Ustawa z dnia 22 grudnia 2004 r. o handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazów cieplarnianych i innych substancji

Typ Ustawa
Ogłoszono 2004-12-22
Status expired
Wydawca SEJM
Źródło Dziennik Ustaw
Historia nowelizacji JSON API

Rozdział 1. Przepisy ogólne

Art. 1.

Ustawa określa zasady funkcjonowania systemu handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazów cieplarnianych i innych substancji, którego celem jest ograniczenie tych emisji w sposób opłacalny i ekonomicznie efektywny.

Art. 2.

Przepisów ustawy nie stosuje się do:

1) instalacji i ich części stosowanych wyłącznie do badania, rozwoju lub testowania nowych produktów lub procesów technologicznych;

2) instalacji znajdujących się na terenach zamkniętych, o których mowa w przepisach prawa geodezyjnego i kartograficznego.

Art. 3.

Ilekroć w ustawie jest mowa o:

1) ekwiwalencie - rozumie się przez to jeden megagram (1 Mg) dwutlenku węgla (CO2) lub ilość innego gazu cieplarnianego stanowiącą odpowiednik 1 Mg dwutlenku węgla, obliczoną z wykorzystaniem współczynników ocieplenia;

2) emisji - rozumie się przez to emisję w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska ;

3) emisji unikniętej - rozumie się przez to ilość substancji, jaka byłaby wprowadzona do powietrza w danym roku z instalacji stosowanych powszechnie do wytwarzania określonego produktu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a przez zastosowanie nowej instalacji, innego rozwiązania technicznego lub technologicznego lub innych surowców lub paliw nie została wprowadzona do powietrza;

4) emisji zredukowanej - rozumie się przez to ilość substancji, jaka nie została wprowadzona do powietrza w danym roku z instalacji istniejącej wskutek podjętych działań modernizacyjnych lub restrukturyzacyjnych mających na celu:

a)

obniżenie wielkości emisji przypadającej na jednostkę powstającego produktu lub jednostkę wykorzystywanego surowca, materiału lub paliwa w zakładzie, na którego terenie jest położona instalacja objęta systemem handlu uprawnieniami do emisji, lub

b)

obniżenie wielkości emisji w odniesieniu do średniej emisji z poprzedniego okresu, lub

c)

obniżenie wielkości emisji wskutek przejęcia przez inną instalację produkcji z instalacji zlikwidowanej;

5) gazach cieplarnianych - rozumie się przez to:

a)

dwutlenek węgla (CO2),

b)

metan (CH4),

c)

podtlenek azotu (N2O),

d)

fluoropochodne węglowodorów (HFCs),

e)

perfluoropochodne związki węgla (PFCs),

f)

sześciofluorek siarki (SF6);

6) instalacji - rozumie się przez to instalację w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska;

7) instalacji istniejącej - rozumie się przez to użytkowaną instalację, ujętą w krajowym planie rozdziału uprawnień do emisji;

8) instalacji nowej - rozumie się przez to instalację, która powinna być objęta systemem handlu uprawnieniami do emisji, a nie została ujęta w krajowym planie rozdziału uprawnień do emisji;

9) jednostce poświadczonej redukcji emisji - rozumie się przez to jednostkę emisji zredukowanej lub emisji unikniętej gazów cieplarnianych otrzymaną w wyniku realizacji projektu mechanizmu czystego rozwoju, wyrażoną jako ekwiwalent;

10) jednostce redukcji emisji - rozumie się przez to jednostkę emisji zredukowanej lub emisji unikniętej gazów cieplarnianych otrzymaną w wyniku realizacji projektu wspólnych wdrożeń, wyrażoną jako ekwiwalent;

11) państwach uprawnionych - rozumie się przez to Federację Rosyjską, Irlandię, Japonię, Kanadę, Konfederację Szwajcarską, Królestwo Belgii, Królestwo Danii, Królestwo Hiszpanii, Królestwo Niderlandów, Królestwo Norwegii, Królestwo Szwecji, Księstwo Liechtensteinu, Księstwo Monako, Nową Zelandię, Republikę Austrii, Republikę Bułgarii, Republikę Chorwacji, Republikę Czeską, Republikę Estońską, Republikę Federalną Niemiec, Republikę Finlandii, Republikę Francuską, Republikę Grecką, Republikę Islandii, Republikę Litewską, Republikę Łotewską, Republikę Portugalską, Republikę Słowacji, Republikę Słowenii, Republikę Węgierską, Republikę Włoską, Rumunię, Rzeczpospolitą Polską, Stany Zjednoczone Ameryki, Ukrainę, Wielkie Księstwo Luksemburga, Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Związek Australijski, Republikę Cypryjską i Republikę Malty;

12) projekcie wspólnych wdrożeń - rozumie się przez to działanie inwestycyjne realizowane przez państwo uprawnione na terytorium innego państwa uprawnionego, które ma na celu redukcję lub uniknięcie emisji gazów cieplarnianych;

13) projekcie mechanizmu czystego rozwoju - rozumie się przez to działanie inwestycyjne realizowane przez państwo uprawnione na terytorium państwa nieuprawnionego, które ma na celu redukcję lub uniknięcie emisji gazów cieplarnianych;

14) substancjach - rozumie się przez to pierwiastki chemiczne i związki chemiczne wprowadzane do powietrza, w szczególności gazy cieplarniane, dwutlenek siarki (SO2) i tlenki azotu (NOX), a także pyły;

15) uprawnieniu do emisji - rozumie się przez to uprawnienie do wprowadzania do powietrza w określonym czasie ekwiwalentu w przypadku gazów cieplarnianych lub 1 Mg jednej z pozostałych substancji, które może być sprzedane, przeniesione lub umorzone na zasadach określonych w ustawie;

16) wspólnotowym systemie handlu uprawnieniami do emisji - rozumie się przez to system, którym są objęte gazy cieplarniane, ustanowiony w ramach Wspólnoty Europejskiej;

17) krajowym systemie handlu uprawnieniami do emisji - rozumie się przez to system, którym są objęte substancje inne niż gazy cieplarniane, ustanowiony w Rzeczypospolitej Polskiej w celu ograniczenia emisji tych substancji;

18) zmianie w instalacji - rozumie się przez to zmianę w funkcjonowaniu lub rozbudowę instalacji, powodującą zmianę wielkości emisji z tej instalacji;

19) zezwoleniu - rozumie się przez to decyzję właściwego organu, upoważniającą prowadzącego instalację do uczestnictwa we wspólnotowym systemie handlu uprawnieniami do emisji lub w krajowym systemie handlu uprawnieniami do emisji, w której mogą być także przyznawane uprawnienia.

Art. 4.

Odwołania od decyzji wydanych przez starostę na podstawie przepisów ustawy wnosi się do wojewody.

Rozdział 2. System handlu uprawnieniami do emisji

Art. 5.
1.

System handlu uprawnieniami do emisji, zwany dalej „systemem”, składa się z:

1) wspólnotowego systemu handlu uprawnieniami do emisji;

2) krajowego systemu handlu uprawnieniami do emisji.

2.

System obejmuje instalacje, dla których przyznaje się uprawnienia do emisji, i instalacje, które są czasowo wykluczone z systemu.

3.

Nadzór nad systemem sprawuje minister właściwy do spraw środowiska.

Art. 6.

Minister właściwy do spraw środowiska, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki, kierując się potrzebą ograniczania emisji, określi, w drodze rozporządzenia:

1) rodzaje instalacji objętych systemem;

2) wartości progowe odniesione do zdolności produkcyjnych instalacji;

3) długość okresu rozliczeniowego w zależności od rodzaju substancji objętych systemem;

4) substancje objęte systemem w okresie rozliczeniowym;

5) współczynniki ocieplenia wykorzystywane do obliczania ekwiwalentu - dla wspólnotowego systemu handlu uprawnieniami do emisji.

Art. 7.
1.

Instalacja objęta krajowym systemem handlu uprawnieniami do emisji, na wniosek prowadzącego instalację, może zostać czasowo - na okres rozliczeniowy - wykluczona z tego systemu.

2.

Czasowe wykluczenie instalacji może nastąpić, jeżeli prowadzący instalację zobowiąże się, że wielkość emisji z tej instalacji nie przekroczy wielkości emisji wynikającej z liczby uprawnień do emisji, które byłyby dla niej przyznane w przypadku niewykluczenia jej z krajowego systemu handlu uprawnieniami do emisji.

3.

Czasowe wykluczenie instalacji następuje w drodze decyzji organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego lub pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, o których mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska.

4.

Do prowadzącego instalację, która została czasowo wykluczona, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące monitorowania i raportowania.

Art. 8.

Wniosek, o którym mowa w art. 7 ust. 1, powinien zawierać:

1) oznaczenie prowadzącego instalację, która ma być wykluczona, i jego adres zamieszkania lub siedziby;

2) określenie rodzaju instalacji, która ma być wykluczona;

3) określenie lokalizacji instalacji, która ma być wykluczona;

4) wykaz substancji, których dotyczy wykluczenie;

5) informację o wielkości dopuszczalnej emisji dla instalacji, która ma być wykluczona, wyrażonej w Mg/rok, określonej w pozwoleniu zintegrowanym albo pozwoleniu na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, o których mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska;

6) zobowiązanie się prowadzącego instalację, która ma być wykluczona, do nieprzekroczenia wielkości emisji wynikającej z liczby uprawnień do emisji, które byłyby przyznane dla tej instalacji w przypadku niewykluczenia jej z krajowego systemu handlu uprawnieniami do emisji.

Art. 9.
1.

Systemem administruje Krajowy Administrator Systemu Handlu Uprawnieniami do Emisji, zwany dalej „Krajowym Administratorem”.

2.

Do zadań Krajowego Administratora należy:

1) prowadzenie Krajowego Rejestru Uprawnień do Emisji;

2) prowadzenie bazy danych zawierającej informacje o instalacjach objętych systemem niezbędne do opracowania krajowego planu rozdziału uprawnień do emisji;

3) monitorowanie funkcjonowania systemu, w tym przeprowadzanie przeglądów, analiz i ocen jego funkcjonowania;

4) opracowywanie projektów krajowych planów rozdziału uprawnień do emisji;

5) udostępnianie projektów krajowych planów rozdziału uprawnień do emisji do konsultacji społecznych;

6) opracowywanie raportów dotyczących systemu;

7) monitorowanie działań związanych z realizacją projektów wspólnych wdrożeń i mechanizmu czystego rozwoju;

8) udzielanie wyjaśnień, opracowywanie materiałów informacyjnych oraz prowadzenie szkoleń dotyczących funkcjonowania systemu.

3.

Nadzór nad Krajowym Administratorem sprawuje minister właściwy do spraw środowiska.

4.

Minister właściwy do spraw środowiska, biorąc pod uwagę możliwość realizacji zadań, o których mowa w ust. 2, wyznacza, w drodze rozporządzenia, Krajowego Administratora.

Rozdział 3. Krajowy rejestr uprawnień do emisji

Art. 10.
1.

W Krajowym Rejestrze Uprawnień do Emisji, zwanym dalej „Krajowym Rejestrem”, są gromadzone informacje o:

1) zezwoleniach;

2) przyznanych uprawnieniach do emisji;

3) sprzedanych i przeniesionych uprawnieniach do emisji;

4) umorzonych uprawnieniach do emisji;

5) wielkościach dopuszczalnej emisji i emisji rzeczywistej.

2.

Krajowy Rejestr jest jawny. Przepisy art. 19 ust. 1 i ust. 4-5 oraz art. 20-24 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska stosuje się odpowiednio.

Art. 11.

Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, formę i układ Krajowego Rejestru oraz sposób jego prowadzenia, uwzględniając konieczność zapewnienia kompletności i przejrzystości informacji zawartych w tym rejestrze.

Art. 12.
1.

Prowadzący instalację objętą systemem jest obowiązany do uiszczenia opłaty w wysokości 450 zł za pierwszy wpis do Krajowego Rejestru w okresie rozliczeniowym.

2.

Opłatę, o której mowa w ust. 1, wnosi się na wyodrębniony rachunek bankowy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Art. 13.
1.

Prowadzący instalację jest obowiązany do przekazywania do Krajowego Rejestru informacji, o których mowa w art. 10 ust. 1, na formularzu.

2.

Do pierwszego formularza przekazywanego w danym okresie rozliczeniowym dołącza się dowód uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 12 ust. 1.

3.

Minister właściwy do spraw środowiska, kierując się potrzebą zapewnienia kompletności i przejrzystości informacji, określi, w drodze rozporządzenia, odrębnie dla wspólnotowego systemu handlu uprawnieniami do emisji i dla krajowego systemu handlu uprawnieniami do emisji, wzory formularzy oraz terminy i sposób ich przekazywania.

Rozdział 4. Krajowy plan rozdziału uprawnień do emisji

Art. 14.
1.

Rozdział uprawnień do emisji dla instalacji objętych systemem jest dokonywany w krajowym planie rozdziału uprawnień do emisji, zwanym dalej „krajowym planem”.

2.

Krajowy plan sporządza się oddzielnie dla krajowego systemu handlu uprawnieniami do emisji i dla wspólnotowego systemu handlu uprawnieniami do emisji.

3.

Krajowy plan sporządza się na każdy okres rozliczeniowy na podstawie informacji przekazanych przez prowadzących instalacje objęte systemem.

4.

Projekt krajowego planu opracowuje Krajowy Administrator.

Art. 15.
1.

W krajowym planie określa się:

1) całkowitą liczbę uprawnień do emisji do rozdziału w okresie rozliczeniowym;

2) całkowitą liczbę uprawnień do emisji dla poszczególnych rodzajów instalacji objętych systemem;

3) wykaz instalacji wraz z przyznaną dla nich liczbą uprawnień do emisji w okresie rozliczeniowym lub w poszczególnych latach tego okresu;

4) liczbę uprawnień do emisji, jakie w każdym roku okresu rozliczeniowego będą stanowić krajową rezerwę uprawnień do emisji:

a)

dla instalacji nowych lub instalacji, w których dokonano zmiany, na uzupełnienie uprawnień do emisji w związku z ponadplanowym wzrostem zapotrzebowania na te uprawnienia,

b)

w związku z przejęciem produkcji likwidowanych instalacji.

2.

W krajowym planie dla wspólnotowego systemu handlu uprawnieniami do emisji określa się także:

1) liczbę uprawnień do emisji, jakie w każdym roku okresu rozliczeniowego będą stanowić krajową rezerwę uprawnień do emisji na projekty wspólnych wdrożeń i mechanizmu czystego rozwoju;

2) liczbę jednostek poświadczonej redukcji emisji i jednostek redukcji emisji, które prowadzący instalacje może wykorzystać do rozliczenia rocznej emisji gazów cieplarnianych.

3.

Przy przyznawaniu uprawnień do emisji prowadzącemu instalację, uruchomioną po dniu wejścia w życie ustawy, uwzględnia się takie same relacje między wielkością emisji rzeczywistej a wielkością produkcji jak w dniu przekazania instalacji do eksploatacji. Zasada ta obowiązuje nie dłużej niż przez okres 15 lat od dnia przekazania instalacji do eksploatacji.

4.

Opracowując krajowy plan, bierze się pod uwagę:

1) polityki, strategie, plany lub programy dotyczące w szczególności przemysłu, energetyki, ochrony środowiska oraz rolnictwa i leśnictwa;

2) całkowitą emisję krajową oraz emisję z instalacji objętych systemem w okresie ostatnich 5 lat;

3) relacje wielkości emisji z instalacji do wielkości produkcji lub ilości wykorzystanych surowców, materiałów lub paliw;

4) wdrażane technologie efektywne z punktu widzenia ochrony środowiska oraz wytwarzania i wykorzystywania energii.

5.

W uzasadnieniu do krajowego planu podaje się:

1) kryteria rozdziału uprawnień do emisji między rodzaje instalacji i między instalacje tego samego rodzaju;

2) informacje o sposobie wykorzystania uwag i wniosków zgłoszonych w ramach konsultacji społecznych.

Art. 16.
1.

Prowadzący instalację objętą systemem jest obowiązany do przekazywania Krajowemu Administratorowi informacji, na których podstawie jest opracowywany krajowy plan.

2.

Minister właściwy do spraw środowiska, kierując się potrzebą prawidłowego opracowania krajowego planu, określi, w drodze rozporządzenia:

1) zakres,

2) termin składania,

3) sposób przekazywania, formę i układ

Art. 17.

Krajowy Administrator zapewnia możliwość zapoznania się społeczeństwa z projektem krajowego planu i wniesienia uwag. Przepisy art. 32 ust. 1 pkt 1 i 3 oraz ust. 2 i art. 36 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska stosuje się odpowiednio.

Art. 18.

Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.