Verdrag inzake nucleaire veiligheid

Preambule

De Verdragsluitende Partijen,

Zich ervan bewust dat het voor de internationale gemeenschap van belang is ervoor te zorgen dat het gebruik van kernenergie veilig, goed gereguleerd en milieuverantwoord is;

De noodzaak opnieuw bevestigend van het blijven bevorderen van een hoog niveau van nucleaire veiligheid over de gehele wereld;

Opnieuw bevestigend dat de verantwoordelijkheid voor nucleaire veiligheid berust bij de Staat die rechtsmacht over een kerninstallatie heeft;

Geleid door de wens een doeltreffend nucleaire-veiligheidscultuur te bevorderen;

Beseffend dat ongevallen in kerninstallaties grensoverschrijdende gevolgen kunnen hebben;

Indachtig het Verdrag inzake de fysieke beveiliging van kernmateriaal (1979), het Verdrag inzake vroegtijdige kennisgeving van een nucleair ongeval (1986) en het Verdrag inzake de verlening van bijstand in het geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen (1986);

Het belang bevestigend van internationale samenwerking ter verbetering van de nucleaire veiligheid via bestaande bilaterale en multilaterale mechanismen en de totstandkoming van dit tot een inspanning verplichtende Verdrag;

Erkennend dat dit Verdrag de verplichting met zich meebrengt fundamentele veiligheidsbeginselen voor kerninstallaties toe te passen, en niet zozeer gedetailleerde veiligheidsnormen, en dat er internationaal vastgestelde richtlijnen met betrekking tot veiligheid bestaan, die van tijd tot tijd worden bijgewerkt en die derhalve als leidraad kunnen dienen met betrekking tot eigentijdse middelen om een hoog niveau van veiligheid te bereiken;

Bevestigend de noodzaak van een spoedige aanvang van de totstandbrenging van een internationaal verdrag inzake de veiligheid van het beheer van radioactief afval zodra het nog lopende proces van ontwikkeling van grondbeginselen voor de veiligheid van het afvalbeheer heeft geresulteerd in brede internationale overeenstemming;

Erkennend dat het nuttig is de technische werkzaamheden met betrekking tot de veiligheid van andere onderdelen van de splijtstofcyclus voort te zetten en dat deze werkzaamheden op den duur verdere ontwikkeling van bestaande of toekomstige internationale instrumenten kunnen vergemakkelijken;

Zijn het volgende overeengekomen:

HOOFDSTUK 1. DOELSTELLINGEN, BEGRIPSOMSCHRIJVINGEN EN WERKINGSSFEER

Artikel 1. Doelstellingen

De doelstellingen van dit Verdrag zijn de volgende:

• i. het bereiken en handhaven van een hoog niveau van nucleaire veiligheid over de gehele wereld door middel van verbetering van nationale maatregelen en internationale samenwerking, waaronder, indien van toepassing, technische samenwerking met betrekking tot veiligheid;

• ii. het instellen en in stand houden van doeltreffende bescherming tegen mogelijke stralingsrisico's in kerninstallaties, teneinde personen, de samenleving en het milieu te behoeden voor de schadelijke gevolgen van ioniserende straling uit die installaties;

• iii. het voorkomen van ongevallen met stralingsgevolgen en het beperken van de gevolgen, als dergelijke ongevallen zich toch voordoen.

Artikel 2. Begripsomschrijvingen

Voor de toepassing van dit Verdrag:

• i. betekent „kerninstallatie", voor elke Verdragsluitende Partij: een onder haar rechtsmacht vallende op land gevestigde civiele kerncentrale, met inbegrip van de voorzieningen voor opslag, handling en bewerking van radioactieve stoffen die zich op hetzelfde terrein bevinden en rechtstreeks verband houden met de bedrijfsvoering van de kerncentrale. Een dergelijke kerncentrale houdt op een kerninstallatie te zijn wanneer alle splijtstofelementen permanent uit de reactorkern zijn verwijderd en veilig zijn opgeslagen in overeenstemming met goedgekeurde procedures, en het regulerend lichaam zijn goedkeuring heeft gehecht aan een programma voor permanente buitenbedrijfstelling (met inbegrip van ontmanteling).

• ii. betekent „regulerend lichaam" voor elke Verdragsluitende Partij: één of meer lichamen waaraan door die Verdragsluitende Partij de wettelijke bevoegdheid is verleend vergunningen af te geven en de keuze van de vestigingsplaats, het ontwerp, de bouw, de inbedrijfstelling, de bedrijfsvoering of de buitenbedrijfstelling van kerninstallaties te reguleren;

• iii. wordt onder „vergunning" verstaan: een door het regulerend lichaam aan de aanvrager verleende machtiging, op grond waarvan deze de verantwoordelijkheid draagt voor de keuze van de vestigingsplaats, het ontwerp, de bouw, de inbedrijfstelling, de bedrijfsvoering of de buitenbedrijfstelling van een kerninstallatie.

Artikel 3. Werkingssfeer

Dit Verdrag is van toepassing op de veiligheid van kerninstallaties.

HOOFDSTUK 2. VERPLICHTINGEN

Algemene bepalingen a

Artikel 4. Uitvoeringsmaatregelen

Elke Verdragsluitende Partij treft binnen het kader van haar nationale recht de wetgevende, regelgevende en bestuurlijke maatregelen en andere voorzieningen die noodzakelijk zijn ter nakoming van haar verplichtingen ingevolge dit Verdrag.

Artikel 5. Rapportage

Elke Verdragsluitende Partij dient, ter toetsing, vóór elke in artikel 20 bedoelde vergadering een rapport in betreffende de maatregelen die zij heeft genomen ter nakoming van elk van de verplichtingen van dit Verdrag.

Artikel 6. Bestaande kerninstallaties

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om te waarborgen dat de veiligheid van kerninstallaties die bestaan op het tijdstip waarop dit Verdrag voor die Verdragsluitende Partij in werking treedt, zo spoedig mogelijk wordt getoetst. Wanneer zulks in het kader van dit Verdrag noodzakelijk is, draagt de Verdragsluitende Partij er zorg voor dat alle redelijkerwijs uitvoerbare verbeteringen zo snel mogelijk worden aangebracht ter vergroting van de veiligheid van de kerninstallatie. Indien bedoelde vergroting van de veiligheid niet kan worden verwezenlijkt, dienen plannen te worden uitgevoerd gericht op sluiting van de kerninstallatie zodra zulks praktisch mogelijk is. Bij de bepaling van het tijdstip van sluiting kan rekening worden gehouden met de gehele energiecontext en mogelijke alternatieven, alsmede met de sociale en economische gevolgen en de milieu-effecten.

Wet- en regelgeving b

Artikel 7. Wet- en regelgevend kader

• i. de totstandkoming van toepasselijke nationale veiligheidseisen en -voorschriften;

• ii. een vergunningenstelsel met betrekking tot kerninstallaties en een verbod op de bedrijfsvoering van een kerninstallatie zonder vergunning;

• iii. een stelsel van inspectie en beoordeling van kerninstallaties door het regulerende lichaam om zich te vergewissen van de naleving van de toepasselijke regelgeving en het bepaalde in de vergunningen;

• iv. de handhaving van de toepasselijke regelgeving en het bepaalde in de vergunningen, met inbegrip van opschorting, aanpassing of intrekking daarvan.

Artikel 8. Regulerend lichaam

Artikel 9. Verantwoordelijkheid van de vergunninghouder

Elke Verdragsluitende Partij draagt er zorg voor dat de hoofdverantwoordelijkheid voor de veiligheid van een kerninstallatie berust bij de houder van de desbetreffende vergunning en neemt passende maatregelen om te waarborgen dat iedere vergunninghouder zijn verantwoordelijkheid in acht neemt.

Algemene veiligheidsoverwegingen c

Artikel 10. Prioriteit aan veiligheid

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om te waarborgen dat alle organisaties die activiteiten verrichten die rechtstreeks verband houden met kerninstallaties, beleidslijnen uitzetten waarin de nodige prioriteit wordt gegeven aan nucleaire veiligheid.

Artikel 11. Financiële en personele middelen

Artikel 12. Menselijke factoren

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om te waarborgen dat de mogelijkheden en beperkingen van het menselijk handelen in aanmerking worden genomen gedurende de gehele levensduur van een kerninstallatie.

Artikel 13. Kwaliteitsborging

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om zeker te stellen dat er programma's voor kwaliteitsborging worden opgezet en uitgevoerd, teneinde zekerheid te bieden dat de gestelde eisen voor alle activiteiten die voor nucleaire veiligheid van belang zijn, gedurende de gehele levensduur van een kerninstallatie in acht worden genomen.

Artikel 14. Beoordeling en verificatie van de veiligheid

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om zeker te stellen dat:

• i. uitvoerige en stelselmatige beoordelingen van de veiligheid plaatsvinden vóór de bouw en inbedrijfstelling van een kerninstallatie en gedurende de gehele levensduur daarvan. Deze beoordelingen moeten degelijk onderbouwd zijn, later worden bijgewerkt aan de hand van de bij de bedrijfsvoering opgedane ervaring en belangrijke nieuwe gegevens betreffende de veiligheid, en worden getoetst door of vanwege het regulerend lichaam;

• ii. verificaties plaatsvinden door middel van analyse, bewaking, beproeving en inspectie teneinde erop toe te zien dat de fysieke toestand en de bedrijfsvoering van een kerninstallatie in overeenstemming blijven met het ontwerp, met de toepasselijke nationale veiligheidseisen en met de bedrijfslimieten en -voorwaarden.

Artikel 15. Stralenbescherming

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om zeker te stellen dat in alle bedrijfstoestanden de blootstelling van werknemers en het publiek aan ioniserende straling van een kerninstallatie zo gering blijft als redelijkerwijs mogelijk is en dat niemand wordt blootgesteld aan stralingsdoses die hoger liggen dan de geldende nationale dosislimieten.

Artikel 16. Voorbereiding op ongevallen

Bij elke nieuwe kerninstallatie dienen deze plannen te worden opgesteld en getest voordat bedrijfsvoering op boven door het regulerende lichaam goedgekeurd laag vermogen aanvangt.

Veiligheid van installaties d

Artikel 17. Keuze van de vestigingsplaats

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om te waarborgen dat de juiste procedures worden vastgelegd en uitgevoerd:

• i. om alle relevante met de plaats samenhangende factoren te evalueren die van invloed zouden kunnen zijn op de veiligheid van een kerninstallatie gedurende de geplande levensduur daarvan;

• ii. om alle eventuele effecten vanuit het oogpunt van veiligheid te evalueren die een geplande kerninstallatie zou kunnen hebben op personen, de samenleving en het milieu;

• iii. om, indien nodig, alle onder i. en ii. bedoelde relevante factoren opnieuw te evalueren, teneinde te garanderen dat de kerninstallatie vanuit het oogpunt van veiligheid aanvaardbaar blijft;

• iv. om Verdragsluitende Partijen in de nabijheid van een geplande kerninstallatie te raadplegen, voor zover zij gevolgen van de installatie zouden kunnen ondervinden, en desgewenst de nodige informatie te verstrekken aan die Verdragsluitende Partijen, teneinde hen in staat te stellen zelf eventuele effecten op hun eigen grondgebied van de kerninstallatie te evalueren en te beoordelen vanuit het oogpunt van veiligheid.

Artikel 18. Ontwerp en bouw

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om zeker te stellen dat:

• i. het ontwerp en de bouw van een kerninstallatie voorzien in verscheidene betrouwbare niveaus en wijzen van bescherming („defence in depth") tegen het vrijkomen van radioactieve stoffen, teneinde ongevallen te voorkomen en de gevolgen van het vrijkomen van radioactieve stoffen te beperken, als dergelijke ongevallen zich toch voordoen;

• ii. de technologieën die bij het ontwerp en de bouw van een kerninstallatie worden toegepast, beproefd zijn op grond van ervaring dan wel geschikt bevonden door middel van testen of analyse;

• iii. het ontwerp van een kerninstallatie een betrouwbare, stabiele en eenvoudige bedrijfsvoering mogelijk maakt, daarbij in het bijzonder menselijke factoren en de relatie mens-machine in aanmerking nemend.

Artikel 19. Bedrijfsvoering

Elke Verdragsluitende Partij neemt passende maatregelen om zeker te stellen dat:

• i. de eerste machtiging tot inbedrijfstelling van een kerninstallatie is gegrond op een deugdelijke veiligheidsanalyse en een inbedrijfstellingsprogramma waaruit blijkt dat de installatie, zoals deze is gebouwd, voldoet aan de ontwerp- en veiligheidseisen;

• ii. bedrijfslimieten en -voorwaarden voortvloeiende uit de veiligheidsanalyse, testen en de bij de bedrijfsvoering opgedane ervaring, worden vastgelegd en, zo nodig, herzien om de grenzen vast te stellen waarbinnen de bedrijfsvoering veilig is;

• iii. de bedrijfsvoering, het onderhoud, de inspectie en beproeving van een kerninstallatie geschieden in overeenstemming met goedgekeurde procedures;

• iv. procedures worden vastgesteld om te kunnen optreden bij voorzienbare bedrijfsvoorvallen en ongevalstoestanden;

• v. de noodzakelijke bouwkundige en technische ondersteuning op alle met de veiligheid verband houdende terreinen beschikbaar is gedurende de levensduur van een kerninstallatie;

• vi. voorvallen die van belang zijn voor de veiligheid, door de houder van de desbetreffende vergunning tijdig bij het regulerend lichaam worden gemeld;

• vii. programma's worden opgesteld voor het verzamelen en analyseren van gegevens over de bij de bedrijfsvoering opgedane ervaring, dat wordt gehandeld naar de verkregen resultaten en de getrokken conclusies, en dat gebruik wordt gemaakt van bestaande mechanismen om belangrijke ervaring te delen met internationale instellingen en met andere vergunninghouders en regulerende lichamen;

• viii. het ontstaan van radioactief afval bij de bedrijfsvoering van een kerninstallatie, zowel qua activiteit als qua volume voor het desbetreffende proces zo beperkt als praktisch mogelijk wordt gehouden, en dat bij de noodzakelijke handling, bewerking en opslag van bestraalde splijtstof en afval welke rechtstreeks verband houden met de bedrijfsvoering en zich op hetzelfde terrein bevinden als de kerninstallatie, rekening wordt gehouden met conditionering en opberging.

HOOFDSTUK 3. VERGADERINGEN VAN DE VERDRAGSLUITENDE PARTIJEN

Artikel 20. Toetsingsvergaderingen

Artikel 21. Tijdschema