The Local Government and Elections (Wales) Act 2021 (Commencement No. 1 and Saving Provision) Order 2021

Gwnaed: 3 Mawrth 2021

Mae Gweinidogion Cymru yn gwneud y Gorchymyn a ganlyn drwy arfer y pŵer a roddir iddynt gan adran 175(7) ac (8) o Ddeddf Llywodraeth Leol ac Etholiadau (Cymru) 2021[^f00001].

Title and interpretation

1

• (1) Enw’r Gorchymyn hwn yw Gorchymyn Deddf Llywodraeth Leol ac Etholiadau (Cymru) 2021 (Cychwyn Rhif 1 a Darpariaeth Arbed) 2021.

• (2) Yn y Gorchymyn hwn—

• ystyr “Deddf 2000” (“the 2000 Act”) yw Deddf Llywodraeth Leol 2000[^f00002];

• ystyr “y Ddeddf” (“the Act”) yw Deddf Llywodraeth Leol ac Etholiadau (Cymru) 2021.

Provisions coming into force on the day after the day on which this Order is made

2

Daw’r darpariaethau a ganlyn o’r Ddeddf i rym drannoeth y diwrnod y gwneir y Gorchymyn hwn—

• (a) adran 28;

• (b) adran 30(3);

• (c) adran 35;

• (d) adran 46(1)(b), (c) a (2)(b) i’r graddau y bo hynny’n angenrheidiol at ddiben gwneud rheoliadau;

• (e) adran 46(3), (4) ac (8) i (10);

• (f) adran 47(8);

• (g) adran 59;

• (h) adran 161(1).

Provisions coming into force on 1 April 2021

3

Daw’r darpariaethau a ganlyn o’r Ddeddf i rym ar 1 Ebrill 2021—

• (a) adran 163;

• (b) adran 164.

Provisions coming into force on 1 November 2021

4

Daw’r darpariaethau a ganlyn o’r Ddeddf i rym ar 1 Tachwedd 2021—

• (a) adrannau 24 i 27;

• (b) adran 29;

• (c) Rhan 1 o Atodlen 3.

Provision coming into force on 1 April 2022

5

Daw adran 52 o’r Ddeddf i rym ar 1 Ebrill 2022.

Provisions coming into force on 5 May 2022

6

The following provisions of the Act come into force on 5 May 2022—

• (a) section 30 to the extent not already in force;

• (b) sections 31 to 34;

• (c) sections 36 and 37;

• (d) Chapter 2 of Part 3;

• (e) section 45;

• (f) section 46 to the extent not already in force;

• (g) section 48;

• (h) section 54;

• (i) section 56;

• (j) section 57;

• (k) section 58;

• (l) section 62;

• (m) section 63;

• (n) sections 65 and 66;

• (o) section 67;

• (p) section 161 to the extent not already in force;

• (q) section 162;

• (r) Part 2 of Schedule 3;

• (s) Schedule 5;

• (t) paragraphs 1, 3 to 5 and 6(1) to (4) of Schedule 6;

• (u) Schedule 7;

• (v) Schedule 13.

Saving provision relating to the power to promote well-being

7

Er bod erthygl 6 yn dod â Rhan 2 o Atodlen 3 i’r Ddeddf i rym, mae adrannau 2 a 3 o Ddeddf 2000 yn parhau i gael effaith mewn perthynas ag unrhyw beth a wneir gan gyngor cymuned cyn 5 Mai 2022 yn unol â’i bŵer yn adran 2 o Ddeddf 2000, hyd nes y bo—

• (a) y peth hwnnw wedi ei gwblhau; neu

• (b) y cyngor cymuned wedi penderfynu dod yn gyngor cymuned cymwys o dan adran 30(1) o’r Ddeddf.

Signed

Julie James — Y Gweinidog Tai a Llywodraeth Leol, un o Weinidogion Cymru — 3 Mawrth 2021

Explanatory note

(Nid yw’r nodyn hwn yn rhan o’r Gorchymyn)

NODYN ESBONIADOL

Hwn yw’r gorchymyn cychwyn cyntaf a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan Ddeddf Llywodraeth Leol ac Etholiadau (Cymru) 2021 (“y Ddeddf”).

Mae erthygl 2 o’r Gorchymyn hwn yn dwyn y darpariaethau a ganlyn o’r Ddeddf i rym drannoeth y diwrnod y gwneir y Gorchymyn—

• (a) adran 28 (pŵer cymhwysedd cyffredinol: pwerau i wneud darpariaeth atodol);

• (b) adran 30(3) (amod cymhwystra mewn perthynas â’r pŵer cymhwysedd cyffredinol ar gyfer cynghorau cymuned a phŵer Gweinidogion Cymru i wneud rheoliadau mewn perthynas â’r amod hwnnw);

• (c) adran 35 (pŵer i ddiwygio neu addasu Pennod 2 o Ran 2 o’r Ddeddf);

• (d) adran 46(1)(b), (c) a (2)(b) (pwerau Gweinidogion Cymru i wneud rheoliadau mewn perthynas â darllediadau electronig o gyfarfodydd awdurdodau lleol penodol) i’r graddau y bo hynny’n angenrheidiol at ddiben gwneud rheoliadau;

• (e) adran 46(3), (4) ac (8) i (10) (pwerau Gweinidogion Cymru i wneud rheoliadau mewn perthynas â darllediadau electronig o gyfarfodydd awdurdodau lleol penodol);

• (f) adran 47(8) (pŵer Gweinidogion Cymru i ddiwygio adran 47 o’r Ddeddf mewn perthynas â mynychu cyfarfodydd awdurdod lleol);

• (g) adran 59 (cynnwys canllawiau o dan adran 38 o Ddeddf Llywodraeth Leol 2000 (“Deddf 2000”), a dyletswydd i roi sylw iddynt);

• (h) adran 161(1) (pennaeth gwasanaethau democrataidd: diwygiadau i Fesur Llywodraeth Leol (Cymru) 2011 (“Mesur 2011”)).

Mae erthygl 3 yn dwyn y darpariaethau a ganlyn o’r Ddeddf i rym ar 1 Ebrill 2021—

• (a) adran 163 (y Comisiwn Ffiniau a Democratiaeth Leol yn penodi ei brif weithredwr);

• (b) adran 164 (cyfarwyddydau o dan adran 48 o Ddeddf Llywodraeth Leol (Democratiaeth) (Cymru) 2013).

Mae erthygl 4 yn dwyn i rym ddarpariaethau sy’n ymwneud â’r pŵer cymhwysedd cyffredinol ar 1 Tachwedd 2021.

Mae erthygl 5 yn dwyn adran 52 (adroddiadau blynyddol gan gynghorau cymuned) o’r Ddeddf i rym ar 1 Ebrill 2022.

Mae erthygl 6 yn dwyn y darpariaethau a ganlyn o’r Ddeddf i rym ar 5 Mai 2022—

• (a) adrannau 30 (i’r graddau nad yw eisoes mewn grym), 31 i 34, a 36 a 37 (pŵer cymhwysedd cyffredinol: cynghorau cymuned cymwys);

• (b) Pennod 2 o Ran 3 (cyfranogiad y cyhoedd pan fo prif gynghorau yn gwneud penderfyniadau);

• (c) adran 45 (dyletswydd ar brif gynghorau i gyhoeddi cyfansoddiad ac arweiniad i’r cyfansoddiad);

• (d) adran 46 (darllediadau electronig o gyfarfodydd awdurdodau lleol penodol) i’r graddau nad yw eisoes mewn grym;

• (e) adran 48 (cyfranogi yng nghyfarfodydd cynghorau cymuned);

• (f) adran 54 (prif weithredwyr);

• (g) adran 56 (diwygiadau i Fesur 2011 yn ymwneud ag ailystyried cydnabyddiaeth ariannol yn dilyn cyfarwyddyd gan Weinidogion Cymru);

• (h) adran 57 (penodi cynorthwywyr gweithrediaeth);

• (i) adran 58 (rhannu swydd: arweinyddion gweithrediaeth ac aelodau gweithrediaeth);

• (j) adran 62 (dyletswyddau ar arweinyddion grwpiau gwleidyddol mewn perthynas â safonau ymddygiad);

• (k) adran 63 (dyletswydd ar bwyllgor safonau i wneud adroddiad blynyddol);

• (l) adrannau 65 a 66 (pwyllgorau trosolwg a chraffu);

• (m) adran 67 (cynlluniau hyfforddi cynghorau cymuned);

• (n) adran 161 (pennaeth gwasanaethau democrataidd: diwygiadau pellach i Fesur 2011 a diwygiadau i Ddeddf Lleoliaeth 2011) i’r graddau nad yw eisoes mewn grym;

• (o) adran 162 (diddymu’r pŵer i gynnal pleidleisiau o ganlyniad i gyfarfod cymunedol);

• (p) Rhan 2 o Atodlen 3 (diwygiadau mewn perthynas â’r pŵer cymhwysedd cyffredinol: cynghorau cymuned cymwys);

• (q) Atodlen 5 (diwygiadau canlyniadol mewn perthynas â phrif weithredwyr);

• (r) Atodlen 6 (diwygiadau canlyniadol etc. mewn perthynas â chynorthwywyr gweithrediaethau awdurdodau lleol) ac eithrio paragraff 6(5);

• (s) Atodlen 7 (rhannu swyddi gan arweinyddion gweithrediaeth ac aelodau gweithrediaeth);

• (t) Atodlen 13 (diddymu’r pŵer i gynnal pleidleisiau o ganlyniad i gyfarfodydd cymunedol o dan Ddeddf Llywodraeth Leol 1972).

Mae erthygl 7 yn arbed adrannau 2 a 3 o Ddeddf 2000 mewn perthynas ag unrhyw beth a wneir gan gyngor cymuned cyn 5 Mai 2022 yn unol â’i bŵer yn adran 2 o’r Ddeddf honno hyd nes y bo’r peth hwnnw wedi ei gwblhau neu’r cyngor cymuned wedi penderfynu dod yn gyngor cymuned cymwys o dan adran 30(1) o’r Ddeddf.

Footnotes

[^f00001]: 2021 dsc 1.

[^f00002]: 2000 p. 22.

Editorial notes

[^key-5d217a9f79ecc95b311598f4cf478740]: Art. 1 in force at 3.3.2021

[^key-90553be920df1c634f63b19029a9ce4e]: Art. 2 in force at 3.3.2021

[^key-08d0675a76533c6ba828d33cf7a4dba6]: Art. 3 in force at 3.3.2021

[^key-f613f1e3542c053be7cd317cde3a016a]: Art. 4 in force at 3.3.2021

[^key-1dddea7b43efd295fe0585533664ce82]: Art. 5 in force at 3.3.2021

[^key-d0ba22fba99d8bbb93276c0181750124]: Art. 6 in force at 3.3.2021

[^key-581e69703aba157965684e713a54ccf9]: Art. 7 in force at 3.3.2021

[^key-9d0f25d2fea0067e7555af20dab39e0f]: Art. 6(t) substituted (9.11.2021) by The Local Government and Elections (Wales) Act 2021 (Commencement No. 4 and Transitional Provision and Amendment of Commencement Order No. 1) Order 2021 (S.I. 2021/1249), art. 3(2)

Enw a dehongli

Y darpariaethau sy’n dod i rym drannoeth y diwrnod y gwneir y Gorchymyn hwn

Y darpariaethau sy’n dod i rym ar 1 Ebrill 2021

Y darpariaethau sy’n dod i rym ar 1 Tachwedd 2021

Y ddarpariaeth sy’n dod i rym ar 1 Ebrill 2022

Y darpariaethau sy’n dod i rym ar 5 Mai 2022

Darpariaeth arbed sy’n ymwneud â’r pŵer i hybu llesiant