Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 6 września 2017 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego w publicznych szkołach artystycznych

15) realizuje różne formy muzykowania zespołowego (np. zespoły gitarowe, akompaniament lub zespoły kameralne z udziałem innych instrumentów);

16) wykonuje utwory z różnych epok (od renesansu do muzyki współczesnej) i gatunków: miniatury instrumentalne, formy cykliczne w całości lub wybrane części, opracowane samodzielnie utwory dowolne oraz etiudy o zróżnicowanych problemach technicznych;

17) wykonuje z pamięci wybrane utwory;

18) wykonuje gamę C-dur oraz gamy krzyżykowe do czterech znaków - jednogłosowo, w tercjach i sekstach;

19) zna podstawowe akordy durowe i molowe w wyżej wymienionych tonacjach;

20) z pomocą nauczyciela planuje swoją pracę domową.

Uczeń:

1) uczestniczy w publicznych występach jako solista, kameralista lub akompaniator;

2) nawiązuje kreatywną współpracę z innymi wykonawcami;

3) jest otwarty i wrażliwy na potrzeby innych osób;

4) dokonuje krytycznej oceny swojej prezentacji;

5) aktywnie uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska jako wykonawca.

HARFA HACZYKOWA / PEDAŁOWA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija wrażliwość artystyczną oraz zainteresowania muzyczne przez uczęszczanie na koncerty i słuchanie muzyki z nagrań. Uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska.

Uczeń:

1) kształci prawidłową postawę przy instrumencie oraz posługiwanie się prawidłowym, naturalnym i swobodnym aparatem gry;

2) poznaje zasady strojenia i konserwacji instrumentu;

3) rozwija podstawy techniki instrumentalnej oraz wrażliwość na jakość dźwięku i intonację;

4) próbuje improwizować proste tematy melodyczne i grać ze słuchu.

Uczeń:

1) poznaje zasady notacji muzycznej oraz podstawowe terminy i pojęcia niezbędne do realizacji utworu muzycznego;

2) zdobywa podstawową wiedzę dotyczącą budowy i historii instrumentu.

Uczeń pod kierunkiem nauczyciela poznaje sposoby samodzielnej pracy w zakresie jej organizacji, kontroli i samooceny.

Uczeń kształci umiejętności koncentracji, zasad zachowania się na estradzie podczas występu, współpracy z innymi instrumentalistami w zespole, wspierając ich swoją wiedzą i wrażliwością artystyczną.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) muzykuje na instrumencie oraz rozwija swoją muzyczną wrażliwość;

2) rozwija muzykalność przez grę w duetach i większych zespołach;

3) czynnie uczestniczy w życiu muzycznym szkoły;

4) uczęszcza na koncerty w szkole i poza szkołą;

5) potrafi określić własne preferencje repertuarowe i brzmieniowe;

6) rozwija zainteresowania muzyczne przez wyszukiwanie ciekawych nagrań;

7) odróżnia i nazywa podstawowe gatunki muzyki, takie jak: muzyka klasyczna, folklorystyczna, popularna i jazzowa.

Uczeń:

1) prawidłowo, naturalnie i swobodnie posługuje się aparatem gry;

2) kształci odpowiednie nawyki siedzenia przy instrumencie, gwarantujące prawidłowy rozwój oraz zdobycie właściwej techniki gry;

3) posługuje się podstawową techniką gry na harfie pozwalającą na wykonywanie utworów;

4) potrafi nastroić harfę, używając elektronicznego aparatu do strojenia instrumentu;

5) samodzielnie ustawia odpowiednie haczyki lub pedały przed rozpoczęciem gry oraz w trakcie wykonywania utworu;

6) prawidłowo odczytuje zapis muzyczny od strony melodyki, harmonii, rytmiki i frazowania;

7) właściwie realizuje zawarte w utworze oznaczenia artykulacyjne oraz typowe dla harfy wybrane efekty brzmieniowe, takie jak: glissanda, flażolety, arpeggia, dźwięki ksylofonowe, zarywanie strun paznokciami, wykonywanie efektów perkusyjnych;

8) prawidłowo interpretuje utwór;

9) dba o piękno dźwięku i intonację w wykonywanych utworach;

10) w pracy nad utworami rozwija pamięć muzyczną, potrafi zagrać ze słuchu nieskomplikowane melodie;

11) potrafi zaaranżować łatwe utwory do celów muzykowania zespołowego;

12) zapoznaje się z techniką pedałową harfy koncertowej i uczy wrażliwości na zmiany chromatyczne poszczególnych dźwięków; dostrzega zmiany harmoniczne w przebiegu utworu oraz rolę mechanizmu pedałowego.

Uczeń:

1) dysponuje elementarną wiedzą w zakresie historii harfy oraz jej budowy (umie nazwać poszczególne, najważniejsze części instrumentu);

2) zna notację w kluczu wiolinowym i basowym;

3) zna terminologię muzyczną w zakresie melodyki, frazowania, rytmiki, artykulacji, dynamiki i agogiki oraz podstawowych harfowych efektów brzmieniowych;

4) rozpoznaje formę, prostą harmonię, określa czas powstania i stylistykę utworów, które wykonuje;

5) zna i stosuje zasady prawidłowego wydobywania i kształtowania dźwięku.

Uczeń:

1) rozpoznaje i koryguje błędy;

2) umie dostosować metodę ćwiczenia do sposobu rozwiązania występującego problemu technicznego, stosując wskazówki nauczyciela i respektując wymagania tekstu;

3) opracowuje plan pracy, uwzględniając ćwiczenie na instrumencie w harmonogramie dnia;

4) ocenia efekty swojej pracy;

5) dba o prawidłowe warunki pracy (materiały nutowe, ustawienie harfy, stołka i pulpitu).

Uczeń:

1) koncentruje się przed wyjściem na estradę i podczas występu przed publicznością;

2) potrafi prawidłowo nastroić harfę przed występem publicznym;

3) w prezentacji estradowej wykorzystuje swoją wyobraźnię muzyczną i wrażliwość;

4) potrafi umiejętnie słuchać drugiego głosu podczas gry w duetach;

5) bierze udział w popisach i audycjach muzycznych.

KLARNET

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń zdobywa wiedzę z zakresu zasad muzyki i notacji muzycznej; rozwija uzdolnienia muzyczne stosownie do wieku i predyspozycji.

Uczeń poznaje możliwości techniczne instrumentu i prawidłowy sposób wydobywania dźwięków na klarnecie.

Uczeń realizuje projekty artystyczne w zakresie swojej specjalności - indywidualnie i w pracy zespołowej.

Uczeń posiada niezbędne umiejętności w zakresie występów publicznych. Chętnie uczestniczy w życiu muzycznym i kulturalnym, bierze udział w audycjach szkolnych i koncertach pozaszkolnych.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) uczęszcza na koncerty, słucha muzyki z nagrań i interesuje się kulturą;

2) zna podstawową literaturę przeznaczoną na klarnet;

3) zna w stopniu podstawowym historię swojego instrumentu;

4) gra wyznaczone przez pedagoga (z uwzględnieniem własnych upodobań) utwory o zróżnicowanym charakterze;

5) muzykuje w zespole, ucząc się jednocześnie współpracy i odpowiedzialności;

6) zna i stosuje podstawowe pojęcia i terminy muzyczne, w szczególności: dźwięk, melodia, harmonia, rytm, agogika, metrum, artykulacja, dynamika, tonacja, gama, pasaż, akord;

7) wykorzystuje, w pracy nad utworami oraz podczas rozmów o muzyce, poznaną wiedzę na temat epok, stylów i kompozytorów;

8) wykazuje zainteresowanie grą na instrumencie;

9) potrafi wykorzystać umiejętności i wiedzę zdobytą w procesie kształcenia w szkole muzycznej I stopnia w kształtowaniu swojej osobowości.

Uczeń:

1) zna budowę i zasady konserwacji instrumentu;

2) samodzielnie składa i rozkłada instrument;

3) samodzielnie dobiera, oznacza i zmienia stroik, przymocowuje go ligaturą do ustnika;

4) zna podstawy techniki oddechu i zadęcia, niezbędne do dalszego rozwoju;

5) kontroluje i właściwie prowadzi strumień powietrza;

6) utrzymuje prawidłową postawę podczas gry, trzyma instrument pod odpowiednim kątem oraz poprawnie układa ręce i palce;

7) zna i stosuje podstawowe rodzaje artykulacji, w szczególności: legato i non legato;

8) zna i stosuje podstawowe określenia dynamiczne, takie jak: piano, mezzopiano, mezzoforte, forte, crescendo, decrescendo;

9) prawidłowo odczytuje i realizuje oznaczenia tempa;

10) prawidłowo realizuje struktury rytmiczne w wykonywanych utworach;

11) potrafi samodzielnie lub z pomocą nauczyciela nastroić instrument oraz wydobyć właściwą intonację;

12) dysponuje biegłością palcową, umożliwiającą mu wykonanie wybranych utworów;

13) zna zasady notacji muzycznej;

14) dba o estetykę wykonania - jest wrażliwy na jakość techniczną i artystyczną dźwięku.

Uczeń:

1) samodzielnie i bezbłędnie odczytuje zapis nutowy, dostosowany do jego możliwości; uwzględnia oznaczenia metrorytmiczne, dynamiczne i agogiczne;

2) interpretuje utwory pod kierunkiem pedagoga, zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej; wyraża emocje i wydobywa charakter utworu;

3) samodzielnie i efektywnie ćwiczy, korygując popełniane błędy;

4) poprawnie wykonuje z pamięci wyznaczony przez pedagoga zakres materiału;

5) jest przygotowany do gry z akompaniamentem i w zespołach kameralnych;

6) muzykuje w zespole, ucząc się jednocześnie współpracy i odpowiedzialności.

Uczeń:

1) stara się odpowiedzialnie przygotowywać do występów publicznych;

2) rozwija umiejętność koncentracji przed występem i podczas gry przed publicznością;

3) dokonuje prawidłowej analizy własnej gry;

4) bierze udział w popisach szkolnych i koncertach okolicznościowych;

5) czynnie uczestniczy w życiu kulturalnym.

KLAWESYN

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń kształci prawidłowe posługiwanie się aparatem gry oraz zdobywa podstawy techniki klawesynowej.

Uczeń:

1) zdobywa wiedzę na temat budowy klawesynu i sposobów gry na instrumencie;

2) poznaje reprezentatywne utwory z literatury klawesynowej skomponowane w różnych epokach i stylach oraz kształci umiejętności analizy i interpretacji materiału muzycznego.

Uczeń postępuje zgodnie z zasadami etyki, poznaje i stosuje zasady komunikacji społecznej. Uczestniczy w życiu kulturalnym szkoły i środowiska.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zachowuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie;

2) poprawnie posługuje się aparatem gry z dobrą korelacją lewej i prawej ręki oraz podstawową biegłością palcową;

3) prawidłowo odczytuje prosty zapis muzyczny, interpretuje zawarte w nim oznaczenia wykonawcze i artykulacyjne;

4) starannie realizuje zaplanowaną ornamentację;

5) stosuje różne sposoby zapamiętywania utworów;

6) samodzielnie wykonuje a vista proste utwory;

7) samodzielnie opracowuje proste utwory;

8) dysponuje repertuarem obejmującym zróżnicowane formy i style, w tym proste formy taneczne, polifoniczne i sonaty wczesnoklasyczne;

9) wykonuje proste utwory w różnych formach muzykowania zespołowego.

Uczeń:

1) zna i definiuje podstawowe terminy i pojęcia muzyczne;

2) potrafi wymienić podstawowe cechy form i gatunków muzyki klawesynowej;

3) definiuje strukturę formalną wykonywanego utworu, zna zasady akcentowania, wskazuje motywy, frazy i inne odcinki muzyczne;

4) wykorzystuje wiedzę z zakresu obsługi klawesynu;

5) pozyskuje niezbędne materiały i wiedzę ze zbiorów bibliotecznych lub z multimediów.

Uczeń:

1) jest zdolny do samodzielnej i dobrze zorganizowanej pracy;

2) jest przygotowany do pracy zespołowej oraz do współpracy w grupie i na rzecz grupy;

3) potrafi krytycznie ocenić własną prezentację;

4) czynnie uczestniczy w życiu muzycznym i korzysta z zasobów kultury w różnych dziedzinach sztuki.

KONTRABAS

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija muzyczne zainteresowania, uczęszczając na koncerty i słuchając muzyki z nagrań; uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska.

Uczeń poznaje zasady notacji oraz podstawowe terminy i pojęcia muzyczne, niezbędne do odczytania i realizacji tekstu muzycznego. Zdobywa wiedzę z zakresu historii, budowy instrumentu oraz zasad jego konserwacji.

Uczeń:

1) kształci umiejętność zachowania prawidłowej postawy podczas gry na instrumencie oraz właściwego posługiwania się aparatem gry;

2) poznaje zasady strojenia instrumentu;

3) rozwija podstawy techniki instrumentalnej oraz wrażliwość na jakość dźwięku i intonację;

4) próbuje improwizować proste tematy melodyczne i grać ze słuchu.

Uczeń, pod kierunkiem nauczyciela, poznaje sposoby samodzielnej pracy w zakresie jej organizacji, stosowania odpowiednich technik oraz kształci umiejętność kontrolowania własnej gry i samooceny.

Uczeń poznaje zasady występów publicznych, nabywa umiejętności koncentracji, prezentacji estradowej, pokonywania tremy oraz współpracy z akompaniatorem i innymi instrumentalistami w ramach zespołu kameralnego i orkiestry.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) uczestniczy w życiu muzycznym swojej szkoły i środowiska (koncerty, audycje, uroczystości okolicznościowe), występuje solo i w różnych formach muzykowania zespołowego;

2) korzysta z dostępnych dóbr kultury;

3) zna podstawowe gatunki muzyki;

4) rozwija swoje muzyczne zainteresowania: uczęszcza na koncerty, słucha muzyki z nagrań, poznaje wybrane utwory z literatury kontrabasowej;

5) posiada wiedzę niezbędną do uczestnictwa w życiu muzycznym.

Uczeń:

1) zna i stosuje podstawowe terminy i pojęcia muzyczne;

2) zna i odczytuje zapis nutowy, w szczególności: nazwy strun, oznaczenia pozycji, aplikaturę, kierunki smyczka, oznaczenia dynamiczne i artykulacyjne;

3) wykorzystuje wiedzę ogólnomuzyczną w działaniach praktycznych;

4) zna budowę gam durowych i molowych oraz pasaży (do 4 znaków przykluczowych);

5) zna w stopniu podstawowym historię, budowę oraz zasady konserwacji kontrabasu i smyczka, a także ich bezpiecznego transportu;

6) stosuje wybrane elementy technologii informacyjnych i komunikacyjnych.

Uczeń:

1) przyjmuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie (postawa stojąca, postawa siedząca);

2) poprawnie dysponuje aparatem gry;

3) jest wrażliwy na jakość dźwięku, intonacji i rytmu;

4) posiada kompetencje do publicznej prezentacji utworów;

5) stosuje podstawową technikę gry z uwzględnieniem właściwego podziału smyczka (gra całym smyczkiem oraz jego poszczególnymi częściami);

6) operuje podstawowymi sposobami artykulacji: detachè, martelè, portato, legato, staccato i pizzicato;

7) gra w pozycjach „szyjkowych” (bez użycia kciuka);

8) realizuje poprawnie oznaczenia agogiczne i dynamiczne;

9) podejmuje próby wibracji oraz swobodnie ją stosuje;

10) samodzielnie stroi instrument;

11) zna i wykorzystuje w swojej grze flażolety naturalne;

12) zna i stosuje podstawowe sposoby frazowania;

13) czyta nuty a vista w stopniu pozwalającym na zagranie prostych melodii.

Uczeń:

1) realizuje uwagi nauczyciela podczas pracy nad utworem;

2) zna i wykorzystuje metody samodzielnego ćwiczenia;

3) świadomie i systematycznie ćwiczy oraz koryguje własne błędy;

4) samodzielnie odczytuje prosty zapis nutowy;

5) kontroluje jakość dźwięku, intonację i rytm.

Uczeń:

1) rozumie potrzebę współdziałania w zespole;

2) zdobywa doświadczenia w zakresie występów publicznych;

3) wykorzystuje elementy „zabaw dydaktycznych” do rozwoju techniki instrumentalnej;

4) wykazuje umiejętność pamięciowego opanowania części repertuaru;

5) współpracuje z akompaniatorem oraz z muzykami zespołu kameralnego i orkiestry;

6) jest świadomy znaczenia muzykowania zespołowego w rozwoju artystycznym.

KSZTAŁCENIE SŁUCHU

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) rozwija umiejętności słuchowego rozpoznawania struktur melodycznych, metrorytmicznych i harmonicznych;

2) potrafi zaznaczyć w przebiegu muzycznym poznane struktury i rozróżnić zjawiska muzyczne.

Uczeń odtwarza głosem zapis nutowy na podstawie znajomości notacji muzycznej oraz wykształconych wyobrażeń słuchowych (kierunek melodii, brzmienie poszczególnych interwałów, relacje czasowe), zwraca uwagę na intonację.

Uczeń rozwija wyobraźnię i wrażliwość muzyczną, potrafi wypowiadać się poprzez aktywność muzyczną, kształtuje twórczą postawę wobec stawianych zadań.

Uczeń posługuje się właściwą terminologią muzyczną, rozumie podstawowe pojęcia i oznaczenia muzyczne, dostrzega, rozróżnia i buduje poznane struktury.

Uczeń wykorzystuje wiedzę i umiejętności do realizacji innych przedmiotów muzycznych, dostrzega korelację między zagadnieniami pochodzącymi z różnych przedmiotów.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) rozpoznaje:

2) zapisuje, uzupełnia i koryguje przebiegi melodyczne, rytmiczne i melodyczno-rytmiczne jednogłosowe (dyktanda, ćwiczenia solfeżowe, przykłady z literatury muzycznej oraz z repertuaru uczniowskiego);

3) zapamiętuje motywy melodyczne i rytmiczne, fragmenty piosenek i utworów muzycznych.

Uczeń realizuje głosem z nut:

1) nierytmizowane następstwa dźwięków różnej wysokości;

2) proste motywy i melodie oparte o poznane struktury interwałowe i harmoniczne;

3) przebiegi rytmiczne;

4) melodie z akompaniamentem drugiej osoby.

Zagadnienia są realizowane następującymi sposobami: solmizacją, literowo, stopniami gamy, tataizacją oraz pracą z tekstem.

Uczeń:

1) tworzy własne wypowiedzi muzyczne (improwizuje głosem i na instrumentach, komponuje miniatury muzyczne);

2) odczytuje i realizuje zapisany tekst muzyczny, zgodnie z zawartymi oznaczeniami wykonawczymi i wskazówkami interpretacyjnymi;

3) aktywnie słucha muzyki, wykorzystując proste formy ruchu, w tym taktowanie.

Uczeń stosuje:

1) zasady notacji i kaligrafii muzycznej, dotyczące zapisu pojedynczych dźwięków i współbrzmień w kluczach wiolinowym i basowym, na pięciolinii oraz na liniach dodanych dolnych i górnych, symboli interwałów i akordów, wartości rytmicznych nut i pauz, grup rytmicznych, kropki przy nucie, fermaty, łuków, znaków przykluczowych, znaków chromatycznych pojedynczych, przenośników oktawowych, transpozycji, znaków zakończenia utworu i innych skrótów pisowni muzycznej;

2) solmizacyjne i literowe nazwy dźwięków odpowiadających stopniom gamy w poznanych tonacjach, nazwy oktaw w zakresie C - c^3^;

3) terminologię związaną z pokrewieństwem gam (równoległość, jednoimienność, koło kwintowe) w zakresie poznanych tonacji;

4) zasady budowy poznanych struktur melodycznych, harmonicznych i metrorytmicznych.

Uczeń:

1) stosuje terminologię muzyczną w wypowiedziach ustnych i pisemnych w zakresie zdobytej wiedzy i umiejętności;

2) dostrzega, odczytuje i wykonuje poznane struktury melodyczne, harmoniczne i metrorytmiczne;

3) wykorzystuje zdobytą wiedzę i umiejętności w realizacji innych przedmiotów, zwłaszcza instrumentu głównego.

OBÓJ

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) rozwija swoje zainteresowania muzyczne;

2) rozwija zdolności i predyspozycje muzyczne oraz wrażliwość;

3) zdobywa wiedzę o muzyce.

Uczeń:

1) zna budowę oboju i jego możliwości techniczne;

2) zdobywa umiejętności posługiwania się aparatem gry, techniką i ekspresją wyrazu.

Uczeń:

1) realizuje indywidualnie i zespołowo projekty artystyczne w zakresie swojej specjalności;

2) uczestniczy w audycjach i koncertach szkolnych oraz poza szkołą;

3) potrafi samodzielnie pracować nad repertuarem.

Uczeń jest przygotowany do świadomego odbioru muzyki i innych form życia kulturalnego.

Uczeń posiada niezbędne umiejętności w zakresie występów publicznych.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) interesuje się kulturą, uczęszcza na koncerty;

2) pogłębia zainteresowania muzyczne, słuchając nagrań;

3) zna podstawową literaturę muzyczną na obój;

4) posiada podstawowe wiadomości z zakresu budowy i historii swojego instrumentu;

5) gra wybrane przez pedagoga (z uwzględnieniem swoich upodobań) utwory o zróżnicowanym charakterze;

6) zna i definiuje podstawowe pojęcia i terminy muzyczne, w szczególności: dźwięk, melodia, harmonia, rytm, agogika, metrum, artykulacja, dynamika, tonacja, gama, pasaż, akord;

7) wykorzystuje poznaną wiedzę na temat epok, stylów i kompozytorów w pracy nad utworami oraz podczas rozmów o muzyce.

Uczeń:

1) zna historię, budowę i odmiany oboju;

2) zna zasady konserwacji oboju, dba o stroiki;

3) właściwie posługuje się techniką oddechu i zadęcia;

4) prawidłowo operuje i kontroluje strumień powietrza;

5) utrzymuje właściwą postawę podczas gry, trzyma instrument pod odpowiednim kątem oraz poprawnie układa ręce i palce;

6) zwraca uwagę na jakość i barwę dźwięku;

7) świadomie posługuje się środkami artykulacyjnymi, dynamiką i agogiką;

8) prawidłowo odczytuje i realizuje oznaczenia tempa oraz struktury rytmiczne w wykonywanych utworach;

9) samodzielnie stroi instrument oraz świadomie dba o czystość intonacji;

10) posiada umiejętności techniczne oraz biegłość palcową, umożliwiające wykonywanie utworów o bardziej skomplikowanej budowie;

11) dba o estetykę wykonania;

12) zrealizował zadania techniczno-wykonawcze przewidziane programem szkoły I stopnia.

Uczeń:

1) samodzielnie i prawidłowo odczytuje dostosowany do swoich możliwości tekst nutowy, realizuje oznaczenia metrorytmiczne, dynamiczne i agogiczne;

2) pod kierunkiem pedagoga interpretuje utwory zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej, wyraża emocje i wydobywa charakter utworu;

3) samodzielnie i efektywnie ćwiczy, korygując popełniane błędy;

4) organizuje swoją pracę w sposób przemyślany, rozumie potrzebę systematyczności;

5) wykorzystuje nabytą wiedzę teoretyczną do pracy nad repertuarem;

6) poprawnie wykonuje z pamięci wyznaczony przez pedagoga zakres materiału;

7) czyta proste utwory a vista, wykorzystując znajomość notacji muzycznej;

8) jest przygotowany do gry z akompaniamentem oraz w zespołach kameralnych i orkiestrze;

9) muzykuje w zespole, ucząc się jednocześnie współpracy i odpowiedzialności za poziom wykonywanych utworów.

Uczeń:

1) bierze udział w koncertach szkolnych, audycjach i konkursach;

2) odpowiedzialnie i świadomie przygotowuje się do swoich występów;

3) koncentruje się przed wyjściem na scenę i podczas gry przed publicznością;

4) dba o właściwy strój i odpowiednie zachowanie na scenie;

5) uczy się panować nad tremą;

6) umie dokonać krytycznej oceny własnej gry.

Uczeń:

1) bierze czynny udział w różnych formach życia muzycznego - jako słuchacz i wykonawca;

2) uczestniczy w audycjach, koncertach, wystawach i innych wydarzeniach kulturalnych;

3) bierze udział w kursach, lekcjach otwartych i warsztatach;

4) poznaje literaturę muzyczną za pomocą tradycyjnych środków oraz technik multimedialnych.

ORGANY

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń poznaje elementy notacji muzycznej oraz zaznajamia się z terminami muzycznymi dotyczącymi konstrukcji i wykonania dzieła muzycznego.

Uczeń rozwija zainteresowania muzyczne, uczęszczając na koncerty i słuchając muzyki z nagrań. Bierze udział w życiu muzycznym szkoły i środowiska.

Uczeń zaznajamia się z obsługą i działaniem organów, kształci umiejętność zachowania prawidłowej postawy podczas gry na instrumencie oraz odpowiedniego posługiwania się aparatem gry.

Uczeń zdobywa umiejętności samodzielnej organizacji pracy, ćwiczenia oraz interpretacji utworów muzycznych.

Uczeń kształci umiejętności koncentracji przed występem oraz podczas prezentacji estradowej.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zna podstawowe pojęcia i terminy muzyczne w zakresie: melodyki, rytmiki, dynamiki, agogiki i artykulacji;

2) posługuje się wiedzą z zakresu notacji w kluczu wiolinowym i basowym;

3) wykorzystuje wiedzę ogólnomuzyczną w praktyce wykonawczej (potrafi odpowiednio odczytać i zastosować w grze oznaczenia rytmiczne, dynamiczne, agogiczne i artykulacyjne).

Uczeń:

1) uczestniczy w różnych przejawach życia kulturalnego, w szczególności w audycjach klasowych, koncertach szkolnych, konkursach i innych imprezach muzycznych;

2) poznaje literaturę muzyczną za pomocą tradycyjnych środków oraz technik multimedialnych.

Uczeń:

1) zna budowę, działanie i sposób obsługi organów;

2) kształci nawyki zachowania prawidłowej postawy (dobre ułożenie rąk na manuale i nóg na klawiaturze pedałowej);

3) posługuje się techniką gry organowej (manuałowej, pedałowej i wzajemnej ich korelacji);

4) wykonuje utwory różnymi sposobami artykulacji;

5) wykorzystuje technikę gry fortepianowej, stosowaną w różnych formach muzycznych, do doskonalenia umiejętności gry na organach.

Uczeń:

1) organizuje swoją pracę, ćwiczy w sposób przemyślany;

2) stosuje w praktyce wskazówki i zalecenia nauczyciela;

3) rozumie potrzebę systematycznej pracy dla osiągnięcia wyznaczonych celów.

Uczeń:

1) prezentuje przygotowane utwory publicznie;

2) zna i stosuje sposoby koncentracji przed występem i w trakcie koncertu.

ORKIESTRA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija zamiłowanie do gry w orkiestrze, pracy w grupie oraz odczuwa satysfakcję z powierzonych i zrealizowanych zadań artystycznych.

Uczeń:

1) kształtuje wiedzę i umiejętności niezbędne do gry w zespole orkiestrowym;

2) wykorzystuje doświadczenia zdobyte w trakcie nauki innych przedmiotów muzycznych.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) jest świadomy roli, jaką pełni instrumentalista w zespole;

2) wykazuje dyscyplinę artystyczną i ogólnowychowawczą;

3) jest systematyczny, punktualny, cierpliwy, wytrwały i koleżeński;

4) uczestniczy w prezentacjach zespołu;

5) posiada umiejętność koncentrowania się;

6) dba o estetykę sceniczną zespołu, zgodną z obowiązującymi normami.

Uczeń:

1) zna notację muzyczną, w szczególności: wartości nut i pauz, metrum, wysokości dźwięków, znaki chromatyczne, orientuje się we współzależności głosów w utworach orkiestrowych;

2) czyta nuty ze zrozumieniem w zakresie umożliwiającym wykonanie a vistaprostych utworów muzycznych, wykonanych w wolnym tempie;

3) posiada podstawowe umiejętności w zakresie techniki gry na instrumencie;

4) wykorzystuje w grze podstawowe dla swojego instrumentu sposoby artykulacji, agogiki, dynamiki oraz frazowania;

5) samodzielnie stroi swój instrument i dba o prawidłową intonację;

6) zachowuje prawidłową postawę podczas gry;

7) dba o puls, swobodę ruchu oraz odpowiednią koncentrację podczas pracy w zespole;

8) kształtuje piękno barwy dźwięku podczas gry;

9) samodzielnie przygotowuje swoje miejsce pracy do zajęć, koryguje popełniane błędy, słuchając pozostałych członków zespołu;

10) dba o właściwe wyposażenie do pracy w orkiestrze;

11) samodzielnie zaznacza w nutach uwagi nauczyciela prowadzącego zajęcia;

12) wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną w zakresie wskazanym przez nauczyciela (np. dokonuje nagrań audio próby, lekcji lub własnej gry w domu) do lepszego przygotowania prezentacji muzycznej;

13) dokonuje krytycznej oceny wykonywanego utworu oraz koryguje popełniane błędy;

14) pracuje w zespole nad zadaniami wyznaczonymi przez nauczyciela;

15) wykazuje gotowość do występów.

PERKUSJA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń zdobywa teoretyczną wiedzę, niezbędną do realizacji zadań muzycznych oraz obsługi instrumentów.

Uczeń kształci umiejętność zachowania prawidłowej postawy przy instrumencie oraz technikę gry w celu poprawnej realizacji zadań na instrumencie.

Uczeń nabywa i rozwija umiejętność świadomego ćwiczenia oraz korekty własnych błędów.

Uczeń aktywnie uczestniczy w kulturze, różnych formach życia muzycznego szkoły i poza szkołą.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zdobywa podstawową wiedzę na temat historii instrumentów perkusyjnych, ich budowy, pochodzenia i roli;

2) posiada podstawową wiedzę dotyczącą użytkowania i konserwacji instrumentarium, np.: wymiany membrany oraz jej strojenia, przygotowania instrumentu do bezpiecznego transportu;

3) zna nazwy wybranych instrumentów w podstawowych językach nowożytnych.

Uczeń:

1) przyjmuje prawidłową postawę przy poszczególnych instrumentach, uwzględnia specyfikę każdego z nich;

2) zna prawidłowe zasady posługiwania się aparatem gry na poszczególnych instrumentach;

3) prawidłowo wydobywa dźwięk na instrumentach, uwzględnia ich specyfikę, barwę i teksturę;

4) prawidłowo odczytuje tekst muzyczny oraz wykonuje łatwy utwór a vista;

5) posługuje się podstawowymi technikami gry na instrumentach perkusyjnych z uwzględnieniem:

6) uczeń realizuje różne formy muzykowania zespołowego:

7) uczeń zapoznaje się z literaturą perkusyjną w zakresie:

8) uczeń realizuje różnorodne formy swobodnej improwizacji na różnych instrumentach lub zestawach instrumentów.

Uczeń:

1) zna notacje właściwe dla poszczególnych instrumentów;

2) samodzielnie odczytuje tekst nutowy;

3) dąży do osiągnięcia wyznaczonego celu;

4) definiuje problem;

5) wykorzystuje nowoczesne technologie w celu skorygowania własnych błędów: metronom, nagrania audio-wideo;

6) zna i stosuje różne formy zapamiętywania utworu;

7) realizuje zgodnie z zapisem metrorytmikę, agogikę i dynamikę;

8) realizuje frazę muzyczną nakreśloną przez nauczyciela.

Uczeń:

1) stosuje sposoby koncentracji przed występem i w trakcie koncertu;

2) dba o wygląd osobisty;

3) przygotowuje i ustawia instrumenty na estradzie;

4) dokonuje krytycznej oceny prezentacji;

5) uczestniczy w życiu kulturalnym.

PUZON

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija zainteresowania muzyczne, uczęszczając na koncerty i słuchając nagrań. Uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska.

Uczeń:

1) poznaje zasady notacji muzycznej oraz podstawowe terminy i pojęcia niezbędne w odczytaniu i realizacji tekstu muzycznego;

2) zdobywa wiedzę dotyczącą budowy i funkcjonowania instrumentu;

3) poznaje podstawy technicznego warsztatu instrumentalisty.

Uczeń nabywa zdolności do samodzielnej pracy z instrumentem oraz realizacji bieżących zadań otrzymywanych od pedagoga.

Uczeń reprezentuje szkołę w projektach szkolnych oraz poza placówką. Zdobywa doświadczenia estradowe oraz rozwija swoje kompetencje.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) uczestniczy w życiu muzycznym i kulturalnym;

2) rozwija uzdolnienia muzyczne stosownie do wieku i predyspozycji;

3) zdobywa podstawową wiedzę o muzyce;

4) wypowiada się w sposób prosty i zrozumiały na temat doznań artystycznych.

Uczeń:

1) rozwija umiejętności techniczne i interpretacyjne;

2) rozwija wrażliwość na jakość dźwięku;

3) rozwija umiejętność samodzielnego odczytania zapisu nutowego;

4) potrafi samodzielnie opracować krótkie, łatwe utwory;

5) zna i wykorzystuje w grze możliwości techniczne instrumentu.

Uczeń:

1) realizuje indywidualnie i w zespole projekty artystyczne w zakresie swojej specjalności;

2) prezentuje swoje umiejętności i postępy w grze na instrumencie;

3) poznaje sposoby samodzielnej pracy w zakresie jej organizacji, kontroli i samooceny.

Uczeń:

1) uczestniczy jako solista i kameralista w audycjach, koncertach, konkursach i przesłuchaniach;

2) posiada umiejętność koncentracji przed występem i w trakcie koncertu;

3) krytycznie ocenia swoje prezentacje;

4) prezentuje utwory muzyczne z pamięci;

5) jest przygotowany do świadomego odbioru muzyki.

RYTMIKA

CELEKSZTAŁCENIA - WYMAGANIAOGÓLNE

Uczeń realizuje ćwiczenia ruchowe, słuchowe, słuchowo-ruchowe.

Uczeń tworzy własne wypowiedzi muzyczne, rozwija wyobraźnię i kreatywność.

Uczeń rozpoznaje i świadomie nazywa zjawiska muzyczne.

CELEKSZTAŁCENIA - WYMAGANIASZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) świadomie i aktywnie słucha muzyki;

2) jest uwrażliwiony na zmiany wysokości dźwięków i relacje między nimi;

3) rozpoznaje barwę brzmienia instrumentów muzycznych;

4) realizuje różnymi sposobami puls i akcent metryczny oraz rytmy złożone z poznanych wartości;

5) rozpoznaje słuchowo i wykonuje różnymi sposobami motywy, tematy i frazy melodyczne, rytmiczne i melodyczno-rytmiczne.

Uczeń:

1) interpretuje ruchem i za pomocą instrumentów orffowskich: wartości rytmiczne, akcenty metryczne, różnego rodzaju tematy rytmiczne, kanony i piosenki;

2) improwizuje ruchem, głosem oraz na instrumentach orffowskich;

3) wyraża ruchem nastrój i charakter muzyki;

4) reaguje ruchem na elementy dzieła muzycznego;

5) wykonuje lub tworzy akompaniament do piosenek i utworów instrumentalnych;

6) rozpoznaje podstawowe kroki tańców polskich i potrafi je wykonać;

7) wykazuje się kreatywnością w tworzeniu i realizacji własnych pomysłów;

8) współpracuje w zespole w ramach przydzielonych zadań;

9) buduje relacje w grupie, oparte na zaufaniu i dzieleniu się wiedzą.

Uczeń:

1) realizuje w ćwiczeniach i zabawach ruchowych poznane wartości rytmiczne: cała nuta, cała nuta z kropką, półnuta, półnuta z kropką, ćwierćnuta, ósemki, szesnastki oraz odpowiadające im pauzy, grupy rytmiczne: ćwierćnuta z kropką ósemka, grupy szesnastkowe, synkopy, triola ósemkowa;

2) stosuje zasady notacji i kaligrafii muzycznej;

3) rozpoznaje metrum dwudzielne i trójdzielne o ćwierćnutowej i ósemkowej jednostce miary;

4) realizuje, analizuje i zapisuje dyktanda rytmiczne i melodyczno-rytmiczne w formie: „uzupełnianek” i „układanek”;

5) zna nazwy oraz sposoby gry na instrumentach orffowskich;

6) stosuje graficzny obraz wartości, grup rytmicznych oraz pauz, kojarzy go z wyobrażeniem słuchowym.

SAKSHORN

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń zdobywa teoretyczną wiedzę muzyczną niezbędną do prawidłowej realizacji zadań praktycznych w swojej dziedzinie artystycznej.

Uczeń zdobywa podstawy gry na instrumencie w różnych rejestrach; posiada umiejętność samodzielnej pracy.

Uczeń realizuje indywidualnie i zespołowo projekty w zakresie swojej dziedziny artystycznej.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) wykorzystuje w praktyce wiedzę z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych;

2) samodzielnie wyszukuje informacje z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych, wykorzystując technologię informacyjną i komunikacyjną;

3) zna i stosuje notację muzyczną, pojęcia i terminy muzyczne;

4) rozwija swoje zainteresowania i pasje muzyczne.

Uczeń:

1) zna i definiuje budowę i zasady konserwacji instrumentu;

2) zna i stosuje podstawowe zasady higieny w użytkowaniu instrumentu;

3) prawidłowo stosuje aparat gry (oddech, zadęcie, przyłożenie ustnika);

4) zna odpowiednie dla sakshornu zasady notacji muzycznej;

5) interpretuje utwory zgodnie z zapisem nutowym; uwzględnia ich budowę formalną;

6) czyta nuty a vista, radząc sobie z utworem o niewielkim stopniu trudności;

7) samodzielnie przygotowuje prosty utwór;

8) opanowuje pamięciowo część utworów ze swojego repertuaru.

Uczeń:

1) publicznie prezentuje program artystyczny w grze solowej i zespołowej;

2) aktywnie uczestniczy w różnych formach życia muzycznego.

SAKSOFON

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń zdobywa teoretyczną wiedzę muzyczną niezbędną do prawidłowej realizacji zadań praktycznych w swojej dziedzinie artystycznej. Rozwija uzdolnienia muzyczne stosownie do wieku i predyspozycji.

Uczeń poznaje zasady notacji oraz podstawowe terminy i pojęcia niezbędne w odczytaniu i realizacji tekstu muzycznego. Zdobywa wiedzę dotyczącą budowy instrumentu i potrafi wykorzystać w grze jego możliwości techniczno-wyrazowe.

Uczeń realizuje indywidualnie i zespołowo projekty w zakresie swojej specjalności.

Uczeń posiada niezbędne umiejętności w zakresie występów publicznych, uczestnicząc w koncertach szkolnych i poza placówką. Jest przygotowany do świadomego odbioru muzyki.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) uczęszcza na koncerty oraz słucha muzyki z nagrań;

2) rozwija zainteresowanie kulturą;

3) zna podstawową literaturę przeznaczoną na saksofon;

4) zna w stopniu podstawowym historię i budowę swojego instrumentu;

5) gra wyznaczone przez pedagoga (z uwzględnieniem upodobań ucznia) utwory o zróżnicowanym charakterze;

6) muzykuje w zespole, ucząc się jednocześnie współpracy i odpowiedzialności w grupie;

7) zna i stosuje podstawowe pojęcia i terminy muzyczne, w szczególności: dźwięk, melodia, harmonia, rytm, agogika, metrum, artykulacja, dynamika, tonacja, gama, pasaż, akord;

8) wykorzystuje poznaną wiedzę na temat epok, stylów i kompozytorów w pracy nad utworami oraz podczas rozmów o muzyce.

Uczeń:

1) zna budowę i zasady konserwacji instrumentu;

2) samodzielnie składa i rozkłada instrument;

3) samodzielnie dobiera, oznacza i zmienia stroik, przymocowuje go ligaturą do ustnika;

4) prawidłowo posługuje się techniką oddechu i zadęcia;

5) prawidłowo podpiera, kontroluje i właściwie prowadzi strumień powietrza;

6) utrzymuje prawidłową postawę podczas gry, trzyma instrument pod odpowiednim kątem oraz poprawnie układa ręce i palce;

7) zna i stosuje podstawowe rodzaje artykulacji, w szczególności legato, non legato;

8) zna i stosuje podstawowe określenia dynamiczne, takie jak: piano, mezzopiano, mezzoforte, forte, crescendo, decrescendo;

9) prawidłowo odczytuje i realizuje oznaczenia tempa;

10) prawidłowo odczytuje i realizuje struktury rytmiczne w wykonywanych utworach;

11) samodzielnie stroi instrument oraz dba o właściwą intonację;

12) osiągnął podstawowy stopień biegłości palcowej;

13) zna zasady notacji muzycznej;

14) dba o estetykę wykonania, jest wrażliwy na jakość dźwięku;

15) zna sposoby stosowania wibracji na instrumencie.

Uczeń:

1) samodzielnie i bezbłędnie odczytuje łatwy, dostosowany do jego możliwości tekst nutowy, uwzględnia oznaczenia metrorytmiczne, dynamiczne i agogiczne;

2) pod kierunkiem pedagoga interpretuje utwory zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej, wyraża emocje i wydobywa charakter utworu;

3) samodzielnie i efektywnie ćwiczy na instrumencie, koryguje własne błędy;

4) poprawnie wykonuje z pamięci wyznaczony przez pedagoga zakres materiału;

5) jest przygotowany do gry z akompaniamentem oraz w zespołach kameralnych.

Uczeń:

1) odpowiedzialnie i świadomie przygotowuje się do występów publicznych;

2) koncentruje się przed występem i podczas gry przed publicznością;

3) dokonuje prawidłowej analizy własnej gry;

4) bierze udział w popisach szkolnych i koncertach okolicznościowych;

5) wykazuje szczególne zainteresowanie grą na instrumencie;

6) potrafi wykorzystać umiejętności i wiedzę zdobytą w procesie kształcenia w szkole muzycznej I stopnia w kształtowaniu swojej osobowości.

SKRZYPCE

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija muzyczne zainteresowania, uczęszczając na koncerty i słuchając muzyki z nagrań; uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska.

Uczeń poznaje zasady notacji muzycznej oraz podstawowe terminy i pojęcia niezbędne w odczytaniu i realizacji tekstu muzycznego. Zdobywa wiedzę dotyczącą budowy instrumentu.

Uczeń:

1) kształci umiejętność zachowania odpowiedniej postawy podczas gry na instrumencie oraz prawidłowego posługiwania się aparatem gry;

2) poznaje zasady strojenia i konserwacji instrumentu;

3) rozwija podstawy techniki instrumentalnej oraz wrażliwość na jakość dźwięku i intonację;

4) próbuje improwizować proste tematy melodyczne i grać ze słuchu.

Uczeń, pod kierunkiem nauczyciela, poznaje sposoby samodzielnej pracy w zakresie jej organizacji, kontroli i samooceny.

Uczeń poznaje zasady występów publicznych: umiejętności koncentracji, prezentacji estradowej oraz współpracy z innymi instrumentalistami.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) rozwija muzyczne zainteresowania poprzez uczęszczanie na koncerty, słuchanie muzyki z nagrań, poznaje wybrane pozycje z literatury wiolinistycznej;

2) uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska;

3) odróżnia i definiuje podstawowe gatunki muzyki (muzyka klasyczna, ludowa, rozrywkowa, jazz);

4) uczestniczy w różnych formach muzykowania zespołowego;

5) przestrzega zasad dobrego wychowania.

Uczeń:

1) dysponuje podstawowym zasobem terminów i pojęć niezbędnych do odczytania zapisu muzycznego;

2) zna podstawową notację właściwą dla skrzypiec: oznaczenie strun, palcowanie, kierunki prowadzenia smyczka;

3) zna i stosuje podstawowe oznaczenia wykonawcze w zakresie agogiki, dynamiki i artykulacji;

4) wykazuje się podstawową wiedzą dotyczącą budowy skrzypiec i smyczka, umie nazwać ich poszczególne części;

5) korzysta ze źródeł i pomocy naukowych, takich jak: metronom, słowniczek muzyczny, encyklopedie, Internet.

Uczeń:

1) zachowuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie;

2) wykazuje umiejętność prawidłowego ułożenia prawej i lewej ręki oraz prawidłowego wydobycia dźwięku przy zachowaniu swobodnego aparatu gry;

3) samodzielnie stroi instrument, dba o jego czystość i należyty stan techniczny;

4) stosuje właściwy podział smyczka (gra całym smyczkiem oraz jego poszczególnymi częściami);

5) operuje podstawowymi sposobami artykulacji: detachè, martelè, portato, legato, staccato i pizzicato prawą i lewą ręką;

6) prawidłowo realizuje proste dwudźwięki (tercje, seksty, oktawy) i proste akordy;

7) posługuje się techniką przygotowawczą;

8) gra w pozycjach - przynajmniej do piątej;

9) zna budowę gam durowych i molowych oraz pasaży; potrafi je rozpoznać i wykonać;

10) opanował wibrację w stopniu pozwalającym na swobodne jej stosowanie;

11) realizuje przebieg muzyczny z dbałością o jakość dźwięku, intonację i rytm;

12) posiada umiejętność wykonania trylu, mordentu, prostych ozdobników, flażoletów naturalnych oraz prostych flażoletów sztucznych;

13) stosuje w grze frazowanie;

14) transponuje proste tematy muzyczne, wykonując je od podanego dźwięku;

15) gra ze słuchu proste przebiegi melodyczne;

16) poprawnie odczytuje a vista prosty utwór w wolnym tempie.

Uczeń:

1) samodzielnie realizuje opracowany z pedagogiem plan pracy nad utworem;

2) zna i stosuje metody efektywnego ćwiczenia;

3) posiada umiejętność świadomego i systematycznego ćwiczenia oraz korygowania błędów;

4) rozwiązuje problemy m.in. poprzez realizowanie wskazówek nauczyciela;

5) samodzielnie odczytuje prosty zapis nutowy;

6) kontroluje na bieżąco jakość dźwięku, intonację i rytm.

Uczeń:

1) zdobywa praktykę estradową poprzez udział w koncertach, audycjach, popisach, przesłuchaniach i egzaminach;

2) realizuje na estradzie założenia muzyczno-wykonawcze: stosuje właściwą artykulację i dynamikę, dba o estetykę i jakość dźwięku, a także o ogólny wyraz artystyczny;

3) zna i stosuje różne techniki zapamiętywania utworów;

4) współpracuje z pianistą akompaniatorem oraz z współwykonawcami w zespole.

TRĄBKA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija uzdolnienia i zainteresowania muzyczne (dostosowane do wieku i predyspozycji) przez uczęszczanie na koncerty i słuchanie muzyki z nagrań. Zdobywa podstawową wiedzę o muzyce i o instrumencie.

Uczeń kształci podstawowe umiejętności gry i poznaje możliwości techniczne instrumentu.

Uczeń realizuje indywidualne i zespołowe projekty artystyczne w zakresie swojej specjalności.

Uczeń posiada niezbędne umiejętności w zakresie występów publicznych. Jest przygotowany do świadomego odbioru muzyki.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) posiada podstawową wiedzę na temat historii i budowy swojego instrumentu;

2) poznaje właściwości techniczne i wyrazowe instrumentu;

3) uczestniczy (zgodnie z sugestiami nauczyciela) w wydarzeniach kulturalnych i artystycznych;

4) zdobywa i wykorzystuje wiadomości o muzyce z dostępnych mu źródeł;

5) wypowiada się w sposób prosty i zrozumiały na temat doznań artystycznych.

Uczeń:

1) zachowuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie;

2) jest wrażliwy na emisję, jakość i intonację dźwięku (ze szczególnym uwzględnieniem techniki oddechowej);

3) operuje podstawowymi sposobami artykulacji: legato, staccato, non legato;

4) samodzielnie opracowuje krótkie, łatwe utwory.

Uczeń:

1) samodzielnie odczytuje zapis nutowy;

2) dokonuje oceny swojej gry i koryguje popełniane błędy;

3) realizuje w sposób odpowiedzialny powierzone mu zadania, m.in. w prostych formach muzykowania zespołowego;

4) postępuje zgodnie z zasadami etyki koleżeńskiej.

Uczeń:

1) posiada umiejętności koncentracji i krytycznej oceny swoich występów;

2) uczestniczy jako solista i kameralista w audycjach, koncertach, konkursach i przesłuchaniach;

3) potrafi grać z akompaniamentem;

4) część programu koncertowego wykonuje na pamięć;

5) samodzielnie wykonuje zadania wyznaczone przez nauczyciela;

6) uczestniczy w różnych formach życia muzycznego.

TUBA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija zainteresowania muzyczne, uczęszczając na koncerty i słuchając nagrań; uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska.

Uczeń:

1) poznaje zasady notacji muzycznej oraz podstawowe terminy i pojęcia niezbędne w odczytaniu i realizacji tekstu muzycznego;

2) zdobywa wiedzę dotyczącą budowy i funkcjonowania instrumentu;

3) zachowuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie, jest wrażliwy na emisję, jakość i intonację dźwięku (ze szczególnym uwzględnieniem techniki oddechowej);

4) operuje podstawowymi sposobami artykulacji: legato, staccato, non legato.

Uczeń nabywa zdolności do samodzielnej pracy z instrumentem oraz realizacji bieżących zadań otrzymywanych od pedagoga.

Uczeń reprezentuje szkołę w projektach szkolnych oraz poza placówką; zdobywa doświadczenia estradowe oraz rozwija swoje kompetencje.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) uczestniczy w życiu muzycznym i kulturalnym;

2) rozwija uzdolnienia muzyczne stosownie do wieku i predyspozycji;

3) zdobywa podstawową wiedzę o muzyce;

4) wypowiada się w sposób prosty i zrozumiały na temat doznań artystycznych.

Uczeń:

1) doskonali umiejętności techniczne i interpretacyjne;

2) rozwija wrażliwość na jakość dźwięku;

3) rozwija umiejętność samodzielnego odczytania zapisu nutowego;

4) potrafi samodzielnie opracować krótkie, łatwe utwory;

5) zna i wykorzystuje w grze możliwości techniczne instrumentu.

Uczeń:

1) realizuje indywidualnie i w zespole projekty artystyczne w zakresie swojej specjalności;

2) prezentuje swoje umiejętności i postępy w grze na instrumencie;

3) poznaje sposoby samodzielnej pracy w zakresie jej organizacji, kontroli i samooceny.

Uczeń:

1) uczestniczy jako solista i kameralista w audycjach, koncertach, konkursach i przesłuchaniach;

2) posiada umiejętność koncentracji przed występem i w trakcie koncertu;

3) krytycznie ocenia swoje prezentacje;

4) prezentuje utwory muzyczne z pamięci;

5) jest przygotowany do kontynuacji nauki oraz świadomego odbioru muzyki.

WALTORNIA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija uzdolnienia i zainteresowania muzyczne (dostosowane do wieku i predyspozycji) poprzez uczęszczanie na koncerty i słuchanie muzyki z nagrań. Zdobywa podstawową wiedzę o muzyce i o instrumencie.

Uczeń zna i wykorzystuje w praktyce prawidłową technikę gry.

Uczeń realizuje indywidualne i zespołowe projekty artystyczne w zakresie swojej specjalności.

Uczeń posiada niezbędne umiejętności w zakresie występów publicznych; jest przygotowany do świadomego odbioru muzyki.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) posiada podstawową wiedzę na temat historii i budowy swojego instrumentu;

2) poznaje praktycznie właściwości techniczno-wyrazowe instrumentu;

3) uczestniczy w wydarzeniach kulturalnych i artystycznych zgodnie z sugestiami nauczyciela;

4) zdobywa i wykorzystuje wiadomości o muzyce z dostępnych mu źródeł;

5) korzysta z oferty edukacyjnej szkoły;

6) wypowiada się w sposób prosty i zrozumiały na temat doznań artystycznych.

Uczeń:

1) zachowuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie;

2) jest wrażliwy na emisję, jakość i intonację dźwięku (ze szczególnym uwzględnieniem techniki oddechowej);

3) operuje podstawowymi sposobami artykulacji: legato, staccato, non legato;

4) samodzielnie opracowuje krótkie, łatwe utwory.

Uczeń:

1) samodzielnie odczytuje zapis nutowy;

2) ocenia i koryguje popełniane błędy;

3) realizuje w sposób odpowiedzialny powierzone mu zadania, m.in. w prostych formach muzykowania zespołowego;

4) postępuje zgodnie z zasadami etyki koleżeńskiej.

Uczeń:

1) posiada umiejętności koncentracji i krytycznej oceny swoich występów;

2) uczestniczy jako solista i kameralista w audycjach, koncertach, konkursach i przesłuchaniach;

3) potrafi grać z akompaniamentem;

4) część programu koncertowego wykonuje na pamięć;

5) samodzielnie wykonuje zadania wyznaczone przez nauczyciela;

6) uczestniczy w różnych formach życia muzycznego.

WIOLONCZELA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija zainteresowania muzyczne, uczęszczając na koncerty i słuchając muzyki z nagrań; uczestniczy w życiu muzycznym szkoły i środowiska.

Uczeń poznaje zasady notacji oraz podstawowe terminy i pojęcia, niezbędne w odczytaniu i realizacji tekstu muzycznego. Zdobywa wiedzę dotyczącą budowy instrumentu.

Uczeń:

1) kształci umiejętność zachowania prawidłowej postawy podczas gry na instrumencie oraz właściwego posługiwania się aparatem gry;

2) poznaje zasady strojenia i konserwacji instrumentu;

3) rozwija podstawy techniki instrumentalnej oraz wrażliwość na jakość dźwięku i intonację;

4) próbuje improwizować proste tematy melodyczne i grać ze słuchu.

Uczeń, pod kierunkiem nauczyciela, poznaje sposoby samodzielnej pracy w zakresie jej organizacji, kontroli i samooceny.

Uczeń poznaje zasady występów publicznych: umiejętność koncentracji, prezentacji estradowej oraz współpracy z innymi instrumentalistami.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) uczestniczy w życiu muzycznym szkoły, biorąc udział w koncertach oraz audycjach szkolnych;

2) orientuje się w zasadach obowiązujących w świecie muzycznym, zarówno jako uczestnik czynny, jak i bierny;

3) odróżnia i definiuje podstawowe gatunki muzyki (muzyka klasyczna, muzyka ludowa, muzyka rozrywkowa, jazz);

4) na podstawie swoich doświadczeń z muzyką określa własne potrzeby i oczekiwania odnośnie do realizowanego repertuaru;

5) uczestniczy w różnych formach muzykowania zespołowego;

6) wykazuje naturalną potrzebę ekspresji i kreatywności artystycznej.

Uczeń:

1) zna system notacji muzycznej w zakresie klucza basowego, wiolinowego i tenorowego;

2) zna i stosuje podstawowe terminy i pojęcia muzyczne, umożliwiające poprawne odczytanie i realizację tekstu muzycznego;

3) zna podstawowe środki wyrazu muzycznego (agogika, dynamika, artykulacja, barwa, wibracja);

4) zna zasady poprawnego wydobywania i kształtowania dźwięku;

5) dba i stosuje poprawną intonację w grze;

6) wykazuje się podstawową wiedzą na temat budowy instrumentu, umie nazwać jego poszczególne części oraz ich funkcję.

Uczeń:

1) zachowuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie;

2) określa poprawność nastrojenia instrumentu i podejmuje próby samodzielnego strojenia;

3) jest wrażliwy na jakość wydobywanego dźwięku, potrafi go kreować;

4) prawidłowo układa prawą i lewą rękę oraz wydobywa dźwięk przy zachowaniu swobodnego aparatu gry;

5) sprawnie porusza się w pozycjach szyjkowych, stosując prawidłowe zmiany pozycji;

6) wykazuje się podstawową techniką gry, stosuje właściwy podział smyczka i operuje podstawowymi sposobami artykulacji (détaché, legato, portato, martelé, staccato);

7) posługuje się techniką przygotowawczą;

8) prawidłowo realizuje zapis muzyczny pod względem metrorytmiki, agogiki i dynamiki;

9) poznaje budowę gam majorowych i minorowych oraz pasaży; uczy się je rozpoznawać i wykonywać;

10) prawidłowo realizuje proste dwudźwięki i akordy;

11) dba o czystość intonacji;

12) prawidłowo odtwarza głosem linię melodyczną;

13) wykazuje się umiejętnością frazowania;

14) używa wibracji jako środka wyrazu muzycznego;

15) zna różne sposoby zapamiętywania utworów i potrafi zastosować je w praktyce;

16) poprawnie odczytuje a vista prosty utwór w wolnym tempie;

17) gra ze słuchu proste tematy melodyczne.

Uczeń:

1) dba o swój warsztat pracy (dobór krzesła i jego wysokości, ustawienie pulpitu, oświetlenie) i jego estetykę;

2) opracowuje plan pracy, uwzględniając ćwiczenie w harmonogramie dnia;

3) samodzielnie koryguje błędy dotyczące aparatu gry, tekstu, intonacji i artykulacji;

4) dostosowuje sposób ćwiczenia do zaistniałego problemu;

5) ocenia efekty własnej pracy;

6) prezentuje umiejętność samodzielnego opracowania łatwego utworu w zakresie opanowanych dotychczas elementów techniki.

Uczeń:

1) koncentruje się przed występem i podczas koncertu;

2) wykazuje się umiejętnością gry w różnych formach muzykowania solowego i zespołowego;

3) wykorzystuje wyobraźnię muzyczną i ekspresję w prezentacji estradowej.

ZESPÓŁ INSTRUMENTALNY

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) zdobywa umiejętność współdziałania oraz pracy w grupie;

2) jest odpowiedzialny za wykonywaną pracę;

3) kształci umiejętność gry w zespole o różnorodnym składzie.

Uczeń posiada wiedzę i umiejętności zdobyte na indywidualnych lekcjach gry na instrumencie, umie je wykorzystać w pracy w zespole. Wykazuje się kreatywnością w odczytaniu i wykonaniu utworu.

Uczeń bierze aktywny udział w audycjach, koncertach indywidualnych i zespołowych, rozwija swoją wrażliwość muzyczną i estetyczną. Rozwija swoje zainteresowania muzyczne i pasję do muzykowania zespołowego.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) jest świadomy roli, jaką pełni instrumentalista w zespole;

2) motywuje innych członków grupy do współdziałania w zespole;

3) dostraja swój instrument pod kierunkiem nauczyciela do gry w zespole;

4) jest uwrażliwiony na zmiany intonacji;

5) wykazuje dbałość o elementy metrorytmiczne podczas pracy w zespole;

6) jest systematyczny, punktualny, cierpliwy i wytrwały oraz koleżeński w grupie;

7) potrafi samodzielnie przygotować swój warsztat pracy do zajęć;

8) pracuje w zespole nad zadaniami wyznaczonymi przez nauczyciela;

9) dostrzega i koryguje błędy popełniane w grze zespołowej.

Uczeń:

1) zna notację muzyczną, w szczególności: podział wartości nut i pauz, metrum, wysokości dźwięków, znaki chromatyczne;

2) wykazuje umiejętność gry z nut oraz orientację we współzależności głosów w utworach;

3) czyta nuty ze zrozumieniem, potrafi wykonać a vista łatwe utwory muzyczne o prostej fakturze, zagrane w wolnym tempie;

4) posługuje się prawidłową postawą podczas gry;

5) w sposób prawidłowy posługuje się techniką gry na swoim instrumencie;

6) wykazuje dbałość o barwę i jakość dźwięku podczas gry;

7) wykorzystuje w grze charakterystyczne dla swojego instrumentu sposoby artykulacji, agogiki, dynamiki oraz frazowania.

Uczeń:

1) wykonuje program przygotowany w ramach zespołu;

2) uczestniczy w prezentacjach zespołu;

3) dba o swój wizerunek sceniczny oraz estetykę zespołu;

4) potrafi dokonać krytycznej oceny wykonanego utworu;

5) wykorzystuje do prezentacji muzycznej technologię informacyjną i komunikacyjną w zakresie wskazanym przez nauczyciela.

OGÓLNOKSZTAŁCĄCA SZKOŁA MUZYCZNA II STOPNIA I SZKOŁA MUZYCZNA II STOPNIA

WSPÓLNE EFEKTY KSZTAŁCENIA PO ZAKOŃCZENIU NAUKI W OGÓLNOKSZTAŁCĄCEJ SZKOLE MUZYCZNEJ II STOPNIA I W SZKOLE MUZYCZNEJ II STOPNIA

Uczeń:

1) szanuje dziedzictwo kulturowe własnego i innych narodów;

2) przestrzega zasad kultury i etyki, prawa autorskiego oraz innych aktów prawnych związanych z ochroną dóbr kultury;

3) zna historię dziedziny artystycznej, w obszarze której działa;

4) posiada wiedzę niezbędną do prawidłowej realizacji zadań praktycznych w dziedzinie artystycznej, którą reprezentuje;

5) zna związki między swoją i innymi dziedzinami sztuki;

6) aktywnie uczestniczy w życiu kulturalnym;

7) prezentuje swoje dokonania;

8) kreatywnie realizuje zadania, wykazując się wrażliwością artystyczną;

9) potrafi ocenić jakość wykonywanych zadań;

10) realizuje indywidualnie i zespołowo zadania i projekty artystyczne w zakresie wyuczonej specjalności;

11) pracuje w zespole w ramach przydzielonych zadań, biorąc współodpowiedzialność za efekt końcowy wspólnej pracy;

12) nawiązuje kontakty i współpracuje z muzykami zespołu;

13) buduje relacje oparte na zaufaniu;

14) prezentuje aktywną postawę w działaniu;

15) potrafi organizować swoją pracę;

16) dba o bezpieczne i higieniczne warunki swojej pracy oraz o kondycję fizyczną i zdrowie;

17) konsekwentnie dąży do celu;

18) przewiduje skutki podejmowanych działań;

19) stosuje sposoby radzenia sobie ze stresem, w szczególności z tremą;

20) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;

21) wyszukuje, dokonuje wyboru i oceny informacji zawartych w różnych tekstach kultury;

22) wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną w realizacji zadań artystycznych do pogłębienia wiedzy i doskonalenia umiejętności;

23) jest przygotowany do kontynuowania nauki;

24) pracuje nad własnym rozwojem artystycznym i zawodowym;

25) potrafi świadomie określić swoje możliwości.

OBOWIĄZKOWE ZAJĘCIA EDUKACYJNE WSPÓLNE DLA WSZYSTKICH SPECJALNOŚCI

FORMY MUZYCZNE

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń posługuje się pojęciami i terminami muzycznymi z zakresu wiedzy o formie muzycznej umożliwiającymi poznanie różnych sposobów kształtowania i konstruowania utworu muzycznego.

Uczeń wykorzystuje posiadaną wiedzę do opisu i analizy dzieła muzycznego.

Uczeń prezentuje wnioski z analizy dzieła muzycznego, przedstawia i uzasadnia własne stanowisko.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) posługuje się terminami i pojęciami określającymi:

2) rozpoznaje elementarne współczynniki formy muzycznej oaz ich współdziałanie w tworzeniu struktur formalnych, faktury, energetyki i wyrazowości dzieła muzycznego;

3) rozpoznaje formy i gatunki stanowiące materiał analityczny:

• forma repryzowa,

• formy figuracyjne,

• tańce stylizowane,

• pieśń,

• rondo,

• fuga,

• forma wariacyjna,

• forma sonatowa,

• cykl suitowy,

• cykl sonatowy.

Uczeń:

1) analizuje, wnioskuje i opisuje elementarne współczynniki formy współdziałające w tworzeniu złożonych struktur formalnych;

2) analizuje, wnioskuje i opisuje zjawiska w zakresie energetyki i wyrazowości dzieła muzycznego;

3) rozpoznaje techniki kompozytorskie:

4) porównuje zjawiska związane z procesami ewolucyjnymi określonej formy lub gatunku muzycznego;

5) dostrzega cechy stylistyczne w odniesieniu do twórczości danego kompozytora oraz porównuje środki techniki kompozytorskiej różnych twórców.

Uczeń rozpoznaje i porównuje poprzez analizę słuchową, wzrokową, wzrokowo-słuchową formy i gatunki muzyczne z różnych epok i różnych twórców.

HARMONIA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) poznaje budowę i sposób łączenia akordów w ramach systemu tonalnego dur-moll;

2) poznaje zasady rozwiązywania składników dysonansowych w akordzie;

3) kształci umiejętność rozumienia podstawowych pojęć harmonicznych.

Uczeń rozpoznaje akordy oraz określa ich funkcje.

Uczeń realizuje na instrumencie, w śpiewie zespołowym i w formie pisemnej konstrukcje harmoniczne.

Uczeń tworzy przebiegi harmoniczne.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zna cechy harmoniki funkcyjnej;

2) zna podstawowe pojęcia z zakresu harmonii funkcyjnej, posługuje się nimi i wykorzystuje je do opisu zjawisk harmonicznych;

3) zna zasady budowy, określania i łączenia trójdźwięków, czterodźwięków i pięciodźwięków jako akordów głównych, pobocznych i wtrąconych, w układzie czterogłosowym, w różnych odmianach skali majorowej i minorowej;

4) zna następujące rodzaje kadencji (doskonałą, plagalną, neapolitańską, zawieszoną, zwodniczą i rozszerzoną);

5) zna zasady budowy, łączenia i rozwiązywania różnych form dominanty dysonansowej (dominanta z podwójnym opóźnieniem, septymowa, septymowa bez prymy, nonowa, nonowa bez prymy, dominanta alterowana, dominanta chopinowska);

6) zna zasady logiki funkcyjnej, harmonizowania melodii i realizacji basu cyfrowanego (w odniesieniu do epoki baroku);

7) zna różne rodzaje dźwięków obcych: osiągnięte razem z akordem (opóźnienia) i w czasie trwania akordu: przejściowe, pomocnicze, wyprzedzające, oderwane i zamienne);

8) zna zjawisko alteracji i akord tristanowski;

9) zna zasady wychylenia modulacyjnego oraz modulacji diatonicznej, chromatycznej i enharmonicznej;

10) zna pojęcia dotyczące przezwyciężania systemu dur-moll: bitonalność, politonalność, poliharmonika, centralizacja tonalna;

11) zna charakterystyczne cechy harmoniki XX wieku wynikające z zastosowanego materiału dźwiękowego (skale całotonowe, dwunastodźwiękowe, pentatoniczne, wąskozakresowe, modalne, modi messiaenowskie) oraz wykorzystanych akordów (tercjowe, kwartowe, sekundowe) i brzmienia (harmonika sonorystyczna);

12) zna zasady analizy harmonicznej.

Uczeń:

1) na podstawie zapisu nutowego, dokonując analizy słuchowej, rozpoznaje poznane akordy i wynikające z nich relacje funkcyjne, kadencje, wychylenia modulacyjne, modulacje, progresje;

2) rozróżnia w zapisie nutowym składniki akordu (w tym dysonujące), dźwięki obce i alterowane;

3) potrafi odczytać treść harmoniczną podaną w postaci basu cyfrowanego (w odniesieniu do epoki baroku);

4) określa poznane zagadnienia harmoniczne w utworach utrzymanych w harmonice dur-moll;

5) potrafi wskazać w utworach XX wieku charakterystyczne cechy harmoniki oraz zastosowane środki harmoniczne (skala, seria, akordy, współbrzmienia, centra tonalne).

Uczeń:

1) realizuje na fortepianie różne rodzaje kadencji (doskonałą, plagalną, neapolitańską, zawieszoną, zwodniczą i rozszerzoną);

2) realizuje pisemnie i na fortepianie konstrukcje harmoniczne z użyciem poznanych akordów, według podanego sopranu, basu lub funkcji, oraz nazw literowych akordów i stopni; odtwarza zapisane konstrukcje na fortepianie, w opracowaniu instrumentalnym lub wokalnym;

3) realizuje pisemnie i na fortepianie różne rodzaje modulacji w formie krótkich przebiegów, zawierających wszystkie elementy procesu modulacyjnego;

4) wykorzystuje w swoich ćwiczeniach poznane środki harmoniki XX wieku, zwracając uwagę na odpowiedni dla danej konwencji stylistycznej lub techniki kompozytorskiej dobór dźwięków, współbrzmień, akordów i skal.