Διατάξεις - Κανονισμοί - Πράξεις της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου — ΦΕΚ A' 65/2013

Type Κανονισμός
Publication 2013-03-13
State In force
Source ΦΕΚ
Reform history JSON API

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ Αρ. Φύλλου 65 12 Μαρτίου 2013 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 1/2013 Περί Εφημερίων και Διακόνων. Η ΙΕΡΑ ΕΠΑΡΧΙΑΚΗ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΝ ΚΡΗΤΗ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ Έχοντας υπόψη:

1.

Τους Θείους και Ιερούς Κανόνες.

2.

Τις διατάξεις του Ν. 4149/1961 «Περί καταστατικού Νόμου της εν Κρήτη Ορθοδόξου Εκκλησίας και άλλων τινών διατάξεων» (Φ.Ε.Κ. 41/Α/16.3.1961) και ειδικότερα το άρθρο 4.

3.

Την παρ. 3 του άρθρου 2 του Α.Ν. 137/1967, (Φ.Ε.Κ. 169/Α΄/3.10.1967).

4.

Την παρ. 6 του άρθρου 43 του Ν. 3848/2010, (Φ.Ε.Κ. 71/Α΄/19.5.2010).

5.

Την υπ’ αριθμ. 234/23−2−2013 απόφαση της Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Οικουμενικού Πατριαρχείου.

6.

Την υπ’ αριθμ. 2/13−2−2013 απόφαση της Ιεράς Επαρχιακής Συνόδου της Εκκλησίας Κρήτης.

7.

Το γεγονός ότι εκ του παρόντος Κανονισμού δεν προκαλείται δαπάνη, η οποία να βαρύνει τον Κρατικό Προϋπολογισμό, ψηφίζει: Τον υπ’ αριθμ. 1/2013 Κανονισμό ο οποίος έχει ως εξής: ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 1/2013 -Περί Εφημερίων και Διακόνων

Άρθρο 1

Γενικές έννοιες

1.

Στις Ενορίες της κανονικής εκκλησιαστικής δικαιοδοσίας της Εκκλησίας της Κρήτης, η οποία, σύμφωνα με το άρθρο 1 του Ν. 4149/1961 «Περί καταστατικού Νόμου της εν Κρήτη Ορθοδόξου Εκκλησίας», είναι ημιαυτόνομος και έχει την κανονική εξάρτηση αυτής από το Οικουμενικό Πατριαρχείο, υπηρετούν Πρεσβύτεροι και Διάκονοι, καλούμενοι Εφημέριοι, και οι οποίοι εργάζονται και διακονούν σε αυτές, για την εν γένει καλή λειτουργία τους.

2.

Οι Ενορίες αποτελούν τα βασικά κύτταρα της κανονικής οργανώσεως της εκκλησιαστικής ζωής και λογίζονται ως προς τις νομικές σχέσεις των ως Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου. Οι υφιστάμενες και λειτουργούσες Ενορίες διατηρούνται. Οι Ενορίες διοικούνται από τα Εκκλησιαστικά Συμβούλια.

3.

Οι Ιεροί Ενοριακοί Ναοί αποτελούν κέντρα της λειτουργικής και πνευματικής ενοριακής ζωής και δραστηριότητας και καθορίζονται με απόφαση του οικείου Μητροπολιτικού Συμβουλίου, μετά από πρόταση του Προέδρου του, καθώς και οι Ιεροί Μητροπολιτικοί και Καθεδρικοί Ναοί.

4.

Τα της λειτουργίας των Ενοριών και των Εκκλησιαστικών τους Συμβουλίων θα καθορισθούν από μελλοντική έκδοση Κανονισμών από την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 43 του Ν. 3848/2010, (Φ.Ε.Κ. 71/Α΄/19.5.2010).

5.

Οι Ενορίες έχουν σαφώς καθορισμένη εδαφική περιφέρεια, τα όρια της οποίας καθορίζονται από το οικείο Μητροπολιτικό Συμβούλιο. Τα Παρεκκλήσια, Εξωκκλήσια και οι Κοιμητηριακοί Ναοί, που ευρίσκονται εντός των εν λόγω ορίων, υπάγονται κανονικώς σε αυτές.

6.

Τα της λειτουργίας των Μητροπολιτικών Συμβουλίων θα καθορισθούν από μελλοντική έκδοση Κανονισμού από την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της εν Κρήτη Εκκλησίας, σύμφωνα με την παραγραφ. 6 του άρθρου 43 του Ν. 3848/2010, (Φ.Ε.Κ. 71/Α΄/19.5.2010).

Άρθρο 2

Εφημέριοι Ιερών Ενοριακών Ναών

1.

Οι Εφημέριοι, Πρεσβύτεροι ή Διάκονοι, των εκκλησιαστικών περιφερειών της Ιεράς Αρχιεπισκοπής και των Ιερών Μητροπόλεων της Εκκλησίας της Κρήτης, κανονικά χειροτονημένοι, εξαρτώνται, σύμφωνα με τους Θείους και Ιερούς Κανόνες της Εκκλησίας, από τον οικείο Αρχιεπίσκοπο για την Ιερά Αρχιεπισκοπή Κρήτης και από τους οικείους Μητροπολίτες για τις Ιερές Μητροπόλεις της Εκκλησίας της Κρήτης και μεριμνούν για το καθόλου ενοριακό έργο τους, σύμφωνα με τις εντολές και οδηγίες των κατά τόπους Αρχιερέων.

2.

Οι Εφημέριοι της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου διορίζονται με απόφαση του Αρχιεπισκόπου ή Μητροπολίτου, αντίστοιχα, με την οποία τους ανατίθενται τα καθήκοντα της λατρευτικής, ποιμαντικής, φιλανθρωπικής, προνοιακής και διοικητικής δραστηριότητας και της εν γένει εύρυθμης λειτουργίας των Ενοριών τους, και εν συνεχεία με σχετικό διοικητικό έγγραφο του οικείου Αρχιερέως, διαβιβάζεται προς τους Εφημερίους η ειρημένη απόφαση, για την ενάσκηση των καθηκόντων τους. 887

οικείο Αρχιερέα, έχει την ευθύνη λειτουργίας της Ενορίας και είναι ο Πρόεδρος του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου. Σε περίπτωση αδυναμίας ή πλημμελούς άσκησης των καθηκόντων του ως Προέδρου, που δημιουργεί δυσλειτουργία διοίκησης, δύναται το Μητροπολιτικό Συμβούλιο, μετά από αιτιολογημένη απόφασή του και πρόταση του οικείου Αρχιερέως, να τον απαλλάσσει και να αναθέτει τα καθήκοντα του Προέδρου σε άλλο κληρικό της Ιεράς Αρχιεπισκοπής ή της οικείας Ιεράς Μητροπόλεως.

Εφημέριοι, διορίζεται από τον οικείο Αρχιερέα, με δυνατότητα εναλλαγής, ο προϊστάμενος, ο οποίος είναι συγχρόνως και ο Πρόεδρος του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου. Στις συνεδριάσεις του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου καλούνται από τον Πρόεδρό του και παρίστανται οι τυχόν συνεφημέριοί του, Πρεσβύτεροι ή Διάκονοι, με δικαίωμα λόγου, άνευ ψήφου.

4.

Οι Εφημέριοι των Ιερών Ενοριακών Ναών διακρίνονται σε τακτικούς και προσωρινούς. Τακτικοί λογίζονται οι έγγαμοι κληρικοί και προσωρινοί λογίζονται οι άγαμοι κληρικοί.

5.

Η κάλυψη των κενών οργανικών εφημεριακών θέσεων διενεργείται με απόφαση του οικείου Αρχιερέως. Έγγαμοι Εφημέριοι, οι οποίοι υπηρετούν προσωρινώς πέραν της πενταετίας στην ίδια οργανική εφημεριακή θέση, καθίστανται αυτοδικαίως τακτικοί.

6.

Τα του βαθμολογίου, της μισθοδοσίας και της συνταξιοδοτήσεως των Εφημερίων των Ιερών Ενοριακών Ναών διέπονται από τις εκάστοτε ισχύουσες σχετικές διατάξεις.

7.

Κατά τους Θείους και Ιερούς Κανόνες, οι χειροτονίες των Κληρικών γίνονται με αναφορά σε συγκεκριμένη Ενορία.

Άρθρο 3

Οργανικές θέσεις Εφημερίων − Προκήρυξη και κάλυψη αυτών – Ανακήρυξη υποψήφιων Εφημερίων – Υποβολή ενστάσεων

1.

Οι τακτικοί και προσωρινοί Εφημέριοι της παραγρ. 4 του άρθρου 2 του παρόντος, διορίζονται με απόφαση του οικείου Αρχιερέως, σύμφωνα με την εκάστοτε ισχύουσα Νομοθεσία. Εξαιρούνται από τη διαδικασία αυτή οι εφημεριακές θέσεις στους Ιερούς Μητροπολιτικούς και Καθεδρικούς Ναούς, στις οποίες διορίζονται οι Εφημέριοι από τους οικείους Αρχιερείς, χωρίς προηγουμένη προκήρυξη.

2.

Οι υφιστάμενες και λειτουργούσες ενορίες διατηρούνται. Σε κάθε ενορία υφίσταται μία (1) τουλάχιστον οργανική θέση Εφημερίου.

3.

Σε πόλεις με πληθυσμό άνω των εκατό χιλιάδων (100.000) κατοίκων, σε κάθε ενορία υφίσταται μία (1) οργανική θέση Εφημερίου, ανά χίλια (1.000) νοικοκυριά.

4.

Σε πόλεις με πληθυσμό έως εκατό χιλιάδες (100.000) κατοίκους σε κάθε ενορία υφίσταται μία (1) οργανική θέση Εφημερίου ανά πεντακόσια (500) νοικοκυριά.

5.

Σε Δημοτικές Ενότητες ή Οικισμούς, που αποτελούν κοινώς γνωστά κέντρα τουρισμού και παραθερισμού, και έχουν τουλάχιστον τετρακόσια (400) μόνιμα νοικοκυριά, με απόφαση του Μητροπολιτικού Συμβουλίου, μπορεί να διορισθεί και δεύτερος Εφημέριος.

6.

Κάθε κενή οργανική εφημεριακή θέση προκηρύσσεται από τον οικείο Αρχιερέα. Η προκήρυξη αναρτάται στον πίνακα ανακοινώσεων του Ιερού Ενοριακού Ναού, όπου υφίσταται η κενή θέση, και δημοσιεύεται στο επίσημο Δελτίο της Εκκλησίας Κρήτης «Απόστολος Τίτος», άρθρο 12 του Ν. 4149/1961 «Περί καταστατικού Νόμου της εν Κρήτη Ορθοδόξου Εκκλησίας» (Φ.Ε.Κ. 41/Α/16.3.1961) ή στον Τοπικό Τύπο, ή στον διαδικτυακό ιστότοπο της Ιεράς Αρχιεπισκοπής και των Ιερών Μητροπόλεων της Εκκλησίας Κρήτης. Ο Αρχιερεύς με την προκήρυξη καλεί αυτούς που επιθυμούν και έχουν τα απαιτούμενα κανονικά και νόμιμα προσόντα, να υποβάλουν τα δικαιολογητικά τους στοιχεία μέσα σε δέκα (10) ημέρες από τη δημοσίευση ή την ανάρτηση της προκηρύξεως, προκειμένου να διεκδικήσουν την κενή οργανική θέση Εφημερίου.

7.

Σε περίπτωση, που δεν προσέλθει κάποιος υποψήφιος, σύμφωνα με τα αναφερόμενα της παραγραφ. 3 του παρόντος άρθρου, η προκήρυξη εξακολουθεί να ισχύει αυτοδίκαια για είκοσι (20) ακόμα ημέρες.

8.

Μετά την κατάθεση των υποψηφιοτήτων των ενδιαφερομένων να καταλάβουν οργανική εφημεριακή θέση, κατά τα ανωτέρω του παρόντος άρθρου, ο οικείος Αρχιερεύς, αφού ασκήσει έλεγχο των υποβληθέντων φακέλων τους, εντός δέκα (10) ημερών, ανακηρύσσει τους υποψηφίους Εφημέριους με Πράξη του, η οποία κοινοποιείται προς το Εκκλησιαστικό Συμβούλιο του Ιερού Ενοριακού Ναού. Η Πράξη αναρτάται στον πίνακα ανακοινώσεων αυτού.

9.

Εντός τριών (3) ημερών από την επόμενη ημέρα της αναρτήσεως της παραγράφου 6 του παρόντος άρθρου, δικαιούται οποιοσδήποτε να υποβάλει στην οικεία Εκκλησιαστική Αρχή εγγράφως και ενυπoγράφως, οποιαδήποτε ένσταση, για κάποιον από τους υποψηφίους. Μετά την παρέλευση της προθεσμίας αυτής, ο οικείος Αρχιερέας αποφαίνεται επί των υποψηφίων, επιλέγει έναν από αυτούς και κοινοποιεί την απόφαση του στο Εκκλησιαστικό Συμβούλιο του Ιερού Ενοριακού Ναού, το οποίο υποχρεούται να προβεί αμέσως στην ανάρτηση της αποφάσεως για τρεις (3) ημέρες στον πίνακα ανακοινώσεων του Ιερού Ενοριακού Ναού.

10.

Κατά της αποφάσεως του οικείου Αρχιερέα, μπορεί να ασκηθεί προσφυγή ενώπιον της Ιεράς Επαρχιακής Συνόδου της Εκκλησίας Κρήτης εντός πέντε (5) ημερών από της τελευταίας ημέρας της αναρτήσεως της αποφάσεως. Η προσφυγή ασκείται από οποιονδήποτε με έγγραφο απευθυνόμενο προς τον οικείο Αρχιερέα, ο οποίος υποχρεούται να την διαβιβάσει στην Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης, προκειμένου αυτή να κρίνει Συνοδικώς την προσφυγή.

11.

Πριν από την ολοκλήρωση της ανωτέρω διαδικασίας και την εκπνοή των περιγραφόμενων προθεσμιών δεν επιτρέπεται η τοποθέτηση, χειροτονία του υποψήφιου Εφημέριου.

12.

Εάν ο επιλεγείς ως Εφημέριος από τον οικείο Αρχιερέα, δεν προσέλθει κατά την ορισθείσα ημέρα για να χειροτονηθεί, θεωρείται ότι δεν αποδέχεται την εκλογή. Εάν όμως δεν δώσει ικανοποιητικές εξηγήσεις, είναι απαράδεκτη η υποψηφιότητά του για την ίδια και για οποιαδήποτε άλλη προκήρυξη εφημεριακής θέσης. προκηρυχθείσα οργανική θέση.

14.

Εάν συντρέχουν ιδιαίτεροι ποιμαντικοί λόγοι για κάποια Ενορία, ο οικείος Αρχιερεύς μπορεί να τοποθετήσει σε αυτή προσωρινό Εφημέριο, έγγαμο ή άγαμο.

Άρθρο 4

Δικαιολογητικά για το διορισμό σε εφημεριακή θέση Ο υποψήφιος Εφημέριος πρέπει να διαθέτει πριν από όλα τα προβλεπόμενα εκκλησιαστικά πνευματικά χαρίσματα. Οφείλει να υποβάλει στον οικείο Αρχιερέα, τόσο στην περίπτωση της κάλυψης κενής οργανικής εφημεριακής θέσης με προκήρυξη, μέσα στη αναφερόμενη στο αμέσως προηγούμενο άρθρο προθεσμία, όσο και στην περίπτωση της κάλυψης αυτής προσωρινά, αίτησή του, συνοδευόμενη από τα παρακάτω:

αυτός όσο και η σύζυγός του έχουν τελέσει πρώτο εκκλησιαστικό γάμο. Σε περίπτωση υποψήφιου άγαμου κληρικού, βεβαίωση εγγραφής του στο Μοναχολόγιο κανονικής Ιεράς Μονής, επικυρωμένη από την οικεία Εκκλησιαστική Αρχή.

γνήσιο της υπογραφής της, ότι δεν έχει αντίρρηση, ώστε ο σύζυγός της να χειροτονηθεί κληρικός.

υπογραφής του υποψήφιου Εφημερίου, ότι δεν διώκεται για κάποια αξιόποινη πράξη.

έννομο συμφέρον, ζητεί με δικές της ενέργειες αντίγραφο Ποινικού Μητρώου του υποψήφιου Εφημερίου, από τις αρμόδιες δικαστικές αρχές και πιστοποιητικό Εισαγγελικής Αρχής.

απαλλαγής από αυτή, στο οποίο να αναγράφεται επακριβώς ο λόγος της απαλλαγής.

σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις του Νόμου, για κάλυψη δημόσιας θέσης, στο οποίο να βεβαιώνεται, η υγεία του υποψήφιου Εφημερίου.

Άρθρο 5

Τοποθέτηση σε Εφημεριακή θέση Ο διορισμός του κληρικού σε Εφημεριακή οργανική θέση γίνεται για τις Ενορίες των Πόλεων, των Κωμοπόλεων και των Χωριών, που υπάγονται εκκλησιαστικά στην Ιερά Αρχιεπισκοπή και στις Ιερές Μητροπόλεις της Εκκλησίας της Κρήτης, από τον οικείο Αρχιερέα, με βάση τα τυπικά και ουσιαστικά χαρίσματα – προσόντα του κληρικού, σε σχέση με τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες κάθε ανωτέρω Ενορίας, κατά την ποιμαντική κρίση και τη διακριτική ευχέρεια του οικείου Αρχιερέως, ως κανονικού Ποιμένος.

Άρθρο 6

Καθήκοντα Εφημερίου

1.

Ο Εφημέριος ενεργεί σχετικά με τα καθήκοντά του πάντοτε επ’ αναφορά προς τον οικείο Αρχιερέα για την άσκηση της λειτουργικής, πνευματικής, διοικητικής και της εν γένει ποιμαντικής διακονίας του σε όλους τους τομείς του ενοριακού έργου, μεριμνά για τις γενικότερες πνευματικές, φιλανθρωπικές, προνοιακές ή άλλες ανάγκες της Ενορίας, σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο άρθρο 2 του παρόντος Κανονισμού.

2.

Ο Εφημέριος, ως πνευματικός πατέρας της Ενορίας του, λειτουργεί μέσα στα όριά της και πρέπει να είναι το υπόδειγμα για τους ενορίτες του. Οφείλει να αποφεύγει κάθε ενέργεια, η οποία θα μπορούσε να προκαλέσει τον σκανδαλισμό των πιστών. Ο Εφημέριος: α. Τελεί απαρεγκλίτως κατά την εκκλησιαστική τάξη, το εκκλησιαστικό λειτουργικό ήθος και τις οδηγίες και εντολές του οικείου Ιεράρχου, την Θεία Λειτουργία, τα Ιερά Μυστήρια της Εκκλησίας, τις διατεταγμένες από το Τυπικό της Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας ιερές ακολουθίες και κάθε άλλη ιεροπραξία. β. Οφείλει να φέρει την καθιερωμένη περιβολή και αμφίεση του κληρικού. γ. Μετέχει στην Θεία Λειτουργία, στα Ιερά Μυστήρια ή σε οποιεσδήποτε άλλες Ιερές Ακολουθίες εκτός των ορίων της Εκκλησιαστικής Επαρχίας που υπηρετεί, αφού λάβει την κανονική άδεια τόσο του Ποιμενάρχου του, όσο και του Αρχιερέα της Επαρχίας που θα μεταβεί για να ιεροπράξει. δ. Για να τελέσει οποιαδήποτε ιεροπραξία εντός της ίδιας Εκκλησιαστικής Επαρχίας σε άλλη Ενορία, λαμβάνει άδεια από τον Αρχιερατικό Επίτροπο της περιοχής και ενημερώνει τον Εφημέριο της Ενορίας. ε. Δεν συμμετέχει σε ξένες προς την αποστολή της Εκκλησίας οργανώσεις, δεν αναμιγνύεται σε κομματικές ή πολιτικές παρατάξεις και δεν αναδέχεται κοσμικές φροντίδες, οι οποίες συγκρούονται με την ιδιότητά του ως κληρικού και θα μπορούσαν να διασαλεύσουν την ενότητα των πιστών.

3.

Ο Εφημέριος και Πρόεδρος του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου:

δράσεων του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου, κατόπιν εγκρίσεως του οικείου Μητροπολιτικού Συμβουλίου, όπου αυτή απαιτείται. Οι περιπτώσεις αυτές θα αναγραφούν αναλυτικά σε εκδοθησόμενο σχετικό Κανονισμό, όπως αναφέρει το άρθρο 1 παραγρ. 6 του παρόντος Κανονισμού.

αγαμίας, Ταμείου, Κτηματολογίου, ενημερώνει όλους τους φακέλους του Αρχείου και όποια άλλα παραγγείλει ο οικείος Αρχιερεύς και το Μητροπολιτικό Συμβούλιο, και μεριμνά για την καταγραφή σε ειδικό βιβλίο και διαφύλαξη των ιερών κειμηλίων και τη χρηστή διαχείριση και αξιοποίηση της κινητής και ακίνητης περιουσίας της Ενορίας.

1.

Ο Εφημέριος έχει όλα τα από το λειτούργημα και την ενοριακή του θέση δικαιώματα, όπως αυτά ορίζονται από τους Θείους και Ιερούς Κανόνες της Εκκλησίας και τις διατάξεις του Ν. 4149/1961 «Περί καταστατικού Νόμου της εν Κρήτη Ορθοδόξου Εκκλησίας» (Φ.Ε.Κ. 41/Α/16.3.1961).

2.

Ειδικότερα:

από τις προβλεπόμενες νόμιμες ή κανονικές εξαιρέσεις.

συνταξιοδότηση για την άσκηση του λειτουργήματός του, σύμφωνα με τους ισχύοντες Νόμους.

κάθε οικείας Εκκλησιαστικής Επαρχίας. Επίσης, των αναρρωτικών αδειών, όπως αυτές προβλέπονται από τον Νόμο. Ακόμα αδειών σπουδών μετά από άδεια του οικείου Ιεράρχου και έγκριση της Ιεράς Επαρχιακής Συνόδου της Εκκλησίας Κρήτης, όχι όμως πέραν της τετραετίας. Ο αδειούχος οφείλει να καταθέτει κατ’ έτος αναλυτική έκθεση περί των σπουδών του στον οικείο Ιεράρχη, συνοδευόμενη από τα ανάλογα αποδεικτικά στοιχεία για τις σπουδές του.

Η ανάγνωση του παρόντος εγγράφου δεν αντικαθιστά την ανάγνωση του αντίστοιχου τεύχους της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως. Δεν αναλαμβάνουμε ευθύνη για τυχόν ανακρίβειες που οφείλονται στη μετατροπή του πρωτοτύπου σε αυτή τη μορφή.