Νόμοι — ΦΕΚ A' 46/2001

Η παράγραφος 1 του άρθρου 17 του Ν. 1591/1986 (ΦΕΚ 50 Α΄), όπως τροποποιήθηκε με την παράγραφο 14 του άρθρου 10 του Ν. 2386/1996 (ΦΕΚ 43 Α΄) αντικαθίστα?ται ως ακολούθως: "1. Οικία ή διαμέρισμα, που αποκτάται αιτία θανάτου α?πό σύζυγο ή τέκνα του κληρονομούμενου κατά πλήρη κυ?ριότητα, απαλλάσσεται από το φόρο, εφόσον ο κληρονό?μος ή κληροδόχος ή ο σύζυγος αυτού ή τα ανήλικα τέκνα τους δεν έχουν δικαίωμα πλήρους κυριότητας ή επικαρ?πίας ή οίκησης σε άλλη οικία ή διαμέρισμα που πληροί τις στεγαστικές ανάγκες της οικογένειάς τους ή δικαίωμα πλήρους κυριότητας επί οικοπέδου οικοδομήσιμου ή επί ιδανικού μεριδίου οικοπέδου, στα οποία αντιστοιχεί εμ?βαδόν κτίσματος που πληροί τις στεγαστικές τους ανά?γκες και βρίσκονται σε δήμο ή κοινότητα με πληθυσμό ά?νω των τριών χιλιάδων (3.000) κατοίκων. Η απαλλαγή παρέχεται για ποσό αγοραίας αξίας οικίας ή διαμερίσματος μέχρι 14.000.000 δραχμές για κάθε κλη?ρονόμο ή κληροδόχο. Το ποσό αυτό προσαυξάνεται κατά 7.000.000 δραχμές για το σύζυγο και καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα του κληρονόμου ή κληροδόχου και κατά 8.000.000 δραχμές για το τρίτο και καθένα από τα επόμε?να τέκνα του, εφόσον στο δικαιούχο κληρονόμο ή κληρο?δόχο περιέρχεται μία μόνο οικία ή ένα διαμέρισμα εξ ολο?κλήρου και κατά πλήρη κυριότητα και όχι ποσοστό εξ αδι?αιρέτου. Για την εφαρμογή των διατάξεων αυτών, η περιοχή της τέως Διοίκησης Πρωτεύουσας θεωρείται ως ένας δήμος. Οι στεγαστικές ανάγκες καλύπτονται, αν το εμβαδόν της οικίας ή του διαμερίσματος είναι, για ένα άτομο, τριά?ντα πέντε (35) τ.μ. και για τους συζύγους, εβδομήντα (70) τ.μ., προσαυξανόμενα κατά δεκαπέντε (15) τ.μ. για καθέ?να από τα δύο πρώτα τέκνα τους και κατά είκοσι πέντε (25) τ.μ. για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα τους."

Η παράγραφος 3 του άρθρου 17 του Ν. 1591/1986, ό?πως ισχύει, αντικαθίσταται ως ακολούθως: "3. Η απαλλαγή από το φόρο της κτήσης αιτία θανάτου παρέχεται μία μόνο φορά. Δεν απαλλάσσεται ο κληρονό?μος ή ο κληροδόχος που έτυχε απαλλαγής από το φόρο μεταβίβασης ή γονικής παροχής για απόκτηση στέγης πριν από την κτήση αιτία θανάτου."

Το πρώτο εδάφιο της παραγράφου 4 του άρθρου 17 του Ν. 1591/1986 αντικαθίσταται ως ακολούθως: "4. Η απαλλαγή παρέχεται με τον όρο ότι η οικία ή το δια?μέρισμα θα παραμείνει στην κυριότητα του κληρονόμου ή κληροδόχου για μία τουλάχιστον πενταετία. Αν πριν από την πάροδο της πενταετίας μεταβιβασθεί η οικία ή το δια?μέρισμα ή συσταθεί σε αυτό οποιοδήποτε εμπράγματο δι?καίωμα, εκτός από υποθήκη, ο κληρονόμος ή κληροδόχος έχει υποχρέωση, πριν από τη μεταβίβαση ή τη σύσταση του εμπράγματου δικαιώματος, να υποβάλει δήλωση και να καταβάλει εφάπαξ ολόκληρο το ποσό του φόρου που αναλογεί επιμεριστικά στην αξία του ακινήτου του χρόνου μεταβίβασης ή στο δηλούμενο τίμημα της μεταβίβασης, εφόσον αυτό είναι μεγαλύτερο της αξίας του ακινήτου, ε?κτός εάν ο φόρος που αναλογεί στην αξία του ακινήτου κατά το χρόνο της κτήσης αιτία θανάτου είναι μεγαλύτε?ρος, οπότε καταβάλλεται ο μεγαλύτερος αυτός φόρος."

Η παράγραφος 6 του άρθρου 23 του Ν. 1828/1989 (ΦΕΚ 2 Α΄), όπως τροποποιήθηκε με την παράγραφο 11 του άρθρου 14 του Ν. 2579/1998 (ΦΕΚ 31 Α΄), αντικαθί?σταται ως ακολούθως: "6. Αν μεταβιβασθεί με γονική παροχή οικία, διαμέρισμα ή οικόπεδο, εξ ολοκλήρου και κατά πλήρη κυριότητα, με τους όρους και τις προϋποθέσεις που τάσσει το άρθρο 17 του Ν. 1591/1986, δεν υπόκειται σε φόρο ποσό δραχμών 2.400.000 για το δικαιούχο. Το ποσό αυτό προσαυξάνεται κατά 1.700.000 δραχμές για το σύζυγο και καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα του δικαιούχου και κατά 2.500.000 δραχμές για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα του. Αν ο δικαιούχος της γονικής παροχής παρουσιάζει α?ναπηρία τουλάχιστον 67%, η απαλλαγή ανέρχεται στο μι?σό της φορολογητέας αξίας του ακινήτου και δεν μπορεί να υπερβεί τα 24.000.000 δραχμές."

Οι διατάξεις της παραγράφου 1 και του τελευταίου ε?1161 από τις κατηγορίες αυτές ισχύει χωριστή φορολογική κλί?μακα ως εξής: ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ Α΄ Για κληρονομική μερίδα ή κληροδοσία που περιέρχεται σε: α) σύζυγο του κληρονομούμενου, β) κατιόντες πρώ?του βαθμού (τέκνα από νόμιμο γάμο, τέκνα χωρίς γάμο έ?ναντι της μητέρας, αναγνωρισθέντα εκουσίως ή δικαστι?κώς έναντι του πατέρα, νομιμοποιηθέντα με επιγενόμενο γάμο ή δικαστικώς έναντι και των δύο γονέων, γ) ανιόντες εξ αίματος πρώτου βαθμού. ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ Α΄ Κλιμάκια Συντελεστής Φόρος Φορολογητέα Φόρος κλιμακίου (%) κλιμακίου περιουσία που αναλογεί 6.500.000 - - 6.500.000 - 11.500.000 5 575.000 18.000.000 575.000 54.000.000 15 8.100.000 72.000.000 8.675.000 Υπερβάλλον 25 Αν οι κληρονόμοι ή κληροδόχοι είναι ανήλικα τέκνα του κληρονομούμενου, εφόσον η αξία της κληρονομικής με?ρίδας είναι:

Τα δύο πρώτα εδάφια της παραγράφου 1 του δεύτε?ρου άρθρου του Ν. 1329/1983 (ΦΕΚ 25 Α΄), όπως τροπο?ποιήθηκαν με την παράγραφο 10 του άρθρου 14 του ν. 2579/1998, αντικαθίστανται ως ακολούθως: "Περιουσιακές παροχές γονέων προς τα τέκνα τους, που γίνονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 1509 του Α.Κ., υπόκεινται στο μισό του φόρου δωρεών μέχρι το ποσό των 28.000.000 δραχμών, αυτοτελώς για κάθε γο?νέα. Το ποσό αυτό αυξάνεται σε 42.000.000 δραχμές όταν ο ένας από τους γονείς έχει αποβιώσει. Στα πιο πάνω πο?σά συνυπολογίζονται οι προγενέστερες δωρεές ή γονι?κές παροχές των γονέων προς τα τέκνα τους που έχουν υ?παχθεί σε φόρο και όχι τα απαλλασσόμενα ποσά."

Το άρθρο 4 του ν.δ. 118/1973, όπως τροποποιήθηκε με την παράγραφο 10 του άρθρου 13 του Ν. 1882/1990 (ΦΕΚ 43 Α΄), αντικαθίσταται ως ακολούθως: "Στην κτήση αιτία θανάτου συνυπολογίζονται οι δωρεές εν ζωή ή αιτία θανάτου, οι γονικές παροχές και οι προίκες του κληρονομουμένου προς τον κληρονόμο ή κληροδόχο, εφόσον η φορολογική υποχρέωση γι' αυτές γεννήθη?κε σε χρόνο που το δικαίωμα του Δημοσίου δεν έχει πα?ραγραφεί, σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 5 του άρθρου 102. Για το συνυπολογισμό των κτήσεων αυτών λαμβάνεται υπόψη η αξία που είχε υπαχθεί σε φόρο, κατά το χρόνο γέ?νεσης της φορολογικής υποχρέωσης αυτών, και όχι τα α?παλλασσόμενα ποσά."

Η παράγραφος 2 του άρθρου 9 του ν.δ. 118/1973 α?ντικαθίσταται ως ακολούθως: "2. Όταν αποκτώνται ακίνητα ή κινητά (με εξαίρεση χρη?1162 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) υπόψη η αξία αυτών και οι φορολογικές κλίμακες που ι?σχύουν κατά το χρόνο υποβολής της δήλωσης. Αν εκδο?θεί πράξη επιβολής φόρου από τον προϊστάμενο της δη?μόσιας οικονομικής υπηρεσίας μετά την πάροδο τριετίας από το χρόνο γένεσης της φορολογικής υποχρέωσης για τα περιουσιακά στοιχεία του προηγούμενου εδαφίου, ε?φόσον δεν έχει υποβληθεί γι' αυτά δήλωση από τον υπόχρεο μέχρι την έκδοση της πράξης, για τον υπολογισμό του φόρου λαμβάνεται υπόψη η αξία αυτών και οι φορο?λογικές κλίμακες που ισχύουν κατά το χρόνο έκδοσης της πράξης. Στις περιπτώσεις αυτές επιβάλλονται οι πρόσθετοι φό?ροι και τα πρόστιμα που προβλέπονται από την κείμενη νομοθεσία." Οι διατάξεις της παραγράφου αυτής εφαρμόζονται σε υποθέσεις στις οποίες η φορολογική δήλωση υποβάλλε?ται ή η πράξη επιβολής του φόρου εκδίδεται μετά τη δη?μοσίευση του παρόντος στην Εφημερίδα της Κυβερνήσε?ως.

Το άρθρο 36 του ν.δ. 118/1973, όπως τροποποιήθηκε με την παράγραφο 11 του άρθρου 13 του Ν. 1882/1990 (ΦΕΚ 43 Α΄), αντικαθίσταται ως ακολούθως: "Στην κτήση αιτία δωρεάς, κατά το άρθρο 34, συνυπο?λογίζονται οι προγενέστερες δωρεές εν ζωή ή αιτία θανά?του, οι γονικές παροχές και οι προίκες του ίδιου δωρητή προς τον ίδιο δωρεοδόχο, εφόσον η φορολογική υποχρέ?ωση γι' αυτές γεννήθηκε σε χρόνο που το δικαίωμα του Δημοσίου δεν έχει παραγραφεί, σύμφωνα με τις διατά?ξεις της παραγράφου 5 του άρθρου 102. Αν μετατεθεί ο χρόνος γένεσης της φορολογικής ενοχής, στην αξία της κτήσης αιτία δωρεάς συνυπολογίζεται και η περιουσία που έχει μεταβιβασθεί αιτία θανάτου από τον ίδιο δωρητή προς τον ίδιο δωρεοδόχο. Για το συνυπολογισμό των κτήσεων αυτών λαμβάνεται υπόψη η αξία που είχε υπαχθεί σε φόρο, κατά το χρόνο γένεσης της φορολογικής υποχρέωσης αυτών, και όχι τα απαλλασσόμενα ποσά."

Το άρθρο 47 του ν.δ. 118/1973, όπως τροποποιήθη?κε με την παράγραφο 12 του άρθρου 13 του Ν. 1882/1990, αντικαθίσταται ως ακολούθως: "Στην κτήση αιτία προίκας, κατά το άρθρο 46, συνυπο?λογίζονται οι προγενέστερες δωρεές εν ζωή ή αιτία θανά?του, οι γονικές παροχές και οι προίκες του ίδιου προικο?δότη προς την προικιζόμενη, εφόσον η φορολογική υποχρέωση γι' αυτές γεννήθηκε σε χρόνο που το δικαίωμα του Δημοσίου δεν έχει παραγραφεί, σύμφωνα με τις δια?τάξεις της παραγράφου 5 του άρθρου 102. Αν μετατεθεί ο χρόνος γένεσης της φορολογικής ενοχής, στην αξία της κτήσης αιτία προίκας συνυπολογίζεται και η περιουσία που έχει μεταβιβασθεί αιτία θανάτου από τον ίδιο προικο?δότη προς την προικιζόμενη. Για το συνυπολογισμό των κτήσεων αυτών λαμβάνεται υπόψη η αξία που είχε υπαχθεί σε φόρο, κατά το χρόνο γέ?νεσης της φορολογικής υποχρέωσης αυτών, και όχι τα α?παλλασσόμενα ποσά."

Στην παράγραφο 1 του άρθρου 81 του ν.δ. 118/ 1973, όπως αντικαταστάθηκε με την παράγραφο 6 του άρθρου 13 του Ν. 2753/1999 (ΦΕΚ 249 Α΄), προστίθεται δεύτερο εδάφιο που έχει ως ακολούθως: " Αν ο υπόχρεος σε φόρο είναι κάτοικος εξωτερικού, ο οικείος φόρος βεβαιώνεται στη Δ.Ο.Υ. Κατοίκων Εξωτερι?κού." Οι διατάξεις της παραγράφου αυτής ισχύουν από 10 Μαρτίου 2000.

Η περίπτωση γ΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 82 του ν.δ. 118/1973, όπως τροποποιήθηκε με την παράγρα?φο 5 του άρθρου 30 του Ν. 2648/1998 (ΦΕΚ 238 Α΄) και ι?σχύει, αντικαθίσταται ως ακολούθως: "γ) Μετά από απόφαση διοικητικού δικαστηρίου ή δικα?στικό συμβιβασμό, καταβάλλεται σε έξι (6) ίσες μηνι-αίες δόσεις. Η κάθε δόση, εκτός από την τελευταία, δεν μπο?ρεί να είναι μικρότερη των εκατό χιλιάδων (100.000) δραχμών." Οι διατάξεις της παραγράφου αυτής ισχύουν από 17 Μαΐου 1999.

Η παράγραφος 2 του άρθρου 82 του ν.δ. 118/1973 αντικαθίσταται ως ακολούθως: "2. Αν ο υπόχρεος καταβάλλει το σύνολο του αναλο?γούντος κύριου και πρόσθετου φόρου, σύμφωνα με εκεί?να που ορίζονται στην περίπτωση α΄ της προηγούμενης παραγράφου, μέσα στην προθεσμία καταβολής της πρώ?της μηνιαίας δόσης, ανεξάρτητα από το ύψος αυτού, πα?ρέχεται έκπτωση κατά ποσοστό πέντε τοις εκατό (5%). Το ίδιο ποσοστό εκπίπτεται αν ο υπόχρεος καταβάλλει το σύ?νολο του ποσού που προκύπτει συνεπεία διοικητικής επί?λυσης της διαφοράς μέσα στην προθεσμία πληρωμής του ενός πέμπτου (1/5) αυτού."

Η παράγραφος 5 του άρθρου 102 του ν.δ. 118/1973 αντικαθίσταται ως ακολούθως: "5. Το δικαίωμα του Δημοσίου για την επιβολή και εί?σπραξη των φόρων, που προκύπτουν από την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος, σε υποθέσεις για τις οποί?ες η φορολογική υποχρέωση γεννήθηκε μέχρι και την 31.12.1984, έχει παραγραφεί. Στις υποθέσεις αυτές δεν απαιτείται το πιστοποιητικό του προϊσταμένου της δημό?σιας οικονομικής υπηρεσίας, που προβλέπεται από τα άρ?θρα 105 έως και 112. Αντί γι' αυτό μπορεί να προσκομίζε?ται:

Τα δύο πρώτα εδάφια της παραγράφου 2 του άρ?θρου 40 του Ν. 814/1978 (ΦΕΚ 144 Α΄), όπως το δεύτερο εδάφιο προστέθηκε με την παράγραφο 9 του άρθρου 4 του Ν. 2538/1997 (ΦΕΚ 242 Α΄) αντικαθίστανται ως ακο?λούθως: "2. Αν αλλάξει ολικά ή μερικά η χρήση ή εκμισθωθούν οι εκτάσεις, οι οποίες δεν έχουν υπαχθεί σε φόρο κατά την προηγούμενη παράγραφο, ή αν δεν καλλιεργηθούν αυ?τές για δύο συνεχόμενα έτη από τον κληρονόμο ή κληρο?δόχο, πριν από την πάροδο των δεκαπέντε (15) ετών, ο κληρονόμος ή κληροδόχος υποχρεώνεται, μέσα σε προ?ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ (ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ) 1163 που επιμεριστικά αναλογεί σε αυτές. Αν η αξία των εκτά?σεων αυτών κατά το χρόνο αλλαγής της χρήσης ή της εκ?μίσθωσης ή της λήξης της διετούς προθεσμίας είναι μι?κρότερη εκείνης του χρόνου της απαλλαγής, λαμβάνεται υπόψη η μεγαλύτερη αξία. Η διάταξη του προηγούμενου εδαφίου δεν εφαρμόζε?ται επί αναγκαστικού πλειστηριασμού ή επί αναγκαστικής απαλλοτρίωσης για δημόσια ωφέλεια ολόκληρης της έ?κτασης ή τμήματος αυτής ή σε περίπτωση θανάτου του α?γρότη, εφόσον η δεκαπενταετία συμπληρωθεί στο πρό?σωπο των κληρονόμων αυτού."

Η παράγραφος 3 του άρθρου 40 του Ν. 814/1978 α?ντικαθίσταται ως ακολούθως: "3. Απαγορεύεται η μεταβίβαση γεωργικής ή κτηνοτρο?φικής έκτασης, η οποία δεν έχει υπαχθεί σε φόρο, κατά την παράγραφο 1, πριν από την πάροδο της προθεσμίας των δεκαπέντε (15) ετών, αν δεν υποβληθεί δήλωση με την αξία που αυτή έχει κατά το χρόνο της μεταβίβασης και δεν καταβληθεί ολόκληρος ο φόρος που αναλογεί επιμε?ριστικά στην αξία της έκτασης αυτής. Αν η αξία της γεωρ?γικής ή κτηνοτροφικής έκτασης κατά το χρόνο μεταβίβα?σης είναι μικρότερη εκείνης του χρόνου της απαλλαγής, λαμβάνεται υπόψη η μεγαλύτερη αξία. Εξαιρείται η μετα?βίβαση αιτία δωρεάς ή γονικής παροχής προς τα πρόσω?πα της ίδιας παραγράφου."

α) Οι προθεσμίες που ορίζονται στις περιπτώσεις Α΄ και Γ΄ του άρθρου 14 του Ν. 2753/1999 (ΦΕΚ 249 Α΄), όπως τροποποιήθηκαν με το άρθρο 26 του Ν. 2789/2000 (ΦΕΚ 21 Α΄), παρατείνονται από τη λήξη τους μέχρι και 31 Ο?κτωβρίου 2001 για υποθέσεις που είναι εκκρεμείς μέχρι τη δημοσίευση του παρόντος νόμου.