παραμονή στην Ελλάδα των ανυπότακτων εξωτερικού, χωρίς έλεγχο της στρατολογικής τους κατάστασης επιτρέπονται, για χρονικό διάστημα που δεν μπορεί να υπερβαίνει τις δεκαπέντε(15) ημέρες, συνολικά, ή τμηματικά, κατ’ έτος. Το χρονικό διάστημα του πρώτου εδαφίου μπορεί να επεκτείνεται μέχρι τη συμπλήρωση τριών (3) μηνών συνολικά, αποκλειστικά σε περιπτώσεις που η είσοδος και παραμονή στην Ελλάδα επιβάλλεται για λόγους προσωπικής ασφάλειας, εξαιτίας σοβαρών, πασίδηλων γεγονότων, που συμβαίνουν στις χώρες διαμονής τους, όπως εξεγέρσεις, πόλεμοι ή θεομηνίες. Για τον έλεγχο τήρησης των ως άνω χρονικών ορίων, οι ανυπότακτοι οφείλουν κατά την είσοδό τους στην Ελλάδα να ενημερώνουν τις στρατολογικές υπηρεσίες για την παραμονή τους στη χώρα και να λαμβάνουν από αυτές σχετική βεβαίωση παραμονής.
Στις περιπτώσεις της παρ. 3, η ποινική δίωξη των διατελούντων σε ανυποταξία αναστέλλεται για το χρονικό διάστημα της απαλλαγής τους από τον έλεγχο της στρατολογικής τους κατάστασης.
Η απόδειξη της μη υπέρβασης των χρονικών διαστημάτων της παρ. 3 βαρύνει τους ενδιαφερόμενους.
Οι απαγορεύσεις της παρ. 1 εφαρμόζονται και στους ανυπότακτους, η διακοπή ανυποταξίας των οποίων συντελέστηκε, σύμφωνα με τις περ. γ) και δ) της παρ. 3 του άρθρου 218, κατά το χρονικό διάστημα από τη διακοπή της ανυποταξίας τους έως την κατάταξή τους στις ΕΔ ή τη μετάπτωσή τους σε κατηγορία νόμιμα ευρισκομένων εκτός των ΕΔ.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Θ΄
ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΩΝ
Άρθρο 222
Αναγνώριση χρόνου στρατιωτικής υπηρεσίας σε ένοπλες δυνάμεις συμμαχικού κράτους ή άλλου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Ο χρόνος κατά τον οποίο Έλληνες υπηρέτησαν οποτεδήποτε ενόπλως με στρατιωτική ιδιότητα σε τακτικές ένοπλες δυνάμεις συμμαχικού κράτους ή άλλου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αναγνωρίζεται προς κάλυψη της κύριας στρατιωτικής τους υποχρέωσης και των τυχόν πρόσθετων στρατιωτικών υποχρεώσεων που υπέχουν.
Ο αναγνωριζόμενος χρόνος δεν μπορεί να υπερβαίνει την κύρια στρατιωτική υποχρέωση και τις τυχόν πρόσθετες στρατιωτικές υποχρεώσεις που υπέχουν οι ενδιαφερόμενοι.
Όσοι δεν καλύπτουν εξ ολοκλήρου τις ανωτέρω υποχρεώσεις μπορούν να εξαγοράσουν το υπόλοιπο αυτών, υπό την προϋπόθεση ότι ο αναγνωριζόμενος χρόνος ένοπλης υπηρεσίας της παρ. 1 συνίσταται τουλάχιστον σε τρεις (3) μήνες.
Όσοι διατελούν ή διετέλεσαν οποτεδήποτε σε ανυποταξία, εξαιρούνται από την πρόσκληση ή τις προσκλήσεις για τις οποίες κηρύχθηκαν ανυπότακτοι, από την ημερομηνία αναγνώρισης της ένοπλης υπηρεσίας τους στις τακτικές ένοπλες δυνάμεις συμμαχικού κράτους ή κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το αξιόποινο της ανυποταξίας τους εξαλείφεται με παραγραφή και αίρονται όλες οι σχετικές συνέπειες. Οι δικογραφίες για τις ανυποταξίες τίθενται στο αρχείο με πράξη του Εισαγγελέα του αρμόδιου στρατιωτικού δικαστηρίου.
Στις διατάξεις του παρόντος υπάγονται και όσοι έχουν υπηρετήσει ενόπλως σε τακτικές ένοπλες δυνάμεις συμμαχικού κράτους ή άλλου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πριν από την απόκτηση της ελληνικής ιθαγένειας.
Όσοι διατελούν σε λιποταξία υπάγονται στις παρ. 1, 2 και 3 μετά τη διακοπή της.
Άρθρο 223
Ρύθμιση στρατιωτικών υποχρεώσεων στρατευσίμων, ανυπότακτων και οπλιτών που έχουν συμπληρώσει το τεσσαρακοστό έτος της ηλικίας τους
Όσοι συμπληρώνουν το τεσσαρακοστό (40ό) έτος της ηλικίας τους, μπορούν να εξαγοράσουν το υπόλοιπο των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων, εφόσον προηγουμένως εκπληρώσουν χρόνο πραγματικής κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης είκοσι (20) ημερών.
Για την εξαγορά κάθε μήνα κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης καταβάλλεται χρηματικό ποσό ύψους χιλίων πεντακοσίων (1.500) ευρώ.
Η καταβολή του χρηματικού ποσού της εξαγοράς μπορεί να πραγματοποιείται εφάπαξ ή τμηματικά, τόσο για τους υπόχρεους πλήρους, όσο και για τους υπόχρεους μειωμένης κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης.
Τα χρηματικά ποσά που καταβάλλονται σύμφωνα με το παρόν άρθρο αποτελούν έσοδα του δημοσίου και περιέρχονται στον Κρατικό Προϋπολογισμό.
Το υπόλοιπο της κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης που εξαγοράζεται, υπολογίζεται με βάση τον χρόνο της πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας που απαιτείται για την οριστική απόλυση των οπλιτών.
Όσοι διατελούν σε ανυποταξία ή λιποταξία υπάγονται στην παρ. 1 μετά τη διακοπή τους.
Στο παρόν δεν υπάγονται όσοι, με τη χρήση πλαστών δικαιολογητικών ή με οποιονδήποτε άλλον τρόπο, προκάλεσαν ή προκαλούν την έκδοση παράνομων διοικητικών πράξεων προκειμένου να παρατείνουν την παραμονή τους εκτός των ΕΔ ή να αποφύγουν την υποχρέωση στράτευσής τους.
Άρθρο 224
Ρύθμιση στρατιωτικών υποχρεώσεων τέκνων ή αδελφών προσώπων που απεβίωσαν κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας τους στις Ένοπλες Δυνάμεις, στα Σώματα Ασφαλείας, στο Λιμενικό Σώμα - Ελληνική Ακτοφυλακή, στα Σωφρονιστικά Καταστήματα ή απεβίωσαν ή τραυματίσθηκαν εξαιτίας τρομοκρατικής ενέργειας
Όλοι οι γιοι και οι αδελφοί προσώπου που απεβίωσε κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας του και εξαιτίας αυτής, με οποιαδήποτε ιδιότητα και αν κατείχε στις ΕΔ, στα Σώματα Ασφαλείας, στο Λιμενικό Σώμα - Ελληνική Ακτοφυλακή ή στα Σωφρονιστικά Καταστήματα ή προσώπου που απεβίωσε ή τραυματίσθηκε εξαιτίας τρομοκρατικής ενέργειας, απολύονται οριστικά από τις ΕΔ μετά τη συμπλήρωση τριών (3) μηνών πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας, εφόσον το επιθυμούν.
Όσοι διατελούν σε λιποταξία υπάγονται στο παρόν, μετά τη διακοπή της.
Οι ανυπότακτοι με την υπαγωγή τους στο παρόν εξαιρούνται από την πρόσκληση ή τις προσκλήσεις για τις οποίες κηρύχθηκαν ανυπότακτοι, εξαλείφεται το αξιόποινο του σχετικού αδικήματος με παραγραφή, αίρονται οι ποινικές συνέπειες της ανυποταξίας και με πράξη του Εισαγγελέα του αρμοδίου στρατιωτικού δικαστηρίου τίθενται στο αρχείο οι σχετικές δικογραφίες.
Με την επιφύλαξη της παρ. 2, όσοι κατά τη διάρκεια της παραμονής τους εκτός των ΕΔ έχουν συμπληρώσει τρεις (3) μήνες πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας και αποκτούν τους λόγους υπαγωγής στην παρ. 1, μετά την άρση ή την εξαγορά τυχόν πρόσθετης στρατιωτικής υποχρέωσης που υπέχουν, δεν υποχρεούνται σε κατάταξη ή επανακατάταξη και με την υπαγωγή τους εντάσσονται στην εφεδρεία των ΕΔ.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι΄
ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΑΝΤΙΡΡΗΣΙΩΝ ΣΥΝΕΙΔΗΣΗΣ
Άρθρο 225
Γενικές διατάξεις και ορισμοί
Όσοι για λόγους συνείδησης αρνούνται να εκπληρώσουν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις, επικαλούμενοι τις θρησκευτικές ή ιδεολογικές τους πεποιθήσεις, μπορούν να αναγνωρίζονται ως αντιρρησίες συνείδησης σύμφωνα με το παρόν Κεφάλαιο, κατόπιν αίτησής τους.
Οι λόγοι συνείδησης πρέπει να απορρέουν από μία γενική αντίληψη για τη ζωή, βασισμένη σε συνειδητές θρησκευτικές, φιλοσοφικές ή ηθικές πεποιθήσεις, που εφαρμόζονται από το άτομο απαράβατα και εκδηλώνονται με τήρηση ανάλογης συμπεριφοράς.
Δεν αναγνωρίζονται ως αντιρρησίες συνείδησης και δεν υπάγονται στο παρόν Κεφάλαιο:
- α) Όσοι έχουν υπηρετήσει ενόπλως, ανεξαρτήτως χρονικού διαστήματος στις ελληνικές ή ξένες ΕΔ ή στα
Σώματα Ασφαλείας ή στο Λιμενικό Σώμα - Ελληνική Ακτοφυλακή, μετά τον ενστερνισμό των πεποιθήσεων που εμποδίζουν την εκπλήρωση ένοπλης στρατιωτικής υποχρέωσης για λόγους συνείδησης.
- β) Όσοι έχουν λάβει ή έχουν ζητήσει να τους χορηγηθεί άδεια οπλοφορίας, καθώς και όσοι συμμετέχουν
σε μεμονωμένες ή συλλογικές δραστηριότητες σκοπευτικών αγώνων, κυνηγίου ή παρόμοιων εκδηλώσεων, οι οποίες έχουν άμεση σχέση με τη χρήση όπλων.
- γ) Όσοι έχουν καταδικαστεί ή εκκρεμεί σε βάρος τους ποινική δίωξη για έγκλημα που έχει σχέση με χρήση
όπλων, πυρομαχικών ή παράνομης βίας.
Δεν γίνονται δεκτά αιτήματα αναγνώρισης ως αντιρρησιών συνείδησης που υποβάλλονται από τους ενδιαφερόμενους για δεύτερη φορά, μετά από απόρριψη προηγούμενου όμοιου αιτήματος για ουσιαστικούς λόγους.
Όσοι αναγνωρίζονται ως αντιρρησίες συνείδησης καλούνται να προσφέρουν εναλλακτική υπηρεσία, σύμφωνα με το παρόν Κεφάλαιο.
Άρθρο 226
Διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας των αντιρρησιών συνείδησης
Η διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας καθορίζεται ως εξής:
- α) Δεκαπέντε (15) μηνών, για όσους θα ήταν υπόχρεοι πλήρους κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης, αν
υπηρετούσαν ενόπλως.
- β) Δώδεκα (12) μηνών, για όσους θα ήταν υπόχρεοι μειωμένης κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης εννέα (9)
μηνών, αν υπηρετούσαν ενόπλως.
- γ) Εννέα (9) μηνών, για όσους θα ήταν υπόχρεοι μειωμένης κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης έξι (6) μηνών,
αν υπηρετούσαν ενόπλως.
Η διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας δύναται να επανακαθορίζεται, αλλά δεν μπορεί:
- α) να είναι μικρότερη από τη διάρκεια της κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης, ούτε
- β) να υπερβαίνει το διπλάσιο της κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης, όπως αυτή καθορίζεται στο άρθρο
176 ή στην απόφαση που εκδίδεται κατ’ εξουσιοδότηση της παρ. 1 του άρθρου 240.
Όσοι αντιρρησίες συνείδησης θα απολύονταν οριστικά από τις ΕΔ μετά τη συμπλήρωση χρόνου πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας τριών (3) μηνών, σύμφωνα με το άρθρο 224 και την παρ. 3 του άρθρου 246, αν εκπλήρωναν ενόπλως την κύρια στρατιωτική τους υποχρέωση, απολύονται οριστικά με τη συμπλήρωση πέντε (5) μηνών εναλλακτικής υπηρεσίας.
Πρόσθετες στρατιωτικές υποχρεώσεις που δεν έχουν εξαγορασθεί ή αρθεί, καθώς και ο χρόνος που δεν λογίζεται ως χρόνος πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας ή εναλλακτικής υπηρεσίας εκπληρώνονται εις απλούν.
Άρθρο 227
Εκπλήρωση της εναλλακτικής υπηρεσίας
Η εναλλακτική υπηρεσία εκπληρώνεται σε υπηρεσίες φορέων του δημοσίου τομέα, κατά την έννοια της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α΄ 143) και συνίσταται στην παροχή υπηρεσιών κοινής ωφέλειας, σε περιοχές εκτός της περιφέρειας κατοικίας των ενδιαφερομένων.
Τον Σεπτέμβριο κάθε έτους το ΓΕΕΘΑ προσκαλεί τους φορείς της παρ. 1 να δηλώσουν αν επιθυμούν να απασχολήσουν κατά το επόμενο έτος άτομα που δικαιούνται να εκπληρώσουν εναλλακτική υπηρεσία, καθώς και τα καθήκοντα που θα κληθούν να ασκήσουν. Εφόσον δεν προσφερθούν θέσεις αντίστοιχες με τις αιτήσεις που έχουν υποβληθεί, ο φορέας εκπλήρωσης εναλλακτικής υπηρεσίας του υπόχρεου καθορίζεται με κοινή απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας και του κατά περίπτωση αρμοδίου Υπουργού.
Άρθρο 228
Αναγνώριση αντιρρησιών συνείδησης
Η αναγνώριση των αντιρρησιών συνείδησης, καθώς και η διάθεσή τους στους φορείς του δημοσίου τομέα για εκπλήρωση εναλλακτικής υπηρεσίας, γίνεται με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, ύστερα από γνωμοδότηση ειδικής επιτροπής, που εξετάζει τη συνδρομή των προϋποθέσεων του άρθρου 225 βάσει των δικαιολογητικών που υποβάλλουν οι ενδιαφερόμενοι ή και αυτοπροσώπως, εφόσον αυτό απαιτείται, και αποτελείται από:
- α) έναν (1) σύμβουλο ή πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, ως Πρόεδρο,
- β) τρεις (3) καθηγητές Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων της Περιφέρειας Αττικής με ειδικότητα στη
φιλοσοφία ή στις κοινωνικές - πολιτικές επιστήμες ή στην ψυχολογία ή στη νομική και
- γ) έναν (1) ανώτερο αξιωματικό του Κοινού Νομικού Σώματος των ΕΔ ως μέλη.
Τα μέλη της επιτροπής, με τους αναπληρωτές τους ορίζονται για δύο (2) έτη, με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Άμυνας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και δύναται να αμείβονται για το έργο τους, κατόπιν έκδοσης της απόφασης της παρ. 30 του άρθρου 240.
Αντικατάσταση τακτικού ή αναπληρωματικού μέλους της επιτροπής της παρ. 1, πριν από τη λήξη της θητείας του, επιτρέπεται εφόσον συντρέχει σπουδαίος λόγος και γίνεται με κοινή απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας και του κατά περίπτωση αρμοδίου υπουργού ή του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, ύστερα από εισήγηση του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ αν πρόκειται για μέλη με την ιδιότητα του στρατιωτικού.
Αν ασκηθεί αίτηση θεραπείας κατά απορριπτικής απόφασης επί αιτήματος αναγνώρισης αντιρρησία συνείδησης, χορηγείται υποχρεωτικά αναστολή εκτέλεσης της διοικητικής πράξης άπαξ, χωρίς αίτηση του ενδιαφερομένου, έως την έκδοση απόφασης επί της αίτησης θεραπείας.
Άρθρο 229
Πρόσκληση, ανάληψη υπηρεσίας και έκπτωση
Οι αντιρρησίες συνείδησης παρουσιάζονται για ανάληψη υπηρεσίας μέσα στην προθεσμία που καθορίζεται στην πρόσκληση που τους αποστέλλεται από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία. Τα άρθρα 181, 183 έως 186, 205 και 207 έως 211 εφαρμόζονται αναλόγως. Σε περίπτωση χορήγησης αναβολής κατάταξης των άρθρων 187 έως 193, 195 και 196 επαναλαμβάνεται η διαδικασία αναγνώρισης των ενδιαφερομένων ως αντιρρησιών συνείδησης μετά τη λήξη ή τη διακοπή της αναβολής τους, ύστερα από νέο αίτημά τους. Όσοι δεν παρουσιάζονται κηρύσσονται ανυπότακτοι.
Όσοι εκπληρώνουν εναλλακτική υπηρεσία:
- α) Δεν έχουν στρατιωτική ιδιότητα και δεν υπάγονται στην αρμοδιότητα των στρατιωτικών δικαστηρίων.
- β) Θεωρούνται οιονεί καταταγέντες στις ΕΔ.
- γ) Δεν καλύπτουν οργανικές θέσεις του φορέα στον οποίο διατίθενται, εξομοιώνονται όμως με τους υπαλλήλους του φορέα αυτού σε ό,τι αφορά την υγειονομική περίθαλψη και γενικά τη διοικητική μέριμνα.
- δ) Δικαιούνται τροφής και στέγης από τον φορέα στον οποίο διατίθενται και, εφόσον αυτός αδυνατεί να
τα παράσχει, τους καταβάλλεται χρηματικό ποσό.
- ε) Δικαιούνται άδειας απουσίας δύο (2) ημερών για κάθε μήνα υπηρεσίας και γονικής άδειας πέντε (5)
ημερών για κάθε τέκνο που βρίσκεται στη ζωή.
Εκπίπτουν από το δικαίωμα εκπλήρωσης εναλλακτικής υπηρεσίας όσοι:
- α) Εμπίπτουν στην παρ. 3 του άρθρου 225.
- β) Κηρύσσονται ανυπότακτοι, λόγω μη παρουσίασής τους στον φορέα στον οποίο διατέθηκαν εντός της
καθοριζόμενης προθεσμίας.
- γ) Διαπράττουν πειθαρχικά ή ποινικά αδικήματα, τα οποία μπορούν να επιφέρουν, για το προσωπικό του
φορέα που διατέθηκαν, απόλυση ή λύση της σχέσης εργασίας.
Σε περίπτωση έκπτωσης από το δικαίωμα εκπλήρωσης εναλλακτικής υπηρεσίας, το υπόλοιπο των υποχρεώσεων εκπληρώνεται ενόπλως. Ο χρόνος εναλλακτικής υπηρεσίας που εκπληρώθηκε αναγνωρίζεται ως χρόνος ένοπλης στρατιωτικής υποχρέωσης κατά το ήμισυ.
Στην περίπτωση της παρ. 4, το υπόλοιπο του χρόνου που υποχρεούνται να εκπληρώσουν οι εκπίπτοντες δεν μπορεί να είναι μικρότερο των έξι (6) μηνών.
Όσοι εκπληρώνουν εναλλακτική υπηρεσία παρέχουν δικαίωμα χορήγησης αναβολής λόγω υπηρετούντος αδελφού, της οποίας η διάρκεια είναι ίση με τον χρόνο της κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης που θα εκπλήρωναν, αν υπηρετούσαν ενόπλως.
Όσοι συμπληρώνουν τον καθορισμένο χρόνο εναλλακτικής υπηρεσίας απολύονται από τον φορέα στον οποίο διατέθηκαν και δύναται να παρέχουν εναλλακτική εφεδρική υπηρεσία.
Με απόφαση του διευθυντή της αρμόδιας στρατολογικής υπηρεσίας, προσαυξάνεται η διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας, κάθε φορά που οι αντιρρησίες συνείδησης:
- α) Συμμετέχουν σε απεργία, οπότε στη διάρκεια οφειλόμενης εναλλακτικής υπηρεσίας προστίθεται χρόνος
ίσος με τις ημέρες απεργίας.
- β) Τιμωρούνται, κατά το χρονικό διάστημα της εναλλακτικής υπηρεσίας τους, εξαιτίας παράβασης των
διατάξεων για χορήγηση αδειών απουσίας, με ποινές όμοιες με αυτές που ισχύουν για τους υπαλλήλους του φορέα στον οποίο διατέθηκαν, οπότε στη διάρκεια οφειλόμενης εναλλακτικής υπηρεσίας προστίθεται χρόνος ίσος με το διπλάσιο των ημερών αδικαιολόγητης απουσίας.
Άρθρο 230
Ρύθμιση υποχρεώσεων αντιρρησιών συνείδησης που έχουν συμπληρώσει το τεσσαρακοστό έτος της ηλικίας τους
Όσοι συμπληρώνουν το τεσσαρακοστό (40ό) έτος της ηλικίας τους μπορούν να εξαγοράσουν το υπόλοιπο της εναλλακτικής τους υπηρεσίας, εφόσον προηγουμένως εκπληρώσουν χρόνο εναλλακτικής υπηρεσίας σε φορείς του δημοσίου τομέα συνολικής διάρκειας είκοσι (20) ημερών.
Για την εξαγορά κάθε μήνα εναλλακτικής υπηρεσίας καταβάλλεται χρηματικό ποσό ύψους χιλίων πεντακοσίων (1.500) ευρώ.
Η καταβολή του χρηματικού ποσού εξαγοράς του υπόλοιπου της εναλλακτικής υπηρεσίας, μπορεί να γίνεται εφάπαξ ή τμηματικά τόσο για τους υπόχρεους πλήρους εναλλακτικής υπηρεσίας, όσο και για τους υπόχρεους μειωμένης εναλλακτικής υπηρεσίας.
Τα χρηματικά ποσά που καταβάλλονται σύμφωνα με το παρόν άρθρο αποτελούν έσοδα του δημοσίου και περιέρχονται στον Κρατικό Προϋπολογισμό.
Το υπόλοιπο της εναλλακτικής υπηρεσίας που εξαγοράζεται, υπολογίζεται με βάση τον χρόνο της εναλλακτικής υπηρεσίας, που απαιτείται για την οριστική απόλυση των αντιρρησιών συνείδησης, όπως αυτός καθορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 226 ή με τις εκάστοτε αποφάσεις του Υπουργού Εθνικής Άμυνας.
Όσοι διατελούν σε ανυποταξία υπάγονται στην παρ. 1 μετά τη διακοπή της.
Στο παρόν δεν υπάγονται όσοι, με τη χρήση πλαστών δικαιολογητικών ή με οποιονδήποτε άλλον τρόπο, προκάλεσαν ή προκαλούν την έκδοση παράνομων διοικητικών πράξεων προκειμένου να παρατείνουν την παραμονή τους εκτός των ΕΔ ή να αποφύγουν την υποχρέωση στράτευσής τους.
Άρθρο 231
Αναγνώριση εφέδρων ως αντιρρησιών συνείδησης
Όσοι έχουν εκπληρώσει ενόπλως την κύρια στρατιωτική τους υποχρέωση και καλούμενοι για εκπλήρωση εφεδρικής υποχρέωσης, αρνούνται για λόγους συνείδησης την εκπλήρωσή της, εφόσον αναγνωρίζονται ως αντιρρησίες συνείδησης, εξαιρούνται από την πρόσκληση σε κατάταξη και διαγράφονται από την εφεδρεία, υποχρεούμενοι σε εναλλακτική εφεδρική υπηρεσία σύμφωνα με την παρ. 7 του άρθρου 229.
Για τη διαδικασία και τις προϋποθέσεις αναγνώρισης των αναφερομένων στην παρ. 1 ως αντιρρησιών συνείδησης, εφαρμόζεται αναλογικά το παρόν Κεφάλαιο.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΑ΄
ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΣΤΡΑΤΟΛΟΓΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ
Άρθρο 232
Αρμοδιότητες για στρατολογικά θέματα και προσφυγές
Η αρμοδιότητα για στρατολογικά θέματα ανήκει στις στρατολογικές υπηρεσίες, εφόσον δεν προβλέπεται διαφορετικά στον παρόντα και στις κανονιστικές πράξεις που εκδίδονται κατ’ εξουσιοδότηση αυτού.
Για τις ανάγκες των Κλάδων των ΕΔ λειτουργούν Διευθύνσεις Στρατολογικού στα αντίστοιχα ΓΕ και στους Σχηματισμούς, καθώς και γραφεία στρατολογίας στις μονάδες και τις υπηρεσίες των ΕΔ.
Η εξέταση, η αποδοχή ή η απόρριψη των αιτημάτων γίνεται με βάση τον παρόντα νόμο.
Κατά των πράξεων ή παραλείψεων των στρατολογικών υπηρεσιών είναι δυνατή από τον ενδιαφερόμενο η άσκηση προσφυγής. Η προσφυγή ασκείται εντός αποκλειστικής προθεσμίας δύο (2) μηνών, αφότου αποδεδειγμένα ο ενδιαφερόμενος έλαβε γνώση της σχετικής πράξης ή αφότου συντελέστηκε η παράλειψη.
Η προσφυγή του ενδιαφερομένου υποβάλλεται στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία που τη διαβιβάζει μέσα σε πέντε (5) ημέρες, μαζί με τις απόψεις της και αντίγραφα όλων των σχετικών εγγράφων, στη Διεύθυνση Νομικού Σώματος του ΓΕΕΘΑ.
Η απόφαση επί της προσφυγής εκδίδεται από τη Διεύθυνση Νομικού Σώματος του ΓΕΕΘΑ και κοινοποιείται στον ενδιαφερόμενο μέσα σε προθεσμία δύο (2) μηνών από την κατάθεσή της.
Άρθρο 233
Καταχώριση και συμπλήρωση στρατολογικών μεταβολών
Οι στρατολογικές μεταβολές καταχωρίζονται στις στρατολογικές μερίδες των ενδιαφερομένων, αυτεπάγγελτα ή κατόπιν αίτησής τους, με βάση επίσημα στοιχεία. Το περιεχόμενο των στρατολογικών μεταβολών καθορίζεται από τις διατάξεις του παρόντος και των κατά περίπτωση ειδικών νόμων.
Στρατολογικές μεταβολές που δεν είναι καταχωρισμένες, εξαιτίας απώλειας ή καταστροφής των αρχείων των μονάδων ή των Στρατολογικών Υπηρεσιών ή καταστροφής της στρατολογικής μερίδας ή εξαιτίας υπηρεσιακής παράλειψης, συμπληρώνονται αυτεπάγγελτα ή κατόπιν αίτησης των ενδιαφερομένων, με βάση επίσημα στοιχεία.
Στρατολογικές μεταβολές που δεν είναι καταχωρισμένες και δεν προκύπτουν από επίσημα στοιχεία, είναι δυνατόν να συμπληρώνονται, κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερομένου, που συνοδεύεται από υπεύθυνη δήλωσή του, όπου περιγράφει αναλυτικά και με επάρκεια το αίτημά του και έχουν αποδεικτική ισχύ μεταβολών που καταχωρίζονται με βάση επίσημα στοιχεία.
Οι στρατολογικές υπηρεσίες, εφόσον με οποιοδήποτε τρόπο περιέρχεται σε γνώση τους, ότι στρατολογικές μεταβολές, που έχουν καταχωρισθεί αυτεπάγγελτα ή μετά από αίτηση των ενδιαφερομένων, είναι εσφαλμένες, προβαίνουν σε σχετική έρευνα μέσω των αρμοδίων υπηρεσιών. Αν κατά την έρευνα διαπιστωθεί ότι η καταχώριση είναι εσφαλμένη, η σχετική μεταβολή ακυρώνεται και αν οφείλεται σε δόλο των ενδιαφερομένων ή τρίτων, προκαλούνται όλες οι προβλεπόμενες, σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, συνέπειες. Αν η καταχώριση οφείλεται σε πραγματικό σφάλμα ή εσφαλμένη εφαρμογή των σχετικών διατάξεων, τα έννομα αποτελέσματα που έχουν δημιουργηθεί, μέχρι την ακύρωση ή την τροποποίησή της, δεν θίγονται και ο ενδιαφερόμενος δεν υπέχει συνέπειες.
Άρθρο 234
Δαπάνες κίνησης των καλουμένων σε κατάταξη
Οι δαπάνες κίνησης των στρατευσίμων και των εφέδρων βαρύνουν το Δημόσιο στις παρακάτω περιπτώσεις:
- α) κατά την παρουσίασή τους σε μονάδα κατάταξης,
- β) κατά τη μετάβασή τους στον τόπο μόνιμης διαμονής τους, όταν απολύονται για οποιοδήποτε λόγο από
τις ΕΔ και
- γ) κατά την παρουσίασή τους σε άλλες στρατιωτικές αρχές και την επιστροφή τους στον τόπο μόνιμης
διαμονής, όταν η μετακίνηση γίνεται με εντολή στρατιωτικής αρχής.
Η παρ. 1 εφαρμόζεται αναλόγως και στους αναγνωριζόμενους αντιρρησίες συνείδησης που εκπληρώνουν την εναλλακτική τους υπηρεσία.
Άρθρο 235
Πρόσκληση σε κατάταξη εργαζομένων - Τροποποίηση άρθρου 322 Κώδικα Εργατικού Δικαίου Στο άρθρο 322 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025, Α΄ 121), περί στρατευόμενων εργαζομένων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, αα) οι λέξεις «νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) και οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.), καθώς και ιδιωτικοί υπάλληλοι ή εργάτες που κατατάσσονται στις Ένοπλες Δυνάμεις ως οπλίτες, μετά την απόλυσή τους» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Ν.Π.Δ.Δ. και Ο.Τ.Α. που κατατάσσονται στις Ένοπλες Δυνάμεις ως οπλίτες, μετά την απόλυσή τους, επανέρχονται στη θέση που κατείχαν», αβ) προστίθεται δεύτερο εδάφιο, β) στην παρ. 2, βα) στο εισαγωγικό εδάφιο, οι λέξεις «οπλίτες από την εφεδρεία» αντικαθίστανται από τη λέξη «έφεδροι,», ββ) στην περ. α) οι λέξεις «τακτικοί δημόσιοι υπάλληλοι ή υπάλληλοι νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου ή οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης» αντικαθίστανται από τις λέξεις «μόνιμοι δημόσιοι υπάλληλοι ή υπάλληλοι Ν.Π.Δ.Δ. ή Ο.Τ.Α.», βγ) στην περ. β), i) οι λέξεις «στη θέση που κατείχαν» αντικαθίστανται από τις λέξεις «στην εργασία τους» και ii) προστίθεται δεύτερο εδάφιο, γ) στην παρ. 3, οι λέξεις «προηγούμενων παραγράφων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «παρ. 1 και 2» και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 322 διαμορφώνεται ως εξής: «Άρθρο 322 Στρατευόμενοι εργαζόμενοι
Μόνιμοι δημόσιοι υπάλληλοι ή υπάλληλοι νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) ή Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) ή με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου του Δημοσίου, Ν.Π.Δ.Δ. και Ο.Τ.Α. που κατατάσσονται στις Ένοπλες Δυνάμεις ως οπλίτες, μετά την απόλυσή τους, επανέρχονται στη θέση που κατείχαν. Για τους ιδιωτικούς υπαλλήλους και τους εργάτες, που καλούνται για εκπλήρωση της κύριας στρατιωτικής τους υποχρέωσης, απαγορεύεται η λύση της σύμβασης εργασίας τους, υπό την επιφύλαξη των προϋποθέσεων του άρθρου 320 και οι ανωτέρω ιδιωτικοί υπάλληλοι και εργάτες επανέρχονται στη θέση που κατείχαν.
Οι έφεδροι, που κατατάσσονται στις Ένοπλες Δυνάμεις:
- α) Εφόσον είναι μόνιμοι δημόσιοι υπάλληλοι ή υπάλληλοι Ν.Π.Δ.Δ. ή Ο.Τ.Α. ή με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού
δικαίου αορίστου χρόνου του δημοσίου, Ν.Π.Δ.Δ. και Ο.Τ.Α., θεωρούνται ότι διατελούν σε άδεια και, μετά την απόλυσή τους, επανέρχονται στη θέση που κατείχαν.
- β) Εφόσον είναι ιδιωτικοί υπάλληλοι ή εργάτες, μετά την απόλυσή τους, επανέρχονται στην εργασία τους.
Για τον χρόνο απουσίας τους από την εργασία και την αξίωση για μισθό εφαρμόζονται οι διατάξεις της εργατικής νομοθεσίας.
Διατάξεις που ρυθμίζουν θέματα στρατευόμενων, οι οποίοι δεν υπάγονται στις κατηγορίες των παρ. 1 και 2, δεν θίγονται.
Οι παρ. 1 έως 3 εφαρμόζονται αναλόγως και στους αντιρρησίες συνείδησης που εκπληρώνουν την εναλλακτική τους υπηρεσία.»
Άρθρο 236
Εκτίμηση λόγων ανώτερης βίας
Οι στρατεύσιμοι, οι οπλίτες οποιασδήποτε κατηγορίας και οι έφεδροι σε περίπτωση ύπαρξης λόγων ανώτερης βίας, οι οποίοι εμποδίζουν την τήρηση των υποχρεώσεων που τίθενται από τη στρατολογική νομοθεσία, καταθέτουν αίτηση επίκλησης των σχετικών λόγων στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία.
Ως λόγος ανώτερης βίας θεωρείται κάθε τυχαίο, απρόβλεπτο ή αναπότρεπτο γεγονός, αντικειμενικό ή σχετικό με το πρόσωπο του υπόχρεου, το οποίο, παρά την επιμέλεια και σύνεση του υπόχρεου, καθιστά αδύνατη ή εξαιρετικά δύσκολη τη συμμόρφωσή του με τις υποχρεώσεις του ή εξαιτίας του οποίου ενδεχόμενη συμμόρφωσή του θα τον έθετε σε ιδιαίτερα επαχθή θέση.
Για την αποδοχή ή την απόρριψη των λόγων ανώτερης βίας αποφασίζει:
- α) Ειδική επιτροπή που αποτελείται από έναν (1) ανώτατο και έναν (1) ανώτερο αξιωματικό του Νομικού
Σώματος των ΕΔ και τον Διοικητή της αρμόδιας Διοίκησης Στρατολογικών Υπηρεσιών, εφόσον η επίκληση των λόγων αφορά στη μη τήρηση της υποχρέωσης σε κατάταξη. Με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας ορίζονται τα τακτικά και αναπληρωματικά μέλη της ανωτέρω επιτροπής για δύο (2) έτη.
- β) Η αρμόδια Διοίκηση Στρατολογικών Υπηρεσιών, στις λοιπές περιπτώσεις.
Οι ανυπότακτοι μπορούν να προβάλλουν λόγους ανώτερης βίας, μετά την ημερομηνία διακοπής της ανυποταξίας τους.
Για όσους εκτιμήθηκε η συνδρομή λόγων ανώτερης βίας για τη μη τήρηση της υποχρέωσης σε κατάταξη, οι διοικητικές συνέπειες και τα διοικητικά πρόστιμα, που έχουν επιβληθεί και βεβαιωθεί διαγράφονται στο σύνολό τους.
Η αίτηση επίκλησης λόγων ανώτερης βίας υποβάλλεται εντός αποκλειστικής προθεσμίας ενός (1) έτους από την ημερομηνία κατά την οποία οι ενδιαφερόμενοι όφειλαν να τηρήσουν την υποχρέωσή τους.
Αυτοί για τους οποίους έχει επιβληθεί πρόσθετη στρατιωτική υποχρέωση για οποιονδήποτε λόγο και ζητούν την άρση της, επικαλούμενοι λόγους ανώτερης βίας, ακολουθούν τη διαδικασία του άρθρου 204.
Άρθρο 237
Επίδοση σημειωμάτων κατάταξης
Η επίδοση των σημειωμάτων κατάταξης πραγματοποιείται σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος.
Η επίδοση των σημειωμάτων κατάταξης στους καλούμενους σε κατάταξη πραγματοποιείται κατ’ αρχάς με ψηφιακά μέσα.
Για τον σκοπό της παρ. 2 τα σημειώματα κατάταξης αναρτώνται στους λογαριασμούς (θυρίδες) των καλούμενων σε κατάταξη στον δικτυακό τόπο του Νομικού Σώματος των Ενόπλων Δυνάμεων, οι οποίες είναι προσβάσιμες, μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr, Ε.Ψ.Π.), και αποστέλλεται ηλεκτρονική ειδοποίηση στη δηλωθείσα διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ή, ελλείψει αυτής, ανάλογο ηλεκτρονικό γραπτό μήνυμα (web sms) στον δηλωθέντα αριθμό κινητού τηλεφώνου τους. Ταυτόχρονα, στις στρατολογικές μερίδες των καλουμένων σε κατάταξη τίθεται σημείωση περί της επιτυχούς αποστολής της ηλεκτρονικής ειδοποίησης ή του μηνύματος του προηγούμενου εδαφίου, καθώς και της ημερομηνίας και ώρας που αυτή έλαβε χώρα, βάσει των στοιχείων που παρέχει το πληροφοριακό σύστημα. Η καταχώριση της σημείωσης του δευτέρου εδαφίου παρέχει πλήρη απόδειξη, έναντι πάντων.
Ο δικτυακός τόπος του πρώτου εδαφίου της παρ. 3 είναι προσβάσιμος με τη χρήση κωδικών που παρέχονται από το πληροφοριακό σύστημα «TAXISNET» της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Με την είσοδο και πρόσβαση των χρηστών στο περιεχόμενο των αναρτηθέντων Σημειωμάτων Κατάταξης καταχωρίζεται αυτοματοποιημένα στη στρατολογική τους μερίδα σχετική σημείωση. Το τρίτο εδάφιο της παρ. 3 εφαρμόζεται και στην περίπτωση αυτή.
Τα σημειώματα κατάταξης θεωρείται ότι έχουν επιδοθεί μετά την παρέλευση δύο (2) ημερών από την επιτυχή αποστολή στους καλουμένους σε κατάταξη των ηλεκτρονικών ειδοποιήσεων της παρ. 3, ή από την πρόσβαση στο περιεχόμενό τους, σύμφωνα με την παρ. 4, εφόσον αυτή επέρχεται νωρίτερα. Οι καλούμενοι οφείλουν να ενημερωθούν για την ημερομηνία και τη μονάδα κατάταξής τους και, εφόσον το επιθυμούν, να αποθηκεύσουν ηλεκτρονικά, ή να εκτυπώσουν το σημείωμα κατάταξής τους.
Για όσους προκύπτει ότι ο διαδικτυακός τόπος του πρώτου εδαφίου της παρ. 3, δεν είναι προσβάσιμος, ελλείψει αριθμού φορολογικού μητρώου, πλην όμως υφίσταται στην ηλεκτρονική στρατολογική τους μερίδα δηλωθείσα διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, το σημείωμα κατάταξης αποστέλλεται από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία στη διεύθυνση αυτή. Το δεύτερο και τρίτο εδάφιο της παρ. 3 εφαρμόζονται και εν προκειμένω και τα σημειώματα κατάταξης θεωρείται ότι έχουν επιδοθεί μετά την παρέλευση δύο (2) ημερών από την επιτυχή αποστολή τους στις διευθύνσεις ηλεκτρονικού ταχυδρομείου των καλουμένων.
Αν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των παρ. 3 και 6, στις περιπτώσεις επείγουσας κατάταξης, ή τεχνικής αδυναμίας, καθώς και στις περιπτώσεις που προκύπτει η μη επιτυχής αποστολή των ηλεκτρονικών ειδοποιήσεων των παρ. 3 και 6:
- α) Εφόσον είναι γνωστής κατοικίας στο εσωτερικό της χώρας, τα σημειώματα κατάταξης αποστέλλονται
στα αρμόδια τμήματα της Ελληνικής Αστυνομίας για επίδοση στους ενδιαφερομένους, με έγγραφη απόδειξη. Η επίδοση συντελείται την ημερομηνία υπογραφής της απόδειξης του προηγούμενου εδαφίου από το αρμόδιο όργανο της Ελληνικής Αστυνομίας και τον ενδιαφερόμενο.
- β) Εφόσον είναι γνωστής κατοικίας στο εξωτερικό, τα σημειώματα κατάταξης αποστέλλονται με ψηφιακά
μέσα στην κατά τόπον αρμόδια ελληνική προξενική αρχή, οι υπάλληλοι της οποίας τα παραδίδουν, χωρίς υπαίτια καθυστέρηση, σε εκείνους στους οποίους αφορούν, με έγγραφη απόδειξη.
- γ) Εφόσον είναι άγνωστης διαμονής, κατά τον χρόνο της επίδοσης, πλην όμως υφίσταται τελευταία γνωστή
κατοικία ή διαμονή του στη στρατολογική του μερίδα, τα σημειώματα κατάταξης επιδίδονται στον Δήμαρχο, ή σε ορισμένο, για τον σκοπό αυτόν, υπάλληλο του δήμου της τελευταίας κατοικίας ή διαμονής του.
- δ) Εφόσον είναι άγνωστης διαμονής, κατά τον χρόνο της επίδοσης και δεν υφίσταται τελευταία γνωστή
κατοικία ή διαμονή του στη στρατολογική του μερίδα, τα σημειώματα κατάταξης επιδίδονται στον Δήμαρχο, ή σε ορισμένο, για τον σκοπό αυτόν, υπάλληλο του δήμου, στα δημοτολόγια του οποίου είναι εγγεγραμμένος.
Για την εφαρμογή της περ. α) παρ. 7:
- α) Η επίδοση των σημειωμάτων κατάταξης από τις αρμόδιες αρχές της Ελληνικής Αστυνομίας πραγματοποιείται στον τόπο κατοικίας ή εργασίας του ενδιαφερομένου ή στον τόπο της έδρας των αρχών αυτών,
κατόπιν μετάβασης του καλουμένου σε κατάταξη.
- β) Σε περίπτωση μη ανεύρεσης του καλουμένου σε κατάταξη στην κατοικία του, η επίδοση είναι δυνατόν
να πραγματοποιείται και σε συγγενείς ή σύζυγό του, εφόσον συνοικούν μαζί του και σε περίπτωση μη ανεύρεσης των προσώπων αυτών σε οποιονδήποτε σύνοικό του, εφόσον τα πρόσωπα αυτά, κατά την κρίση του οργάνου που ενεργεί την επίδοση, έχουν συνείδηση των πράξεών τους.
- γ) Σε περίπτωση άρνησης παραλαβής, ή μη ανεύρεσης του καλουμένου σε κατάταξη και των συνοίκων του,
η επίδοση γίνεται με θυροκόλληση και συντάσσεται σχετική έκθεση. Η επίδοση συντελείται από τον χρόνο της θυροκόλλησης και προκύπτει από την έκθεση. Για τη διαδικασία της θυροκόλλησης και το περιεχόμενο της έκθεσης εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας (ν. 2717/1999, Α΄ 97).
Η επίδοση της περ. α), καθώς και η παράδοση της περ. β) της παρ. 7 δύναται να πραγματοποιούνται και στους νόμιμους αντιπρόσωπους των καλουμένων σε κατάταξη.
Στις περ. β), γ) και δ) της παρ. 7 οι αρμόδιες δημοτικές και προξενικές αρχές συντάσσουν έκθεση παραλαβής των σημειωμάτων κατάταξης, η οποία περιλαμβάνει τον σαφή προσδιορισμό των παραληφθέντων εγγράφων και των προσώπων στα οποία αφορούν, καθώς και την ημερομηνία παραλαβής και την αποστέλλουν υπογεγραμμένη, άμεσα, στις αρμόδιες στρατολογικές υπηρεσίες. Η επίδοση θεωρείται συντελεσθείσα από την ημερομηνία υπογραφής της έκθεσης του προηγούμενου εδαφίου.
Σε μεμονωμένες περιπτώσεις, όπου επίκειται άμεση κατάταξη, είναι δυνατή η επίδοση σημειωμάτων κατάταξης από τις ίδιες τις στρατολογικές υπηρεσίες, κατόπιν προσέλευσης των καλουμένων σε κατάταξη στις έδρες τους. Το δεύτερο εδάφιο της περ. α) της παρ. 7 εφαρμόζεται ανάλογα.
Το Μηχανογραφικό Κέντρο Στρατολογίας, ως προς την εφαρμογή των παρ. 3 και 6 δύναται να υποκαθιστά, εν όλω ή εν μέρει, τις στρατολογικές υπηρεσίες, στις σχετικές αρμοδιότητες.
Για την εφαρμογή του παρόντος, ισχύουν τα κάτωθι:
- α) Για την επίδοση, σύμφωνα με τις παρ. 3 και 6 δεν ασκεί καμία επιρροή η βούληση των ενδιαφερομένων
να μην του επιδίδονται έγγραφα με ηλεκτρονικό τρόπο, αλλά αρκεί η παροχή στην αρμόδια στρατολογική υπηρεσία των στοιχείων της διεύθυνσης ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ή του αριθμού του κινητού τους τηλεφώνου.
- β) Στις περιπτώσεις των παρ. 6 και 7, εφόσον αποδεικνύεται, σύμφωνα με τη διαδικασία του δευτέρου εδαφίου της παρ. 4, ότι οι ενδιαφερόμενοι απέκτησαν πρόσβαση στο περιεχόμενο του σημειώματος κατάταξης,
πριν συντελεστεί η επίδοση κατά τις παραγράφους αυτές, τα σημειώματα κατάταξης θεωρούνται επιδοθέντα από την ημερομηνία πρόσβασης στο περιεχόμενό τους.
- γ) Για την εφαρμογή της παρ. 7 ως στοιχεία γνωστής κατοικίας και διαμονής θεωρούνται τα πλήρη στοιχεία
διεύθυνσης κατοικίας ή διαμονής που είναι καταχωρισμένα στη στρατολογική μερίδα των ενδιαφερομένων και προέκυψαν από έγγραφη δήλωση των ιδίων ή από επίσημα έγγραφα άλλων αρχών, όπως ιδίως αστυνομικών, δημοτικών, φορολογικών, προξενικών, στο πλαίσιο αναζήτησής τους από την αρμόδια στρατολογική υπηρεσία.
- δ) Τα στοιχεία επιτυχούς αποστολής ηλεκτρονικών ειδοποιήσεων που παράγονται από το πληροφοριακό
σύστημα, σύμφωνα με τις παρ. 3, 4 και 6 τηρούνται για δέκα (10) έτη στο αρχείο των αρμοδίων υπηρεσιών.
- ε) Στις περιπτώσεις των παρ. 3 και 6 είναι δυνατή, σύμφωνα με το άρθρο 236, η επίκληση από τον ενδιαφερόμενο λόγων ανωτέρας βίας, εφόσον αποδεικνύει ότι αυτοί οφείλονται σε τεχνική αδυναμία των αρμοδίων
υπηρεσιών, η οποία δεν του επέτρεψε την πρόσβαση στο περιεχόμενο του σημειώματος κατάταξης.
Άρθρο 238
Πιστοποιητικά στρατολογικής κατάστασης
Τα πιστοποιητικά στρατολογικής κατάστασης εκδίδονται μηχανογραφικά, αποκλειστικά από τις στρατολογικές υπηρεσίες, μέσω του ΑΣΥΣΕΔ, κατόπιν αίτησης των ενδιαφερομένων ή κατόπιν αυτεπάγγελτης αναζήτησης από τις αρμόδιες για την έκδοση της τελικής διοικητικής πράξης υπηρεσίες των Υπουργείων, των αυτοτελών δημοσίων υπηρεσιών, των ΟΤΑ και των ΝΠΔΔ και σε κάθε περίπτωση τηρώντας τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 (Γενικό Κανονισμό για την Προστασία Δεδομένων (GDPR) και τον ν. 4624/2019 (Α΄137) περί προστασίας των προσωπικών δεδομένων.
Αιτήσεις έκδοσης πιστοποιητικών στρατολογικής κατάστασης είναι δυνατόν να κατατίθενται και μέσω της σχετικής ηλεκτρονικής υπηρεσίας του δικτυακού τόπου του Νομικού Σώματος των Ενόπλων Δυνάμεων, η οποία είναι προσβάσιμη, μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr, Ε.Ψ.Π.) απευθείας από τους ενδιαφερομένους ή για λογαριασμό τους μέσω των Κέντρων Εξυπηρέτησης Πολιτών (ΚΕΠ) και των προξενικών αρχών.
Πιστοποιητικά στρατολογικής κατάστασης εκδίδονται για:
Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.
Το κείμενο αυτό δημοσιεύεται υπό τους όρους επαναχρησιμοποίησης που ορίζει η ίδια η πηγή ΦΕΚ, όχι υπό άδεια της Legalize ούτε υπό άδεια δημόσιου τομέα.
ΦΕΚ
Δημόσιος τομέας (επίσημα κρατικά κείμενα)