Beleidsregel zintuiglijk gehandicaptenzorg

Type ZBO-regeling
Publication 2026-01-01
State In force
Source BWB
artikelen 7
Wijzigingsgeschiedenis JSON API

Grondslag

Gelet op artikel 57, eerste lid, onderdelen b en c, van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg), stelt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) beleidsregels vast met betrekking tot het uitoefenen van de bevoegdheid om tarieven en prestatiebeschrijvingen vast te stellen.

Gelet op artikel 52, aanhef en onderdeel e, van de Wmg, worden tarieven die uit de voorliggende beleidsregel voortvloeien ambtshalve vastgesteld door de NZa.

Gelet op artikel 59, onderdeel a, van de Wmg heeft de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) met brief van 14 juli 2014, met kenmerk 642422-123511-MC, ten behoeve van de voorliggende beleidsregel een aanwijzing op grond van artikel 7 Wmg, aan de NZa gegeven.

Artikel 1. Begripsbepalingen

In deze beleidsregel wordt verstaan onder:

Hieronder staan de definities van de begrippen die gehanteerd worden in deze beleidsregel uitgelegd. Waar van toepassing voor een specifieke sector is dit geduid bij het begrip.

Artikel 2. Doel van de beleidsregel

Het doel van deze beleidsregel is om vast te leggen op welke wijze de NZa gebruik maakt van haar bevoegdheid om tarieven en prestatiebeschrijvingen vast te stellen op het gebied van zintuiglijk gehandicaptenzorg.

Artikel 3. Reikwijdte

Deze beleidsregel is van toepassing op zintuiglijk gehandicaptenzorg als omschreven bij of krachtens de Zorgverzekeringswet (Zvw).

Voor zover geen sprake is van zorg als omschreven in de vorige zin, is deze beleidsregel van toepassing op handelingen1Het betreft hier de handelingen bedoeld in artikel 1, onderdeel b, onder 2o, van de Wmg. of werkzaamheden2Het betreft hier de werkzaamheden bedoeld in artikel 2, aanhef en eerste lid, onderdeel c, van het Besluit uitbreiding en beperking werkingssfeer Wmg. op het terrein van zintuiglijk gehandicaptenzorg, uitgevoerd door of onder verantwoordelijkheid van personen, ingeschreven in een register als bedoeld in artikel 3, van de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG) of door personen als bedoeld in artikel 34 van de Wet BIG.

Artikel 4. Prestaties zintuiglijk gehandicaptenzorg

De prestaties zijn onderverdeeld in:

Let op: bij het leveren van prestaties en het declareren van tarieven zintuiglijk gehandicaptenzorg, moet ook rekening gehouden worden met de Regeling zintuiglijk gehandicaptenzorg en de toelichting bij de beleidsregel.

Prestaties zorg in verband met een visuele beperking

Code Prestaties Prestaties Declarabele eenheid
V11 Kind/ jeugd Behandeling Direct uur
V12 Kind/ jeugd Diagnostiek Direct uur
V13 Kind/ jeugd Verdiepende diagnostiek Direct uur
V14 Kind/ jeugd Uitgebreide behandeling Direct uur
V21 Volwassenen Behandeling Direct uur
V22 Volwassenen Diagnostiek Direct uur
V23 Volwassenen Verdiepende diagnostiek Direct uur
V24 Volwassenen Uitgebreide behandeling Direct uur
V31 Verblijf Observatie met verblijf Week
V32 Verblijf Intensieve behandeling met verblijf Week
V33 Verblijf Verblijf in verband met behandeling voor kinderen, jeugdigen en jongvolwassenen t/m 25 jaar als medisch noodzakelijk onderdeel van de intensieve revalidatie Dag
V41 IVB Intermitterende visuele behandeling Direct uur
V51 VEC Visuele expert consultatie Traject
V52 VEC Uitgebreide visuele expert consultatie Traject
V60 Reistoeslag (voor prestaties V11 t/m V41) Reistoeslag (voor prestaties V11 t/m V41) Contact

V11 / V21 Behandeling

Beschrijving

Behandeling van cliënten waarvan het visueel functioneren bekend is en waarbij belemmerende en persoonlijke factoren géén rol spelen in de behandeling. Er wordt géén psychologische en/of psychosociale behandeling geleverd. De vragen doen zich over het algemeen voor ten gevolge van (kleine) wijzigingen in de omgeving van de cliënt danwel een verandering in de fase van ontwikkeling waarin de cliënt zich bevindt. Omdat het visueel functioneren bekend is, is er alleen diagnostiek nodig die gericht is op de hulpvraag binnen het betreffende ICF-domein.

Voorwaarden

V12 / V22 Diagnostiek

Beschrijving

Diagnostiek die nodig is om duidelijkheid te verkrijgen over het visueel functioneren van cliënten met een visuele beperking.

Voorwaarden

V13 / V23 Verdiepende diagnostiek

Beschrijving

Verdiepende diagnostiek bij cliënten met belemmerende en persoonlijke factoren die nodig is om zowel de visuele, (neuro)psychische en sociale functies alsmede het functioneren hierop en/of de mogelijkheden tot activiteiten en participatie van de cliënt in kaart te brengen en te vertalen naar een behandelplan. Het betreft hier de functionele- en handelingsdiagnostiek.

Voorwaarden

V14 / V24 Uitgebreide behandeling

Beschrijving

Uitgebreide behandeling waar belemmerende factoren meespelen richt zich op dezelfde soort behandeldoelstellingen als behandeling waar deze niet meespelen. Aanvullend kan de uitgebreide behandeling zich ook richten op de mentale functies. De aanpak ten bate van het bereiken van de doelstellingen verschilt omdat er rekening gehouden moet worden met belemmerende factoren en bijkomende problematiek.

Voorwaarden

Behandeling die wordt geleverd terwijl de cliënt verblijft bij een zorgaanbieder vanwege een medische noodzaak

V31 Observatie met verblijf

Beschrijving

De visuele functies, externe en persoonlijke factoren, de mogelijkheden tot activiteiten en participatie worden tijdens het verblijf in kaart gebracht en met de cliënt vertaald in een behandelplan op basis waarvan gestart kan worden met:

Voorwaarden

V32 Intensieve behandeling met verblijf

Beschrijving

De visuele functies, de eventuele bijkomende problematiek en belemmerende factoren zijn bekend. Deze factoren hebben een belemmerende invloed op het verloop van de behandeling. De mogelijkheden tot activiteiten en participatie zijn in kaart gebracht.

Het bereiken van de behandeldoelstellingen vraagt een multidisciplinaire aanpak van drie tot en met vijf dagen verblijf per week, waarin systematisch en in samenhang gewerkt wordt aan het realiseren van de doelstellingen. Per 6 weken wordt in een multidisciplinair overleg met de cliënt, de voortgang in de behandeling doorgenomen en worden vervolgstappen bepaald.

Voorwaarden

V33 Verblijf in verband met behandeling voor kinderen, jeugdigen en jongvolwassenen t/m 25 jaar als medisch noodzakelijk onderdeel van de intensieve revalidatie

Beschrijving

Medisch noodzakelijk verblijf in verband met (intensieve) revalidatie voor kinderen en jeugdigen en jongvolwassenen t/m 25 jaar.

De zorg is gericht op kinderen, jongeren en jongvolwassenen met een visuele beperking die kampen met bijkomende problematiek, zoals psychosociale- of gedragsproblemen of een lichtelijke verstandelijke beperking. Behandeling in een omgeving anders dan de thuissituatie is medisch noodzakelijk.

De behandeling (V11 t/m V14 of V21 t/m V24) die tijdens het verblijf V33 wordt geleverd, is gericht op het aanleren van vaardigheden voor het dagelijks leven, door het aanleren van compenserende vaardigheden. De behandeling is hoog intensief en wordt in het behandelprogramma verweven. Het verblijf waarborgt de continuïteit van de revalidatie en komt daarmee de effectiviteit van de behandeling ten goede. Het verblijf is daarom onlosmakelijk en medisch randvoorwaardelijk verbonden met de behandeling en de behandeldoelen die worden gesteld tijdens de (intensieve) revalidatie.

Het verblijf is onlosmakelijk verbonden met de behandeling en moet gezien worden als een totaalpakket. Vaardigheden voor dagelijkse activiteiten worden aangeleerd. Daarbij wordt hulp verleend op het gebied van sociaal-emotionele vraagstukken en wordt er hulp gegeven bij het trainen van de zelfredzaamheid voor het dagelijks leven. Er wordt rekening gehouden met de levensfase van de cliënt in combinatie met de aandoeningsspecifieke kenmerken van een visuele beperking met bijkomende problematiek, waardoor er sprake is van meer noodzakelijke zorg dan in een vergelijkbare situatie waarbij verblijf alleen om een hotelmatige functie gaat.

Het bereiken van de behandeldoelstellingen vraagt een multidisciplinaire aanpak, waarin systematisch en in samenhang gewerkt wordt aan het realiseren van de doelstellingen. Na 6 weken wordt in een multidisciplinair overleg met de cliënt en eventueel zijn systeem, de voortgang in de behandeling doorgenomen en worden vervolgstappen bepaald.

Voorwaarden

Intermitterende visuele behandeling

V41 Intermitterende visuele behandeling

Beschrijving

Intermitterende behandeling wordt altijd gecombineerd met andere zorg, waaronder specialistische begeleiding3Conform ‘Overeenkomst Landelijke Inkoopafspraken Specialistische Ondersteuning Wmo ZG 2019–2020’. welke wordt geleverd vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). De begeleiding en behandeling gaan hand in hand. De begeleiding is gericht op het behoud van zelfstandigheid en het voorkomen of beperken van isolement en overlast. De behandeling heeft een intermitterend karakter en zorgt ervoor dat de cliënt zelfstandig kan blijven wonen en functioneren. Waar mogelijk wordt de zelfstandigheid vergroot. Verdere achteruitgang, maatschappelijk ontsporen en overlast worden voorkomen en de cliënt kan uit een (gedwongen) intramurale setting worden gehouden. Het gevoel van veiligheid en de draagkracht van de cliënt (opgebouwd via specialistische begeleiding in de Wmo) is voldoende om in combinatie daarmee te starten met behandeling. De reguliere begeleiding- en behandelaanpak die nodig is voor de behandeling van de bijkomende problematiek kan niet toegepast worden vanwege de visuele beperking. Omdat de reguliere compensatiemogelijkheden voor deze problematiek vanwege de visuele beperkingen niet gebruikt kunnen worden door cliënt, is deze extra kwetsbaar.

Voorwaarden

Visuele expert consultatie (VEC)

V51 Visuele expert consultatie (VEC)

Beschrijving

Op advies van een behandeld arts van een cliënt duidelijkheid verkrijgen over het visueel functioneren als gevolg van de vastgestelde visuele problematiek, de mogelijkheden tot activiteiten en participatie van de cliënt en de invloed van bijkomende problematiek en belemmerende factoren voor de cliënt en de zorgaanbieder waarvan hij Wlz-zorg ontvangt.

De visuele functies, de bijkomende problematiek en belemmerende factoren worden in kaart gebracht en vertaald in een advies over:

Voorwaarden

V52 Uitgebreide visuele expert consultatie

Beschrijving

Door bijkomende problematiek op functieniveau en/of belemmerende externe en/of persoonlijke factoren is verdiepende diagnostiek nodig om het visueel functioneren van en/of de mogelijkheden tot activiteiten en participatie van de cliënt in kaart te brengen en te vertalen naar een behandelplan. Daarnaast zijn er vragen over in welke mate het gedrag van de cliënt voortkomt uit een niet/verkeerd begrepen bekende visuele beperking. Op advies van de behandelend arts van de cliënt vraagt de cliënt om inzicht in de visuele functies en/of het geven van advies over de impact hiervan aan de cliënt en de zorgaanbieder waarvan hij Wlz-zorg ontvangt.

De visuele functies, de bijkomende problematiek en belemmerende factoren worden in kaart gebracht inclusief een interpretatie van het gedrag van de cliënt in het licht van de bevindingen, de bevindingen worden vertaald in een advies over:

Voorwaarden

Prestatiestructuur zorg in verband met een auditieve beperking en zorg in verband met een communicatieve beperking als gevolg van een taalontwikkelingsstoornis

Code Prestaties Prestaties Prestaties Prestaties Declarabele eenheid
AC10 Intake en zorgtoewijzing (voorafgaand aan prestaties AC21 t/m AC42) Intake en zorgtoewijzing (voorafgaand aan prestaties AC21 t/m AC42) Intake en zorgtoewijzing (voorafgaand aan prestaties AC21 t/m AC42) Intake en zorgtoewijzing (voorafgaand aan prestaties AC21 t/m AC42) Direct uur
AC21 0 t/m 4 jaar Doof/ slecht-horend Behandeling individueel excl. groep Behandeling individueel excl. groep 28 dagen
AC22 0 t/m 4 jaar Doof/ slecht-horend Behandeling individueel incl. groep Behandeling individueel incl. groep 28 dagen
AC31 0 t/m 4 jaar Taal ontwikkelingsstoornis Behandeling individueel excl. groep Behandeling individueel excl. groep 28 dagen
AC32 0 t/m 4 jaar Taal ontwikkelingsstoornis Behandeling individueel incl. groep Behandeling individueel incl. groep 28 dagen
AC33 0 t/m 4 jaar Taal ontwikkelingsstoornis Behandeling individueel zonder groep Behandeling individueel zonder groep 28 dagen
AC41 vanaf 5 jaar Doof/ slechthorend vanaf 5 t/m 22 jaar-Taal ontwikkelingsstoornis Alle leeftijden DoofBlind, Auditief en/of communicatief Verstandelijk Beperkt Diagnostiek en behandelcoördinatie Direct uur
AC42 vanaf 5 jaar Doof/ slechthorend vanaf 5 t/m 22 jaar-Taal ontwikkelingsstoornis Alle leeftijden DoofBlind, Auditief en/of communicatief Verstandelijk Beperkt Behandeling Direct uur
AC50 Reistoeslag (voor prestaties AC10 t/m AC42) Reistoeslag (voor prestaties AC10 t/m AC42) Reistoeslag (voor prestaties AC10 t/m AC42) Reistoeslag (voor prestaties AC10 t/m AC42) Contact

Ten aanzien van de leeftijdsgrenzen vindt enige nuancering plaats bij het bepalen van de zorgbehoefte en de te leveren prestaties, waardoor leeftijdsgrenzen mogen worden overschreden.

Intake en zorgtoewijzing

AC10 Intake auditief/communicatief voorafgaand aan prestaties AC21 t/m AC42

Beschrijving

Het verzamelen van gegevens bij de aanmelding van een nieuwe cliënt, verduidelijken van de hulpvraag, het toewijzen van de cliënt aan een zorgprogramma en het verstrekken van informatie over de behandeling en de geldende regels en afspraken. Dit mede ter beoordeling of aan de zg-criteria wordt voldaan.

Voorwaarden

Jong kind (vanaf 0 – t/m 4 jaar) Doof en slechthorend (D/SH)

AC21 Doof/slechthorend jonge kind; kind en cliëntsysteem excl. groepszorg

Beschrijving

De zorg aan doof/slechthorende kinderen en het cliëntsysteem waarbij er geen sprake is geweest van behandeling in communicatieve groepssetting in de periode van 28 kalenderdagen. Deze prestatie kan worden afgewisseld met de prestatie AC22.

Voorwaarden

AC22 Doof/slechthorend jonge kind; kind en cliëntsysteem incl. groepszorg

Beschrijving

De zorg aan doof/slechthorende kinderen en het systeem waarbij er minimaal één keer sprake is geweest van behandeling in communicatieve groepssettingin de periode van 28 kalenderdagen. Deze prestatie kan worden afgewisseld met de prestatie AC21. Het tarief van deze prestatie is een bedrag per 28 kalenderdagen. De periode van 28 kalenderdagen begint te tellen vanaf het moment dat de cliënt behandeling (waaronder diagnostiek en behandelcoördinatie) ontvangt.

Voorwaarden

Jong kind (van 0 – t/m 4 jaar) met taalontwikkelingsstoornis (TOS)

AC31 Jonge kind met een taalontwikkelingsstoornis; kind en cliëntsysteem excl. groepszorg

Beschrijving

Er is sprake van een multidisciplinair geïntegreerd diagnose- en behandeltraject aan kinderen met een taalontwikkelingsstoornis en het systeem waarbij er geen sprake is geweest van behandeling in communicatieve groepssettingin de periode van 28 kalenderdagen. Naar verwachting wordt er in een andere fase van het zorgtraject wel zorg in een communicatieve groepssetting geleverd. Indien hier sprake van is, wordt de AC32 gedeclareerd. De behandeling is gericht op het stimuleren van de spraak- en taalontwikkeling, de sociaal-communicatieve vaardigheden en de sociaal-emotionele ontwikkeling van de cliënt, het verbeteren van de communicatie en interactie tussen cliënt en zijn omgeving. De behandeling richt zich ook op het versterken en coachen van het systeem van de cliënt ten einde binnen de eigen omgeving goed te kunnen aansluiten bij de ontwikkeling en de specifieke behoeften van de cliënt.

Voorwaarden

AC32 Jonge kind met een taalontwikkelingsstoornis; kind en cliëntsysteem incl. groepszorg

Beschrijving

Er is sprake van een multidisciplinair geïntegreerd diagnose- en behandeltraject aan kinderen met een taalontwikkelingsstoornis en het systeem waarbij er minimaal één keer sprake is geweest van behandeling in communicatieve groepssetting in de periode van 28 kalenderdagen. De behandeling is gericht op het stimuleren van de spraak- en taalontwikkeling, de sociaal-communicatieve vaardigheden en de sociaal-emotionele ontwikkeling van de cliënt, het verbeteren van de communicatie en interactie tussen cliënt en zijn omgeving. De behandeling richt zich ook op het versterken en coachen van het systeem van de cliënt ten einde binnen de eigen omgeving goed te kunnen aansluiten bij de ontwikkeling en de specifieke behoeften van de cliënt.

Voorwaarden

AC33 Jonge kind met een taalontwikkelingsstoornis; kind en systeem individueel waarbij gedurende het behandeltraject geen sprake is van groepszorg

Beschrijving

Er is sprake van een multidisciplinair geïntegreerd diagnose- en behandeltraject aan kinderen met een taalontwikkelingsstoornis en het systeem. Daarbij wordt de zorg individueel geleverd en is er in het gehele zorgtraject naar verwachting geen sprake van behandeling in communicatieve groepssetting. De behandeling is gericht op het stimuleren van de spraak- en taalontwikkeling, de sociaal-communicatieve vaardigheden en de sociaal-emotionele ontwikkeling van de cliënt, het verbeteren van de communicatie en interactie tussen cliënt en zijn omgeving. De behandeling richt zich ook op het versterken en coachen van het systeem van de cliënt ten einde binnen de eigen omgeving goed te kunnen aansluiten bij de ontwikkeling en de specifieke behoeften van de cliënt.

Voorwaarden

Zg zorg aan: Doofblinden, auditief en/of communicatief verstandelijke beperkten (alle leeftijden); Doven en slechthorenden vanaf 5 jaar; Cliënten met een taalontwikkelingsstoornis van 5 tot en met 22 jaar.

AC41 Diagnostiek en behandelcoördinatie

Beschrijving

Diagnostiek richt zich op:

Activiteiten op het gebied van diagnostiek bestaan uit – niet limitatief – afname van testen, observatie, dynamisch assessment. Dit alles inclusief uitwerking hiervan.

Behandelcoördinatie richt zich op:

Activiteiten op het gebied van behandelcoördinatie bestaan uit één of meerdere onderdelen:

Bovenstaande activiteiten zijn onderdeel van de prestatie, maar zijn alleen declarabel indien sprake is van directe tijd. Bij alle prestaties geldt dat alleen directe tijd declarabel is.

Indien er sprake is van behandeling met verblijf kan de prestatie AC41 in rekening gebracht worden.

Voorwaarden

AC42 Behandeling

Beschrijving

Behandeling bestaat uit één of meer van de volgende onderdelen:

Iedere zes maanden vindt multidisciplinair overleg (mdo)/ evaluatie van het behandelplan plaats om te beoordelen of de behandeling moeten worden bijgesteld (continueren, opschalen, afschalen of afronden). Indien er sprake is van behandeling met verblijf kan de prestatie AC42 in rekening gebracht worden.

Voorwaarden

Behandeling met verblijf (auditief/ communicatief)

Verblijf voor cliënten met een medische hulpvraag auditief/communicatief wordt geleverd onder de prestaties AC41 diagnostiek en behandelcoördinatie en/of AC42 behandeling. Er is sprake van verblijf als de cliënt ’s nachts in een instelling verblijft. Er kan sprake zijn van verblijf met of zonder intern dagprogramma.

Voorwaarden

V60/ AC50 Reistoeslag zorgverlener

Beschrijving

De reistoeslag zorgverlener bestaat uit een vergoeding voor de vervoerskosten en reistijd van een zorgverlener die behandeling levert aan een cliënt op een ander adres dan de locatie van de zorgaanbieder. De reistoeslag is vastgesteld op basis van een toeslag per cliëntcontact op een ander adres dan de locatie van de zorgaanbieder.

Voorwaarden

De levering van een (deel)prestatie of van een geheel van prestaties op het gebied van zintuiglijk gehandicaptenzorg door een zorgaanbieder in opdracht van een andere zorgaanbieder (visueel respectievelijk auditief/communicatief). De eerstgenoemde zorgaanbieder wordt in dit kader aangeduid als de ‘uitvoerende zorgaanbieder’. De laatstgenoemde zorgaanbieder wordt in dit kader aangeduid als de ‘opdrachtgevende zorgaanbieder’. Een auditief/communicatieve zorgaanbieder mag wel prestaties declareren naast een visuele zorgaanbieder en vice versa mits de geleverde zorg geen onderdeel is van de prestatie die door de opdracht-gevende aanbieder wordt geleverd.

Artikel 5. Tarieven

1.

Tariefsoort

Voor de prestaties zoals beschreven in artikel 4, lid 1 tot en met 4 gelden maximumtarieven.

Voor de prestatie onderlinge dienstverlening bestaat het maximumtarief uit het maximumtarief van de (deel)prestatie of van een geheel van prestaties op het gebied van zintuiglijk gehandicaptenzorg waarop de onderlinge dienstverlening betrekking heeft.

2.

Uitgangspunten maximumtarieven 2026

Aan de basis van de maximumtarieven 2026 van de prestaties van de zg liggen kostengegevens 2023 van alle zorgaanbieders die in 2023 extramurale zg hebben geleverd:

De totstandkoming van de maximumtarieven is beschreven in het ‘Verantwoordingsdocument Zintuigelijk Gehandicaptenzorg 2025’.

In de maximumtarieven is met de volgende zaken rekening gehouden:

Artikel 6. Intrekken oude beleidsregel

Gelijktijdig met de inwerkingtreding van deze beleidsregel wordt de Beleidsregel zintuiglijk gehandicaptenzorg, met kenmerk BR/REG-25146, ingetrokken.

Artikel 7. Toepasselijkheid voorafgaande beleidsregel, bekendmaking, inwerkingtreding, terugwerkende kracht en citeertitel

De Beleidsregel zintuiglijk gehandicaptenzorg, met kenmerk BR/REG-25146, blijft van toepassing op besluiten en aangelegenheden die hun grondslag vinden in die beleidsregel en die betrekking hebben op de periode waarvoor die beleidsregel gold.

Deze beleidsregel treedt in werking met ingang van 1 januari 2026.

Ingevolge artikel 5, aanhef en onder e, van de Bekendmakingswet, zal deze beleidsregel in de Staatscourant worden geplaatst.

De beleidsregel ligt ter inzage bij de NZa en is te raadplegen op www.nza.nl.

Deze beleidsregel wordt aangehaald als: Beleidsregel zintuiglijk gehandicaptenzorg.

De raadpleging van dit document komt niet in de plaats van het lezen van het oorspronkelijke Staatsblad of de Staatscourant. Wij aanvaarden geen aansprakelijkheid voor eventuele onnauwkeurigheden die voortvloeien uit de omzetting van het origineel naar dit formaat.

Deze tekst wordt gepubliceerd onder de eigen hergebruiksvoorwaarden van BWB, niet onder een licentie van Legalize of van het publieke domein. BWB
CC0 1.0 Universeel (publiek domein)