Legalize / Polska / Rozporządzenie

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 31 marca 2017 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia w zawodach

Typ Rozporządzenie

Ogłoszono 2017-03-31

Status Obowiązujący

Wydawca MIN. EDUKACJI NARODOWEJ

Źródło Dziennik Ustaw

artykuły 4

Historia nowelizacji JSON API

3) rozpoznaje oko miarowe oraz wady wzroku;

4) stosuje pojęcia związane z widzeniem obuocznym;

5) obsługuje wybrane przyrządy optometryczne: autorefraktometr, refraktometr, keratometr, pupilometr, oprawę próbną;

6) stosuje sposoby korekcji wad wzroku i udziela porad dotyczących korzystania z pomocy wzrokowych;

7) dobiera środki do ochrony wzroku przed uszkodzeniami mechanicznymi oraz szkodliwym działaniem promieniowania.

Wykonywanie pomiarów oftalmicznych

Uczeń:

1) rozpoznaje symbole i oznaczenia stosowane w oftalmice;

2) kontroluje parametry fizyczne soczewek okularowych, kontaktowych i innych pomocy wzrokowych;

3) przestrzega zasad tworzenia zapisu równoważnego soczewek sfero-cylindrycznych;

4) dobiera przyrządy i urządzenia do wykonywania pomiarów oftalmicznych;

5) wykonuje pomiary mocy soczewek, wyznaczania osi cylindra i środków optycznych soczewek, kierunku i mocy pryzmy, rozstawu źrenic, kąta pantoskopowego, kąta nachylenia tarcz oprawy, odległości wierzchołkowej;

6) oblicza wartość decentracji pryzmatycznej w soczewkach okularowych na podstawie recepty i wyznacza położenie głównego punku referencyjnego;

7) stosuje wymiarowanie i znakowanie opraw, soczewek okularowych i kontaktowych w procesie wykonania pomocy wzrokowych.

Dobieranie pomocy wzrokowych

Uczeń:

1) rozróżnia materiały konstrukcyjne stosowane w oftalmice;

2) rozpoznaje rodzaje soczewek okularowych i kontaktowych oraz określa ich zastosowanie;

3) rozróżnia rodzaje opraw okularowych i innych pomocy wzrokowych;

4) dobiera akcesoria i oprawy okularowe zgodnie z zasadami optyki, fizjologii widzenia i estetyki;

5) wyznacza minimalną średnicę soczewek okularowych i dobiera soczewki okularowe.

Wykonywanie pomocy wzrokowych

Uczeń:

1) obsługuje urządzenia stosowane w optyce oftalmicznej;

2) posługuje się narzędziami stosowanymi w optyce oftalmicznej;

3) dobiera metody i techniki wykonania i uszlachetniania soczewek okularowych i kontaktowych;

4) przestrzega zasad oznakowania soczewek okularowych podczas wykonywania okularów;

5) przestrzega zasad centrowania soczewek okularowych z uwzględnieniem decentracji poziomej i pionowej;

6) dobiera narzędzia, urządzenia i maszyny potrzebne do wykonania pomocy wzrokowych;

7) wykonuje obróbkę soczewek z zastosowaniem maszyn, urządzeń i narzędzi;

8) osadza soczewki okularowe z zastosowaniem narzędzi do montażu;

9) stosuje wartości odchyłek tolerancji wymaganych w procesie wykonania pomocy wzrokowych;

10) reguluje i modeluje okulary i inne pomoce wzrokowe;

11) ocenia jakość wykonania pomocy wzrokowych.

Naprawianie pomocy wzrokowych

Uczeń:

1) dobiera narzędzia do naprawy pomocy wzrokowych;

2) przestrzega parametrów mechanicznych i estetycznych pomocy wzrokowych zgodnie z wymaganiami technicznymi;

3) dobiera przyrządy kontrolno-pomiarowe do wykonania pomiarów optycznych układów i przyrządów;

4) wykonuje pomiary optyczne pomocy wzrokowych;

5) stosuje tablice tolerancji dla pomiarów wstępnych i kontroli powykonawczych pomocy wzrokowych;

6) określa aberracje układów optycznych na podstawie wykonanych pomiarów;

7) wykonuje naprawę, regulację i konserwację pomocy wzrokowych;

8) przestrzega norm i procedur dotyczących kontroli jakości wyrobów i usług oftalmicznych.

MG.31. Wykonywanie obsługi liniowej i hangarowej statków powietrznych

Wykonywanie obsługi liniowej statków powietrznych

Uczeń:

1) posługuje się narzędziami i przyrządami kontrolno-pomiarowymi do obsługi liniowej statków powietrznych;

2) posługuje się sprzętem lotniskowo-hangarowym do obsługi statków powietrznych;

3) posługuje się dokumentacją techniczno-obsługową statków powietrznych sporządzoną w języku polskim i języku angielskim;

4) stosuje przepisy prawa lotniczego w zakresie dotyczącym obsługi liniowej statków powietrznych;

5) wykonuje przeglądy statków powietrznych typowe dla zakresu obsługi liniowej statków powietrznych;

6) zaopatruje instalacje pokładowe statków powietrznych w materiały eksploatacyjne;

7) przeprowadza ocenę stanu technicznego zespołów, instalacji i wyposażenia statków powietrznych;

8) wykonuje regulacje instalacji i urządzeń statków powietrznych;

9) konserwuje i zabezpiecza statki powietrzne;

10) przestrzega procedur dystrybucji części zamiennych i materiałów eksploatacyjnych stosowanych w statkach powietrznych;

11) rozpoznaje przyczyny, rodzaje i skutki błędów ludzkich w lotnictwie;

12) określa wpływ środowiska oraz zagrożeń eksploatacyjnych na sprawność statku powietrznego.

Wykonywanie obsługi hangarowej statków powietrznych

Uczeń:

1) określa właściwości materiałów konstrukcyjnych stosowanych w technice lotniczej;

2) rozpoznaje wady materiałów konstrukcyjnych stosowanych w technice lotniczej;

3) stosuje technologie napraw elementów konstrukcyjnych zespołów, instalacji i wyposażenia statków powietrznych;

4) rozpoznaje schematy elektryczne i elektroniczne systemów i urządzeń statków powietrznych;

5) dobiera części zamienne do naprawy statków powietrznych, zespołów, instalacji i wyposażenia;

6) przestrzega procedur dystrybucji i ewidencjonowania części zamiennych i materiałów;

7) przestrzega zasad konserwacji oraz przechowywania materiałów i części zamiennych;

8) dobiera narzędzia do naprawy statków powietrznych, zespołów, instalacji i wyposażenia;

9) wykonuje czynności obsługi technicznej i napraw statków powietrznych, zespołów, podzespołów i części zgodnie z procedurami;

10) usuwa niesprawności statków powietrznych, zespołów, instalacji i wyposażenia, korzystając z dokumentacji technicznej;

11) ocenia stan techniczny zespołów, instalacji i wyposażenia statków powietrznych przy wykorzystaniu aparatury kontrolno-pomiarowej;

12) wykonuje konserwację instalacji i podzespołów statków powietrznych;

13) korzysta z komputerowego systemu wspomagania eksploatacji do pozyskiwania oraz archiwizacji danych dotyczących napraw elementów konstrukcyjnych zespołów, instalacji i wyposażenia statków powietrznych;

14) wypełnia dokumentację wykonawczą potwierdzenia obsługi.

MG.32. Organizacja i wykonywanie prac związanych z eksploatacją maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych

Przygotowanie maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych do pracy

Uczeń:

1) rozróżnia statki, siłownie okrętowe, maszyny, urządzenia oraz instalacje okrętowe;

2) stosuje normy i dokumentację techniczną dotyczące sprzętu kontrolno-pomiarowego, maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych w języku polskim i języku angielskim;

3) przestrzega procedur dotyczących pobierania na statek: paliwa, olejów smarowych, czynników chłodniczych i gazów technicznych z uwzględnieniem zasad ochrony środowiska morskiego i zapobiegania rozlewom zanieczyszczeń;

4) wykonuje pomiary i uzupełnia poziomy paliwa, smarów, olejów, czynników chłodniczych i gazów technicznych w zbiornikach okrętowych;

5) ocenia przydatność płynów eksploatacyjnych stosowanych w siłowni okrętowej;

6) przygotowuje materiały oraz części zamienne do eksploatacji na podstawie dokumentacji;

7) sprawdza szczelność i usuwa przecieki maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych.

Uruchamianie i eksploatowanie maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych

Uczeń:

1) posługuje się instrukcjami obsługi oraz dokumentacją techniczno-ruchową w języku polskim i języku angielskim;

2) dobiera przyrządy i urządzenia kontrolno-pomiarowe do przeprowadzania oceny stanu technicznego maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

3) posługuje się sprzętem kontrolno-pomiarowym stacjonarnym i przenośnym stosowanym w eksploatacji siłowni okrętowej;

4) ocenia stan techniczny maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

5) określa stopień zużycia elementów maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

6) uruchamia oraz obsługuje maszyny, urządzenia i instalacje okrętowe;

7) wykonuje regulacje podstawowych parametrów pracy układów i systemów siłowni okrętowej;

8) ustala przyczyny wadliwego funkcjonowania maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych oraz lokalizuje miejsca powstania uszkodzeń;

9) dobiera i stosuje narzędzia i sprzęt do przeglądów technicznych i bieżącego wykonywania prac konserwacyjnych maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

10) stosuje gospodarkę zużytymi smarami, paliwami i czynnikami chłodzącymi;

11) stosuje zasady prowadzenia dziennika maszynowego oraz dokumentacji wymaganej przepisami prawa;

12) korzysta ze specjalistycznych programów komputerowych i symulatorów maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych.

Wykonywanie prac z zakresu napraw i remontów maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych

Uczeń:

1) realizuje plany remontów maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

2) rozróżnia rodzaje prac remontowych na podstawie specyfikacji, przepisów klasyfikacyjnych polskich i zagranicznych instytucji klasyfikacyjnych, zaleceń producentów urządzeń lub stanu technicznego maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

3) stosuje technologię naprawy, remontu i montażu maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

4) sporządza wykazy części zamiennych;

5) wykonuje prace przygotowujące siłownię do remontu stoczniowego;

6) dobiera i stosuje narzędzia i sprzęt do wykonywania prac remontowych;

7) wykonuje prace związane z demontażem i montażem maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

8) dobiera i stosuje metody regeneracji i naprawy części maszyn oraz nanoszenia na nie powłok ochronnych i regeneracyjnych;

9) kontroluje parametry pracy maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych oraz wykonuje ich regulacje pod nadzorem;

10) ocenia poprawność działania maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych;

11) rozróżnia i stosuje zasady prowadzenia dokumentacji oraz sprawozdawczości remontowej;

12) wykonuje prace w zakresie uprawnień I stopnia związane z cięciem i spawaniem elementów.

Uczestniczenie w akcjach ratowniczych, ratunkowych i ochrony okrętu w celu ratowania na morzu życia ludzkiego i mienia

Uczeń:

1) przestrzega procedur postępowania w sytuacjach zagrożenia zdrowia i życia pasażerów i załogi okrętu;

2) stosuje okrętowe środki identyfikacji sygnałów oraz wzywania pomocy na okręcie;

3) przestrzega procedur ewakuacji pasażerów i załogi okrętu oraz ratowania rozbitków;

4) obsługuje instalacje wykrywcze i alarmowe oraz sprzęt przeciwpożarowy i instalacje gaśnicze na okręcie;

5) stosuje indywidualne i zbiorowe środki ratownicze i ratunkowe;

6) wykonuje czynności związane z likwidacją rozlewów na morzu;

7) przestrzega procedur związanych z ochroną okrętu.

MG.33. Organizacja budowy i remontu jednostek pływających

Montowanie kadłuba jednostek pływających z sekcji bloków

Uczeń:

1) odczytuje dokumentację konstrukcyjną, technologiczną, traserską i pomiarową dotyczącą prefabrykacji sekcji i budowy, remontu i modernizacji bloków;

2) rozróżnia stopnie montażu sekcji;

3) rozróżnia maszyny, urządzenia, sprzęt i narzędzia konieczne do wykonania montażu konstrukcji kadłuba jednostek pływających;

4) korzysta z instrukcji tolerancji i standardu budowy, remontu i modernizacji kadłuba jednostek pływających;

5) wykonuje montaż kadłuba jednostek pływających zgodnie z opracowaną technologią budowy, remontu lub modernizacji, zachowuje technologiczną kolejność spawania;

6) montuje pozostałe elementy konstrukcyjne kadłuba i wyposażenia niezbędne do wykonania przed wodowaniem jednostek pływających;

7) wykonuje próby szczelności zbiorników i kadłuba jednostek pływających;

8) analizuje możliwości i wykonuje pomiary ugięcia stępki oraz montuje znaki zanurzenia zgodnie z danymi otrzymanymi z biura konstrukcyjnego;

9) wykonuje i analizuje pomiary geometryczne kadłuba jednostek pływających;

10) bierze udział w analizowaniu ewentualnych zagrożeń w trakcie montowania kadłuba jednostek pływających z sekcji i bloków;

11) kontroluje proces montażu kadłuba jednostek pływających z wykorzystaniem wyników analiz;

12) zgłasza potrzeby odbioru, badań nieniszczących oraz prób wymaganych na stopniu montażu kadłuba jednostek pływających.

Przygotowanie kadłuba jednostek pływających oraz urządzeń do wodowania

Uczeń:

1) rozróżnia urządzenia, narzędzia i obiekty wykorzystywane do wodowania kadłuba jednostek pływających oraz sposoby wodowania;

2) rozróżnia urządzenia używane do transportu kadłuba jednostek pływających na stanowisko wodowania;

3) odczytuje dokumentację konstrukcyjną, technologiczną, traserską i pomiarową związaną z procesem wodowania kadłuba jednostek pływających;

4) wykonuje konstrukcje podbudowy do wodowania zgodnie z dokumentacją;

5) wykonuje konserwacje, przeglądy i próby urządzeń i obiektów przeznaczonych do wodowania kadłuba jednostek pływających;

6) wykonuje i montuje oprzyrządowanie niezbędne do wodowania kadłuba jednostek pływających;

7) korzysta z dokumentacji balastowania jednostek pływających na czas wodowania;

8) wykonuje zabezpieczenia kadłuba jednostek pływających przed zalaniem wodą zaburtową oraz zabezpieczenia urządzeń na czas wodowania;

9) wykonuje przegląd podwodnej części kadłuba jednostek pływających i podbudowy do wodowania;

10) korzysta z instrukcji obsługi urządzeń służących do wodowania;

11) analizuje i sporządza wykaz prac niezbędnych do bezpiecznego wodowania oraz kompletuje dokumentację potwierdzającą ich wykonanie;

12) wykonuje polecenia osoby kierującej wodowaniem jednostek pływających;

13) kompletuje sprzęt awaryjny, uczestniczy w przeglądzie jednostki po wodowaniu oraz podejmuje konieczne działania w przypadku wystąpienia uszkodzeń konstrukcji kadłuba podczas wodowania;

14) bierze udział w analizowaniu ewentualnych zagrożeń w trakcie przygotowania kadłuba jednostek pływających oraz urządzeń do wodowania jednostek pływających.

Wykonywanie prac remontowych kadłuba jednostek pływających

Uczeń:

1) odczytuje dokumentację konstrukcyjną, technologiczną i pomiarową związaną z procesem dokowania kadłuba jednostek pływających;

2) rozróżnia urządzenia, narzędzia i obiekty wykorzystywane do dokowania kadłuba jednostek pływających;

3) wykonuje prace przygotowawcze związane z procesem dokowania kadłuba jednostek pływających i kontroluje prawidłowość jego wykonania;

4) odczytuje dokumentację konstrukcyjną, technologiczną, traserską i pomiarową związaną z remontem kadłuba jednostek pływających;

5) rozróżnia maszyny, urządzenia, sprzęt i narzędzia konieczne do wykonania prac remontowych kadłuba jednostek pływających;

6) wykonuje prace przygotowawcze związane z remontem, takie jak: demontaż izolacji, systemów i okablowania, przygotowanie zbiorników, pomieszczeń;

7) stosuje zabezpieczenia kadłuba, maszyn i urządzeń jednostek pływających podczas prac remontowych i modernizacyjnych;

8) kompletuje materiały i oprzyrządowanie przewidziane do wykonania prac remontowych i modernizacyjnych;

9) transportuje materiały, urządzenia i oprzyrządowanie konieczne do wykonania remontu lub modernizacji kadłuba jednostek pływających;

10) wykonuje prace remontowe lub modernizacyjne kadłuba jednostek pływających zgodnie z dokumentacją;

11) kontroluje prace remontowe lub modernizacyjne, zgłasza odbiory, badania nieniszczące i wymagane próby;

12) bierze udział w analizowaniu ewentualnych zagrożeń w trakcie wykonywania prac remontowych i modernizacyjnych kadłuba jednostek pływających.

Organizowanie i nadzór procesu budowy i wyposażania kadłuba jednostek pływających

Uczeń:

1) odczytuje dokumentację konstrukcyjną, unifikacje, dokumentacje: traserską, technologiczną, materiałową, pomiarową oraz standardy budowy jednostek pływających;

2) opracowuje harmonogramy budowy, remontu lub modernizacji jednostek pływających;

3) analizuje warunki uruchomienia kooperacji wewnętrznej i zewnętrznej;

4) opracowuje dokumentację materiałową umożliwiającą pobranie materiałów hutniczych do budowy kadłuba jednostek pływających oraz kontroluje zgodności dostaw;

5) prowadzi nadzór technologiczny procesu obróbki wstępnej blach i profili;

6) opracowuje dokumentację technologiczną z wykazem przekazania elementów konstrukcyjnych, węzłów prefabrykacji wstępnej, płatów itp. na poszczególne stopnie budowy, remontu lub modernizacji kadłuba jednostek pływających;

7) opracowuje dokumentację technologiczną prefabrykacji, montażu sekcji i bloków kadłuba oraz jego wyposażenia;

8) opracowuje dokumentację technologiczną oprzyrządowania do budowy, remontu lub modernizacji sekcji, bloków, kadłuba oraz ich transportu;

9) prowadzi nadzór technologiczny procesu budowy, remontu lub modernizacji kadłuba jednostek pływających;

10) rozróżnia sprzęt pomiarowy stosowany w procesie budowy, remontu lub modernizacji kadłuba jednostek pływających i jego wyposażania;

11) opracowuje dokumentację, wykonuje i dokumentuje pomiary na każdym stopniu budowy, remontu lub modernizacji kadłuba i wyposażania jednostek pływających oraz analizuje wyniki tych pomiarów;

12) opracowuje technologie dotyczące napraw elementów lub konstrukcji w przypadku przekroczenia dopuszczalnych w standardach odchyłek wymiarowych lub wad spawalniczych;

13) opracowuje dokumentację technologiczną oprzyrządowania do budowy sekcji, bloków, kadłuba oraz ich transportu;

14) kontroluje jakość wykonywanych prac na każdym stopniu budowy, remontu lub modernizacji kadłuba i wyposażenia, zgłasza wymagane badania i próby;

15) opracowuje dokumentację technologiczną dotyczącą gięcia blach i profili oraz kontroluje prawidłowość ich wykonania;

16) wykonuje i analizuje pomiary wymiarów głównych kadłuba jednostek pływających;

17) wykonuje próby i badania wytrzymałościowe materiałów określonych w procedurach, normach i przepisach klasyfikacyjnych Polskiego Rejestru Statków;

18) bierze udział w analizowaniu ewentualnych zagrożeń w trakcie wykonywania prac podczas budowy, remontu lub modernizacji i wyposażania kadłuba jednostek pływających.

MG.34. Organizacja i prowadzenie prac wiertniczych

Przygotowywanie i prowadzenie prac wiertniczych

Uczeń:

1) przestrzega przepisów prawa dotyczących wykonywania prac i zabiegów wiertniczych;

2) korzysta z dokumentacji i planów sytuacyjnych, dotyczących montażu i demontażu urządzeń wiertniczych;

3) analizuje projekt wykonania prac i zabiegów wiertniczych;

4) zamawia części zamienne podzespołów urządzeń wiertniczych;

5) organizuje logistykę utrzymania ciągłego ruchu zakładu wiertniczego;

6) sporządza dokumentację czasu pracy załogi wiertniczej.

Prowadzenie dokumentacji wierceń

Uczeń:

1) analizuje dokumentacje procesu wiercenia;

2) analizuje i interpretuje dane zamieszczone w dokumentacji wierceń;

3) przestrzega zasad gospodarki materiałowej wiertni;

4) posługuje się terminologią specjalistyczną dotyczącą procesu wiercenia;

5) dokonuje analizy wskaźników wiercenia;

6) dokonuje analizy i interpretacji wyników pomiarów geofizycznych;

7) analizuje wykresy rozkładu ciśnień dotyczące opróbowania otworu wiertniczego;

8) sporządza raporty wiertnicze dotyczące pracy elementów przewodu wiertniczego oraz zużycia narzędzi wiertniczych;

9) sporządza raport płuczkowy i raport energetyczny.

Rejestrowanie i interpretacja odczytów wskazań przyrządów kontrolno-pomiarowych

Uczeń:

1) kontroluje działanie przyrządów pomiarowych;

2) dokonuje analizy i interpretacji wskazań przyrządów kontrolno-pomiarowych;

3) dokonuje analizy raportów serwisów kontrolno-pomiarowych;

4) uczestniczy w sporządzaniu bilansu płuczki wiertniczej;

5) wykonuje pomiary z zastosowaniem inklinometrów wrzutowych oraz interpretuje uzyskane dane;

6) uczestniczy w wykonywaniu prób ciśnieniowych i sporządza protokoły wykonania prób.

Planowanie i realizacja procesu wiercenia

Uczeń:

1) projektuje przewód wiertniczy dla różnych warunków wiercenia;

2) określa liczbę kolumn rur okładzinowych, ich średnice i głębokość ich zapuszczenia;

3) wykonuje obliczenia dotyczące ciężaru systemów rurowych w otworze wiertniczym;

4) oblicza obciążenia i naprężenia występujące w systemach rurowych stosowanych w procesie wiercenia;

5) dobiera parametry hydrauliczne wiercenia;

6) oblicza ilość zaczynu cementowego, przybitki, cementu i cieczy zarobowej do wykonania cementowania rur okładzinowych;

7) dobiera elementy zabezpieczenia przeciwerupcyjnego z uwzględnieniem klasy zagrożenia erupcyjnego, kategorii zagrożenia siarkowodorowego, dopuszczalnego ciśnienia głowicowego;

8) dobiera optymalne parametry wiercenia na podstawie danych z testu zwiercalności;

9) oblicza i analizuje koszty wiercenia;

10) pobiera rdzenie i próbki okruchowe, opisuje i magazynuje skrzynki rdzeniowe;

11) charakteryzuje cele i określa podział kierunkowych otworów wiertniczych;

12) dobiera technologię wykonania otworów kierunkowych;

13) dobiera narzędzia do wykonania otworów kierunkowych;

14) charakteryzuje morskie jednostki wiertnicze;

15) określa technologię wykonania wierceń morskich;

16) przestrzega zasad profilaktyki przeciwerupcyjnej i ochrony środowiska podczas wierceń morskich;

17) charakteryzuje systemy wierceń.

MG.35. Prowadzenie procesu przeróbki kopalin stałych

Prowadzenie procesu klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych

Uczeń:

1) rozpoznaje maszyny i urządzenia wykorzystywane w procesie klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych;

2) przyjmuje i magazynuje nadawę surową;

3) dozuje nadawę do procesów przeróbki kopalin stałych;

4) prowadzi proces klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych w węzłach technologicznych;

5) posługuje się sprzętem i narzędziami stosowanymi podczas klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych;

6) użytkuje maszyny i urządzenia podczas klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych;

7) ocenia jakość procesów klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych;

8) przestrzega zasad gospodarki surowcami mineralnymi;

9) rozpoznaje zagrożenia wybuchem pyłów i gazów oraz stosuje środki zapobiegawcze;

10) stosuje sposoby zagospodarowania i utylizacji odpadów powstających w procesie klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych.

Prowadzenie procesu wzbogacania kopalin stałych

Uczeń:

1) prowadzi proces wzbogacania kopalin stałych w węzłach technologicznych;

2) kontroluje parametry procesu wzbogacania kopalin stałych;

3) określa przydatność kopaliny stałej do procesu wzbogacania;

4) ocenia jakość procesu wzbogacania kopalin stałych;

5) posługuje się sprzętem i narzędziami stosowanymi podczas procesu wzbogacania kopalin stałych;

6) użytkuje maszyny i urządzenia stosowane w procesie wzbogacania kopalin stałych;

7) rozpoznaje zagrożenia wybuchem pyłów i gazów oraz stosuje środki zapobiegawcze;

8) stosuje sposoby zagospodarowania i utylizacji odpadów powstających w procesie wzbogacania kopalin stałych.

Prowadzenie procesu zagęszczania, odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów

Uczeń:

1) posługuje się sprzętem i narzędziami stosowanymi podczas zagęszczania, odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów;

2) użytkuje maszyny i urządzenia do zagęszczania, odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów;

3) prowadzi proces zagęszczania, odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów;

4) kontroluje parametry techniczne procesu zagęszczania, odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów;

5) ocenia jakość zagęszczania i odwadniania mułów oraz suszenia osadów;

6) rozpoznaje zagrożenia wybuchem pyłów i gazów oraz stosuje środki zapobiegawcze.

Prowadzenie procesu oczyszczania wód obiegowych

Uczeń:

1) posługuje się sprzętem i narzędziami stosowanymi podczas oczyszczania wód obiegowych;

2) użytkuje maszyny i urządzenia do oczyszczania wód obiegowych;

3) kontroluje parametry techniczne procesu oczyszczania wód obiegowych;

4) rozpoznaje zagrożenia wybuchem pyłów i gazów oraz stosuje środki zapobiegawcze.

MG.36. Organizacja procesu przeróbki kopalin stałych

Organizowanie procesów klasyfikacji, rozdrabniania i wzbogacania kopalin stałych

Uczeń:

1) planuje procesy klasyfikacji i rozdrabniania kopalin stałych;

2) stosuje metody wzbogacania kopalin stałych;

3) planuje procesy wzbogacania kopalin stałych;

4) organizuje prace związane z wykonywaniem klasyfikacji, rozdrabniania i wzbogacania kopalin stałych;

5) nadzoruje procesy klasyfikacji, rozdrabniania i wzbogacania kopalin stałych w węzłach technologicznych;

6) kontroluje parametry technologiczne procesu klasyfikacji, rozdrabniania i wzbogacania kopalin stałych;

7) prowadzi pobieranie i przygotowanie próbek kopalin stałych do badań technicznych i laboratoryjnych;

8) rozpoznaje zagrożenia wybuchem pyłów i gazów oraz stosuje środki zapobiegawcze;

9) kontroluje stosowanie środków ochrony indywidualnej i zbiorowej;

10) przestrzega procedur zapewniania jakości;

11) stosuje sposoby zagospodarowania i utylizacji odpadów powstających w procesie klasyfikacji, rozdrabniania i wzbogacania kopalin stałych.

Organizowanie procesu transportu, magazynowania i załadunku produktów przeróbki kopalin stałych

Uczeń:

1) dobiera sprzęt i narzędzia stosowane podczas transportu, magazynowania i załadunku produktów przeróbki kopalin stałych;

2) dobiera urządzenia do transportu, magazynowania i załadunku produktów przeróbki kopalin stałych;

3) planuje procesy transportu, magazynowania i załadunku produktów przeróbki kopalin stałych;

4) organizuje prace związane z transportem, magazynowaniem, załadunkiem i zbytem produktów przeróbki kopalin stałych;

5) prowadzi procesy transportu, magazynowania i załadunku produktów przeróbki kopalin stałych;

6) dokumentuje procesy magazynowania, załadunku i zbytu produktów przeróbki kopalin stałych;

7) rozpoznaje zagrożenia wybuchem pyłów i gazów oraz stosuje środki zapobiegawcze podczas transportu, magazynowania i załadunku produktów przeróbki kopalin stałych;

8) kontroluje stosowanie środków ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas transportu, magazynowania i załadunku produktów przeróbki kopalin stałych.

Organizowanie gospodarki wodno-mułowej

Uczeń:

1) analizuje zjawiska fizykochemiczne obiegów wodno-mułowych;

2) planuje proces oczyszczania wód obiegowych, zagęszczania i odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów;

3) organizuje prace związane z oczyszczaniem wód obiegowych, zagęszczaniem i odwadnianiem mułów oraz suszeniem i przeróbką osadów;

4) nadzoruje oczyszczanie wód obiegowych, zagęszczanie i odwadnianie mułów oraz suszenie i przeróbkę osadów;

5) zagospodarowuje produkty procesów oczyszczania wód obiegowych, zagęszczania i odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów;

6) stosuje metody biooczyszczania wód obiegowych;

7) określa sposoby zagospodarowania i utylizacji odpadów powstających w procesie oczyszczania wód obiegowych, zagęszczania i odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów;

8) dobiera sprzęt i narzędzia stosowane podczas oczyszczania wód obiegowych, zagęszczania i odwadniania mułów oraz suszenia i przeróbki osadów.

MG.37. Organizacja i nadzorowanie procesu odlewniczego

Prowadzenie procesu odlewniczego

Uczeń:

1) rozpoznaje elementy schematu organizacyjnego zakładu odlewniczego;

2) rozróżnia zadania komórek organizacyjnych zakładu odlewniczego;

3) przydziela zadania pracownikom i nadzoruje ich wykonanie;

4) sporządza zapotrzebowanie na urządzenia, przyrządy, narzędzia, materiały i surowce niezbędne w procesie produkcyjnym;

5) dokonuje rozliczeń materiałowych;

6) dobiera przyrządy kontrolne do oceny stanu technicznego oprzyrządowania odlewniczego, maszyn i urządzeń;

7) dokonuje analizy procesu i podejmuje odpowiednie środki zaradcze w celu zapobiegania powstawaniu wad odlewów;

8) stosuje przepisy prawa dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska w zakresie dotyczącym procesów odlewniczych.

Przygotowywanie dokumentacji technologicznej i konstrukcyjnej procesów wytwarzania odlewów

Uczeń:

1) rozróżnia elementy dokumentacji technologicznej odlewanych części maszyn oraz stosowane w niej oznaczenia;

2) rozróżnia rodzaje naddatków uwzględnianych w dokumentacji technologicznej odlewanych części maszyn;

3) dobiera, na podstawie norm, wartość skurczu odlewniczego, naddatków na obróbkę mechaniczną oraz naddatków technologicznych odlewanych części maszyn;

4) dobiera płaszczyznę podziału odlewu oraz sposób doprowadzenia ciekłego metalu do wnęki formy;

5) oblicza oraz dobiera elementy układu wlewowego;

6) wykonuje rysunki surowych odlewów i form odlewniczych;

7) planuje sposoby zalewania, wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów;

8) dobiera elementy znormalizowane do zespołów modelowych, modeli i rdzennic;

9) rozpoznaje w dokumentacji konstrukcyjnej elementy konstrukcji zespołów modelowych oraz oprzyrządowania odlewniczego do precyzyjnych metod odlewania;

10) rozpoznaje w dokumentacji konstrukcyjnej elementy konstrukcyjne kokil i form ciśnieniowych;

11) dobiera główne i pomocnicze materiały formierskie oraz oblicza ich zawartość w zależności od rodzaju masy formierskiej;

12) dobiera materiały do wykonywania pokryć ochronnych wnęki formy i powierzchni rdzeni;

13) oblicza normę czasu pracy potrzebnego do wykonania formy lub rdzenia.

Kontrola jakości procesów odlewniczych

Uczeń:

1) rozróżnia właściwości technologiczne i wytrzymałościowe materiałów formierskich oraz mas formierskich i rdzeniowych;

2) rozróżnia metody badania właściwości materiałów podstawowych i pomocniczych stosowanych w masach formierskich i rdzeniowych;

3) klasyfikuje piaski formierskie na podstawie wyników badań;

4) rozróżnia metody badania wytrzymałości, wilgotności, przepuszczalności, twardości i stopnia zagęszczenia mas formierskich i rdzeniowych;

5) dobiera aparaturę i urządzenia do pomiaru parametrów mas formierskich, rdzeniowych, spoiw, piasków, lepiszcza;

6) wykonuje badania laboratoryjne parametrów materiałów oraz mas formierskich i rdzeniowych;

7) rozpoznaje i klasyfikuje wady odlewów i określa przyczyny ich powstawania;

8) dobiera metody ujawniania zewnętrznych i wewnętrznych wad odlewów;

9) dobiera aparaturę do przeprowadzania badań nieniszczących odlewów;

10) wykonuje badania odlewów i ocenia ich jakość;

11) dobiera metody kontroli wymiarów formy odlewniczej i rdzeni;

12) wykonuje pomiary odlewów próbnych;

13) rozróżnia właściwości technologiczne stopów odlewniczych;

14) dobiera metody badania właściwości technologicznych stopów odlewniczych;

15) wykonuje badania właściwości technologicznych stopów odlewniczych;

16) przeprowadza próby technologiczne ciekłego metalu;

17) wykonuje badania składu chemicznego stopów odlewniczych;

18) dobiera urządzenia i przygotowuje zgłady metalograficzne do badań mikroskopowych;

19) rozpoznaje strukturę stopów odlewniczych na podstawie atlasu metalograficznego;

20) rozróżnia metody badań właściwości mechanicznych stopów odlewniczych;

21) wykonuje badania właściwości mechanicznych stopów odlewniczych.

MG.38. Organizacja i prowadzenie procesów hutniczych

Prowadzenie procesów hutniczych

Uczeń:

1) rozróżnia zadania komórek organizacyjnych zakładu hutniczego;

2) przydziela zadania pracownikom i nadzoruje ich wykonanie;

3) sporządza zapotrzebowanie na urządzenia, przyrządy, narzędzia, materiały i surowce niezbędne w procesie produkcyjnym;

4) rozlicza zużycie surowców, materiałów, godzin pracy urządzeń stosowanych w procesie produkcyjnym;

5) dobiera metody określania stopnia zużycia podzespołów i zespołów maszyn i urządzeń;

6) kontroluje przebieg procesu technologicznego i prowadzi dokumentację produkcyjną;

7) użytkuje urządzenia komputerowe w zakresie organizowania i prowadzenia procesów produkcyjnych.

Prowadzenie dokumentacji technologicznej procesów hutniczych

Uczeń:

1) rozróżnia elementy dokumentacji technologicznej stosowanej podczas planowania procesów hutniczych;

2) rozpoznaje nazwy, pojęcia i oznaczenia stosowane w hutniczej dokumentacji technologicznej;

3) planuje przebieg procesu technologicznego rafinacji metali;

4) sporządza zapotrzebowanie na nośniki energetyczne i materiały niezbędne podczas procesów rafinacji metali;

5) stosuje parametry technologiczne prowadzenia procesów rafinacji metali na podstawie dokumentacji technologicznej;

6) planuje przebieg procesu technologicznego obróbki plastycznej na zimno i gorąco w zależności od kształtu i wymiarów wyrobu gotowego;

7) dobiera oprzyrządowanie technologiczne do obróbki plastycznej na zimno i gorąco;

8) dobiera materiały pomocnicze do procesów obróbki plastycznej metali i ich stopów;

9) dobiera parametry technologiczne procesów obróbki plastycznej na zimno i gorąco na podstawie dokumentacji technologicznej;

10) planuje procesy technologiczne obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej do żądanych właściwości po obróbce;

11) dobiera temperaturę, czas, sposób studzenia oraz rodzaj atmosfery ochronnej procesów obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej na podstawie dokumentacji technologicznej;

12) planuje przebieg procesu technologicznego wykańczania wyrobów gotowych;

13) dobiera powłoki antykorozyjne w zależności od przeznaczenia i rodzaju wyrobu hutniczego;

14) oblicza normę czasu pracy;

15) sporządza dokumentację technologiczną.

Nadzorowanie procesów hutniczych zgodnie z systemem zarządzania jakością

Uczeń:

1) określa zasady dokumentowania jakości w systemach zarządzania jakością;

2) prowadzi nadzór jakościowy stanowisk technologicznych;

3) określa zasady prowadzenia audytów w systemach zarządzania jakością;

4) stosuje jakościowe narzędzia rozwiązywania problemów;

5) określa na podstawie dokumentacji wymagane właściwości fizykochemiczne, wytrzymałościowe i technologiczne surowców, półproduktów i wyrobów gotowych;

6) pobiera próbki oraz bada właściwości surowców, półproduktów stosowanych w procesach hutniczych;

7) dobiera metody i narzędzia do kontroli jakości surowców oraz parametrów procesów hutniczych oraz półproduktów i wyrobów gotowych;

8) rozróżnia metody badań własności wytrzymałościowych i technologicznych stopów żelaza, metali nieżelaznych i ich stopów;

9) rozróżnia przyrządy pomiarowe stosowane w pomiarach warsztatowych i pomiarach laboratoryjnych;

10) bada właściwości mechaniczne i technologiczne stopów żelaza, metali nieżelaznych i ich stopów;

11) rozpoznaje struktury metalograficzne stopów żelaza, metali nieżelaznych oraz ich stopów;

12) oznacza skład chemiczny stopów żelaza, metali nieżelaznych oraz ich stopów;

13) wykonuje badania mikro- i makroskopowe stopów żelaza, metali nieżelaznych oraz ich stopów;

14) rozróżnia wady półproduktów i wyrobów gotowych wytwarzanych w procesach hutniczych;

15) wykonuje pomiary warsztatowe, ocenia zgodność wymiarów wyrobów gotowych z dokumentacją;

16) wykrywa, identyfikuje i charakteryzuje wady półproduktów i wyrobów gotowych wytwarzanych w procesach hutniczych;

17) prowadzi dokumentację badań laboratoryjnych.

MG.39. Organizacja i prowadzenie eksploatacji złóż podziemnych

Organizowanie i prowadzenie robót górniczych

Uczeń:

1) wykonuje obliczenia dotyczące udostępniania i eksploatacji złóż podziemnych;

2) przestrzega zasad projektowania podziemnych wyrobisk górniczych oraz wentylacji kopalń;

3) prowadzi dokumentację techniczno-ruchową, w tym raport produkcyjny, wydobycia surowców;

4) planuje roboty górnicze;

5) opracowuje technologie wykonywania robót górniczych;

6) sporządza i aktualizuje harmonogramy robót górniczych;

7) organizuje wykonywanie robót górniczych;

8) nadzoruje roboty udostępniające, przygotowawcze i eksploatacyjne;

9) kontroluje parametry techniczne procesu technologicznego;

10) ocenia jakość wykonywanych robót górniczych;

11) kontroluje stosowanie środków ochrony indywidualnej i zbiorowej;

12) sporządza karty ryzyka stanowisk pracy;

13) korzysta z programów komputerowych dotyczących projektowania procesu wydobycia, dokumentowania wielkości wydobycia, organizacji i zarządzania eksploatacją środków trwałych;

14) przestrzega procedur zapewniania jakości.

Rozpoznawanie zagrożeń naturalnych i zapobieganie im

Uczeń:

1) rozpoznaje zagrożenia naturalne występujące w podziemnych wyrobiskach górniczych;

2) korzysta z informacji o zagrożeniach naturalnych;

3) wykonuje i nadzoruje prace związane z zabezpieczaniem podziemnych wyrobisk górniczych przed zagrożeniami naturalnymi;

4) sporządza harmonogramy zabezpieczania podziemnych wyrobisk górniczych przed zagrożeniami naturalnymi;

5) kontroluje zabezpieczenia metanometryczne, przeciwwybuchowe, przeciwpożarowe;

6) rozpoznaje i ocenia stopień zagrożenia wybuchowego;

7) ocenia stan wyrobisk górniczych oraz ich obudowy;

8) posługuje się aparaturą kontrolno-pomiarową;

9) organizuje i prowadzi prace związane z zabudową sprzętu do pomiaru zagrożeń naturalnych;

10) przestrzega procedur postępowania w razie wystąpienia zagrożeń naturalnych;

11) ocenia jakość wykonanej pracy;

12) kontroluje stosowanie środków ochrony indywidualnej i zbiorowej.

MG.40. Organizacja i prowadzenie eksploatacji otworowej złóż

Organizowanie i prowadzenie obsługi odwiertów eksploatacyjnych złóż

Uczeń:

1) przestrzega zasad eksploatacji kopalin otworami wiertniczymi oraz wyjaśnia zasady wydobywania ropy naftowej i gazu ziemnego spod dna morskiego;

2) stosuje przepisy prawa geologicznego i górniczego, bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska stosowane w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi w zakresie organizowania, prowadzenia i nadzorowania obsługi odwiertów eksploatacyjnych;

3) posługuje się dokumentacją techniczną maszyn i urządzeń stosowanych do eksploatacji odwiertów;

4) nadzoruje obsługę głowic odwiertów oraz urządzeń służących do eksploatacji kopalin;

5) ustala optymalne warunki eksploatacji kopalin oraz dobiera parametry pracy maszyn i urządzeń górniczych;

6) prowadzi i kontroluje proces wydobycia kopalin otworami wiertniczymi;

7) rozróżnia i charakteryzuje wtórne metody wydobycia kopalin otworami wiertniczymi;

8) charakteryzuje proces podziemnego magazynowania gazu oraz przestrzega zasad magazynowania odpadów otworami wiertniczymi;

9) organizuje pracę zespołu do wykonywania prac związanych z obróbką odwiertów;

10) nadzoruje prace związane z przygotowaniem i wykonaniem zabiegów intensyfikacji wydobycia kopalin;

11) kontroluje parametry wydobycia kopalin;

12) interpretuje wyniki wskazań przyrządów kontrolno-pomiarowych;

13) prowadzi zbiorczą dokumentację wielkości wydobycia kopalin oraz pracy maszyn i urządzeń stosowanych przy obsłudze odwiertów;

14) posługuje się dokumentacją geologiczną;

15) kontroluje i ocenia stan techniczny maszyn, urządzeń oraz narzędzi stosowanych przy obsłudze odwiertów;

16) nadzoruje usuwanie awarii maszyn i urządzeń górniczych.

Organizowanie i prowadzenie procesów oczyszczania ropy naftowej i gazu ziemnego

Uczeń:

1) stosuje przepisy prawa dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w procesie oczyszczania ropy naftowej i gazu ziemnego;

2) posługuje się dokumentacją techniczną maszyn i urządzeń stosowanych w procesach oczyszczania ropy naftowej i gazu ziemnego;

3) posługuje się schematami instalacji technologicznych do stabilizacji ropy naftowej oraz oczyszczania gazu ziemnego;

4) charakteryzuje materiały oraz substancje chemiczne stosowane w procesie oczyszczania ropy naftowej i gazu ziemnego;

5) nadzoruje prace związane z prowadzeniem procesów oczyszczania ropy naftowej i gazu ziemnego;

6) nadzoruje proces stabilizacji ropy naftowej;

7) nadzoruje obsługę urządzeń do rozbijania emulsji ropnych;

8) kontroluje parametry technologiczne pracy instalacji i urządzeń do oczyszczania ropy naftowej i gazu ziemnego;

9) rozróżnia elementy automatyki stosowane w procesach oczyszczania ropy naftowej i gazu ziemnego;

10) kontroluje i ocenia stan techniczny maszyn i urządzeń stosowanych w procesach oczyszczania kopalin.

Prowadzenie magazynowania i transportu kopalin

Uczeń:

1) rozróżnia rodzaje oraz objaśnia budowę i parametry techniczne zbiorników magazynowych;

2) wyjaśnia zasady sytuowania zbiorników magazynowych na terenie zakładu górniczego oraz charakteryzuje klasy niebezpieczeństwa pożarowego magazynowanych kopalin;

3) stosuje przepisy prawa dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska podczas magazynowania i transportu kopalin;

4) posługuje się dokumentacją techniczną zbiorników magazynowych oraz maszyn i urządzeń do transportu kopalin;

5) rozróżnia i interpretuje podstawowe prawa przepływu cieczy w rurociągach oraz podstawowe prawa hydrostatyki;

6) nadzoruje prace osób obsługujących zbiorniki magazynowe;

7) kontroluje stopień napełniania zbiorników magazynowych;

8) oblicza i dokumentuje ilości kopalin w zbiornikach magazynowych;

9) nadzoruje i kontroluje użytkowanie pomp i rurociągów do tłoczenia kopalin;

10) kontroluje i ocenia stan techniczny zbiorników magazynowych oraz maszyn i urządzeń do tłoczenia i transportu kopalin;

11) kontroluje sposób pobierania i jakość pobieranych próbek kopalin do badań laboratoryjnych;

12) nadzoruje usuwanie awarii zbiorników oraz maszyn i urządzeń do transportu kopalin;

13) interpretuje wskazania urządzeń i przyrządów kontrolno-pomiarowych;

14) nadzoruje obsługę urządzeń do napełniania cystern;

15) nadzoruje obsługę sprężarek do tłoczenia gazu ziemnego;

16) sporządza schematy technologiczne rurociągów do transportu kopalin.

Wykonywanie pomiarów wgłębnych oraz pomiarów właściwości fizykochemicznych kopalin

Uczeń:

1) przedstawia klasyfikację i skład chemiczny ropy naftowej, gazu ziemnego i wód podziemnych oraz charakteryzuje właściwości fizykochemiczne kopalin;

2) posługuje się dokumentacją techniczną i instrukcjami wykonywania pomiarów wgłębnych oraz pomiarów właściwości fizykochemicznych kopalin;

3) nadzoruje przygotowanie odwiertów eksploatacyjnych do wykonywania pomiarów wgłębnych kopalin;

4) organizuje, koordynuje i nadzoruje pracę zespołu wykonującego pomiary wgłębne kopalin;

5) wykonuje pomiary wgłębne kopalin w odwiertach eksploatacyjnych;

6) dobiera przyrządy pomiarowe, sprzęt i narzędzia do wykonywania pomiarów wgłębnych kopalin;

7) oblicza podstawowe paramerty złożowe;

8) kontroluje i ocenia stan techniczny maszyn, urządzeń i przyrządów do pomiarów wgłębnych kopalin;

9) przygotowuje próbki płynów złożowych do pomiarów właściwości fizykochemicznych kopalin;

10) dobiera metody badań, sprzęt, narzędzia i przyrządy w zależności od rodzaju badanych właściwości fizykochemicznych płynów złożowych;

11) wykonuje pomiar właściwości fizykochemicznych kopalin;

12) wykonuje oznaczenie zawartości zanieczyszczeń w ropie naftowej;

13) wykonuje analizę składu chemicznego kopalin;

14) odczytuje i interpretuje wyniki pomiarów wgłębnych oraz właściwości fizykochemicznych kopalin;

15) prowadzi dokumentację badań, analiz i pomiarów właściwości fizykochemicznych płynów złożowych;

16) sporządza zestawienia tabelaryczne, diagramy i wykresy na podstawie wyników pomiarów wgłębnych oraz pomiarów właściwości fizykochemicznych kopalin.

MG.41. Organizacja i prowadzenie eksploatacji złóż metodą odkrywkową

Organizowanie i prowadzenie robót górniczych w kopalniach odkrywkowych

Uczeń:

1) wykonuje obliczenia dotyczące udostępniania i eksploatacji złoża, zwałowania oraz składu wydobytej kopaliny;

2) przestrzega zasad projektowania kopalń odkrywkowych;

3) prowadzi dokumentację techniczno-ruchową, w tym raport produkcyjny, wydobycia surowców;

4) planuje roboty górnicze;

5) opracowuje technologię wykonywania robót górniczych;

6) sporządza i aktualizuje harmonogramy robót górniczych;

7) organizuje wykonywanie robót górniczych;

8) nadzoruje roboty udostępniające, przygotowawcze, eksploatacyjne, składowiskowe, zwałowe i rekultywacyjne;

9) określa położenie frontów eksploatacyjnych;

10) ocenia jakość wykonanych robót górniczych;

11) kontroluje stosowanie środków ochrony indywidualnej i zbiorowej;

12) korzysta z programów komputerowych dotyczących projektowania kopalń odkrywkowych, dokumentowania wielkości wydobycia, organizacji i zarządzania eksploatacją środków trwałych.

Rozpoznawanie zagrożeń naturalnych w kopalniach odkrywkowych i zapobieganie im

Uczeń:

1) przewiduje zagrożenia i zjawiska naturalne występujące w kopalniach odkrywkowych;

2) rozpoznaje zagrożenia naturalne i organizuje roboty związane z zabezpieczaniem obszarów niebezpiecznych i zagrożonych w kopalni odkrywkowej;

3) wykonuje dokumentację dotyczącą bezpieczeństwa w kopalniach odkrywkowych;

4) prowadzi i kontroluje roboty związane z zabezpieczaniem obszarów niebezpiecznych i zagrożonych w kopalni odkrywkowej;

5) stosuje sprzęt i środki ochrony osobistej;

6) ocenia stan odkrywkowych wyrobisk górniczych i zwałowisk;

7) posługuje się sprzętem pomiarowym;

8) przestrzega procedur postępowania w razie wystąpienia zagrożeń naturalnych.

MG.42. Eksploatacja systemów mechatronicznych w rolnictwie

Stosowanie urządzeń i systemów agrotronicznych Uczeń:

1) wyjaśnia zasady prowadzenia rolnictwa precyzyjnego;

2) określa możliwości zastosowania systemów elektronicznych i nawigacji satelitarnej w rolnictwie;

3) określa korzyści wynikające z prowadzenia rolnictwa precyzyjnego;

4) rozpoznaje urządzenia wspomagające automatyczną pracę pojazdów, maszyn i urządzeń stosowanych w rolnictwie oraz określa ich funkcje;

5) dobiera systemy elektroniczne oraz urządzenia wspomagające automatyzację prac w produkcji roślinnej i zwierzęcej;

6) konfiguruje systemy elektroniczne oraz urządzenia wspomagające automatyzację prac w produkcji roślinnej i zwierzęcej;

7) interpretuje informacje pozyskane z systemów automatycznych maszyn i urządzeń rolniczych;

8) montuje i demontuje komponenty układów sterujących i wykonawczych;

9) dobiera i wprowadza parametry pracy urządzeń elektronicznych stosowanych w pojazdach, maszynach i urządzeniach rolniczych;

10) monitoruje zdalnie działanie systemów elektronicznych stosowanych w pojazdach, maszynach i urządzeniach rolniczych;

11) synchronizuje prace zespołów pojazdów i maszyn rolniczych wyposażonych w systemy elektronicznego sterowania;

12) planuje optymalne wykorzystanie pojazdów, maszyn i urządzeń w produkcji rolniczej z zastosowaniem systemów elektronicznych i nawigacji satelitarnej;

13) posługuje się dokumentacją techniczną pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych wyposażonych w układy elektryczne i elektroniczne oraz układy hydrauliczne i pneumatyczne;

14) oblicza koszty eksploatacji pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych wyposażonych w układy sterujące i wykonawcze;

15) współpracuje z instytucjami, organizacjami i przedsiębiorstwami upowszechniającymi innowacyjne rozwiązania agrotroniczne.

Obsługiwanie urządzeń i systemów agrotronicznych

Uczeń:

1) obsługuje panele komputerowe w pojazdach, maszynach i urządzeniach rolniczych;

2) obsługuje systemy sterujące pracą pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

3) korzysta z satelitarnych systemów nawigacji pojazdów i maszyn rolniczych;

4) wykonuje pomiary i regulacje parametrów układów sterujących i wykonawczych pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

5) wykorzystuje programy i urządzenia diagnozujące pracę układów sterujących i wykonawczych pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

6) wykonuje kalibracje układów sterujących i wykonawczych pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

7) dokonuje przeglądów technicznych systemów elektronicznych w pojazdach, maszynach i urządzeniach rolniczych;

8) określa przyczyny nieprawidłowego działania systemów elektronicznych wspomagających automatyczną pracę pojazdów, maszyn i urządzeń stosowanych w produkcji roślinnej i zwierzęcej;

9) diagnozuje usterki w sieciach przesyłu informacji wewnętrznej systemów elektronicznych pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

10) interpretuje wyniki pomiarów diagnostycznych w układach sterujących i wykonawczych pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

11) interpretuje kody błędów systemowych w układach sterujących i wykonawczych pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

12) dokonuje kalkulacji kosztów planowanych napraw;

13) określa sposoby usuwania nieprawidłowości w działaniu układów sterujących i wykonawczych pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych;

14) dokonuje konserwacji układów sterujących i wykonawczych stosowanych w pojazdach, maszynach i urządzeniach rolniczych;

15) sporządza dokumentację związaną z eksploatacją pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych wyposażonych w układy sterujące i wykonawcze.

MG.43. Organizacja i prowadzenie procesu obsługi pojazdów samochodowych

Organizowanie obsługi i naprawy pojazdów samochodowych

Uczeń:

1) analizuje wymagania prawne i stosuje zasady, normy i przepisy dotyczące obsługi i naprawy pojazdów samochodowych;

2) identyfikuje pojazd przekazany do obsługi i naprawy;

3) sporządza dokumentację przyjęcia i wydania pojazdu;

4) ustala zakres oraz terminy przeglądów, napraw, prób i pomiarów kontrolnych pojazdów samochodowych;

5) korzysta z dokumentacji technicznej w procesie obsługi i naprawy pojazdów samochodowych;

6) określa przyczyny uszkodzeń podzespołów i zespołów pojazdów samochodowych;

7) sporządza kalkulację kosztów wykonania obsługi i naprawy pojazdów samochodowych;

8) prowadzi dokumentację obsługi i naprawy pojazdów samochodowych;

9) przestrzega zasad gospodarki częściami zamiennymi i materiałami eksploatacyjnymi pojazdów samochodowych;

10) przestrzega zasad recyklingu i postępowania z odpadami użytkowymi;

11) wprowadza rozwiązania organizacyjne wpływające na efektywność i jakość obsługi i naprawy pojazdów samochodowych.

Nadzorowanie obsługi i naprawy pojazdów samochodowych

Uczeń:

1) przestrzega zasad kontaktów z klientami;

2) podejmuje decyzje dotyczące realizacji zadań;

3) przydziela prace z zakresu obsługi i naprawy pojazdów samochodowych zespołowi pracowników;

4) kontroluje przebieg procesu obsługi i naprawy pojazdów samochodowych;

5) ocenia jakość wykonania zadań;

6) nadzoruje wykonywanie czynności związanych z obsługą i konserwacją maszyn i urządzeń stosowanych do obsługi i naprawy pojazdów samochodowych.

MG.44. Organizacja i nadzorowanie procesów produkcji maszyn i urządzeń

Organizowanie procesów obróbki i montażu części maszyn i urządzeń

Uczeń:

1) posługuje się dokumentacją techniczną procesów obróbki i montażu części maszyn i urządzeń;

2) wykonuje obliczenia wytrzymałościowe części maszyn i urządzeń;

3) sporządza rysunki konstrukcyjne części maszyn i urządzeń;

4) planuje proces technologiczny obróbki części maszyn i urządzeń;

5) planuje proces technologiczny montażu maszyn i urządzeń;

6) dobiera techniki i metody do wytwarzania części maszyn i urządzeń;

7) dobiera materiały konstrukcyjne do wytwarzania części maszyn i urządzeń;

8) dobiera rodzaje obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej do wytwarzania części maszyn i urządzeń;

9) dobiera narzędzia i urządzenia do wytwarzania części maszyn i urządzeń;

10) dobiera metody zabezpieczenia części maszyn i urządzeń przed korozją;

11) sporządza dokumentację technologiczną obróbki i montażu części maszyn i urządzeń;

12) stosuje programy do komputerowego wspomagania projektowania i tworzenia dokumentacji.

Nadzorowanie przebiegu produkcji

Uczeń:

1) rozróżnia rodzaje produkcji;

2) kalkuluje koszty wytwarzania wyrobów;

3) kontroluje parametry jakościowe procesów wytwarzania części maszyn i urządzeń;

4) kontroluje przebieg prac na danym stanowisku;

5) kontroluje wydajność procesu produkcji i jakość wyrobów;

6) kontroluje stan techniczny narzędzi, maszyn i urządzeń;

7) określa zakres i terminy przeglądów i napraw maszyn i urządzeń;

8) zarządza gospodarką materiałową oraz odpadami;

9) sporządza dokumentację sprawozdawczą produkcji.

OBSZAR ROLNICZO-LEŚNY Z OCHRONĄ ŚRODOWISKA (RL)

RL.01. Obsługa maszyn stosowanych do prac leśnych

Wykonywanie prac z zakresu hodowli lasu

Uczeń:

1) dobiera maszyny i urządzenia do rodzaju wykonywanych prac związanych z hodowlą lasu;

2) przygotowuje do pracy oraz obsługuje maszyny i urządzenia;

3) posługuje się instrukcjami obsługi maszyn i urządzeń;

4) wykonuje zabiegi pielęgnacyjne w szkółkach, uprawach i młodnikach, drzewostanach dojrzewających i dojrzałych;

5) określa sposoby pozyskiwania szyszek, nasion drzew i krzewów leśnych;

6) pozyskuje szyszki i nasiona ze ściętych drzew oraz krzewów leśnych;

7) posługuje się dokumentacją techniczną dotyczącą hodowli lasu;

8) dokonuje przeglądów i bieżącej konserwacji maszyn i urządzeń.

Wykonywanie prac z zakresu ochrony lasu i ochrony przeciwpożarowej

Uczeń:

1) przestrzega zasad postępowania w sytuacjach zagrożenia środowiska leśnego;

2) dobiera i przygotowuje do pracy maszyny i urządzenia stosowane do ochrony lasu i ochrony przeciwpożarowej;

3) rozpoznaje zagrożenia pożarowe i lokalizuje miejsca pożarów;

4) obsługuje maszyny i urządzenia podczas wykonywania zabiegów związanych z ochroną lasu i ochroną przeciwpożarową;

5) dobiera mechaniczne, biologiczne i chemiczne metody ochrony lasu;

6) posługuje się narzędziami i podręcznym sprzętem gaśniczym;

7) posługuje się dokumentacją dotyczącą ochrony lasu i ochrony przeciwpożarowej.

Pozyskiwanie surowca drzewnego

Uczeń:

1) dokonuje selekcji drzew leśnych;

2) planuje prace związane ze ścinką surowca drzewnego;

3) dobiera maszyny i urządzenia do pozyskiwania surowca drzewnego oraz biomasy;

4) przestrzega zasad ochrony lasu przed szkodami powstającymi przy pozyskiwaniu surowca drzewnego;

5) obsługuje maszyny i urządzenia do pozyskiwania surowca drzewnego;

6) obsługuje pilarki spalinowe i elektryczne;

7) posługuje się dokumentacją techniczną dotyczącą pozyskania surowca drzewnego;

8) wykonuje czynności związane z konserwacją maszyn i urządzeń;

9) wykonuje ścinkę, okrzesywanie i przerzynkę drzew;

10) klasyfikuje surowiec drzewny.

Wykonywanie zrywki surowca drzewnego

Uczeń:

1) planuje prace związane ze zrywką surowca drzewnego;

2) rozróżnia rodzaje szlaków zrywkowych;

3) rozróżnia rodzaje składnic drewna;

4) posługuje się dokumentacją dotyczącą zrywki surowca drzewnego;

5) dobiera i przygotowuje do pracy maszyny i urządzenia do zrywki surowca drzewnego;

6) obsługuje maszyny i urządzenia podczas zrywki surowca drzewnego;

7) wykonuje czynności związane z układaniem drewna według sortymentów;

8) wykonuje czynności związane z załadunkiem i rozładunkiem drewna ze środków transportowych;

9) wykonuje czynności związane z konserwacją maszyn i urządzeń.

Wykonywanie prac związanych z turystycznym i łowieckim zagospodarowaniem lasu

Uczeń:

1) rozróżnia leśne obiekty budowlane oraz urządzenia łowieckie;

2) wykonuje małe budowle leśne oraz urządzenia łowieckie i turystyczne;

3) dobiera materiały i urządzenia do prac związanych z konserwacją urządzeń melioracyjnych i utrzymaniem dróg leśnych;

4) wykonuje prace związane z konserwacją rowów melioracyjnych oraz urządzeń wodno-melioracyjnych w lesie;

5) wykonuje prace konserwacyjne dróg leśnych i urządzeń drogowych;

6) wykonuje prace związane z utrzymaniem małych budowli leśnych oraz urządzeń łowieckich i turystycznych;

7) wykonuje prace związane z zagospodarowaniem poletek łowieckich;

8) posługuje się dokumentacją dotyczącą turystycznego i łowieckiego zagospodarowania lasu.

RL.02. Wykonywanie prac rybackich w akwakulturze

Wykonywanie prac związanych z chowem i hodowlą ryb i raków słodkowodnych

Uczeń:

1) rozróżnia pojęcia stosowane w rybactwie stawowym;

2) charakteryzuje technologię produkcji ryb i raków;

3) dobiera stawy do etapów oraz systemów chowu ryb i raków słodkowodnych;

4) wykonuje czynności związane z rozrodem ryb i raków słodkowodnych w warunkach naturalnych;

5) wykonuje czynności związane z podchowem stadiów młodocianych ryb i raków słodkowodnych;

6) wykonuje czynności związane z zarybianiem stawów hodowlanych;

7) rozpoznaje i ocenia jakość pasz stosowanych w żywieniu ryb i raków słodkowodnych;

8) przygotowuje i przechowuje pasze stosowane w rybactwie;

9) prowadzi prace związane z żywieniem oraz dokarmianiem ryb i raków słodkowodnych;

10) wykonuje odłowy kontrolne i odławia ryby i raki słodkowodne;

11) wykonuje czynności związane z zimowaniem i magazynowaniem ryb i raków słodkowodnych;

12) prowadzi chów ryb i raków słodkowodnych, przestrzegając zasad profilaktyki i higieny;

13) wykonuje czynności związane z podnoszeniem kultury stawów;

14) sortuje i transportuje różne sortymenty ryb i raków słodkowodnych.

Użytkowanie rybackie wód śródlądowych

Uczeń:

1) stosuje pojęcia związane z akwakulturą w wodach śródlądowych;

2) wykonuje prace rybackie zgodnie z przepisami prawa wodnego i przepisami prawa dotyczącymi rybactwa śródlądowego;

3) dobiera skład gatunkowy ryb i raków słodkowodnych do typu zbiornika wodnego i cieku;

4) wykonuje czynności związane z zarybianiem wód śródlądowych;

5) prowadzi połowy przy użyciu narzędzi sieciowych, narzędzi kolnych, agregatu prądotwórczego i urządzeń rybackich;

6) przechowuje i przygotowuje ryby i raki słodkowodne do sprzedaży;

7) wykonuje czynności związane z pozyskaniem materiału zarybieniowego ryb i raków słodkowodnych;

8) wykonuje melioracje rybackie w wodach śródlądowych;

9) sporządza dokumentację rybacką.

Prowadzenie prac rybackich z zastosowaniem sprzętu, maszyn i urządzeń rybackich

Uczeń:

1) rozpoznaje sprzęt, narzędzia, maszyny i urządzenia stosowane w gospodarstwach rybackich;

2) stosuje pomocniczy sprzęt rybacki;

3) naprawia sieciowe narzędzia połowu i odłowu ryb;

4) wykonuje wybrane sieciowe narzędzia połowu i odłowu ryb;

5) obsługuje łodzie rybackie i ich wyposażenie;

6) prowadzi prace rybackie w gospodarstwach stawowych i jeziorowych z zastosowaniem maszyn;

7) obsługuje budowle i urządzenia hydrotechniczne;

8) obsługuje wyposażenie wylęgarni i podchowalni ryb.

RL.03. Prowadzenie produkcji rolniczej

Prowadzenie produkcji roślinnej

Uczeń:

1) określa wpływ czynników klimatyczno-glebowych na wzrost i rozwój oraz plonowanie roślin;

2) dobiera rośliny do warunków klimatyczno-glebowych i ekonomicznych danego rejonu;

3) dobiera zmianowanie roślin uprawnych do określonych warunków gospodarstwa rolniczego;

4) wykonuje prace związane z konserwacją urządzeń wodno-melioracyjnych;

5) planuje nawożenie organiczne i mineralne;

6) ocenia jakość materiału siewnego;

7) przygotowuje materiał siewny do siewu;

8) planuje zabiegi agrotechniczne odpowiednie do warunków glebowych i wymagań roślin uprawnych;

9) wykonuje zabiegi agrotechniczne związane z produkcją roślin uprawnych;

10) rozpoznaje choroby, szkodniki i chwasty roślin uprawnych;

11) dobiera metody i środki ochrony roślin zgodnie z zasadami integrowanej ochrony roślin;

12) dobiera narzędzia, urządzenia i maszyny do prac w produkcji roślinnej;

13) obsługuje maszyny i urządzenia stosowane w produkcji roślinnej;

14) prowadzi uprawę roślin zgodnie ze Zwykłą Dobrą Praktyką Rolniczą i z Zasadami Wzajemnej Zgodności oraz rachunkiem ekonomicznym;

15) stosuje ekologiczne metody uprawy roślin;

16) przestrzega warunków przechowywania produktów pochodzenia roślinnego;

17) przechowuje oraz przygotowuje produkty pochodzenia roślinnego do sprzedaży;

18) prowadzi sprzedaż bezpośrednią produktów pochodzenia roślinnego.

Prowadzenie produkcji zwierzęcej

Uczeń:

1) określa położenie narządów i układów w organizmach zwierząt gospodarskich;

2) określa procesy życiowe zachodzące w organizmach zwierząt gospodarskich;

3) rozpoznaje gatunki, typy użytkowe i rasy zwierząt gospodarskich;

4) określa kierunki chowu zwierząt gospodarskich;

5) rozpoznaje i ocenia jakość pasz stosowanych w żywieniu zwierząt gospodarskich;

6) przygotowuje, konserwuje i przechowuje pasze;

7) analizuje wpływ racjonalnego żywienia zwierząt gospodarskich na wyniki produkcyjne i ekonomiczne;

8) dobiera narzędzia, urządzenia i maszyny do prac w produkcji zwierzęcej;

9) obsługuje maszyny i urządzenia stosowane w produkcji zwierzęcej;

10) wykonuje prace związane z żywieniem, rozrodem oraz pielęgnacją zwierząt gospodarskich;

11) wykonuje prace związane z higieną zwierząt i utrzymaniem pomieszczeń gospodarskich;

12) określa warunki zoohigieniczne w pomieszczeniach dla zwierząt gospodarskich;

13) prowadzi produkcję zwierzęcą zgodnie ze Zwykłą Dobrą Praktyką Rolniczą i z Zasadami Wzajemnej Zgodności;

14) rozpoznaje objawy chorobowe na podstawie wyglądu i zachowania zwierząt gospodarskich;

15) przestrzega zasad identyfikacji i rejestracji oraz obrotu zwierzętami gospodarskimi;

16) stosuje metody ekologiczne w produkcji zwierzęcej;

17) przygotowuje zwierzęta do aukcji, pokazów i wystaw;

18) przygotowuje zwierzęta i produkty pochodzenia zwierzęcego do sprzedaży;

19) prowadzi sprzedaż bezpośrednią zwierząt i produktów pochodzenia zwierzęcego.

Obsługa środków technicznych stosowanych w rolnictwie

Uczeń:

1) posługuje się dokumentacją techniczną, instrukcjami obsługi maszyn i urządzeń rolniczych oraz normami i katalogami;

2) rozpoznaje materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne stosowane w maszynach i urządzeniach rolniczych;

3) obsługuje urządzenia i systemy energetyki odnawialnej;

4) obsługuje urządzenia wodociągowe stosowane w budynkach inwentarskich;

5) obsługuje i konserwuje urządzenia wodno-melioracyjne;

6) dobiera pojazdy i środki transportu do rodzaju prac wykonywanych w rolnictwie;

7) przygotowuje do pracy pojazdy, maszyny, narzędzia i urządzenia;

8) przeprowadza kalibrację opryskiwaczy stosowanych w ochronie roślin;

9) wykonuje czynności związane z przeglądami technicznymi oraz konserwacją pojazdów, maszyn i urządzeń rolniczych.

RL.04. Prowadzenie produkcji pszczelarskiej

Prowadzenie produkcji roślinnej

Uczeń:

1) określa wpływ czynników klimatyczno-glebowych na wzrost i rozwój oraz plonowanie roślin;

2) dobiera rośliny do warunków klimatyczno-glebowych i ekonomicznych danego rejonu;

3) dobiera zmianowanie roślin uprawnych do określonych warunków gospodarstwa rolniczego;

4) wykonuje prace związane z konserwacją urządzeń wodno-melioracyjnych;

5) planuje nawożenie organiczne i mineralne;

6) ocenia jakość materiału siewnego;

7) przygotowuje materiał siewny do siewu;

8) planuje zabiegi agrotechniczne do warunków glebowych i wymagań roślin uprawnych;