LegalizeUstawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach
Rozdział 1. Przepisy ogólne
Art. 1.
Celem ustawy jest zapewnienie jednolitości miar i wymaganej dokładności pomiarów wielkości fizycznych w Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 2.
Ustawa reguluje zagadnienia:
1) legalnych jednostek miar i państwowych wzorców jednostek miar,
2) prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych,
3) kompetencji i zadań organów administracji rządowej właściwych w sprawach miar, zwanych dalej „organami administracji miar”,
4) sprawowania nadzoru nad wykonywaniem przepisów ustawy.
W sprawach nieokreślonych w niniejszej ustawie, dotyczących przyrządów pomiarowych, stosuje się przepisy regulujące zagadnienia oceny zgodności wyrobów oraz akredytacji, zawarte w ustawie z dnia 28 kwietnia 2000 r. o systemie oceny zgodności, akredytacji oraz zmianie niektórych ustaw , zwanej dalej „ustawą o ocenie zgodności”.
Art. 3.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia i organizację działalności w celu zapewnienia jednolitości miar i dokładności pomiarów związanych z obronnością i bezpieczeństwem państwa, z uwzględnieniem wymagań dotyczących:
1) procedur pomiarowych,
2) prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych,
3) odniesienia do państwowych wzorców jednostek miar,
4) realizacji zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Art. 4.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) legalna jednostka miary - jednostkę miary, której stosowanie jest nakazane lub dozwolone przepisem prawnym,
2) wzorzec jednostki miary - przyrząd pomiarowy przeznaczony do zdefiniowania, zrealizowania, zachowania lub odtwarzania jednostki miary albo jednej lub wielu wartości danej wielkości fizycznej i służący jako odniesienie,
3) państwowy wzorzec jednostki miary - wzorzec jednostki miary uznany urzędowo w Rzeczypospolitej Polskiej za podstawę do przypisywania wartości innym wzorcom jednostki miary danej wielkości fizycznej,
4) Międzynarodowy Układ Jednostek Miar (SI) - spójny układ jednostek miar, przyjęty i zalecany przez Generalną Konferencję Miar,
5) przyrząd pomiarowy - urządzenie, układ pomiarowy lub jego elementy, przeznaczone do wykonania pomiarów samodzielnie lub w połączeniu z jednym lub wieloma urządzeniami dodatkowymi; wzorce miary i materiały odniesienia są traktowane jako przyrządy pomiarowe,
6) wzorzec miary - urządzenie przeznaczone do odtwarzania lub dostarczania jednej lub wielu znanych wartości danej wielkości fizycznej w sposób niezmienny podczas jego stosowania,
7) materiał odniesienia - materiał lub substancję, których jedna lub więcej wartości ich właściwości są dostatecznie jednorodne i określone w stopniu umożliwiającym stosowanie do wzorcowania przyrządu pomiarowego, oceny metody pomiarowej lub przypisania wartości właściwościom innych materiałów,
8) wymagania metrologiczne - wymagania zasadnicze i szczegółowe, którym musi odpowiadać przyrząd pomiarowy, zdefiniowane we właściwych przepisach,
9) prawna kontrola metrologiczna - działanie zmierzające do wykazania, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania metrologiczne określone we właściwych przepisach,
10) ocena zgodności - działanie zmierzające do wykazania, że należycie zidentyfikowany przyrząd pomiarowy lub proces jego wytwarzania jest zgodny z wymaganiami zasadniczymi i szczegółowymi, zdefiniowanymi we właściwych przepisach,
11) procedury oceny zgodności (moduły) - procedury w rozumieniu ustawy o ocenie zgodności, zdefiniowane we właściwych przepisach,
12) zatwierdzenie typu - wykazanie na podstawie wyników przeprowadzonych badań, że typ przyrządu pomiarowego spełnia wymagania metrologiczne określone we właściwych przepisach,
13) legalizacja - sprawdzenie, stwierdzenie i poświadczenie dowodem legalizacji, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania metrologiczne określone we właściwych przepisach; pojęcie to obejmuje:
legalizację pierwotną - legalizację przyrządu pomiarowego po raz pierwszy po wyprodukowaniu, przed wprowadzeniem go do obrotu lub użytkowania,
legalizację ponowną - każdą kolejną legalizację przyrządu pomiarowego,
legalizację jednostkową - legalizację pierwotną przyrządu pomiarowego w wykonaniu jednostkowym, skonstruowanego dla określonego, szczególnego zastosowania; obejmuje ona swoim zakresem badania wykonywane w ramach zatwierdzenia typu,
14) wzorcowanie - czynności ustalające relację między wartościami wielkości mierzonej wskazanymi przez przyrząd pomiarowy a odpowiednimi wartościami wielkości fizycznych, realizowanymi przez wzorzec jednostki miary,
15) wprowadzenie do obrotu - przekazanie przyrządu pomiarowego po raz pierwszy sprzedawcy bądź użytkownikowi przez producenta, jego przedstawiciela lub importera,
16) wprowadzenie do użytkowania - zastosowanie przyrządu pomiarowego po raz pierwszy do celu, dla którego jest on przeznaczony,
17) punkt legalizacyjny - miejsce wykonywania przez organy administracji miar czynności związanych z legalizacją dużej ilości określonych rodzajów przyrządów pomiarowych u producenta, importera albo u przedsiębiorcy dokonującego napraw lub instalacji.
Rozdział 2. Legalne jednostki miar i państwowe wzorce jednostek miar
Art. 5.
Legalnymi jednostkami miar są:
1) jednostki Międzynarodowego Układu Jednostek Miar (SI),
2) jednostki nienależące do Międzynarodowego Układu Jednostek Miar (SI), lecz dopuszczone do stosowania w drodze rozporządzenia Rady Ministrów,
oraz ich dziesiętne podwielokrotności i wielokrotności, przy uwzględnieniu zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia:
1) nazwy, definicje i oznaczenia,
2) przedrostki i ich oznaczenia przeznaczone do tworzenia dziesiętnych podwielokrotności i wielokrotności,
3) zasady pisowni oznaczeń
- jednostek miar, o których mowa w ust. 1, przy uwzględnieniu zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Art. 6.
Obowiązek stosowania legalnych jednostek miar dotyczy użytkowania przyrządów pomiarowych, wykonywania pomiarów i wyrażania wartości wielkości fizycznych w gospodarce, ochronie zdrowia i bezpieczeństwa publicznego oraz przy czynnościach o charakterze administracyjnym.
Jednostki miar inne niż określone w art. 5 mogą być stosowane w gospodarce w dziedzinach: transportu morskiego, lotniczego i kolejowego, na mocy porozumień międzynarodowych.
Art. 7.
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb uznawania wzorców jednostek miar za państwowe wzorce jednostek miar oraz niezbędną dokumentację wzorców, uwzględniając obowiązki jednostek organizacyjnych ubiegających się o uznanie wzorców za państwowe wzorce jednostek miar, jak również powiązanie tych wzorców z międzynarodowymi wzorcami jednostek miar lub wzorcami w innych krajach.
Rozdział 3. Prawna kontrola metrologiczna
Art. 8.
Prawnej kontroli metrologicznej podlegają przyrządy pomiarowe, stosowane:
1) w ochronie zdrowia, życia i środowiska,
2) w ochronie bezpieczeństwa i porządku publicznego,
3) w ochronie praw konsumenta,
4) przy pobieraniu opłat, podatków i niepodatkowych należności budżetowych oraz ustalaniu opustów, kar umownych, wynagrodzeń i odszkodowań, a także przy pobieraniu i ustalaniu podobnych należności i świadczeń,
5) przy dokonywaniu kontroli celnej,
6) w obrocie handlowym.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, przyrządy pomiarowe, o których mowa w ust. 1, z uwzględnieniem dziedzin pomiarowych oraz zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Prawna kontrola metrologiczna przed wprowadzeniem przyrządów pomiarowych do obrotu lub użytkowania wykonywana jest zgodnie z procedurami oceny zgodności (modułami), a w szczególności poprzez badania typu potwierdzone decyzją zatwierdzenia typu, legalizację pierwotną lub legalizację jednostkową, natomiast dla przyrządów pomiarowych będących w użytkowaniu - poprzez legalizację ponowną.
Warunkiem dopuszczenia przyrządów pomiarowych do legalizacji pierwotnej jest uzyskanie zatwierdzenia typu, z wyjątkiem przyrządów pomiarowych, o których mowa w art. 9 pkt 6.
Art. 9.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia:
1) warunki i tryb zgłaszania przyrządów pomiarowych do prawnej kontroli metrologicznej, ustalając w szczególności podmioty uprawnione do zgłaszania przyrządów pomiarowych, miejsce dokonywania kontroli metrologicznych, zakres badań oraz warunki techniczne użytkowania i wymaganą dokumentację, jak również obowiązki zgłaszającego,
2) szczegółowy tryb wykonywania prawnej kontroli metrologicznej, uwzględniający procedury oceny zgodności (moduły) dla określonych rodzajów przyrządów pomiarowych przed ich wprowadzeniem do obrotu lub użytkowania oraz sposób dokumentowania zatwierdzenia typu, okres ważności decyzji zatwierdzenia typu, jak również zasady wydawania decyzji zatwierdzenia typu ograniczonych: krótszym okresem ważności, liczbą przyrządów pomiarowych lub warunkami technicznymi ich użytkowania, a także warunki i tryb cofania decyzji zatwierdzenia typu,
3) wymagania metrologiczne, którym powinny odpowiadać przyrządy pomiarowe podlegające prawnej kontroli metrologicznej, uwzględniając rodzaje dowodów tej kontroli, a także warunki właściwego stosowania i warunki techniczne ich użytkowania,
4) wzory znaków zatwierdzenia typu, uwzględniając wymiary, kształt, datę nadania oraz miejsce ich umieszczenia,
5) wzory dowodów oceny zgodności i legalizacji ponownej, uwzględniając wymiary, kształt, datę nadania, miejsce umieszczenia oraz okresy ich ważności,
6) rodzaje przyrządów pomiarowych, które są legalizowane bez zatwierdzenia typu,
7) wymagania warunkujące udzielenie notyfikacji do dokonywania czynności oceny zgodności i wydanie upoważnień do legalizacji ponownej określonych rodzajów przyrządów pomiarowych, uwzględniając w szczególności wyposażenie techniczne i kwalifikacje personelu niezbędne do wykonywania tych zadań oraz do zapewnienia bezstronności formułowania ocen,
8) rodzaje przyrządów pomiarowych, które są naprawiane lub instalowane wyłącznie przez upoważnionych przedsiębiorców, dokonujących odpowiednio napraw lub instalacji, oraz stawiane im wymagania w zakresie posiadanego wyposażenia i kwalifikacji,
9) wartości podstawowych stałych fizycznych i liczbowe dane odniesienia dla właściwości substancji i materiałów
- przy uwzględnieniu zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Rozdział 4. Kompetencje i zadania organów administracji miar
Art. 10.
Organami administracji miar są:
1) Prezes Głównego Urzędu Miar, będący centralnym organem administracji rządowej, zwany dalej „Prezesem”,
2) dyrektorzy okręgowych urzędów miar, zwani dalej „dyrektorami”,
3) naczelnicy obwodowych urzędów miar, zwani dalej „naczelnikami”.
Art. 11.
Prezes wykonuje swoje zadania przy pomocy Głównego Urzędu Miar, zwanego dalej „Urzędem”.
Dyrektorzy i naczelnicy wykonują swoje zadania przy pomocy podległych im urzędów.
Art. 12.
Prezesa powołuje i odwołuje Prezes Rady Ministrów.
Wiceprezesów Urzędu powołuje i odwołuje Prezes Rady Ministrów na wniosek Prezesa.
Dyrektorów powołuje i odwołuje Prezes.
Naczelników powołuje i odwołuje Prezes na wniosek właściwego dyrektora.
Art. 13.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, tworzy i znosi okręgowe i obwodowe urzędy miar, a także określa ich obszar działania i siedziby, przy uwzględnieniu lokalnych potrzeb, rozwoju gospodarczego oraz tradycji poszczególnych województw i powiatów, jak również warunków ekonomicznych działania urzędów.
Art. 14.
Organizację Urzędu określi statut, nadany przez Prezesa Rady Ministrów w drodze rozporządzenia, a okręgowych urzędów miar - regulaminy nadane przez Prezesa, przy uwzględnieniu potrzeb gospodarki oraz możliwości kadrowych i finansowych urzędów.
Art. 15.
Urząd oraz okręgowe urzędy miar są jednostkami budżetowymi w rozumieniu ustawy o finansach publicznych.
Art. 16.
Do zakresu działania Prezesa w sprawach miar należy:
1) budowa, utrzymywanie i modernizacja państwowych wzorców jednostek miar, przechowywanych i stosowanych w Urzędzie, oraz prowadzenie prac rozwojowych w tym zakresie,
2) informowanie, w drodze obwieszczenia, o spełnieniu przez wzorce jednostek miar warunków określonych dla państwowych wzorców jednostek miar,
3) zapewnienie, w drodze porównań, powiązania państwowych wzorców jednostek miar z międzynarodowymi wzorcami jednostek miar lub wzorcami jednostek miar w innych krajach,
4) zapewnienie przekazywania wartości legalnych jednostek miar od państwowych wzorców jednostek miar do przyrządów pomiarowych,
5) sprawowanie nadzoru nad działalnością jednostek organizacyjnych i laboratoriów spoza administracji miar, będących właścicielami państwowych wzorców jednostek miar, utrzymujących i udostępniających te wzorce,
6) zatwierdzanie typów przyrządów pomiarowych na podstawie wyników przeprowadzonych badań i nadawanie znaków zatwierdzenia typu, w drodze decyzji, jak również cofanie decyzji zatwierdzenia typu,
7) wydawanie certyfikatów zgodności w ramach systemu Międzynarodowej Organizacji Metrologii Prawnej,
8) wykonywanie prawnej kontroli metrologicznej oraz uznawanie za równoważną prawnej kontroli metrologicznej w Rzeczypospolitej Polskiej odpowiedniej kontroli wykonanej przez właściwe zagraniczne instytucje metrologiczne,
9) udzielanie i cofanie, w drodze decyzji, notyfikacji do dokonywania czynności oceny zgodności lub upoważnień do legalizacji ponownej określonych rodzajów przyrządów pomiarowych po sprawdzeniu spełnienia wymagań, dotyczących w szczególności wyposażenia technicznego i kwalifikacji personelu, niezbędnych do wykonywania tych zadań oraz do zapewnienia bezstronności formułowania ocen,
10) udzielanie i cofanie, w drodze decyzji, upoważnień do wykonywania napraw lub instalacji określonych rodzajów przyrządów pomiarowych po sprawdzeniu spełnienia wymagań niezbędnych do wykonywania tych czynności,
11) sprawowanie nadzoru nad jednostkami, o których mowa w pkt 9 i 10, w zakresie działalności wynikającej z udzielonych im upoważnień,
12) reprezentowanie Rzeczypospolitej Polskiej w metrologicznych organizacjach międzynarodowych i regionalnych oraz współdziałanie z krajowymi i zagranicznymi instytucjami prowadzącymi działania w zakresie miar,
13) prowadzenie rejestru zatwierdzonych typów przyrządów pomiarowych,
14) wydawanie Dziennika Urzędowego Głównego Urzędu Miar,
15) wydawanie publikacji popularyzujących i promujących zagadnienia miar,
16) szkolenie specjalistyczne w dziedzinie miar,
17) przygotowywanie projektów rozporządzeń, wydawanych przez organy administracji rządowej, w sprawach należących do jego zakresu działania,
18) opiniowanie nadsyłanych do Urzędu projektów aktów prawnych,
19) inicjowanie prac legislacyjnych w sprawach miar,
20) inicjowanie prac normalizacyjnych w sprawach miar,
21) wykonywanie innych zadań przewidzianych w odrębnych ustawach lub powierzonych przez Prezesa Rady Ministrów.
Art. 17.
Prezes może, na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 4 pkt 17, w uzgodnieniu z właściwymi dyrektorami, tworzyć na czas określony punkty legalizacyjne, uwzględniając potrzeby gospodarki oraz możliwości organizacyjne i kadrowe urzędów.
Prezes może znosić punkty legalizacyjne, jeżeli stwierdzi niecelowość lub nieopłacalność ich utrzymywania, gdy wystąpią trudności kadrowe uniemożliwiające obsługę punktu lub gdy punkt przestanie spełniać wymagania określone przy jego utworzeniu.
Informacje o utworzeniu lub zniesieniu punktów legalizacyjnych są ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Głównego Urzędu Miar.
Art. 18.
Obwieszczenia Prezesa w sprawach, o których mowa w art. 16 pkt 2, 9 i 10, ogłaszane są w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” oraz przekazywane właściwym instytucjom i organizacjom zagranicznym, stosownie do wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Informacje w sprawach, o których mowa w art. 16 pkt 6, ogłaszane są w Dzienniku Urzędowym Głównego Urzędu Miar oraz przekazywane właściwym instytucjom i organizacjom zagranicznym, stosownie do wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Art. 19.
Urząd może wykonywać inne prace metrologiczne, zgodnie z kompetencjami i możliwościami technicznymi, w tym wzorcowanie i ekspertyzy przyrządów pomiarowych oraz czynności metrologiczne związane z kontrolą towarów paczkowanych, a także udzielać konsultacji i prowadzić doradztwo techniczne w zakresie doboru i stosowania przyrządów pomiarowych.
Art. 20.
Do zakresu działania dyrektorów i naczelników, stosownie do właściwości terytorialnej podległych im urzędów, należy:
1) badanie przyrządów pomiarowych w celu zapewnienia wykonania zadań, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, a w szczególności legalizacja przyrządów pomiarowych oraz czynności metrologiczne związane z kontrolą towarów paczkowanych,
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.