LegalizeRegeling aanleveren wachttijden medisch-specialistische zorg
Gelet op artikel 38, leden 4 en 7 en artikel 62 en 68 van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg), is de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) bevoegd tot het stellen van regels op het gebied van wachttijden en wachttijdbemiddeling voor electieve medisch-specialistische zorg.
Artikel 1. Begripsbepalingen
In deze regeling wordt verstaan onder:
- a. Orderdatum behandeling: datum waarop de instelling, op verzoek van een patiënt of arts, een afspraak maakt voor een behandeling. Wanneer reeds op een eerdere datum is vastgesteld dat een behandeling noodzakelijk is, dan geldt die eerdere datum als orderdatum.
- b. afspraakdatum: datum, vastgelegd in het digitale agendasysteem van de instelling, waarop een behandeling plaatsvindt.
- c. rekenkundige wachttijd: het aantal kalenderdagen tussen de orderdatum en de afspraakdatum.
- d. waarnemingen: het aantal waargenomen rekenkundige wachttijden voor een behandeling op de peildatum.
- e. peildatum: datum waarop een instelling per specialisme of subspecialisme de wachttijden voor behandeling, polikliniekbezoek of diagnostiek op de in deze regeling voorgeschreven wijze bepaalt en aanlevert.
- f. wachttijd behandeling: mediaan, uitgedrukt in kalenderdagen, van het totaal aantal rekenkundige wachttijden per behandeling op de peildatum.
- g. wachttijd polikliniek, respectievelijk diagnostiek: het aantal kalenderdagen tussen de peildatum en de datum die de derde mogelijkheid in het digitale agendasysteem van de instelling weergeeft waarop een patiënt voor polikliniekbezoek of diagnostiek terecht kan.
- h. polikliniekbezoek: contactmoment, fysiek (‘face to face’), digitaal (‘screen to screen’), telefonisch of schriftelijk, tussen patiënt en poortspecialist, SEH-arts KNMG, anesthesist als pijnbestrijder, interventieradioloog, klinisch geneticus, arts-assistent, verpleegkundig specialist, physician assistant of klinisch technoloog waarbij sprake is van 'hulp door of vanwege het ziekenhuis' en waarbij de locatie (polikliniekbezoek, SEH, buitenpolikliniek, verpleeghuis, thuissituatie) tussen zorgverzekeraar en zorgaanbieder overeengekomen wordt.
- i. diagnostiek: toepassing van een diagnostische methode of techniek ter vaststelling van (de aard en ernst van) een ziekte of aandoening.
- j. behandeling: medisch-specialistische behandeling van een patiënt.
- k. medisch-specialistische zorg: bij ministeriële regeling aangewezen zorg die door een arts wordt verleend en valt binnen de bijzondere deskundigheid van artsen aan wie de bevoegdheid toekomt tot het voeren van een wettelijk erkende specialistentitel als bedoeld in artikel 14 van de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg, met inbegrip van gespecialiseerde mondzorg zoals kaakchirurgen die plegen te bieden.
- l. instelling: een rechtspersoon die bedrijfsmatig zorg verleent of doet verlenen, organisatorisch verband van natuurlijke personen die bedrijfsmatig zorg verlenen of doen verlenen of natuurlijk persoon die bedrijfsmatig zorg doet verlenen, met uitzondering van een instelling die binnen het kader van de binnen een andere instelling verleende zorg een deel van die zorg verleent.
- m. locatie: afzonderlijk gebouw of gebouwenbestand, dat tezamen met één of meer andere locaties in juridische zin de instelling vormt. Op een locatie kan polikliniekbezoek, diagnostiek of behandeling in het kader van medisch-specialistische zorg plaatsvinden.
- n. kenmerkende zorgactiviteiten: zorgactiviteiten die kunnen worden gebruikt bij de bepaling van de wachttijd voor een behandeling.
- o. treeknorm: de maximaal aanvaardbare termijn waarbinnen een patiënt zorg moet kunnen krijgen, een en ander zoals afgesproken door veldpartijen in het Treekoverleg en door de NZa overgenomen in de beleidsregel ‘Toezichtkader zorgplicht zorgverzekeraars Zvw’ (TH/BR-025). Het is de verantwoordelijkheid van de zorgverzekeraar deze tijdigheidsnorm te borgen voor haar verzekerden1Meer informatie hierover is te vinden in de beleidsregel ‘Toezichtkader zorgplicht zorgverzekeraars ZVW’ (TH/BR-025)..
- p. wachtlijst: een door iedere instelling, die onder de reikwijdte van deze regeling valt, bij te houden lijst met patiënten die bij die instelling wachten op het plannen van een afspraak voor polikliniekbezoek of diagnostiek.
Artikel 2. Doel van de regeling
Deze regeling beoogt wachttijden voor electieve medisch-specialistische zorg, onderverdeeld in wachttijden voor behandeling, polikliniekbezoek en diagnostiek, per (sub)specialisme op een eenduidige en toegankelijke manier inzichtelijk te maken voor zowel patiënten als zorgverzekeraars. Het periodiek aanleveren van wachttijden door instellingen die onder de reikwijdte van deze regeling vallen is niet vrijblijvend, maar heeft een verplicht karakter. In de regeling wordt nader uitgewerkt aan welke verplichtingen instellingen moeten voldoen en welke methodiek zij moeten hanteren om de wachttijden te berekenen.
Artikel 3. Reikwijdte
Deze regeling is van toepassing op instellingen die:
- a. geneeskundige zorg als bedoeld in artikel 2.4, eerste lid, van het Besluit zorgverzekering (Bzv) leveren, voor zover deze omvat zorg zoals medisch-specialisten die plegen te bieden;
- b. mondzorg als bedoeld in artikel 2.7 van het Bzv leveren, voor zo ver deze omvat gespecialiseerde mondzorg zoals kaakchirurgen die plegen te bieden.
Deze regeling is niet van toepassing op abortusklinieken als bedoeld in artikel 1 van de Wet afbreking zwangerschap.
Artikel 4. Aanleveren wachttijden: verplichtingen
Een instelling levert eens in de twee weken op de peildatum, uiterlijk om 23.59 uur, voor elke locatie een overzicht met de wachttijden voor behandeling, polikliniekbezoek en diagnostiek aan via het Zorgbeeldportaal2https://zorgbeeld.nza.nl.
De aanleververplichting genoemd in het vorige lid geldt niet voor:
- a. spoedafspraken voor behandeling, polikliniekbezoek of diagnostiek;
- b. herhaalconsulten voor polikliniekbezoeken.
Aanlevering van wachttijden voor behandeling blijft achterwege, indien er op de peildatum voor een behandeling op basis van de weergaven in bijlage 1, behorend bij deze regeling, minder dan 5 waarnemingen (van de rekenkundige wachttijd) zijn.
De instelling verstrekt op eerste verzoek de wachttijden bedoeld in het eerste lid mondeling of schriftelijk aan eenieder die daarom verzoekt.
Het aanleveren van de wachttijd voor behandeling geschiedt voor de behandelingen, weergegeven in bijlage 1, behorend bij deze regeling. In deze bijlage 2 is per behandeling aangegeven welke (kenmerkende) zorgactiviteiten gebruikt kunnen worden bij de vaststelling van de wachttijd voor een behandeling.
Het aanleveren van de wachttijd voor polikliniekbezoek geschiedt op het niveau van de specialismen, weergegeven met een cijfer in bijlage 1 bij deze regeling, voor zo ver deze specialismen binnen de polikliniek operationeel zijn. Instellingen die poliklinieken hebben georganiseerd op basis van sub-specialismen of specifieke zorgvragen, weergegeven met een letter in bijlage 1 bij deze regeling, leveren daarnaast de wachttijden op het niveau van deze onderdelen aan.
Het aanleveren van de wachttijd voor diagnostiek geschiedt voor de diagnostische methoden of technieken, weergegeven in bijlage 1 behorend bij deze regeling.
Artikel 5. Aanleveren wachttijden: methodiek
De wachttijden die op grond van deze regeling worden aangeleverd, worden uitgedrukt in kalenderdagen.
De peildatum voor de aanlevering is iedere dinsdag van de even weeknummers. Aanlevering geschiedt dus één keer per twee weken.
De methodiek om de wachttijden voor behandeling vast te stellen, luidt als volgt:
- a. in het digitale agendasysteem van de instelling wordt op de peildatum uiterlijk om 23:59 uur, op basis van de weergaven in bijlage 1 van iedere geplande afspraak voor een behandeling de rekenkundige wachttijd vastgesteld.
- b. bij het vaststellen van de rekenkundige wachttijd van iedere uitstaande afspraak bedoeld onder a gaat het om afspraken in de toekomst tot een maximum van twee maanden, gerekend vanaf de peildatum.
- c. vervolgens wordt, op basis van de weergaven in bijlage 1, de mediaan van het totaal aantal waarnemingen voor een behandeling bepaald.
- d. de uitkomst bij c is de wachttijd voor een behandeling, uitgedrukt in kalenderdagen, die op grond van artikel 4 moet worden aangeleverd.
De methodiek om de wachttijden voor polikliniekbezoek of diagnostiek vast te stellen, luidt als volgt:
- a. op de peildatum, uiterlijk om 23.59 uur, stelt de instelling ten behoeve van een denkbeeldige patiënt het aantal kalenderdagen vast tussen de peildatum en de datum die de derde mogelijkheid in haar digitale agendasysteem weergeeft waarop die patiënt voor polikliniekbezoek of diagnostiek terecht zou kunnen. Het bepalen van de derde mogelijkheid in de agenda gebeurt, voor zo ver sprake is van een wachtlijst, met inachtneming van (de patiënten op) die wachtlijst.
- b. de vaststelling onder a geschiedt op basis van de weergaven in bijlage 1 bij deze regeling.
- c. de uitkomst van de vaststelling bij a is de wachttijd voor polikliniekbezoek, respectievelijk diagnostiek, uitgedrukt in kalenderdagen, die op grond van artikel 4 moet worden aangeleverd.
Artikel 6. Informatieplicht wachtlijstbemiddeling
Een instelling publiceert voor elke locatie de volgende tekst op haar website:
‘Wanneer u de wachttijd te lang vindt, kunt u altijd contact met ons opnemen, of uw zorgverzekeraar vragen om wachtlijstbemiddeling. Uw zorgverzekeraar kan u hierin ondersteunen, zodat u mogelijk sneller geholpen kunt worden. De maximaal aanvaardbare wachttijd die door zorgaanbieders en zorgverzekeraars gezamenlijk is overeengekomen (de Treeknorm) bedraagt voor de toegang tot de polikliniek en diagnostiek 4 weken. Voor behandeling is de maximaal aanvaardbare wachttijd 7 weken.’ 3 Zie ook de NZa-beleidsregel ‘Toezichtkader zorgplicht zorgverzekeraars Zvw’ (TH/BR-025).
In aanvulling op het eerste lid geldt, dat een instelling de patiënt mondeling of schriftelijk informeert over de mogelijkheid van wachtlijstbemiddeling door diens zorgverzekeraar, indien haar wachttijden voor behandeling, polikliniekbezoek of diagnostiek de Treeknorm overschrijden.
Artikel 7. Intrekking oude regeling
De regeling ‘Aanleveren wachttijden medisch-specialistische zorg’, met kenmerk NR/REG-2315, wordt ingetrokken.
Artikel 8. Overgangsbepaling
Tenzij in de voorliggende regeling (NR/REG-2421) anders is bepaald, blijft de regeling ‘Aanleveren wachttijden medisch-specialistische zorg’, met kenmerk NR/REG-2127 en NR/REG-2315, van toepassing op gedragingen (handelen en nalaten) van zorgaanbieders die onder de werkingssfeer van die regeling vielen en die zijn aangevangen – en al dan niet beëindigd – in de periode dat die regeling gold.
Artikel 9. Inwerkingtreding, publicatie en citeerregel
Deze regeling treedt in werking met ingang van 1 januari 2024.
Ingevolge artikel 5, aanhef en onder d, van de Bekendmakingswet, zal deze regeling met toelichting in de Staatscourant worden geplaatst.
De regeling, inclusief toelichting en bijlage, ligt ter inzage bij de NZa en is te raadplegen op www.nza.nl.
Deze regeling wordt aangehaald als: ‘Regeling aanleveren wachttijden medisch-specialistische zorg’.
Bijlage 1
Gepubliceerd op www.nza.nl.
De raadpleging van dit document komt niet in de plaats van het lezen van het oorspronkelijke Staatsblad of de Staatscourant. Wij aanvaarden geen aansprakelijkheid voor eventuele onnauwkeurigheden die voortvloeien uit de omzetting van het origineel naar dit formaat.