Ustawa z dnia 21 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi oraz niektórych innych ustaw

Art. 1.

W ustawie z dnia 16 września 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi wprowadza się następujące zmiany:

1) w art. 1 po ust. 3a dodaje się ust. 3b w brzmieniu:

3b. W przypadku wydania przez Radę Ministrów rozporządzenia, o którym mowa w ust. 2, zaniechanie poboru podatku od dochodów (przychodów) osiąganych w związku z usuwaniem skutków powodzi przez podatników prowadzących działalność gospodarczą, określone w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa , stanowi pomoc udzielaną na zasadach określonych w art. 3a i art. 4 ust. 1. Przepisu art. 22 § 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa nie stosuje się.

2) po art. 3 dodaje się art. 3a w brzmieniu:

Art. 3a. Wsparcie określone w niniejszej ustawie, stanowiące pomoc publiczną, może być udzielane wyłącznie jako pomoc mająca na celu naprawienie szkód spowodowanych niektórymi klęskami żywiołowymi, spełniająca warunki określone w art. 50 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu albo art. 37 rozporządzenia Komisji (UE) 2022/2472 z dnia 14 grudnia 2022 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej .

3) w art. 4:

1. Łączna wartość pomocy publicznej udzielonej na podstawie ustawy w celu naprawienia szkód powstałych w wyniku wystąpienia powodzi łącznie z wartością pomocy publicznej otrzymanej na ten cel na podstawie przepisów odrębnych nie może przekroczyć wartości szkody poniesionej przez beneficjenta pomocy bezpośrednio w wyniku powodzi, obejmującej szkody materialne dotyczące aktywów oraz utratę dochodu w wyniku całkowitego lub częściowego zawieszenia działalności przez okres nie dłuższy niż 6 miesięcy od wystąpienia powodzi, w związku z którą zostało wydane rozporządzenie, o którym mowa w art. 1 ust. 2, pomniejszonej o wartość uzyskanego odszkodowania.

5a. Przepisu ust. 5 nie stosuje się do świadczenia interwencyjnego, o którym mowa w art. 22a, ani pożyczki, o której mowa w rozdziale 3.

4) w art. 5b w ust. 1 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

Na terenach dotkniętych wystąpieniem powodzi, w okresie wskazanym w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2, pracodawca prowadzący placówkę opiekuńczo-wychowawczą, regionalną placówkę opiekuńczo-terapeutyczną lub interwencyjny ośrodek preadopcyjny, o których mowa w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej , w celu zapewnienia opieki nad dziećmi umieszczonymi w systemie pieczy zastępczej oraz pracodawca prowadzący jednostkę organizacyjną pomocy społecznej, o której mowa w art. 6 pkt 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, mogą po uzyskaniu uprzedniej zgody pracownika, na czas określony:

5) w art. 7a:

1. Marszałek województwa na wniosek pracodawcy, złożony za pośrednictwem wojewódzkiego urzędu pracy, właściwego ze względu na miejsce prowadzenia działalności, dokonuje ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych zwrotu poniesionych przez pracodawcę kosztów na wynagrodzenia oraz należne od pracodawcy składki na ubezpieczenia społeczne pracowników, za okres zwolnienia, o którym mowa w ust. 1, łącznie na jednego pracownika do wysokości przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Wykaz obejmuje następujące dane pracowników: imię (imiona) i nazwisko, numer PESEL, a w przypadku jego braku - rodzaj, serię i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość, wysokość wynagrodzenia brutto, wymiar czasu pracy, liczbę dni zwolnienia od pracy i termin jego wykorzystania oraz miejsce zamieszkania.

1. Kwotę, o której mowa w ust. 6, pracodawca zwraca w całości, wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych od dnia jej otrzymania, na rachunek bankowy wojewódzkiego urzędu pracy, jeżeli złożył niezgodne ze stanem faktycznym oświadczenie, o którym mowa w ust. 7.

9a. Marszałek województwa może przeprowadzać kontrole pracodawcy, o którym mowa w ust. 6, w zakresie zgodności ze stanem faktycznym złożonego oświadczenia, o którym mowa w ust. 7, w tym w zakresie wydatkowania środków na wypłatę wynagrodzeń i opłacania składek na ubezpieczenia społeczne należnych od pracodawcy, i w tym celu może żądać okazania wszelkiej dokumentacji z tym związanej oraz żądać złożenia stosownych wyjaśnień. 9b. Pracodawca zobowiązuje się do poddania się kontroli marszałka województwa lub upoważnionych pracowników wojewódzkiego urzędu pracy. Pracodawca, który nie poddał się kontroli, jest obowiązany do zwrotu całości otrzymanej pomocy. 9c. Marszałek województwa może pozyskiwać z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, przy wykorzystaniu systemów teleinformatycznych prowadzonych przez ministra właściwego do spraw pracy, w postaci elektronicznej, dane zgromadzone na koncie płatnika składek lub koncie ubezpieczonego, o których mowa w art. 50 ust. 14-16 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w celu ustalenia lub weryfikacji okoliczności, o których mowa w ust. 1 i 7. 9d. Marszałek województwa w celu realizacji zadań przewidzianych w ustawie może pozyskiwać od starostów i powiatowych urzędów pracy informacje mające znaczenie dla oceny spełniania warunków przyznania pomocy i prawidłowości jej wykorzystania w zakresie określonym w niniejszym artykule. 9e. Marszałek województwa może wystąpić do podmiotów, o których mowa w ust. 9c i 9d, o informacje o pracownikach obejmujące: 1) imię i nazwisko; 2) numer PESEL, a w przypadku jego braku - rodzaj, serię i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość; 3) informacje związane z zatrudnieniem pracowników w okresie objętym zwolnieniem, o którym mowa w ust. 1, dotyczące: a) czasu trwania i rodzaju umowy, b) wymiaru czasu pracy, c) wysokości wynagrodzenia, d) obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzenia, e) odprowadzania i wysokości odprowadzonych składek na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzenia, f) odprowadzania i wysokości odprowadzonych zaliczek na podatek dochodowy, g) nieobecności w pracy, h) okresu i wysokości wsparcia udzielonego na pracownika na podstawie przepisów ustawy, i) trybu rozwiązania stosunku pracy. 9f. Marszałek województwa w celu realizacji zadań przewidzianych w ustawie może pozyskiwać w postaci elektronicznej, w sposób automatyczny, przy wykorzystaniu systemów teleinformatycznych prowadzonych przez ministra właściwego do spraw pracy, informacje przetwarzane w Krajowym Rejestrze Sądowym, Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej oraz Powszechnym Elektronicznym Systemie Ewidencji Ludności.

1. Marszałek województwa dochodzi roszczeń z tytułu niezwróconych i nienależnie udzielonych kwot, o których mowa w ust. 6, w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

10a. Marszałek województwa może określić warunki zwrotu należności z tytułu roszczeń określonych w ust. 10, w szczególności rozłożyć płatność należności na raty, odroczyć termin spłaty należności, odstąpić w całości lub w części od dochodzenia zwrotu należności, lub umorzyć w całości lub w części należności. 10b. Do udzielania ulg w spłacie należności, o których mowa w ust. 10a, stosuje się odpowiednio przepisy art. 56, art. 57 i art. 58 ust. 2-4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. 10c. Dysponent Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych może przeprowadzać u marszałka województwa i w podległym mu wojewódzkim urzędzie pracy kontrole w zakresie określonym w art. 39a ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy . 10d. Marszałek województwa oraz upoważnione przez niego osoby przetwarzają dane osobowe pracodawców zawarte we wniosku, o którym mowa w ust. 6, i dane osobowe pracowników, o których mowa w ust. 1, w zakresie wynikającym z ust. 7. Przetwarzanie danych osobowych może następować w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 8, ust. 4a lub 9 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy , zwanej dalej „ustawą o promocji zatrudnienia”.

6) po art. 7a dodaje się art. 7b w brzmieniu:

Art. 7b. 1. Rozstrzygnięcie o przyznaniu zwrotu kosztów, o których mowa w art. 7a ust. 6, przez marszałka województwa, w całości uwzględniające wniosek pracodawcy nie wymaga wydania decyzji. 2. W przypadku rozstrzygnięcia: 1) które nie uwzględnia w całości wniosku pracodawcy, o którym mowa w art. 7a ust. 6, 2) o odmowie przyznania zwrotu kosztów, o których mowa w art. 7a ust. 6, 3) o zwrocie wypłaconego zwrotu kosztów, o których mowa w art. 7a ust. 6, w całości lub w części - marszałek województwa wydaje decyzję. 3. Marszałek województwa nie dochodzi zwrotu kosztów, o których mowa w art. 7a ust. 6, jeżeli kwota podlegająca zwrotowi nie przekracza najniższych kosztów doręczenia w obrocie krajowym przesyłki poleconej za potwierdzeniem odbioru przez operatora wyznaczonego w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe , zwanego dalej „operatorem wyznaczonym”. Kwota ta jest zaliczana w koszty Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. 4. Od decyzji, o których mowa w ust. 2, przysługuje odwołanie do samorządowego kolegium odwoławczego.

7) po art. 8j dodaje się art. 8k i art. 8l w brzmieniu:

Art. 8k. W okresie wskazanym w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2 na terenach gmin dotkniętych wystąpieniem powodzi w przypadku osób korzystających ze stałych form pomocy społecznej, u których nie nastąpiła zmiana danych, aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego nie sporządza się, pomimo upływu ustawowego terminu. W takim przypadku aktualizację rodzinnego wywiadu środowiskowego sporządza się niezwłocznie po zakończeniu okresu wskazanego w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2. Art. 8l. 1. W okresie wskazanym w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2 na terenach gmin dotkniętych wystąpieniem powodzi w przypadku zawieszenia lub czasowego zamknięcia działalności ośrodków wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w art. 51a ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, wojewoda przekazuje miesięczną kwotę dotacji z budżetu państwa na pokrycie bieżących kosztów ich prowadzenia. 2. Wysokość miesięcznej kwoty dotacji z budżetu państwa na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia środowiskowego domu samopomocy w sytuacji, o której mowa w ust. 1, jest obliczana jako iloczyn aktualnej liczby osób posiadających decyzje o skierowaniu do środowiskowego domu samopomocy, nie większej niż statutowa liczba miejsc w tym domu oraz średniej miesięcznej wojewódzkiej kwoty dotacji na jednego uczestnika, wyliczonej dla województwa zgodnie z art. 51c ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, z uwzględnieniem zwiększeń, o których mowa w art. 51c ust. 4 i 5 tej ustawy. 3. Wysokość miesięcznej kwoty dotacji z budżetu państwa na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia klubu samopomocy dla osób z zaburzeniami psychicznymi w sytuacji, o której mowa w ust. 1, jest obliczana jako iloczyn statutowej liczby miejsc w klubie oraz średniej miesięcznej wojewódzkiej kwoty dotacji na jednego uczestnika, wyliczonej dla województwa zgodnie z art. 51c ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, z uwzględnieniem zwiększenia, o którym mowa w art. 51c ust. 4 tej ustawy.

8) po art. 14 dodaje się art. 14a i art. 14b w brzmieniu:

Art. 14a. Zawiesza się okresy, o których mowa w art. 12a ust. 1 i art. 26g ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji, w stosunku do osób niepełnosprawnych, które otrzymały jednorazowo środki na podjęcie działalności w formie spółdzielni socjalnej oraz utraciły zatrudnienie w wyniku wystąpienia powodzi, oraz spółdzielni socjalnych i przedsiębiorstw społecznych, poszkodowanych w wyniku wystąpienia powodzi, posiadających siedzibę lub prowadzących działalność na terenie gmin wskazanych w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2, na okres wskazany w tych przepisach. Starosta weryfikuje przesłanki, o których mowa w umowie, nie biorąc pod uwagę okresu zawieszenia. Art. 14b. 1. Przyznane jednorazowo środki na podjęcie działalności w formie spółdzielni socjalnej, o których mowa w art. 12a ust. 1 ustawy o rehabilitacji, mogą zostać umorzone w całości lub w części wraz z odsetkami, jeżeli na skutek powodzi członkostwo w spółdzielni socjalnej będzie krótsze niż odpowiednio 12 lub 24 miesiące. 2. Przyznane środki na utworzenie stanowiska pracy lub na finansowanie kosztów płacy, o których mowa w art. 26g ust. 1 ustawy o rehabilitacji, mogą zostać umorzone w całości lub w części wraz z odsetkami, jeżeli miejsca pracy uległy zniszczeniu na skutek powodzi. 3. Podmiotom, którym umorzono środki, o których mowa w ust. 1 i 2, przysługuje prawo ponownego złożenia wniosku o przyznanie tych środków. 4. Umorzeń, o których mowa w ust. 1 i 2, dokonuje starosta na wniosek poszkodowanego podmiotu złożony w terminie określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2.

9) w art. 17 w ust. 1 we wprowadzeniu do wyliczenia wyrazy „ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2024 r. poz. 475), zwanej dalej „ustawą o promocji zatrudnienia” „ zastępuje się wyrazami „ustawy o promocji zatrudnienia”;

10) w art. 18:

2a. Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, nie stosuje się warunku nieprowadzenia przez bezrobotnego działalności gospodarczej w okresie 12 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku oraz nie dołącza się oświadczenia o nieposiadaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej lub oświadczenia o zakończeniu działalności gospodarczej w dniu przypadającym w okresie przed upływem co najmniej 12 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku.

1. Organem wyższego stopnia w sprawach określonych w ust. 3 jest wojewoda.

11) po art. 18 dodaje się art. 18a i art. 18b w brzmieniu:

Art. 18a. 1. Pożyczki, o których mowa w art. 61e pkt 1 i 1a ustawy o promocji zatrudnienia, mogą zostać umorzone w całości lub w części wraz z odsetkami na wniosek pożyczkobiorcy, jeżeli stanowiska pracy utworzone dzięki pożyczce uległy zniszczeniu na skutek powodzi. 2. Pożyczki, o których mowa w art. 61e pkt 2 i art. 61ea pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia, mogą zostać umorzone w całości lub w części wraz z odsetkami na wniosek pożyczkobiorcy, jeżeli działalność gospodarcza prowadzona na terenie obszaru wskazanego w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2 na skutek powodzi nie może być kontynuowana lub jeżeli możliwość jej prowadzenia uległa istotnemu ograniczeniu, w szczególności gdy: 1) lokal, w którym prowadzona była działalność gospodarcza, uległ całkowitemu lub częściowemu zniszczeniu lub 2) towary podlegające sprzedaży w ramach prowadzonej działalności uległy całkowitemu lub częściowemu zniszczeniu, lub 3) środki trwałe zakupione ze środków pochodzących z pożyczki uległy całkowitemu lub częściowemu zniszczeniu. 3. Wniosek o umorzenie pożyczki, o którym mowa w ust. 1 lub 2, pożyczkobiorca składa do pośrednika finansowego, o którym mowa w art. 61g ustawy o promocji zatrudnienia, w terminie określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2. 4. Minister właściwy do spraw pracy dokonuje umorzenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, w zakresie pożyczek, o których mowa w art. 61e pkt 1 i 1a ustawy o promocji zatrudnienia, oraz pożyczek, o których mowa w art. 61e pkt 2 tej ustawy, udzielonych ze środków Funduszu Pracy, na podstawie wniosków o umorzenie pożyczki. Wnioski o umorzenie pożyczek podlegają zaopiniowaniu przez pośredników finansowych i Bank Gospodarstwa Krajowego. 5. Pośrednik finansowy dokonuje umorzenia, o którym mowa w ust. 2, w zakresie pożyczek, udzielonych przez niego ze środków Funduszu Pracy i środków Unii Europejskiej, na podstawie wniosków o umorzenie pożyczki, pozytywnie zaopiniowanych przez Bank Gospodarstwa Krajowego. 6. Z dniem wpływu wniosku o umorzenie pożyczki do pośrednika finansowego spłata pożyczki ulega zawieszeniu. 7. W przypadku stwierdzenia braku przesłanek do umorzenia pożyczki w całości lub w części albo w przypadku częściowego umorzenia pożyczki pożyczkobiorca jest obowiązany do spłaty rat pożyczki wraz z odsetkami zgodnie z nowym harmonogramem ustalonym przez pośrednika finansowego. 8. W przypadku stwierdzenia braku przesłanek do umorzenia pożyczki w całości lub w części albo w przypadku częściowego umorzenia pożyczki, odsetki od pożyczki są naliczane z wyłączeniem okresu od dnia wpływu wniosku o umorzenie pożyczki do pośrednika finansowego do dnia doręczenia pożyczkobiorcy nowego harmonogramu spłaty rat pożyczki wraz z odsetkami, o którym mowa w ust. 7, włącznie z tym dniem. Art. 18b. Zawiesza się terminy i okresy, o których mowa w art. 46 ust. 2d, 3 i 3b ustawy o promocji zatrudnienia, w stosunku do osób, które otrzymały z Funduszu Pracy środki na założenie lub przystąpienie do spółdzielni socjalnej oraz utraciły zatrudnienie w wyniku wystąpienia powodzi, oraz do spółdzielni socjalnych i przedsiębiorstw społecznych, poszkodowanych w wyniku wystąpienia powodzi, posiadających siedzibę lub prowadzących działalność na terenie gmin wskazanych w przepisach wydanych na podstawie art. 1 ust. 2, na okres wskazany w tych przepisach. Starosta weryfikuje przesłanki, o których mowa w umowie, nie biorąc pod uwagę okresu zawieszenia.

12) w art. 22 po ust. 1 dodaje się ust. 1a-1c w brzmieniu: