Νόμοι — ΦΕΚ A' 129/2021

Η παρ. 4 του άρθρου 106 του ν. 4495/2017 τροποποιείται ως προς το πεδίο εφαρμογής της, περιλαμβανομένης σε αυτό της ειδικής περίπτωσης αυθαιρέτων κατασκευών σε ανταλλάξιμα ακίνητα Δημοσίου, ως εξής: «4. Αυθαίρετες κατασκευές πριν από τις 28.7.2011, που έχουν κατεδαφιστεί από τους ιδιοκτήτες ή πρόκειται να κατεδαφιστούν και για τις οποίες έχουν βεβαιωθεί πρόστιμα ανέγερσης και διατήρησης στην αρμόδια φορολογική αρχή και δεν έχει εκδοθεί αμετάκλητη δικαστική απόφαση για την κατεδάφισή τους ή για τις οποίες έχει εκδοθεί αμετάκλητη δικαστική απόφαση για την κατεδάφισή τους, αλλά έχουν ανεγερθεί προ του β.δ. της 9ης.8.1955 και βρίσκονται σε ανταλλάξιμο ακίνητο του Δημοσίου, υπάγονται στις διατάξεις του παρόντος με την καταβολή παραβόλου ποσού πεντακοσίων (500) ευρώ. Για την υπαγωγή υποβάλλονται αίτηση, τεχνική έκθεση μηχανικού και αποδεικτικά στοιχεία για την κατεδάφιση, δεν απαιτούνται πρόσθετα στοιχεία και σχέδια και εφαρμόζεται η διαδικασία διαγραφής ανείσπρακτων βεβαιωθέντων προστίμων, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος.»

Η παρ. 2β του άρθρου 2 του π.δ. της 24/31 Μαΐου 1985 (Δ’ 270) τροποποιείται και διαμορφώνεται ως εξής: «2β. Οι αποστάσεις των κατασκευών της παρ. 2α σε περίπτωση που έχουν κατασκευαστεί με επικάλυψη από σκληρό υλικό (π.χ. γυαλί) από τα όρια του γηπέδου ορίζονται σε 2,50 μέτρα.»

Η παρ. 16 του άρθρου 51 του ν. 4178/2013 (Α’ 174) αντικαθίσταται ως εξής: «16. Κατά παρέκκλιση από κάθε άλλη διάταξη, σε περιοχές Ζωνών Οικιστικού Ελέγχου (ΖΟΕ) που επιτρέπεται η εγκατάσταση βιομηχανικών - βιοτεχνικών δραστηριοτήτων και δραστηριοτήτων χονδρεμπορίου, επιτρέπεται και η χρήση εμπορικών εκθέσεων - εκθεσιακών κέντρων, καθώς και η χρήση Ιδιωτικών Κέντρων Τεχνικού Ελέγχου Οχημάτων (ΙΚΤΕΟ).»

Το ακίνητο που παραχωρήθηκε στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, κατόπιν της υπ’ αρ. 284/2020 απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου Αγίου Νικολάου Περιφερειακής Ενότητας Λασιθίου Κρήτης (ΑΔΑ: 9ΠΖΥΩΚΨ-0ΜΖ), όπως εμφαίνεται στο συνημμένο διάγραμμα, χρησιμοποιείται για την ανέγερση κτιριακών εγκαταστάσεων με σκοπό τη στέγαση Υπηρεσιών Ελληνικής Αστυνομίας και Πυροσβεστικού Σώματος και εντάσσεται στην κατηγορία χρήσης γης του άρθρου 4 του π.δ. 59/2018, κατά παρέκκλιση τυχόν διαφορετικών προβλέψεων του ισχύοντος Σχεδίου Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτών Πόλεων (ΣΧΟΟΑΠ).

Για την ανέγερση των κτιριακών εγκαταστάσεων της παρ. 3 δύναται να ισχύουν ειδικά οι εξής όροι δόμησης: β. Το μέγιστο ποσοστό κάλυψης του γηπέδου ανέρχεται στο πενήντα τοις εκατό (50%) της επιφάνειάς του. γ. Ο μέγιστος συντελεστή δόμησης ανέρχεται σε 0,6. δ. Οι ελάχιστες αποστάσεις των κτιρίων από τα όρια του γηπέδου ανέρχονται στα πέντε μέτρα (5μ). ε. Ο μέγιστος αριθμός ορόφων ανέρχεται σε τρεις (3) και το μέγιστο επιτρεπόμενο ύψος των κτιρίων είναι τα δέκα μέτρα (10 μ.), μετρούμενο από το γύρω φυσικό ή διαμορφωμένο έδαφος. στ. Το ύψος της περίφραξης του γηπέδου, εφόσον τούτο απαιτείται για λόγους ασφαλείας του κοινού και των εγκαταστάσεων, δύναται να ανέρχεται στα τέσσερα μέτρα και πενήντα εκατοστά (4,50 μ.), εκ των οποίων το συμπαγές μέρος στα δύο μέτρα (2 μ.).

Η παρ. 1 του άρθρου 21 του ν. 4122/2013 (Α’ 22) τροποποιείται ως προς το πεδίο εφαρμογής της παρέκκλισης που αφορά σε νέα κτίρια κατοικιών ή προσθήκες σε υφιστάμενα κτίρια κατοικιών και διαμορφώνεται ως εξής: «1. Για την έκδοση οικοδομικής άδειας νέου ή ριζικά ανακαινιζόμενου υφιστάμενου κτιρίου ή κτιριακής μονάδας, εκπονείται και υποβάλλεται, σύμφωνα με τον ν. 4495/2017 (Α’ 167) η οριζόμενη στην παράγραφο 25 του άρθρου 2, Μελέτη Ενεργειακής Απόδοσης (ΜΕΑ) του κτιρίου. Για την έκδοση οικοδομικής άδειας νέου κτιρίου, καθώς και για προσθήκη νέας κτιριακής μονάδας σε κτίριο που ανεγείρεται βάσει οικοδομικής αδείας της οποίας η αίτηση υποβάλλεται μετά την 1η Ιουνίου 2021, υποβάλλεται ΜΕΑ που τεκμηριώνει ότι το κτίριο πληροί τις τεχνικές προδιαγραφές και τις ελάχιστες απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης κτιρίου σχεδόν μηδενικής κατανάλωσης ενέργειας. Κατά παρέκκλιση κάθε αντίθετης διάταξης και ειδικά για τις προεγκρίσεις οικοδομικών αδειών που εκδίδονται μέχρι και τις 31 Μαΐου 2021 και αφορούν νέα κτίρια κατοικιών ή προσθήκες σε υφιστάμενα κτίρια κατοικιών, υποβάλλεται ΜΕΑ που τεκμηριώνει ότι το κτίριο (ή η προσθήκη) είναι κατ’ ελάχιστον ενεργειακής κατηγορίας Β+ σύμφωνα με τον ΚΕΝΑΚ.»

Στο άρθρο 8 του ν. 1337/1983 (Α’ 33) προστίθεται παρ. 14 ως εξής: «14. Στις ιδιοκτησίες που περιλαμβάνονται στο πυκνοδομημένο τμήμα πολεοδομικών μελετών σύμφωνα με την καταργηθείσα με την παρ. 8 του άρθρου 25 του ν. 2508/1997 διάταξη της παρ. 2 του άρθρου 8 του παρόντος, δύναται να χορηγούνται οικοδομικές άδειες πριν από την πράξη εφαρμογής με την προϋπόθεση τακτοποίησης των κατά τον υπολογισμό υποχρεώσεων εισφοράς σε χρήμα και μετατροπής σε χρήμα της υποχρέωσης εισφοράς σε γη και τήρησης των οριζόμενων στην παρ. 10 του άρθρου 43 του παρόντος προϋποθέσεων.»

Με κοινές αποφάσεις των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Υποδομών και Μεταφορών, που εκδίδονται μετά από γνώμη του Κεντρικού Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων και δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, μπορούν να οριοθετούνται συγκεκριμένες περιοχές παρέμβασης της «Σταθερές Συγκοινωνίες» (ΣΤΑΣΥ) Α.Ε., να επιβάλλονται ειδικοί όροι και περιορισμοί στις χρήσεις γης και στη δόμηση, τη μορφολογία και την αισθητική των κτιρίων και των ακάλυπτων χώρων, ειδικοί όροι και περιορισμοί στάθμευσης, ειδικοί όροι φωτισμού, ειδικοί τρόποι σήμανσης της κυκλοφορίας και πληροφόρησης, συμβατικής ή ηλεκτρονικής, καθώς και κάθε άλλος πολεοδομικός, αρχιτεκτονικός ή μορφολογικός όρος ή περιορισμός, που κρίνεται αναγκαίος για την αναβάθμιση της αισθητικής και της λειτουργικότητας της πόλης. Με τις ίδιες αποφάσεις χορηγούνται όλες οι απαιτούμενες άδειες και εγκρίσεις, συμπεριλαμβανομένων οικοδομικών αδειών και βεβαιώσεων εγκατάστασης, για την εκτέλεση των έργων που εμπίπτουν στους σκοπούς της ΣΤΑΣΥ Α.Ε., κατά παρέκκλιση των υφιστάμενων σχετικών διαδικαστικών και ουσιαστικών διατάξεων.

Οι αποφάσεις που εκδόθηκαν δυνάμει της παρ. 2 του άρθρου 7 του ν. 2947/2001 (Α’ 228) και του πρώτου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου έβδομου του ν. 1955/1991 (Α’ 112) δύνανται να τροποποιούνται και μετά την τέλεση των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 για λόγους διόρθωσης σφαλμάτων και εν γένει αναβάθμισης της αισθητικής, της λειτουργικότητας και της εικόνας της πόλης.

Η εφαρμογή των σχεδίων πόλης των ν.δ. 1923 και ν. 1337/1983 (Α’ 33) στις χαρακτηριζόμενες ως «κοινόχρηστοι χώροι - άλση» εκτάσεις, οι οποίες παρά την ένταξή τους στο σχέδιο πόλης εξακολουθούν να διέπονται απόλυτα από τη δασική νομοθεσία, πραγματοποιείται χωρίς τη σύνταξη πράξης αναλογισμού ή πράξης εφαρμογής, κατά περίπτωση, εξαιρουμένων των εκτάσεων που ανήκουν κατά κυριότητα σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου και σε νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου, που έχουν ιδρυθεί ή εποπτεύονται από ν.π.δ.δ..Υπόχρεος της καταβολής των αποζημιώσεων είναι αποκλειστικά ο οικείος Δήμος ή ο κατά περίπτωση φορέας διαχείρισης του χώρου. Η διαδικασία καθορισμού τιμής μονάδος ακολουθεί αυτήν της απόκτησης των κοινωφελών χώρων.

Οι Δήμοι Μητροπολιτικών Κέντρων, οι Μεγάλοι και Μεσαίοι Ηπειρωτικοί Δήμοι, οι Δήμοι Πρωτεύουσες Περιφερειακών Ενοτήτων, καθώς και οι Μεγάλοι και Μεσαίοι Νησιωτικοί Δήμοι, σύμφωνα με τις παρ. 6 και 8 του άρθρου 119 του ν. 4759/2020 (Α’ 245), εκπονούν υποχρεωτικά έως και την 31η.12.2022 πρόγραμμα καθορισμού απαραίτητων παρεμβάσεων εξασφάλισης της προσβασιμότητας, των υπαίθριων κοινόχρηστων χώρων συμπεριλαμβανομένων των δικτύων πεζή μετακίνησης, των οδεύσεων διαφυγής, χώρων εκτόνωσης, σημείων προσωρινής περίθαλψης και σημείων καταφυγής των πολιτών εντός των διοικητικών τους ορίων (εφεξής ονομαζόμενο «Σχέδιο Αστικής Προσβασιμότητας (Σ.Α.Π.)». Η εκπόνηση Σ.Α.Π. πραγματοποιείται είτε με ιδίους πόρους του δήμου είτε κατόπιν χρηματοδότησης από πόρους του Πράσινου Ταμείου ή του Ε.Σ.Π.Α..

Για την εντός των ορίων του παραδοσιακού τμήματος της πόλης των Αθηνών περιοχή (Ιστορικό Κέντρο), όπως αυτή έχει οριοθετηθεί με τα από 21.9.1979 (Δ’ 567) και από 26.5.1989 (Δ’ 411) προεδρικά διατάγματα, την αρμοδιότητα της έγκρισης για την τοποθέτηση τραπεζοκαθισμάτων σε πλατείες, πλατώματα, πεζοδρόμια ή ως άνω περιοχή, έχουν οι καθ’ ύλην αρμόδιες υπηρεσίες του Δήμου Αθηναίων. Οι ανωτέρω υπηρεσίες ασκούν τον κατά περίπτωση επιβαλλόμενο έλεγχο που ορίζεται από τα ανωτέρω διατάγματα. Οι αδειοδοτήσεις που προβλέπονται από αρχαιολογικές και άλλες άλλες ειδικές διατάξεις για την περιοχή του πρώτου εδαφίου εξακολουθούν να ισχύουν.

Η παρ. 28 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012 (Α’ 79) τροποποιείται και διαμορφώνεται ως εξής: «28. Εσωτερικός εξώστης (πατάρι) είναι ο προσβάσιμος χώρος που βρίσκεται εντός χώρου, όπου η υποκείμενη επιφάνεια πληροί τις προϋποθέσεις χώρου κύριας χρήσης και έχει προσπέλαση από τον χώρο αυτόν ή και το κοινόχρηστο κλιμακοστάσιο του κτιρίου ή και το κεντρικό κλιμακοστάσιο αυτοτελούς ανεξάρτητης ιδιοκτησίας. Αποτελεί παράρτημα της υποκείμενης χρήσης, έχει συνολικό καθαρό εμβαδόν, χωρίς να συμπεριλαμβάνονται οι εξωτερικοί του τοίχοι, μικρότερο του 70% της μικτής επιφάνειας του υποκείμενου χώρου, δεν θεωρείται όροφος και δεν αποτελεί ανεξάρτητη ιδιοκτησία. Ως υποκείμενος χώρος, νοείται η συνολική επιφάνεια της κάτοψης (κύριοι χώροι, βοηθητικοί χώροι, κεντρικό κλιμακοστάσιο αυτοτελούς ανεξάρτητης ιδιοκτησίας, ηλιακά αίθρια), συμπεριλαμβανομένων των τοίχων που την ορίζουν. Κάτω από τον εσωτερικό εξώστη είναι χώροι κύριας ή βοηθητικής χρήσης, όπως διάδρομοι, χώροι υγιεινής. Στον υπολογισμό του ποσοστού του εσωτερικού εξώστη προσμετράται η κλίμακα ανόδου, που συνδέει τον εσωτερικό εξώστη με τον χώρο της υποκείμενης επιφάνειας (δεν προσμετράται η κλίμακα του κοινόχρηστου κλιμακοστασίου ή του κεντρικού κλιμακοστασίου αυτοτελούς ανεξάρτητης ιδιοκτησίας). Το πατάρι δύναται να είναι συνεπίπεδο με όροφο ή και σοφίτα του κτιρίου ή και ανοικτό εξώστη ή και κλειστό εξώστη, να είναι προσπελάσιμο από τους παραπάνω χώρους και να φέρει κλειστούς χώρους σε οποιοδήποτε σημείο της επιφάνειάς του και σε απόσταση ενός (1) τουλάχιστον μέτρου από τα ανοικτά όρια, οι οποίοι δεν προσμετρώνται στον συντελεστή δόμησης. Τα ανοικτά όρια του εσωτερικού εξώστη δύνανται να βλέπουν σε ηλιακό αίθριο. Σε περίπτωση κτιρίου με στέγη, αν το πατάρι βρίσκεται κάτω από τη στέγη δύναται να αποτελεί ενιαίο σύνολο με τον χώρο κάτω από την στέγη. Σε αυτήν την περίπτωση, για τον υπολογισμό του ελεύθερου ύψους ο παραπάνω χώρος αντιμετωπίζεται ενιαία, υπό την προϋπόθεση ότι πληροί τους όρους μέσου ελεύθερου ύψους των χώρων κύριας ή βοηθητικής χρήσης.»

Στην παρ. 38 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το πρώτο εδάφιο και η παρ. 38 διαμορφώνεται ως εξής: «38. Κλειστός εξώστης («έρκερ») είναι η κλειστή από όλες τις εξωτερικές πλευρές οριζόντια προεξοχή δαπέδου τμήματος κτιρίου (ορόφου, σοφίτας, κλειστού εσωτερικού εξώστη) που προβάλλει πέρα από τις επιφάνειες των όψεων του κτιρίου και εξέχει του περιγράμματος κάλυψης του ορόφου. Ο κλειστός εξώστης δύνανται να έχει ανοίγματα και στις κλειστές εξωτερικές πλευρές του.»

Στην παρ. 56 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το πρώτο εδάφιο και η παρ. 56 διαμορφώνεται ως εξής: «56. Όψεις του κτιρίου είναι οι επιφάνειες του κτιρίου προς τους κοινόχρηστους ή και ακάλυπτους χώρους του οικοπέδου ή και προς όμορα οικόπεδα και ορίζονται, σύμφωνα με τον προσανατολισμό τους. Ως όψεις του κτιρίου, θεωρούνται επίσης, οι στέγες και τα δώματα με τα κιγκλιδώματα ή/και τα στηθαία ασφαλείας, καθώς και με τις κατασκευές του άρθρου 19 και τα κλειστά τμήματα των πυλωτών. Στις όψεις του κτιρίου συμμετέχουν οι επιφάνειες των εξωτερικών θερμομονώσεων, οι επενδύσεις και τα επιχρίσματα του κτιρίου.»

Στην παρ. 81 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το τρίτο εδάφιο, προστίθεται νέο τελευταίο εδάφιο και η παρ. 81 διαμορφώνεται ως εξής: «81. Σοφίτα είναι ανοιχτός ή κλειστός προσβάσιμος χώρος που βρίσκεται κάτω από την επικλινή στέγη του κτιρίου και δύναται το δάπεδό της να βρίσκεται σε χαμηλότερο ύψος από το σημείο έδρασης της στέγης. Η σοφίτα αποτελεί ενιαίο σύνολο με το χώρο κάτω από την στέγη και ο παραπάνω χώρος αντιμετωπίζεται ενιαία για τον υπολογισμό του ελεύθερου ύψους. Η σοφίτα δύναται να έχει πρόσβαση σε δώμα ή και δώμα ορόφου του κτιρίου ή και ανοικτό εξώστη ή και κλειστό εξώστη. Δεν θεωρείται όροφος και δεν μπορεί να αποτελεί ανεξάρτητη ιδιοκτησία. Επιτρέπεται η πρόσβαση στον χώρο της σοφίτας από κεντρικό κλιμακοστάσιο αυτοτελούς ανεξάρτητης ιδιοκτησίας. Δύναται η επέκταση του δαπέδου της προσμετρώντας την επιφάνεια πλέον του 50% στον σ.δ.. Δεν υφίσταται ελάχιστος ή μέγιστος περιορισμός ως προς το ύψος της σοφίτας.»

Στην παρ. 90 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το δεύτερο εδάφιο και η παρ. 90 διαμορφώνεται ως εξής: «90. Ύψος κτιρίου σε κάθε σημείο είναι η κατακόρυφη απόσταση από το σημείο τομής της όψης του κτιρίου με το οριστικά διαμορφωμένο έδαφος έως τη στάθμη της τελικής άνω επιφάνειας του τελευταίου ορόφου στη θέση αυτήν, στην οποία δεν συμπεριλαμβάνεται η μόνωση και η επίστρωση-επικάλυψη. Σε περίπτωση κτιρίου με στέγη, το ύψος κτιρίου σε κάθε σημείο είναι η κατακόρυφη απόσταση από το σημείο τομής της όψης του κτιρίου με το οριστικά διαμορφωμένο έδαφος έως τη στάθμη της κάτω επιφάνειας της χαμηλότερης από τις εδράσεις της στέγης. Το μεγαλύτερο από τα ύψη που πραγματοποιούνται είναι το μέγιστο πραγματοποιούμενο ύψος του κτιρίου.»

Η παρ. 91 του άρθρου 2 του ν. 4067/2012 τροποποιείται και διαμορφώνεται ως εξής: «91. Ύψος στέγης είναι η μεγαλύτερη κάθετη απόσταση από το χαμηλότερο από τα σημεία έδρασής της έως το ανώτατο σημείο της, στο οποίο δεν συμπεριλαμβάνονται η μόνωση και η επίστρωση - επικάλυψή της, και, αν δεν ορίζεται διαφορετικά, δεν μπορεί να υπερβαίνει ν. 4067/2012 τροποποιείται το πρώτο εδάφιο, προστίθενται δύο τελευταία εδάφια και η περ. η’ διαμορφώνεται ως εξής: «η. Η επιφάνεια κατακόρυφων φρεατίων ανεξαρτήτως διαστάσεων για μηχανολογικές εγκαταστάσεις ή και για τη συλλογή και εξυπηρέτηση των μηχανολογικών εγκαταστάσεων, καθώς και η επιφάνεια αιθρίων και όλων των διαμπερών μη προσβάσιμων ανοιγμάτων που προκύπτουν από την αρχιτεκτονική λύση (εντός των οποίων μπορούν να περιλαμβάνονται υδάτινα στοιχεία ή/και φυτεμένες επιφάνειες) ή οδεύσεων που λειτουργούν ως φωταγωγοί ή ως αγωγοί κυκλοφορίας του αέρα, όπως καμινάδες εξαερισμού, για τον δροσισμό του κτιρίου. Επιπλέον, η επιφάνεια κατακόρυφων φρεατίων ανεξαρτήτως διαστάσεων, τουλάχιστον 1,50 τ.μ., που λειτουργούν ως φωταγωγοί ή ως αγωγοί κυκλοφορίας του αέρα για φωτισμό ή δροσισμό του κτιρίου. Οι παραπάνω χώροι δεν συμβάλλουν στις προϋποθέσεις φυσικού φωτισμού και αερισμού των χώρων κύριας χρήσης του κτιρίου. Σε αυτούς επιτρέπεται, κατά παρέκκλιση των προβλεπόμενων στην παρ. 3 του άρθρου 15 και στην περ. α’ της παρ. 2 του άρθρου 13, η υποβάθμιση της διαμορφωμένης στάθμης του ακαλύπτου χώρου των χώρων αυτών στο εσωτερικό του κτιρίου έως τη στάθμη του δαπέδου οποιουδήποτε υπογείου. Στα κατακόρυφα φρεάτια, εφόσον εγγράφεται σε αυτά τουλάχιστον κύκλος διαμέτρου δ, επιτρέπονται εντός αυτών κατασκευές ή και στοιχεία του άρθρου 16 με μέγιστες διαστάσεις αυτές που ορίζονται στο άρθρο 16. Σε αυτήν την περίπτωση επιβάλλεται καθαρός κύκλος διαμέτρου τουλάχιστον 2/3 του δ.

Στην περ. ι’ της παρ. 6 του άρθρου 11 του ν. 4067/2012 τροποποιούνται το τέταρτο και το πέμπτο εδάφιο και η περ. ι’ διαμορφώνεται ως εξής: «ι. Για κτίρια κατοικιών ένας υπόγειος όροφος επιφάνειας ίσης με εκείνη που καταλαμβάνει το κτίριο (κάλυψη κτιρίου), προοριζόμενος για βοηθητικές χρήσεις, με την προϋπόθεση ότι η οροφή του σε κανένα σημείο δεν υπερβαίνει το 1,20 μ. από την οριστική στάθμη του εδάφους. Ο όροφος αυτός δύναται να έχει κύρια χρήση στο σύνολό του ή μερικώς, εφόσον αποτελεί λειτουργικό προσάρτημα αυτοτελούς κατοικίας ή κατοικιών και προσμετρηθεί το 50% της επιφάνειας του χώρου της κύριας χρήσης στο σ.δ. (στον υπολογισμό αυτό δεν συμπεριλαμβάνονται βοηθητικοί χώροι για την εξυπηρέτηση του υπογείου της κατοικίας, όπως αποθήκες, χώροι υγιεινής, σάουνα ή χώρους σπα, διάδρομοι, κλιμακοστάσια, ανελκυστήρες). Στην περίπτωση αυτή δεν ισχύουν οι απαιτήσεις περί φυσικού φωτισμού και αερισμού. Μπορεί να κατασκευάζεται επιπλέον ένας ή περισσότεροι υπόγειοι όροφοι προοριζόμενοι για βοηθητικές χρήσεις, όπως αποθήκες, χώροι υγιεινής, σάουνα ή χώρους σπα, διάδρομοι, κλιμακοστάσια, ανελκυστήρες. Η μέγιστη επιφάνεια των παραπάνω βοηθητικών χρήσεων, εξαιρουμένων των διαδρόμων, κλιμακοστασίων και ανελκυστήρων, ισούται με εκείνη που καταλαμβάνει το κτίριο (κάλυψη κτιρίου) και δύνανται να τοποθετούνται και σε επεκτάσεις υπογείων σύμφωνα με το άρθρο 17. Το λεβητοστάσιο και η αποθήκη του επιτρέπεται να βρίσκονται κατ’ επέκταση του υπογείου χώρου κύριας χρήσης κατοικίας, αρκεί να αποτελεί ανεξάρτητο πυροδιαμέρισμα και να έχει έξοδο προς ακάλυπτο χώρο του οικοπέδου ανεξάρτητη του υπολοίπου χώρου του υπογείου.»

Στην περ.  ια’ της παρ.  6 του άρθρου 11 του ν. 4067/2012 τροποποιούνται το τρίτο και το πέμπτο εδάφιο και η περ. ια’ διαμορφώνεται ως εξής: «ια. Στα ειδικά κτίρια και κτίρια μικτής χρήσης, εφόσον κατασκευάζονται στο ισόγειο άλλες χρήσεις εκτός κατοικίας, ένας υπόγειος όροφος επιφάνειας ίσης με εκείνη που καταλαμβάνουν οι άλλες χρήσεις, ποσοστό του οποίου μέχρι 50% μπορεί να προορίζεται για κύρια χρήση με την προϋπόθεση τήρησης των κανονισμών λειτουργίας του, ανεξάρτητα εκπλήρωσης προϋποθέσεων φυσικού φωτισμού - αερισμού. Το υπόλοιπο 50% δύναται είτε να αποτελεί χώρο κύριας χρήσης ο οποίος προσμετράται στον σ.δ. (στον υπολογισμό αυτό δεν συμπεριλαμβάνονται βοηθητικοί χώροι για την εξυπηρέτηση του υπογείου του κτιρίου, όπως αποθήκες, χώροι υγιεινής, σάουνα ή χώρους σπα, διάδρομοι, κλιμακοστάσια, ανελκυστήρες), είτε να διατίθεται αποκλειστικά για βοηθητικές χρήσεις (όπως αποθήκες, χώροι υγιεινής, σάουνα ή χώρους σπα, διάδρομοι, κλιμακοστάσια, ανελκυστήρες), εφόσον λειτουργικά είναι προσάρτημα των χώρων κύριας χρήσης. Οι παραπάνω βοηθητικές χρήσεις δύνανται να τοποθετούνται και σε επεκτάσεις υπογείων, σύμφωνα με το άρθρο 17 και η μέγιστη επιφάνεια των παραπάνω βοηθητικών χρήσεων, εξαιρουμένων των διαδρόμων, κλιμακοστασίων και ανελκυστήρων, ισούται με εκείνη που καταλαμβάνει το κτίριο (κάλυψη κτιρίου). Για την εξυπηρέτηση των υπόλοιπων χρήσεων της ανωδομής μπορεί να κατασκευάζεται επιπλέον ένας υπόγειος όροφος προοριζόμενος για βοηθητικές χρήσεις, όπως οι αναφερόμενες στο προηγούμενο εδάφιο. Η μέγιστη επιφάνεια των παραπάνω βοηθητικών χρήσεων, εξαιρουμένων των διαδρόμων, κλιμακοστασίων και ανελκυστήρων, ισούται με εκείνη που καταλαμβάνει το κτίριο (κάλυψη κτιρίου) και δύνανται να τοποθετούνται και σε επεκτάσεις υπογείων σύμφωνα με το άρθρο 17. Ο όροφος αυτός δύναται να κατανέμεται σε περισσότερους του ενός υπογείου ορόφους αρκεί το άθροισμά τους να μην υπερβαίνει την κάλυψη του κτιρίου, με εξαίρεση την περ. ιβ’. Το λεβητοστάσιο και η αποθήκη του επιτρέπεται να βρίσκεται κατ’ επέκταση του υπογείου χώρου κύριας χρήσης, αρκεί να αποτελεί ανεξάρτητο πυροδιαμέρισμα και να έχει έξοδο προς ακάλυπτο χώρο του οικοπέδου ανεξάρτητη του υπολοίπου χώρου του υπογείου.»

Στην περ. ιθ’ της παρ. 6 του άρθρου 11 του ν. 4067/ 2012 τροποποιείται το πρώτο εδάφιο και η περ. ιθ’ διαμορφώνεται ως εξής: «ιθ. Η επιφάνεια της θερμομόνωσης ή και του θερμομονωτικού στοιχείου πλήρωσης, όπως θερμομονωτικά λιθοσώματα και λοιπά θερμομονωτικά στοιχεία (όπως, ενδεικτικά και όχι περιοριστικά, κουφώματα σύμφωνα με και λοιπές επενδύσεις, πάχους έως είκοσι (20) εκατοστά πέραν της θερμομόνωσης και τα επιχρίσματα. Τα παραπάνω δύνανται να βρίσκονται εντός των πλαγίων αποστάσεων Δ ή δ και εκτός της οικοδομικής γραμμής. Όταν η οικοδομική γραμμή ταυτίζεται με την ρυμοτομική, τα παραπάνω κατασκευάζονται σε ύψος τριών (3) τουλάχιστον μέτρων από την οριστική στάθμη του πεζοδρομίου ή την οριστική στάθμη του παραχωρημένου χώρου

Το τελευταίο εδάφιο της περ. β’ της παρ. 9 του άρθρου 7 του ν. 4067/2012 τροποποιείται και η περ. β’ διαμορφώνεται ως εξής: «β) Οικόπεδα που προϋφίστανται της ισχύος του ν. 651/1977 τα οποία δεν έχουν πρόσωπο σε εγκεκριμένη οδό, εφόσον δεν προέρχονται από κατάτμηση, που έγινε από τους ιδιοκτήτες ή τους δικαιοπαρόχους τους με δικαιοπραξία εν ζωή ή αιτία θανάτου, μετά την έγκριση του ρυμοτομικού σχεδίου της περιοχής, όταν παρά την προσκύρωση καταργούμενης ιδιωτικής οδού ή γενικά καταργηθέντος κοινόχρηστου χώρου δεν αποκτούν πρόσωπο ή εμβαδόν κατά τον κανόνα ή την παρέκκλιση της περιοχής, θεωρούνται οικοδομήσιμα εφόσον αποκτούν τουλάχιστον 5,0 μ. πρόσωπο σε εγκεκριμένη οδό και εγγράφουν στο οικοδομήσιμο τμήμα τους κάτοψη κτιρίου με ελάχιστη επιφάνεια 50,00 τμ. και ελάχιστη πλευρά 5,0 μ.. Οικόπεδα τα οποία δεν έχουν πρόσωπο σε εγκεκριμένη οδό, όταν δεν μπορούν δια τακτοποιήσεως να αποκτήσουν πρόσωπο επί εγκεκριμένης οδού, επιτρέπεται να οικοδομούνται με απόφαση του Συντονιστή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης μόνον εφόσον η έλλειψη του προσώπου έλαβε χώρα πριν την ισχύ του ν. 651/1977.»

Η περ. γ’ της παρ. 4 του άρθρου 12 του ν. 4067/2012 τροποποιείται και διαμορφώνεται ως εξής: «γ. Χώρων και κατασκευών που αναφέρονται στις περιπτώσεις ι’, ια’, ιβ’, ιγ’, ιθ’, κ’, κα’, κβ’, κγ’, κε’, κστ’, κη’ και λα’ της παρ. 6 του άρθρου 11.»

Στο άρθρο 14 του ν. 4067/2012 προστίθεται παρ. 5 ως εξής: «5. Οι χώροι κλιμακοστασίου καλύπτουν τις προϋποθέσεις φυσικού φωτισμού και αερισμού εφόσον έχουν ανοίγματα προς ακάλυπτους χώρους ή ελεύθερο ανοιχτό χώρο ελάχιστης διάστασης δύο (2,00 μ.) μέτρων κάθετα προς την πλευρά των ανοιγμάτων. Οι χώροι κύριας χρήσης καλύπτουν τις προϋποθέσεις φυσικού φωτισμού και αερισμού εφόσον έχουν ανοίγματα προς ακάλυπτους χώρους ή ελεύθερο ανοιχτό χώρο ελάχιστης διάστασης δ κάθετα προς την πλευρά των ανοιγμάτων.»

Στην παρ. 4 του άρθρου 15 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το πρώτο εδάφιο και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής: «4. Στους ακάλυπτους χώρους των οικοπέδων επιτρέπεται η εκσκαφή ή επιχωμάτωση του φυσικού εδάφους για την προσαρμογή του στο κτίριο με την προϋπόθεση ότι σε κανένα σημείο η οριστική στάθμη του εδάφους δεν θα βρίσκεται ψηλότερα ή χαμηλότερα από το 1,50 μ. από τη φυσική στάθμη του. Σε περίπτωση εκσκαφής ή επίχωσης ακαλύπτων χώρων του οικοπέδου για οικόπεδα με κλίση μεγαλύτερη του 20%, η στάθμη του φυσικού εδάφους μπορεί να υποβιβαστεί τεχνητά έως 2,00 μ. και να επιχωθεί μέχρι 1,50 μ. Εκσκαφές ή επιχώσεις εδάφους που υπερβαίνουν τα παραπάνω όρια επιτρέπονται ύστερα από γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής.»

Στην παρ. 1Β του άρθρου 16 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το δεύτερο εδάφιο και η παρ. 1Β διαμορφώνεται ως εξής: «1.Β. Τα παραπάνω στοιχεία έχουν μέγιστο πλάτος ίσο με 1/4 Δ ή 1/4 δ, η απόστασή τους από τα όρια του οικοπέδου δεν μπορεί να είναι μικρότερη του ενός (1,00) μ. όπου αφήνεται απόσταση δ ή Δ και στην περίπτωση που εξέχουν της ρυμοτομικής γραμμής, κατασκευάζονται σε ύψος τουλάχιστον τριών (3) μ. Στοιχεία με πλάτος που υπερβαίνει τα παραπάνω όρια επιτρέπονται, ύστερα από γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής.»

Στην παρ. 3 του άρθρου 16 του ν. 4067/2012 προστίθεται νέο τελευταίο εδάφιο και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής: «3. Οι ανοικτοί εξώστες μπορούν να προεξέχουν της οικοδομικής γραμμής έως πλάτους 1/10 Π (από την επιφάνεια της όψης του κτιρίου) και όχι περισσότερο των δύο (2,00) μ. από την επιφάνεια της όψης του κτιρίου, όταν αυτή ταυτίζεται με τη ρυμοτομική γραμμή και κατασκευάζονται σε ύψος τουλάχιστον τριών (3,00) μ. από τη στάθμη του πεζοδρομίου. Οι ανοικτοί εξώστες μπορούν να προεξέχουν της οικοδομικής γραμμής έως πλάτους δύο (2,00) μ. όταν η οικοδομική γραμμή δεν ταυτίζεται με την ρυμοτομική γραμμή και βρίσκονται εντός της ρυμοτομικής γραμμής. Ανοικτοί εξώστες εντός των υποχρεωτικών αποστάσεων Δ ή δ του κτιρίου από τα όρια ή από άλλο κτίριο του ίδιου οικοπέδου δεν κατασκευάζονται με πλάτος μεγαλύτερο του 1/4 Χ Δ ή 1/4 Χ δ από την επιφάνεια της όψης του κτιρίου και η απόστασή τους από τα όρια του οικοπέδου δεν είναι μικρότερη από 1,00 μ.. Οι εξώστες, αρχιτεκτονικά και λοιπά δομικά στοιχεία της παρ. 1, αν εξέχουν της ρυμοτομικής γραμμής, απέχουν τουλάχιστον 0,50 μ. από το άκρο του κρασπέδου του πεζοδρομίου και προς την πλευρά της ρυμοτομικής γραμμής σε οριζόντια προβολή. Εφόσον οι ανοικτοί εξώστες φυτεύονται σε ελάχιστο πάχος εδάφους σαράντα (40) εκατοστών, σε οποιοδήποτε επίπεδο, συμμετέχουν στον υπολογισμό της φύτευσης κατά το ποσοστό που φυτεύονται.»

Στην περ.  ε’ της παρ.  5 του άρθρου 16 του ν. 4067/2012 προστίθεται νέο πρώτο εδάφιο, τροποποιούνται το τρίτο και το τέταρτο εδάφιο και η περ. ε’ διαμορφώνεται ως εξής: «5. Κλειστοί εξώστες (έρκερ) κατασκευάζονται με τις παρακάτω προϋποθέσεις:

Στο άρθρο 16 του ν.  4067/2012 προστίθεται η παρ. 11 ως εξής: «11. Σε περιπτώσεις κτιρίων που εφάπτονται στα όρια του οικοπέδου όλα τα παραπάνω στοιχεία του άρθρου 16 δύνανται να εφάπτονται στα όρια ή και να έχουν απόσταση μικρότερη του ενός (1.00) μ.»

Στην περ.  α’ της παρ.  2 του άρθρου 17 του ν. 4067/2012 τροποποιούνται το δεύτερο, τρίτο και τέταρτο εδάφιο και η περ. α’ διαμορφώνεται ως εξής: «2.α. Ο υποχρεωτικά ακάλυπτος χώρος του οικοπέδου τουλάχιστον κατά τα 2/3 του παραμένει χωρίς επίστρωση και φυτεύεται, όπως προβλέπεται από τις κείμενες διατάξεις. Στον υπολογισμό της φύτευσης συμμετέχουν οι ασκεπείς κατασκευές για την υποδοχή στοιχείων νερού και οι πισίνες σε οποιοδήποτε επίπεδο, καθώς και κατασκευές που επιβάλλονται μετά την ανεύρεση μνημείων για την προστασία και ανάδειξή τους, ύστερα από έγκριση του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού. Κάθε επιφάνεια που φυτεύεται σε ελάχιστο πάχος εδάφους σαράντα (40) εκατοστών συμμετέχει στον υπολογισμό της απαιτούμενης φύτευσης. Στις παραπάνω επιφάνειες συμπεριλαμβάνονται: φυτεμένα στεγασμένα κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες, φυτεμένοι ενιαίοι χώροι στάθμευσης, σύμφωνα με την περ. ιγ’ της παρ. 6 του άρθρου 11, φυτεμένοι υπαίθριοι χώροι, φυτεμένες εσοχές στο σώμα του κτιρίου, φυτεμένα δώματα ορόφων (που προκύπτουν από υποχώρηση ορόφων) και φυτεμένοι ανοικτοί εξώστες σε οποιοδήποτε επίπεδο. Οι επιφάνειες κάτω από πέργκολες, στέγαστρα και προστεγάσματα δύνανται να συμμετέχουν στον υπολογισμό της φύτευσης εφόσον φυτεύονται στο επίπεδο εδάφους. Στην περίπτωση που δημιουργούνται υπαίθριοι χώροι στάθμευσης με μέγιστη επιτρεπόμενη επιφάνεια έως 10% της επιτρεπόμενης κάλυψης, τότε ο υπολογισμός των 2/3 της υποχρεωτικής φύτευσης λαμβάνεται επί του απομειούμενου κατά τα ανωτέρω υποχρεωτικά ακαλύπτου χώρου του οικοπέδου.»

Στην περ.  β’ της παρ.  4 του άρθρου 17 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το πρώτο εδάφιο, προστίθεται νέο δεύτερο εδάφιο και η περ. β’ διαμορφώνεται ως εξής: «β) Κατασκευές, όπως υπαίθριες σκάλες με τα πλατύσκαλά τους, πλατύσκαλα εισόδων, μηχανικά μέσα κάλυψης υψομετρικών διαφορών και κατασκευές για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων. Οι παραπάνω κατασκευές δύνανται να κατασκευάζονται για τη σύνδεση των επιπέδων του ακάλυπτου χώρου, καθώς και για την πρόσβαση στους ισόγειους και υπόγειους χώρους του κτιρίου. Οι εν λόγω κατασκευές δεν αποτελούν αφετηρία μέτρησης του πραγματοποιούμενου ύψους του κτιρίου.»

Στην περ. δ’ της παρ. 4 του άρθρου 17 του ν. 4067/ 2012 τροποποιείται το τρίτο εδάφιο, προστίθεται τέταρτο εδάφιο και η περ. δ) διαμορφώνεται ως εξής: «δ) Κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες πεζών και κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες (στεγασμένα ή μη) οχημάτων κάθετα στην πρόσοψη του κτιρίου ή των κτιρίων. Όταν τα στεγασμένα κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες φυτεύονται πάνω από την πλάκα τους, σε ελάχιστο πάχος εδάφους σαράντα (40) εκατοστών, προσμετρώνται στον υπολογισμό της φύτευσης. Στην περίπτωση που τα κεκλιμένα επίπεδα ράμπες (στεγασμένα ή μη) οχημάτων δεν είναι εφικτό να κατασκευαστούν κάθετα στην πρόσοψη του κτιρίου ή των κτιρίων, επιτρέπεται να κατασκευαστούν σε οποιαδήποτε κατεύθυνση ως προς την πρόσοψη αυτών ύστερα από γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Οι εν λόγω κατασκευές δεν αποτελούν αφετηρία μέτρησης του πραγματοποιούμενου ύψους του κτιρίου.»

Στην περ.  β’ της παρ.  6 του άρθρου 17 του ν. 4067/2012 τροποποιείται το τελευταίο εδάφιο και η περ. β) διαμορφώνεται ως εξής: «β) Η επέκταση υπογείων ορόφων με τις χρήσεις που ορίζονται στο άρθρο 11: Για οικόπεδα εμβαδού έως και εξακοσίων (600) τ.μ. επιτρέπεται έως τα όρια του οικοπέδου. Στην περίπτωση αυτή, επιτρέπεται η εξαγορά των θέσεων στάθμευσης που δεν εξασφαλίζονται από τη μελέτη. Σε οικόπεδα εμβαδού από εξακόσια (600) τ.μ. έως χίλια (1000) τ.μ. επιτρέπεται επέκταση των υπογείων έξω από το περίγραμμα της κάλυψης του κτιρίου και έως τα όρια του οικοπέδου σε ποσοστό έως και 80% του υποχρεωτικώς ακαλύπτου χώρου. Στην περίπτωση αυτήν, επιτρέπεται η εξαγορά των θέσεων στάθμευσης που δεν εξασφαλίζονται από τη μελέτη, σε ποσοστό έως και 30% του συνόλου των απαιτούμενων θέσεων. Σε περίπτωση που στα οικόπεδα αυτά δεν εξασφαλίζονται από τη μελέτη οι απαιτούμενες θέσεις στάθμευσης στον πρώτο υπόγειο όροφο, μπορεί να επεκτείνονται όλοι οι υπόγειοι όροφοι έως και 100% του υποχρεωτικώς ακαλύπτου χώρου. Στην περίπτωση αυτήν, επιτρέπεται Σε οικόπεδα εμβαδού άνω των χιλίων (1000) τ.μ. επιτρέπεται επέκταση των υπογείων έξω από το περίγραμμα της κάλυψης του κτιρίου και έως τα όρια του οικοπέδου σε ποσοστό έως και 70% του υποχρεωτικώς ακαλύπτου χώρου. Στην περίπτωση αυτήν, δεν επιτρέπεται εξαγορά θέσεων στάθμευσης. Οι επεκτάσεις υπογείων ορόφων με τις χρήσεις που ορίζονται στο άρθρο 11 δύνανται να κατασκευαστούν εντός των ελαχίστων αποστάσεων Δ ή δ του υποχρεωτικού ακάλυπτου χώρου του ακινήτου. Επίσης, δύνανται να κατασκευαστούν κάτω από την επιφάνεια των προκηπίων εφόσον, η στάθμη της πλάκας επικάλυψης βρίσκεται τουλάχιστον σαράντα (40) εκατοστά κάτω από τη στάθμη του οριστικά διαμορφωμένου εδάφους.»

Στην περ.  β’ της παρ.  7 του άρθρου 17 του ν. 4067/2012 προστίθεται τελευταίο εδάφιο και η περ. β’ διαμορφώνεται ως εξής: «β) Τοιχία για την αντιστήριξη πρανών, διαχωριστικοί τοίχοι μέγιστου ύψους ενάμισι (1,50) μ., τοίχοι ελεύθερης διάταξης που συμβάλλουν στη διαμόρφωση του περιβάλλοντα χώρου μέγιστου ύψους ενάμισι (1,50) μ., πεζούλια, βεράντες, διαμορφώσεις εισόδων (αυλόθυρες πορτοσιές), φυτεύσεις, κουρ ανγκλαίζ (cours anglaises) συνολικού μήκους μικρότερου ή ίσου του 1/2 της όψης στην οποία αντιστοιχεί και μέχρι καθαρού πλάτους ενάμισι (1,50) μ., καθώς και στοιχεία εξυπηρέτησης, όπως πάγκοι, τραπέζια, άθλησης και παιχνιδότοπων. Στην περίπτωση που οι διαχωριστικοί τοίχοι ή τοίχοι ελεύθερης διάταξης υπερβαίνουν το ενάμισι (1,50) μ., λόγω αρχιτεκτονικού σχεδιασμού, απαιτείται γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Οι εν λόγω κατασκευές δεν αποτελούν αφετηρία μέτρησης του πραγματοποιούμενου ύψους του κτιρίου.»

Στην περ. γ’ της παρ. 7 του άρθρου 17 του ν. 4067/ 2012 τροποποιείται το πρώτο εδάφιο, προστίθεται νέο δεύτερο εδάφιο, τροποποείται το τέταρτο εδάφιο και η περ. γ’ διαμορφώνεται ως εξής: «γ) Κατασκευές, όπως υπαίθριες σκάλες με τα πλατύσκαλά τους, κλίμακες κινδύνου, πλατύσκαλα εισόδων, κεκλιμένα επίπεδα-ράμπες (στεγασμένα ή μη), μηχανικά μέσα κάλυψης υψομετρικών διαφορών και κατασκευές για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων. Οι παραπάνω κατασκευές δύνανται να κατασκευάζονται για τη σύνδεση των επιπέδων του ακάλυπτου χώρου, καθώς και για την πρόσβαση στους ισόγειους, υπέργειους και υπόγειους χώρους του κτιρίου. Όταν τα στεγασμένα κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες φυτεύονται πάνω από την πλάκα τους, σε ελάχιστο πάχος εδάφους σαράντα (40) εκατοστών, προσμετρώνται στον υπολογισμό της φύτευσης. Στην περίπτωση που τα κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες (στεγασμένα ή μη) οχημάτων δεν είναι εφικτό να κατασκευαστούν κάθετα στην πρόσοψη του κτιρίου ή των κτιρίων, επιτρέπεται να κατασκευαστούν σε οποιαδήποτε κατεύθυνση ως προς την πρόσοψη αυτών ύστερα από γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Οι εν λόγω κατασκευές δεν αποτελούν αφετηρία μέτρησης του πραγματοποιούμενου ύψους του κτιρίου.»

Στην υποπερ. β’ της περ. Β’ της παρ. 8 του άρθρου 17 του ν. 4067/2012 τροποποιούνται το πρώτο και το τρίτο εδάφιο, προστίθεται νέο τελευταίο εδάφιο και η υποπερ. β) διαμορφώνεται ως εξής: «β) Κατασκευές, όπως υπαίθριες σκάλες με τα πλατύσκαλά τους, εφόσον εξυπηρετούν όροφο που η στάθμη του δαπέδου του δεν υπέρκειται από την οριστική (φυσική ή τεχνητή) στάθμη του εδάφους περισσότερο από 1,80 μ., υπαίθριες σκάλες με τα πλατύσκαλά τους για την πρόσβαση στους ισόγειους και υπόγειους χώρους του κτιρίου, πλατύσκαλα εισόδων, κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες πεζών και κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες (στεγασμένα ή μη) οχημάτων κάθετες στην πρόσοψη του κτιρίου ή των κτιρίων. Όταν τα στεγασμένα κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες φυτεύονται πάνω από την πλάκα τους, σε ελάχιστο πάχος εδάφους 40 εκατοστών, προσμετρώνται στον υπολογισμό της φύτευσης. Στην περίπτωση που τα κεκλιμένα επίπεδα - ράμπες (στεγασμένα ή μη) οχημάτων δεν είναι εφικτό να κατασκευαστούν κάθετα στην πρόσοψη του κτιρίου ή των κτιρίων, επιτρέπεται να κατασκευαστούν σε οποιαδήποτε κατεύθυνση ως προς την πρόσοψη αυτών ύστερα από γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Οι εν λόγω κατασκευές δεν αποτελούν αφετηρία μέτρησης του πραγματοποιούμενου ύψους του κτιρίου.»

Η υποπερ. γ’ της περ. Β’ της παρ. 8 του άρθρου 17 του ν. 4067/2012 αντικαθίσταται ως εξής: «γ) Κατασκευές - στοιχεία διευκόλυνσης της μετακίνησης ατόμων με αναπηρία ή εμποδιζόμενων ατόμων. Οι εν λόγω κατασκευές δεν αποτελούν αφετηρία μέτρησης του πραγματοποιούμενου ύψους του κτιρίου.»

Στην υποπερ. ε’ της περ. Β’ της παρ. 8 του άρθρου 17 του ν. 4067/2012 προστίθεται νέο δεύτερο εδάφιο και η υποπερ. ε) διαμορφώνεται ως εξής: «ε) Τοιχία για την αντιστήριξη πρανών, διαχωριστικοί τοίχοι μέγιστου ύψους ενάμισι (1,50) μ., τοίχοι ελεύθερης διάταξης που συμβάλλουν στη διαμόρφωση του περιβάλλοντα χώρου μέγιστου ύψους ενάμισι (1,50) μ., πεζούλια, βεράντες, διαμορφώσεις εισόδων (αυλόθυρες πορτοσιές), φυτεύσεις, κουρ ανγκλαίζ (cours anglaises) συνολικού μήκους μικρότερου ή ίσου του 1/2 της όψης στην οποία αντιστοιχεί και μέχρι καθαρού πλάτους ενάμισι (1,50) μ., καθώς και στοιχεία εξυπηρέτησης, όπως πάγκοι, τραπέζια, άθλησης και παιχνιδότοπων. Στην περίπτωση που οι διαχωριστικοί τοίχοι ή τοίχοι ελεύθερης διάταξης υπερβαίνουν το 1,50μ., λόγω αρχιτεκτονικού σχεδιασμού, τότε απαιτείται γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Οι εν λόγω κατασκευές δεν αποτελούν αφετηρία μέτρησης του πραγματοποιούμενου ύψους του κτιρίου.»

Στην περ. γ’ της παρ. 9 του άρθρου 17 του ν. 4067/ 2012 προστίθεται νέο τελευταίο εδάφιο και η περ. γ) διαμορφώνεται ως εξής: «γ) Τα περιφράγματα του οικοπέδου ή γηπέδου σε κανένα σημείο δεν έχουν ύψος μεγαλύτερο από τρία (3,00) μ. και το συμπαγές τμήμα τους μεγαλύτερο από ενάμισι (1,50) μ. Τα αυλόθυρα - πορτασιές για την είσοδο πεζών μέτρησης των υψών είναι η υψηλότερη από τις οριστικές στάθμες του εδάφους εκατέρωθεν του περιφράγματος. Για τα περιφράγματα που βρίσκονται στο πρόσωπο του οικοπέδου, τα παραπάνω ύψη μετρούνται από τη στάθμη του πεζοδρομίου. Επιτρέπεται παρέκκλιση των παραπάνω διατάξεων όσον αφορά την κατασκευή συμπαγούς περιφράγματος έως ύψους τριών (3,00) μ. ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Στην περίπτωση οικοπέδων εντός οικισμών χωρίς σχέδιο, αφετηρία μέτρησης των υψών για τα περιφράγματα που βρίσκονται στο πρόσωπο του οικοπέδου είναι η υψηλότερη από τις οριστικές στάθμες του εδάφους εκατέρωθεν του περιφράγματος.»

Στην περ.  α’ της παρ.  2 του άρθρου 19 του ν.  4067/2012 τροποποιείται το δεύτερο εδάφιο των στοιχείων i και ii και η περ. α’ διαμορφώνεται ως εξής: «α) i. Σε νέα και υφιστάμενα κτίρια, χώροι κύριας χρήσης αποκλειστικής ή κοινόχρηστης, μέγιστης επιφάνειας τριάντα πέντε (35) τ.μ. και μέγιστου ύψους 3,40 μ., με προϋπόθεση τη δημιουργία φυτεμένου δώματος που καλύπτει το 80% της συνολικής επιφάνειας του δώματος. Στην παραπάνω συνολική επιφάνεια του δώματος κτιρίου εξαιρείται η επιφάνεια των στηθαίων, της απόληξης κλιμακοστασίου και του ανελκυστήρα με το φρεάτιό του. Στον υπολογισμό της φυτεμένης επιφάνειας συμμετέχουν οι ασκεπείς κατασκευές για την υποδοχή στοιχείων νερού και οι πισίνες σε ποσοστό 50% της επιφάνειάς τους, καθώς και οι φυτεμένες επιφάνειες κάτω από πέργκολες. ii. Σε νέα και υφιστάμενα κτίρια, χώροι κύριας χρήσης αποκλειστικής ή κοινόχρηστης, μέγιστης επιφάνειας 35 τ.μ. και μέγιστου ύψους 3,40 μ., με προϋπόθεση τη δημιουργία φυτεμένου δώματος που καλύπτει το 50% της συνολικής επιφάνειας του δώματος κτιρίου και επιπλέον τη δημιουργία φυτεμένων υπαίθριων χώρων, δωμάτων ορόφων (που προκύπτουν από υποχώρηση ορόφων) και ανοικτών εξωστών που συνολικά καλύπτουν το 50% της συνολικής επιφάνειας του δώματος κτιρίου. Στην παραπάνω συνολική επιφάνεια του δώματος κτιρίου εξαιρείται η επιφάνεια των στηθαίων, της απόληξης κλιμακοστασίου και του ανελκυστήρα με το φρεάτιό του. Στον υπολογισμό της φυτεμένης επιφάνειας συμμετέχουν οι ασκεπείς κατασκευές για την υποδοχή στοιχείων νερού και οι πισίνες σε ποσοστό 50% της επιφάνειάς τους, καθώς και οι φυτεμένες επιφάνειες κάτω από πέργκολες. Στις παραπάνω περιπτώσεις οι χώροι κύριας αποκλειστικής χρήσης δύνανται να συνδέονται λειτουργικά με ιδιοκτησίες του υποκείμενου ορόφου. Στις παραπάνω περιπτώσεις είναι δυνατή η προσαύξηση του ύψους του κτιρίου, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 15.»

Στην περ.  δ’ της παρ.  2 του άρθρου 19 του ν. 4067/2012 προστίθεται νέο τελευταίο εδάφιο και η περ. δ’ διαμορφώνεται ως εξής: «δ) Στηθαία και κιγκλιδώματα ασφαλείας τοποθετούνται στη θέση του περιγράμματος του υποκείμενου ορόφου. Όταν τα στηθαία και τα κιγκλιδώματα ασφαλείας τοποθετούνται στην άκρη της οριζόντιας προεξοχής του δαπέδου του δώματος, τότε η επιφάνεια της οριζόντιας προεξοχής θεωρείται ανοικτός εξώστης και προσμετράται στο σύνολο των επιτρεπόμενων εξωστών. Σε αυτήν την περίπτωση η παραπάνω επιφάνεια συνυπολογίζεται στην επιφάνεια του δώματος του κτιρίου. Στηθαία ή τμήματα στηθαίων του δώματος ή και της εγκιβωτισμένης στέγης δύνανται να αποτελούν ανεστραμμένα δοκάρια του φέροντος οργανισμού του κτιρίου.»

Στην περ.  ζ’ της παρ.  2 του άρθρου 19 του ν. 4067/2012 προστίθεται νέο δεύτερο εδάφιο και η περ. ζ’ διαμορφώνεται ως εξής: «ζ) Στέγες. Απαγορεύονται κατασκευές που δημιουργούν κατακόρυφα ανοίγματα και διαφοροποιούν την ενιαία κλίση και στερεομετρία της στέγης. Επιτρέπεται, ύστερα από γνωμοδότηση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής, ο εγκιβωτισμός της στέγης σε ύψος μεγαλύτερο από το ανώτατο σημείο της και μέχρι 1,50 μ. πάνω από αυτό, λόγω αρχιτεκτονικού σχεδιασμού για τον αποκλεισμό της θέασης των συστημάτων της παρ. 10 του άρθρου 16 στις όψεις του κτιρίου.»

Στο άρθρο 20Α του ν.  4067/2012, προστίθεται περ. γ’ στην παρ. 1, αντικαθίστανται οι παρ. 2 και 3 και το άρθρο 20Α διαμορφώνεται ως εξής: «Άρθρο 20Α Θόλοι αθλητικών εγκαταστάσεων

Υπάγονται στην έννοια των λυόμενων κατασκευών της περ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 20 του παρόντος οι αεροϋποστηριζόμενοι θόλοι, που προορίζονται για την κάλυψη υπαίθριων αθλητικών εγκαταστάσεων μαζικού αθλητισμού σε δημόσιους και δημοτικούς ανοιχτούς κοινόχρηστους χώρους, ανεξάρτητα του τρόπου αγκύρωσής τους στο έδαφος και των υλικών κατασκευής τους. Για τους αεροϋποστηριζόμενους θόλους, που τοποθετούνται στους προαναφερθέντες χώρους, δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις που καθορίζουν τα ανώτατα ποσοστά κάλυψης από λυόμενες ή άλλες κατασκευές. Για την εγκατάσταση των κατασκευών αεροϋποστηριζόμενων θόλων απαιτείται απόφαση έγκρισης του Δημοτικού Συμβουλίου και έκδοση άδειας μικρής κλίμακας της οικείας Υπηρεσίας Δόμησης. Απαιτούμενα δικαιολογητικά για την έκδοση της άδειας είναι: α) μελέτη στατικής επάρκειας, β) βεβαίωση του κατασκευαστή, ότι ο αεροϋποστηριζόμενος θόλος πληροί τις προδιαγραφές των Ευρωκωδίκων γ) βεβαίωση του επιβλέποντα μηχανικού, ότι έχουν εφαρμοστεί ορθώς οι τεχνικές οδηγίες της υπουργικής απόφασης της παρ. 3.

Με τις προϋποθέσεις της παρ. 1 εγκαθίστανται αεροϋποστηριζόμενοι θόλοι:

Τα τεχνικά χαρακτηριστικά των αεροϋποστηριζόμενων θόλων που τοποθετούνται δυνάμει των παρ. 1 Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Υποδομών και Μεταφορών και Πολιτισμού και Αθλητισμού.»

Στην παρ. 2 του άρθρου 59 του ν. 4759/2020 προστίθεται νέο δεύτερο εδάφιο και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής: «2. Ανεξαρτήτως παρέλευσης δεκαετίας, σε ρυμοτομούμενα κτίρια επιτρέπονται οι αναγκαίες επισκευές για λόγους χρήσης και υγιεινής, όπως εργασίες επισκευής, αποκατάστασης, αλλαγής φέροντος οργανισμού ή πλήρης αντικατάσταση αυτού, διαρρύθμισης, ριζικής ανακαίνισης (που δεν φθάνει όμως μέχρι βαθμού ολοσχερούς κατεδάφισης και ανοικοδόμησής του), αντικατάσταση στέγης, καθώς και κοπής δέντρων σε ρυμοτομούμενα ακίνητα για λόγους επικινδυνότητας. Επιτρέπονται σε ρυμοτομούμενα ακίνητα κατασκευές και φυτεύσεις στους ακάλυπτους χώρους που εξυπηρετούν στην λειτουργία του κτιρίου, σύμφωνα με τον ν. 4067/2012.»

Η ειδική κατηγορία χρήσεων γης 16.1 της παρ. ΙΙ του άρθρου 1 του π.δ. 59/2018 (Α’ 114), τροποποιείται ως προς τη στάθμευση οχημάτων Ο.Τ.Α. α’ βαθμού και διαμορφώνεται ως εξής: «16.1. Στάθμευση (κτίρια-γήπεδα) αυτοκινήτων μέχρι 3,5 τόνους κοινής χρήσης, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων καθώς και οχημάτων ανεξαρτήτως βάρους των υπηρεσιών Ο.Τ.Α. α’ βαθμού.»

Η παρ. 1 ισχύει όπου αντίστοιχα προβλέπεται στα ισχύοντα Γενικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΓΠΣ) και Σχέδια Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοιχτών Πόλεων (ΣΧΟΟΑΠ) η ειδική χρήση «19. Κτίρια - γήπεδα στάθμευσης» του από 23.2.1987 π.δ., με παράλληλους περιορισμούς που δεν επιτρέπουν τη χωροθέτηση στάθμευσης οχημάτων ανεξαρτήτως βάρους των υπηρεσιών Ο.Τ.Α. α’ βαθμού, ακόμη και στις περιπτώσεις που η περιοχή έχει πολεοδομηθεί. Προ της έκδοσης αδειών δόμησης περί ανέγερσης ή επισκευής -τροποποίησης κτισμάτων και εν γένει εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης στάθμευσης οχημάτων από τους Ο.Τ.Α. α’ βαθμού, σε γήπεδα ιδιοκτησίας τους, εντός των περιοχών που προβλέπεται η αντίστοιχη ειδική κατηγορία χρήσεων γης και λειτουργούν ήδη εγκαταστάσεις στάθμευσης οχημάτων των Ο.Τ.Α., δεν απαιτείται ειδική χωροθέτηση με τροποποίηση του εγκεκριμένου Ρυμοτομικού Σχεδίου ή των ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ - ΤΠΣ για τον χώρο εγκατάστασης, εφόσον αυτά κατασκευάζονται σε υπόγειους ορόφους και υπό την προϋπόθεση τήρησης των λοιπών όρων δόμησης.

Περιοχές άτυπων βιομηχανικών συγκεντρώσεων, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και τα βιομηχανικά και βιοτεχνικά πάρκα (ΒΙΠΑ-ΒΙΟΠΑ) και οι περιοχές μη ιδιαίτερα οχλουσών εγκαταστάσεων και οχλουσών εγκαταστάσεων της Περιφέρειας Αττικής που έχουν θεσμοθετηθεί με Γενικά Πολεοδομικά Σχέδια ή άλλες πολεοδομικές διατάξεις, μπορούν να χαρακτηρίζονται ως περιοχές που χρήζουν λειτουργικής και περιβαλλοντικής εξυγίανσης, με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομίας, Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Για τον χαρακτηρισμό αυτό προηγείται η υποβολή σχετικής μελέτης στην αρμόδια υπηρεσία της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας, η οποία συντάσσεται και υποβάλλεται από ιδιώτη που έχει έννομο συμφέρον, είτε από τον οικείο Ο.Τ.Α. α’ και β’ βαθμού είτε από τα αρμόδια για τις δραστηριότητες του παρόντος Επιμελητήρια, είτε από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος είτε από το Υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων, τεκμηριώνει την αναγκαιότητα εξυγίανσης της περιοχής και περιλαμβάνει τα προτεινόμενα έργα και όρια.

Στην παρ. 2 του άρθρου 56 του ν. 3982/2011 (Α’ 143) τροποποιούνται οι περ. α’, β’ και ε’, προστίθεται περ. στ’ και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής: «2. Στις περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί κατά τα ανωτέρω ως περιοχές που χρήζουν λειτουργικής ή περιβαλλοντικής εξυγίανσης, μπορεί να ιδρυθεί «Επιχειρηματικό Πάρκο Εξυγίανσης» (ΕΠΕ). Για τον καθορισμό και τη λειτουργία του ισχύουν οι διατάξεις του παρόντος μέρους που εφαρμόζονται για τα Επιχειρηματικά Πάρκα του άρθρου 41 παρ. 1α’- δ’, ήτοι των άρθρων 43 έως 56, με τις εξής διαφοροποιήσεις:

Η παρ. 5 του άρθρου 15 του ν. 4403/2016 (Α’ 125) καταργείται.

Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, καθορίζονται οι προδιαγραφές, οι όροι και οι τεχνικές οδηγίες για την εκπόνηση του «Σχεδίου Αστικής Προσβασιμότητας (Σ.Α.Π.)» της παρ. 10 του άρθρου 121, καθώς και κάθε άλλη σχετική αναγκαία λεπτομέρεια.

Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, δύναται να οριοθετούνται ζώνες-περιοχές για την τοποθέτηση τραπεζοκαθισμάτων στις περιοχές της παρ. 11 του άρθρου 121.

Στην παρ. 3 του άρθρου 29 του ν. 4495/2017 (Α’ 167) προστίθεται δεύτερο εδάφιο και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής: «3. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μπορεί να καθορίζονται, να συμπληρώνονται ή να τροποποιούνται οι εργασίες για τις οποίες απαιτείται η έκδοση πράξης έγκρισης εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας και τα δικαιολογητικά για τη χορήγησή της. Με την ίδια απόφαση, δύναται να καθορίζονται περιπτώσεις πέραν των οριζόμενων στην παρ. 2 για τις οποίες δεν ισχύει το όριο του προϋπολογισμού των είκοσι πέντε χιλιάδων (25.000) ευρώ και για την εκτέλεσή τους απαιτείται έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας ανεξαρτήτως προϋπολογισμού.»

Η παρ. 2 του άρθρου 15 του ν. 4001/2011 (Α’ 179) τροποποιείται, με την προσθήκη αναφοράς στην αξιοποίηση ηλεκτρικής ενέργειας παραγόμενης από Α.Π.Ε., και διαμορφώνεται ως εξής: «2. Κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων της, σύμφωνα με την παρ. 1, η ΡΑΕ λαμβάνει υπόψη της την ανάγκη για τη θέσπιση βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων κινήτρων για τους Διαχειριστές των Συστημάτων Μεταφοράς και τους Διαχειριστές των Δικτύων Διανομής, προκειμένου να βελτιώνεται η αποδοτικότητα των Συστημάτων Μεταφοράς και των Δικτύων Διανομής, να προωθείται η ανάπτυξη της αγοράς ενέργειας, η ασφάλεια του εφοδιασμού, η αξιοποίηση ηλεκτρικής ενέργειας παραγόμενης από Α.Π.Ε., με ανάλογες επενδύσεις ανάπτυξης στα Συστήματα Μεταφοράς και Δικτύων Διανομής, καθώς και να υποστηρίζονται οι σχετικές με τις αρμοδιότητες των ως άνω Διαχειριστών ερευνητικές δραστηριότητες αυτών.»

Πριν το τελευταίο εδάφιο της περ. (η) της παρ. 2 του άρθρου 128 του ν. 4001/2011 προστίθεται νέο εδάφιο και η περ. (η) διαμορφώνεται ως εξής: «(η) Οι διαδικασίες και οι όροι ανάπτυξης του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., λαμβανομένων υπόψη ιδίως της εξέλιξης της ζήτησης, των αναγκών σύνδεσης νέων χρηστών, των αναγκών βελτίωσης της αποδοτικότητας, της ασφάλειας λειτουργίας και της ποιότητας υπηρεσιών του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., της εφαρμογής νέων τεχνολογιών και ενιαίων, κατά το δυνατόν, προδιαγραφών και της προστασίας του περιβάλλοντος. Οι βασικοί άξονες ανάπτυξης του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. σε χρονικό ορίζοντα από τρία (3) έως επτά (7) έτη καθορίζονται με το Σχέδιο Ανάπτυξης του Δικτύου, το οποίο καταρτίζεται από τη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. και εγκρίνεται με απόφαση της ΡΑΕ. Στο Σχέδιο Ανάπτυξης του Δικτύου περιλαμβάνονται και τα αναγκαία έργα ανάπτυξης του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. για τη διασφάλιση της δυνατότητας μελλοντικής διείσδυσης παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από σταθμούς Α.Π.Ε., τα οποία τεκμηριώνονται ειδικώς από τον Διαχειριστή του Δικτύου. Έργα ανάπτυξης του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. ή έργα ενίσχυσης ή επέκτασης του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. λόγω σύνδεσης νέων χρηστών εκτελούνται νομίμως, ακόμη και εάν δεν έχουν προβλεφθεί στο εγκεκριμένο Σχέδιο Ανάπτυξης του Ε.Δ.Δ.Η.Ε..»

Στο τέλος της παρ.  4 του άρθρου 140 του ν. 4001/2011 προστίθεται νέα περ. (θ) και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής: «4. Κατά την έγκριση των τιμολογίων της παρ. 3 πέραν ενός εύλογου κέρδους, λαμβάνονται υπόψη ιδίως: (α) Οι δαπάνες για την παραγωγή ή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που αφορούν στη λειτουργία του Συστήματος Μεταφοράς ή του Δικτύου Διανομής. (β) Οι δαπάνες για μισθούς, ημερομίσθια και συναφή έξοδα. (γ) Τα λοιπά λειτουργικά έξοδα, συμπεριλαμβανομένων ιδίως, των φόρων και λοιπών τελών και δασμών. (δ) Η απόσβεση των επενδύσεων. (ε) Η απόδοση του επενδυμένου κεφαλαίου, λαμβανομένου υπόψη του επιχειρηματικού κινδύνου και του κόστους κεφαλαίου αντίστοιχων δραστηριοτήτων. (στ) Οι δαπάνες για τη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις που επιβάλλονται για την παροχή υπηρεσιών κοινής ωφέλειας. (ζ) Οι δαπάνες για τις υποχρεώσεις που αναλήφθηκαν ή εγγυήσεις λειτουργίας που χορηγήθηκαν πριν από την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού. (η) Κριτήρια ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας. (θ) Οι αναγκαίες επενδύσεις ανάπτυξης του Συστήματος Μεταφοράς και του Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, σύμφωνα με τα εγκεκριμένα προγράμματα και σχέδια ανάπτυξης.»

Στο άρθρο 108 του ν. 4001/2011 προστίθεται παρ. 12 ως ακολούθως: «12. Έργα ανάπτυξης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. ή έργα ενίσχυσης ή επέκτασης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. λόγω σύνδεσης νέων χρηστών εκτελούνται νομίμως, ακόμη και εάν δεν έχουν προβλεφθεί στο εγκεκριμένο Σχέδιο Ανάπτυξης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε.»

Η παρ. 1 του άρθρου 122 του ν. 4001/2011 (Α’ 179) αντικαθίσταται ως εξής: «1. Η κυριότητα του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. ανήκει αποκλειστικά στη Δ.Ε.Η. Α.Ε. ή, σε περίπτωση απόσχισης του σχετικού Κλάδου Δικτύου Διανομής, στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.. Εξαιρούνται το Δίκτυο Υψηλής Τάσης της Κρήτης περιλαμβανομένων των σχετικών παγίων και στοιχείων, καθώς και το υφιστάμενο δίκτυο οπτικών ινών και τα σχετικά στοιχεία ενεργητικού, το δικαίωμα εγκατάστασης οπτικών ινών ή άλλων στοιχείων δικτύου ηλεκτρονικών επικοινωνιών επί του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., καθώς και οι υποχρεώσεις και δικαιώματα που απορρέουν από τον ν. 4463/2017 (Α’ 42), όπου η Δ.Ε.Η. Α.Ε. παραμένει ο Φορέας Εκμετάλλευσης Δικτύου και υπόχρεος παροχής δικαιωμάτων πρόσβασης και διέλευσης στο Ε.Δ.Δ.Η.Ε. σε τρίτους, όπως ειδικότερα ορίζεται στον ως άνω νόμο. Για τον σκοπό αυτόν, με τον παρόντα νόμο, χορηγείται στη Δ.Ε.Η. Α.Ε., και σε περίπτωση απόσχισης του σχετικού Κλάδου Δικτύου Διανομής στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., άδεια αποκλειστικότητας της κυριότητας του Δικτύου. Η άδεια αυτή καλύπτει και κάθε μελλοντική επέκταση του Ε.Δ.Δ.Η.Ε..»

Προστίθεται άρθρο 123Α στον ν. 4001/2011 ως εξής: «1. Η Δ.Ε.Η. Α.Ε. δύναται να προβεί σε απόσχιση του κλάδου δικτύου διανομής ηλεκτρικής ενέργειας (εφεξής «Κλάδος Δικτύου Διανομής») με εισφορά του στη (Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.). Στο πλαίσιο της απόσχισης, η Δ.Ε.Η. Α.Ε. αποτελεί τη διασπώμενη εταιρεία, σύμφωνα με το άρθρο 57 του ν. 4601/2019 (Α’ 44) και η Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., την επωφελούμενη εταιρεία.

Ως Κλάδος Δικτύου Διανομής νοείται το σύνολο των δραστηριοτήτων της αυτόνομης εκμετάλλευσης του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Δ.Δ.Η.Ε.) της Δ.Ε.Η. Α.Ε. στις οποίες περιλαμβάνονται η κυριότητα του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., συμπεριλαμβανομένων των ακινήτων και λοιπών στοιχείων ενεργητικού του Κλάδου Δικτύου Διανομής και του Δικτύου των Μη Διασυνδεδεμένων Νήσων, των συναφών υποχρεώσεων και λοιπών στοιχείων παθητικού, καθώς και οποιαδήποτε άλλη δραστηριότητα περιληφθεί στο σχέδιο διάσπασης και στη λογιστική κατάσταση του Κλάδου Δικτύου Διανομής, με εξαίρεση το Δίκτυο Υψηλής Τάσης της Κρήτης, περιλαμβανομένων των σχετικών παγίων και στοιχείων. Δεν ανήκει στον Κλάδο Δικτύου Διανομής το υφιστάμενο δίκτυο οπτικών ινών, τα σχετικά με αυτό στοιχεία ενεργητικού και τα συναφή δικαιώματα και υποχρεώσεις, καθώς και το δικαίωμα εγκατάστασης οπτικών ινών ή άλλων στοιχείων δικτύου ηλεκτρονικών επικοινωνιών επί του Ε.Δ.Δ.Η.Ε.. Η Δ.Ε.Η. Α.Ε. παραμένει ο Φορέας Εκμετάλλευσης Δικτύου και υπόχρεος παροχής δικαιωμάτων πρόσβασης και διέλευσης υπέρ τρίτων, όπως ειδικότερα ορίζεται στον ν. 4463/2017 (Α’ 40).

Η απόσχιση του ως άνω Κλάδου Δικτύου Διανομής δύναται να πραγματοποιηθεί με τη διαδικασία και τους όρους του παρόντος, των άρθρων 4, 54, 58 έως 73 και 83 έως 87 του ν. 4601/2019 (Α’ 44), καθώς και του ν.δ. 1297/1972 (Α’ 217).

Η απόσχιση του Κλάδου Δικτύου Διανομής που εισφέρεται, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στις παρ. 1 και 2, στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. δύναται να πραγματοποιείται με τη διαδικασία και τους όρους που περιέχονται στο ν.δ. 1297/1972, με τις ακόλουθες παρεκκλίσεις: (α) Επιχορηγήσεις παγίων επενδύσεων που απεικονίζονται στον ισολογισμό της Δ.Ε.Η. Α.Ε. στον λογαριασμό «επιχορηγήσεις παγίων επενδύσεων», μπορεί να μεταφέρονται στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., στον βαθμό που συνδέονται με τα εισφερόμενα στοιχεία ενεργητικού. (β) Δεν απαιτείται να υποβληθούν στην οικεία Δ.Ο.Υ. οι μηδενικές δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων, στις οποίες περιλαμβάνονται ενδεικτικά και δηλώσεις επίκλησης χρησικτησίας, διαφοράς εκτάσεων ή άλλου μη μετεγγραμμένου τίτλου και κινητών, όπως ηλεκτρομηχανολογικού και άλλου εξοπλισμού. (γ) Η Δ.Ε.Η. Α.Ε. και η Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. απαλλάσσονται από την υποχρέωση καταβολής αναλογικών και παγίων συμβολαιογραφικών δικαιωμάτων για κάθε πράξη, για την οποία απαιτείται συμβολαιογραφικός τύπος, συμπεριλαμβανομένων οποιωνδήποτε συμπληρωματικών πράξεων αυτής. Τα λοιπά συμβολαιογραφικά δικαιώματα περιορίζονται στο ήμισυ των προβλεπομένων από την κείμενη νομοθεσία. (δ) Η μεταφορά των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού, περιλαμβανομένης της μεταβίβασης εμπραγμάτων δικαιωμάτων σε ακίνητα και άλλα κινητά, συντελείται αυτοδικαίως, με μόνη την καταχώριση στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο (Γ.Ε.Μ.Η.) της σύμβασης διάσπασης και ανεξάρτητα από τον χρόνο μεταγραφής. Η μεταβίβαση αυτή λαμβάνει χώρα με καθολική διαδοχή, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 70 του ν. 4601/2019. Από την ημερομηνία της καταχώρισης στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιρειών της σχετικής εγκριτικής απόφασης, η Δ.Ε.Η. Α.Ε. απαλλάσσεται από κάθε υποχρέωση έναντι οποιουδήποτε τρίτου, περιλαμβανομένου του Δημοσίου και των ασφαλιστικών ταμείων, ως προς τις οποίες υποκαθίσταται κατά τα ανωτέρω από τη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.. Δεν απαιτούνται οποιεσδήποτε προσαρτήσεις, κανονιστικές ή διοικητικές εγκρίσεις, άδειες, βεβαιώσεις, υπεύθυνες δηλώσεις, μελέτες, πιστοποιητικά και σχεδιαγράμματα για τη μεταβίβαση ακινήτων, ακόμη και αυτών που έχουν αποκτηθεί με αναγκαστική απαλλοτρίωση ή βρίσκονται σε παραμεθόριες περιοχές, κατά παρέκκλιση κάθε άλλης, γενικής ή ειδικής, διάταξης. Κατά παρέκκλιση από την παρ. 2 του άρθρου 55 του ν. 4495/2017 (Α’ 167) και από κάθε άλλη γενική ή ειδική διάταξη, δεν απαιτείται βεβαίωση υπαγωγής στον ν. 4495/2017 και, ιδίως, η υποβολή της ταυτότητας κτιρίου. Για τις ανάγκες σύνταξης της σύμβασης διάσπασης, ή συμπληρωματικών και διορθωτικών πράξεων αυτής δεν απαιτείται, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής και ειδικής διάταξης, πιστοποιητικό της φορολογικής διοίκησης, με το οποίο βεβαιώνεται ότι τα ακίνητα και λοιπά πάγια του Κλάδου Δικτύου Διανομής περιλαμβάνονται στις δηλώσεις του Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝ.Φ.Ι.Α.) για τα πέντε (5) προηγούμενα έτη. Το συμβολαιογραφικό έγγραφο της σύμβασης διάσπασης δεν απαιτείται να περιλαμβάνει λεπτομερή περιγραφή των ακινήτων, αλλά αρκεί να περιλαμβάνει αναφορά στο σχετικό ΚΑΕΚ ή στα αναγκαία για την ταυτοποίηση των ακινήτων στοιχεία. (ε) Μεταγραφές, καθώς και λοιπές καταχωρίσεις της σύμβασης διάσπασης, όπως έχει ή τροποποιείται, στα υποθηκοφυλακεία και κτηματολογικά γραφεία έχουν διαπιστωτικό χαρακτήρα, γίνονται κατά παρέκκλιση κάθε άλλης αντίθετης διάταξης, ιδίως, δε, των άρθρων 3 και 13 του β.δ. 533/1963 (Α’ 147), της παρ. 6 του άρθρου 2 και των παρ. 1 και 3 του άρθρου 5 του ν. 2308/1995 (Α’ 114) και δύναται να διενεργηθούν εντός πέντε (5) ετών από την καταχώριση στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο της σύμβασης διάσπασης, χωρίς, κατά παρέκκλιση κάθε άλλης αντίθετης διάταξης: α) την καταβολή οποιουδήποτε τέλους ή δικαιώματος τρίτου, συμπεριλαμβανομένων των αμοιβών, των παγίων και αναλογικών δικαιωμάτων, επιδομάτων ή άλλων τελών υπέρ αμίσθων και εμμίσθων υποθηκοφυλάκων ή κτηματολογικών γραφείων και β) ειδικά για τους υποσταθμούς ηλεκτρικής ενέργειας οποιασδήποτε τάσης και ισχύος, την υποβολή αποσπασμάτων κτηματολογικών και κτηματογραφικών διαγραμμάτων, ούτε ως συνοδευτικών εγγράφων της σχετικής περίληψης ή πιστοποιητικών κτηματογράφησης, που συνυποβάλλονται με την αίτηση καταχώρισης στα κτηματολογικά βιβλία της σύμβασης διάσπασης, συμπεριλαμβανομένων των εκδιδόμενων, κατά την παρ. 4 του άρθρου 14 του ν. 2664/1998 (Α’ 275). Η μη μεταγραφή εντός αυτού του χρονικού διαστήματος και μόνον, αδειών, για την έκδοση των οποίων απαιτείται πιστοποιητικό ιδιοκτησίας ή κτηματολογική εγγραφή, άδεια δόμησης. (στ) Διαφορές αναπροσαρμογής της αξίας παγίων και λοιπών περιουσιακών στοιχείων που προέκυψαν κατ’ εφαρμογή άλλων νόμων πριν την απόσχιση κλάδου, όπως του ν. 2941/2001 (Α’ 201) και του ν. 3229/2004 (Α’ 38), παραμένουν στη Δ.Ε.Η. Α.Ε. (ζ) Εκκρεμείς δίκες, που αφορούν στα εμπράγματα δικαιώματα και υποχρεώσεις επί των ακινήτων και των παγίων στοιχείων του Δικτύου Διανομής και του Δικτύου των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών συνεχίζονται αυτοδικαίως από τη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., χωρίς να διακόπτονται και να απαιτείται, για τη συνέχιση ή την επανάληψή τους, οποιαδήποτε διατύπωση ή δήλωση εκ μέρους της, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 70 του ν. 4601/2019. (η) Διαγωνιστικές διαδικασίες για έργα, προμήθειες ή υπηρεσίες, οι οποίες προκηρύχθηκαν από τη Δ.Ε.Η. Α.Ε. πριν από την απόσχιση κλάδου και αφορούν σε δραστηριότητές του, μετά την ολοκλήρωση της απόσχισης συνεχίζονται από την επωφελούμενη εταιρεία, ως καθολικό διάδοχο της Δ.Ε.Η. Α.Ε. (θ) Εφόσον ολοκληρωθεί η απόσχιση του Κλάδου Δικτύου Διανομής και η εισφορά του στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. με την καταχώριση στο Γ.Ε.Μ.Η. της σύμβασης διάσπασης, παύει η υποχρέωση της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. να καταβάλλει ετήσιο αντάλλαγμα στη Δ.Ε.Η. Α.Ε. σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 127 του ν. 4001/2011, με την επιφύλαξη: α) των ποσών που αφορούν σε υποανάκτηση εσόδων του κυρίου του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. για το χρονικό διάστημα μέχρι την ολοκλήρωση της απόσχισης του Κλάδου Δικτύου Διανομής και β) των ποσών που αφορούν στο Απαιτούμενο Έσοδο για το δίκτυο Υψηλής Τάσης Κρήτης. (ι) Οποιοδήποτε ελάττωμα στη διαδικασία απόσχισης του Κλάδου Δικτύου Διανομής δύναται να θεμελιώσει αξίωση αποζημίωσης των θιγομένων, σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις, μη θιγομένου του κύρους της απόσχισης. (ια) Δεν απαιτείται η διενέργεια απογραφής των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού που θα αποτιμηθούν στο πλαίσιο της απόσχισης του Κλάδου Δικτύου Διανομής.

Οποιοσδήποτε λογιστικός ή φορολογικός χειρισμός διενεργήθηκε από τη Δ.Ε.Η. Α.Ε. που αφορά στον Κλάδο Δικτύου Διανομής και ενέχει μελλοντικά οφέλη ή βάρη, μεταφέρεται, συνεπεία της απόσχισης, στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. προς όφελος ή βάρος αυτής.

Κάθε μορφής διοικητικές άδειες, εγκρίσεις και παραχωρήσεις που έχουν χορηγηθεί στη Δ.Ε.Η. Α.Ε., σχετικά με τον εισφερόμενο Κλάδο Δικτύου Διανομής, μεταβιβάζονται αυτοδικαίως στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., περιλαμβανομένης ενδεικτικά της άδειας αποκλειστικότητας κυριότητας του Δικτύου σε σχέση με τον Κλάδο Δικτύου Διανομής, όπως ορίζεται στην παρ. 2. Για λόγους ασφάλειας δικαίου, η ΡΑΕ αμελλητί μετά την ολοκλήρωση της απόσχισης τροποποιεί την υφιστάμενη άδεια αποκλειστικότητας της κυριότητας Ε.Δ.Δ.Η.Ε. της Δ.Ε.Η. Α.Ε., ώστε να αποτυπώνεται ότι κατέχουν: α) η Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. άδεια αποκλειστικότητας κυριότητας Ε.Δ.Δ.Η.Ε. σε σχέση με τον Κλάδο Δικτύου Διανομής, όπως ορίζεται στην παρ. 2 και β) η Δ.Ε.Η. Α.Ε. άδεια αποκλειστικότητας κυριότητας Ε.Δ.Δ.Η.Ε. σε σχέση με τα εξαιρούμενα στοιχεία του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρ. 2.

Το Μετοχικό Κεφάλαιο της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. αυξάνεται λόγω της απορρόφησης, κατά ποσό που δεν υπερβαίνει το ποσό της εύλογης αξίας του ως άνω εισφερόμενου κλάδου της Δ.Ε.Η. Α.Ε., το οποίο ισούται με την καθαρή θέση αυτού, όπως προκύπτει από το άρθρο 8 του ν.δ. 1297/1972, σε συνδυασμό με το άρθρο 17 του ν. 4548/2018 (Α’ 104), δηλαδή την αποτίμηση μείον αφορολόγητα αποθεματικά που πρόκειται να μεταφερθούν με τον κλάδο. Διαφορά μεταξύ της αύξησης και της εύλογης αξίας άγεται στον λογαριασμό υπέρ το άρτιο. Στο πλαίσιο των απαλλαγών που προβλέπει το ν.δ. 1297/1972, η πιο πάνω αύξηση Μετοχικού Κεφαλαίου απαλλάσσεται από το ανταποδοτικό τέλος 0,1% υπέρ της Επιτροπής Ανταγωνισμού της παρ. 1 του άρθρου 17 του ν. 3959/2011 (Α’ 93), καθώς και τον Φόρο Συγκέντρωσης Κεφαλαίου του ν. 1676/1986 (Α’ 204) και από οποιονδήποτε άλλον φόρο, τέλος, εισφορά υπέρ τρίτων ή άλλη επιβάρυνση. Με την ολοκλήρωση της απορρόφησης του Κλάδου Δικτύου Διανομής, εκδίδονται από τη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. νέες μετοχές που παραδίδονται στη Δ.Ε.Η. Α.Ε.. Οι μετοχές αυτές παρέχουν στη Δ.Ε.Η. Α.Ε. το δικαίωμα συμμετοχής στα κέρδη της επωφελούμενης εταιρείας.

Οι παρ.  1 και 2 του άρθρου 4 του ν.  1468/1950 (Α’ 169), η παρ. 1 του άρθρου 36 και του άρθρου 37 του β.δ. της 28ης Ιανουαρίου 1951 (Α’ 35), τα άρθρα 12, 13 και 14 του α.ν. 1672/1951 (Α’ 36), ο ν. 4483/1965 (Α’ 118), καθώς και τα υφιστάμενα κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος φορολογικά, δικονομικά ή άλλα προνόμια ή δικαιώματα απαλλοτριώσεως ακινήτων, συστάσεως δουλειών, χρήσεως οδών, πλατειών, πεζοδρομίων, διέλευσης γραμμών ή καλωδίων ή διανοίξεως υπόγειων σηράγγων ή εκτελέσεως υπέργειων ή υπόγειων εργασιών, τοποθέτησης στύλων, εγκατάστασης υποσταθμών, που είναι αναγκαίες για την κατασκευή, συντήρηση, επισκευή, εκμετάλλευση, ανάπτυξη και διατήρηση της λειτουργικής και τεχνικής αρτιότητας του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. και την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και την παροχή υπηρεσιών ή την άσκηση δραστηριοτήτων κοινής ωφέλειας παραμένουν σε ισχύ και εφαρμόζονται αναλόγως και υπέρ της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.

Εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου υπέρ της Δ.Ε.Η. Α.Ε. για δάνεια που μεταφέρονται στη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. ισχύουν υπέρ της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.

Στην περίπτωση απόσχισης του Κλάδου Δικτύου Διανομής της Δ.Ε.Η. Α.Ε., σύμφωνα με τις παρ. 1 έως και 8, όπου γίνεται αναφορά στον ν. 4001/2011 στον κύριο του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., με εξαίρεση το Δίκτυο Υψηλής Τάσης της Κρήτης, περιλαμβανομένων των σχετικών παγίων και στοιχείων, καθώς και του υφιστάμενου δικτύου οπτικών ινών και των σχετικών στοιχείων ενεργητικού, του δικαιώματος εγκατάστασης οπτικών ινών ή άλλων στοιχείων δικτύου ηλεκτρονικών επικοινωνιών επί του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., καθώς και των υποχρεώσεων και δικαιωμάτων Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.

Σε περίπτωση πώλησης από τη Δ.Ε.Η. Α.Ε. μετοχών της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα με ιθαγένεια ή έδρα εκτός των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών δεν εφαρμόζεται η παρ. 1 του άρθρου 25 του ν. 1892/1990 (Α’ 101).».

Η παρ. 1 του άρθρου 124 του ν. 4001/2011 (Α’ 179) αντικαθίσταται ως εξής: «1. Τα πρόσωπα που είναι υπεύθυνα για τη διαχείριση της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. δεν μπορούν να συμμετέχουν σε διαρθρωτικές δομές της Δ.Ε.Η. Α.Ε. που φέρουν την ευθύνη, άμεσα ή έμμεσα, για την καθημερινή εκτέλεση των δραστηριοτήτων παραγωγής, μεταφοράς ή προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας. Η αμοιβή των εκτελεστικών μελών του διοικητικού συμβουλίου και των λοιπών διοικητικών οργάνων της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., στην οποία περιλαμβάνονται οι πάσης φύσης αποδοχές και παροχές, δεν εξαρτάται από τις δραστηριότητες ή τα αποτελέσματα της Δ.Ε.Η. Α.Ε. ή οποιουδήποτε μέρους της, πέραν των δραστηριοτήτων ή των αποτελεσμάτων της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.».

Από την έναρξη ισχύος του παρόντος δεν επιτρέπεται η υποβολή νέων αιτήσεων στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ) και η έκδοση νέων Βεβαιώσεων Ειδικών Έργων για την υλοποίηση υβριδικών σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) σε νησιωτικά συστήματα που έχουν διασυνδεθεί ή τελούν υπό διασύνδεση ή αναμένεται να διασυνδεθούν μερικώς ή ολικώς με το Ελληνικό Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.) της περιόδου 2019-2028 μέχρι την 31η.12.2024, σύμφωνα με το εγκεκριμένο Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΔΠΑ) του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. της περιόδου 2019-2028 που εγκρίθηκε με την από 27.3.2020 απόφαση της ΡΑΕ (Β’ 1048). Εκκρεμείς αιτήσεις χορήγησης αδειών παραγωγής ή Βεβαιώσεων Ειδικών Έργων απορρίπτονται χωρίς να απαιτείται να έχει προηγηθεί εξέτασή τους.

Έως τις 31.12.2021, αναστέλλονται η υποβολή αιτήσεων, η χορήγηση αδειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, η περιβαλλοντική αδειοδότηση και η χορήγηση προσφορών σύνδεσης για την αδειοδότηση σταθμών που συνδυάζουν μονάδες Α.Π.Ε. με διατάξεις αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας και έχουν λάβει άδεια παραγωγής, σύμφωνα με τον υπό στοιχεία Δ5-ΗΛ/Β/Φ.1/ οικ.17951/6.12.2000 Κανονισμό Αδειών Παραγωγής και Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας (Β’ 1498) ή εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ίδιου Κανονισμού.

Η παρ. 1 δεν εφαρμόζεται για τις αιτήσεις τροποποίησης αδειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ή Βεβαιώσεων Ειδικών Έργων που έχουν ήδη χορηγηθεί για την εγκατάσταση υβριδικών σταθμών Α.Π.Ε. στην Κρήτη και στα λοιπά μη διασυνδεδεμένα νησιωτικά συστήματα. Η παρ. 2 δεν εφαρμόζεται για σταθμούς αντλησιοταμίευσης.