Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 16 stycznia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie zakresu i szczegółowych zasad wyznaczania całkowitego wymogu kapitałowego, w tym wymogów kapitałowych, dla domów maklerskich oraz określenia maksymalnej wysokości kredytów, pożyczek i wyemitowanych dłużnych papierów wartościowych w stosunku do kapitałów

Typ Obwieszczenie
Ogłoszono 2013-01-16
Status Expired
Wydawca MIN. FINANSÓW
Źródło Dziennik Ustaw
artykuły 874
Historia nowelizacji JSON API

Dom maklerski stosuje w odniesieniu do posiadanych pozycji sekurytyzacyjnych oceny wiarygodności kredytowej uznanych ECAI, zgodnie z przepisami rozporządzenia, o którym mowa w § 39.

§ 41.

Dom maklerski nie może, z zastrzeżeniem przepisów § 9 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w § 39, stosować ocen wiarygodności kredytowej uznanej ECAI do swoich pozycji w określonych transzach oraz ocen wiarygodności kredytowej innej uznanej ECAI do swoich pozycji w innych transzach w ramach tej samej struktury sekurytyzacyjnej, niezależnie od tego, czy transze te posiadają, czy nie posiadają oceny wiarygodności kredytowej opracowane przez pierwszą uznaną ECAI.

§ 42.

W przypadku gdy ochrona kredytowa, uznana na podstawie przepisów załącznika nr 7 do rozporządzenia, zapewniana jest bezpośrednio jednostce specjalnego przeznaczenia do celów sekurytyzacji i ochrona ta znajduje odzwierciedlenie w ocenie wiarygodności kredytowej pozycji opracowanej przez uznaną ECAI, można zastosować wagę ryzyka przypisaną do tej oceny.

§ 43.

Jeżeli ochrona kredytowa nie jest uznana na podstawie przepisów załącznika nr 7 do rozporządzenia, nie uznaje się też związanej z nią oceny wiarygodności kredytowej.

§ 44.

W sytuacji gdy ochrona kredytowa nie jest zapewniana jednostce specjalnego przeznaczenia do celów sekurytyzacji, lecz bezpośrednio pozycji sekurytyzacyjnej, nie uznaje się oceny wiarygodności kredytowej pozycji opracowanej przez uznaną ECAI.

§ 45.

Przyporządkowanie ocen wiarygodności kredytowej następuje zgodnie z przepisami rozporządzenia, o którym mowa w § 39.

§ 46.

Dla celów § 22-25 kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej oblicza się jako iloczyn wartości ekspozycji z tytułu pozycji sekurytyzacyjnej oraz wagi ryzyka przypisanej zgodnie z niniejszym załącznikiem.

§ 47.

Obliczenia kwot ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej przeprowadza się z uwzględnieniem przepisów § 48, z tym że:

1) w przypadku gdy dom maklerski oblicza kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem zgodnie z § 51-83, wartość pozycji sekurytyzacyjnej, która stanowi pozycję bilansową, jest równa jej wartości bilansowej;

2) w przypadku gdy dom maklerski oblicza kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem zgodnie z § 84-123, wartość pozycji sekurytyzacyjnej, która stanowi pozycję bilansową, jest równa jej wartości bilansowej, z wyłączeniem korekt wartości;

3) wartość pozycji sekurytyzacyjnej, która stanowi pozycję pozabilansową, równa się jej wartości nominalnej pomnożonej przez współczynnik konwersji kredytowej, zgodnie z przepisami niniejszego załącznika, przy czym współczynnik ten wynosi 100%, chyba że przepisy niniejszego załącznika stanowią inaczej.

§ 48.

Wartość ekspozycji wynikająca z pozycji sekurytyzacyjnej z tytułu transakcji pochodnych określonych w § 27 załącznika nr 2 do rozporządzenia, ustala się zgodnie z załącznikiem nr 9 do rozporządzenia.

§ 49.

W przypadku gdy pozycja sekurytyzacyjna objęta jest ochroną kredytową rzeczywistą, wartość ekspozycji wynikającej z tej pozycji może zostać skorygowana zgodnie z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia i przepisami niniejszego załącznika.

§ 50.

1.

W przypadku gdy dom maklerski posiada dwie lub więcej pokrywających się pozycji sekurytyzacyjnych, jest zobowiązany, w zakresie, w jakim pozycje te pokrywają się, włączyć do obliczeń kwot ekspozycji ważonych ryzykiem jedynie te pozycje lub części pozycji, które skutkują wyższymi kwotami ekspozycji ważonych ryzykiem.

2.

Dom maklerski może również uznać takie nakładanie się na siebie narzutów kapitałowych z tytułu ryzyka szczególnego dla pozycji w portfelu handlowym i narzutów kapitałowych dla pozycji w portfelu niehandlowym, pod warunkiem że będzie w stanie obliczyć i porównać narzuty kapitałowe dla stosownych pozycji. Pokrywanie się pozycji oznacza, że pozycje w całości lub w części narażone są na to samo ryzyko tak, że pokrywającym się częściom pozycji odpowiada jedna ekspozycja.

3.

Jeżeli ocena wiarygodności kredytowej pozycji dotyczącej papieru komercyjnego wyemitowanego w ramach programu ABCP opiera się w całości lub części na wsparciu nierzeczywistym udzielonym przez sam dom maklerski, może on, z zastrzeżeniem art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy, zastosować wagę ryzyka przypisaną do instrumentu wsparcia płynności w celu obliczenia kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem dla papieru komercyjnego, jeżeli instrument wsparcia płynności ma stopień uprzywilejowania równy temu papierowi komercyjnemu, tak że tworzą one pokrywające się pozycje i 100% papieru komercyjnego wyemitowanego w ramach programu ABCP jest pokryte instrumentem wsparcia płynności.

Rozdział 1.. Zasady ogólne

§ 51.

Kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem wynikającą z pozycji sekurytyzacyjnej posiadającej ocenę wiarygodności kredytowej opracowaną przez uznaną ECAI oblicza się z zastrzeżeniem § 53, stosując do wartości ekspozycji wagę ryzyka związaną ze stopniem jakości kredytowej przypisanym przez Komisję, zgodnie z art. 105b ust. 7 ustawy, do określonej oceny wiarygodności kredytowej, jak wyszczególniono w tabeli 1.

§ 52.

Z zastrzeżeniem przepisów § 54-64, kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem wynikającą z pozycji sekurytyzacyjnej nieposiadającej oceny wiarygodności kredytowej oblicza się stosując wagę ryzyka 1250%.

Rozdział 2.. Dom maklerski inicjujący i instytucja sponsorująca

§ 53.

Dla domu maklerskiego inicjującego lub instytucji sponsorującej kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem obliczone w odniesieniu do posiadanych pozycji sekurytyzacyjnych mogą ograniczać się do kwot ekspozycji ważonych ryzykiem, które uznano by dla ekspozycji sekurytyzowanych, gdyby nie były one poddane sekurytyzacji. Dom maklerski stosuje ograniczenie, o którym mowa w zdaniu pierwszym, z zastrzeżeniem zakładanego zastosowania wagi ryzyka 150% do wszystkich pozycji przeterminowanych oraz tych należących do nadzorczych kategorii wysokiego ryzyka.

Rozdział 3.. Sposoby uwzględniania pozycji bez oceny wiarygodności kredytowej

§ 54.

Dom maklerski utrzymujący pozycję sekurytyzacyjną bez oceny wiarygodności kredytowej może stosować metody określone w § 55-58 do obliczania kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem wynikającej z tej pozycji, pod warunkiem że skład puli ekspozycji sekurytyzowanych jest znany przez cały czas trwania programu sekurytyzacyjnego.

§ 55.

Dom maklerski posiadający pozycję sekurytyzacyjną może zastosować średnią ważoną wagę ryzyka, która miałaby zastosowanie do ekspozycji bazowych objętych sekurytyzacją zgodnie z metodą standardową obliczania wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego, pomnożoną przez współczynnik koncentracji określony w § 56.

§ 56.

Współczynnik koncentracji jest równy ilorazowi sumy wartości nominalnych wszystkich transz struktury sekurytyzacyjnej do sumy wartości nominalnej transzy, w której dom maklerski utrzymuje pozycję sekurytyzacyjną oraz transz o równym lub niższym stopniu uprzywilejowania niż transza, w której dom maklerski utrzymuje pozycję sekurytyzacyjną.

§ 57.

Waga ryzyka, o której mowa w § 55, nie może przewyższyć 1250% lub być poniżej jakiejkolwiek wagi ryzyka zastosowanej do transzy posiadającej ocenę wiarygodności kredytowej, a która jest transzą o wyższym stopniu uprzywilejowania.

§ 58.

W przypadku gdy dom maklerski nie jest w stanie określić wag ryzyka dla ekspozycji sekurytyzowanych zgodnie z metodą standardową, określoną w załączniku nr 6 do rozporządzenia, pozycji sekurytyzacyjnej przypisuje się wagę ryzyka 1250%.

Rozdział 4.. Sposoby uwzględniania pozycji sekurytyzacyjnych w transzy drugiej straty lub o wyższym pierwszeństwie w programie ABCP

§ 59.

Z zastrzeżeniem prawa do korzystniejszego traktowania instrumentów wsparcia płynności, zgodnie z § 61-64, dom maklerski może zastosować do pozycji sekurytyzacyjnych, spełniających warunki określone w § 60, wagę ryzyka 100% lub najwyższą wagę ryzyka, która byłaby zastosowana przez dom maklerski posiadający pozycję sekurytyzacyjną, względem dowolnej ekspozycji bazowej objętej sekurytyzacją, zgodnie z metodą standardową - w zależności od tego, która z tych dwóch wartości jest wyższa.

§ 60.

Wyliczenie zgodne z § 59 jest dopuszczalne, jeśli pozycja sekurytyzacyjna:

1) dotyczy transzy, która w sensie ekonomicznym stanowi w sekurytyzacji pozycję drugiej straty lub bardziej uprzywilejowaną, a transza pierwszej straty dostarcza znaczącego wsparcia jakości kredytowej dla transzy drugiej straty;

2) posiada ocenę wiarygodności kredytowej na poziomie inwestycyjnym lub wyższym;

3) jest w posiadaniu domu maklerskiego, który nie posiada pozycji w transzy pierwszej straty.

Rozdział 5.. A. Dopuszczalne instrumenty wsparcia płynności

§ 61.

Do określenia wartości ekspozycji wynikającej z instrumentu wsparcia płynności dom maklerski może zastosować współczynnik konwersji kredytowej równy 50% w odniesieniu do wartości nominalnej instrumentu wsparcia płynności, jeżeli:

1) dokumentacja instrumentu wsparcia płynności jasno określa i ogranicza okoliczności, w których instrument może być wykorzystany;

2) instrumentu nie można wykorzystać w celu dostarczenia wsparcia jakości kredytowej poprzez pokrycie strat poniesionych przed datą uruchomienia instrumentu, w tym przez zapewnienie płynności ekspozycjom nieobsługiwanym w momencie wykorzystania instrumentu lub przez nabycie aktywów powyżej ich wartości godziwej;

3) instrumentu nie stosuje się w celu stałego lub regularnego finansowania transakcji sekurytyzacyjnej;

4) spłata zobowiązań z tytułu wykorzystania instrumentu wsparcia płynności nie jest podporządkowana w stosunku do ekspozycji wobec inwestorów, innych niż ekspozycje z tytułu procentowych lub walutowych transakcji pochodnych, opłat lub innych tego typu płatności, ani też nie podlega zrzeczeniu się lub odroczeniu;

5) instrumentu wsparcia płynności nie można uruchomić, po tym jak wszystkie instrumenty wsparcia jakości kredytowej, korzystne dla danego instrumentu wsparcia płynności, zostały zrealizowane;

6) postanowienia umowne dotyczące zapewnienia finansowania zawierają klauzulę umowną, z której wynika:

a)

automatyczne obniżenie kwoty, która może być wykorzystana, o wysokość kwoty ekspozycji, dla których nastąpiło niewykonanie zobowiązania, w rozumieniu przepisów załącznika nr 6 do rozporządzenia, lub

b)

zaprzestanie korzystania z instrumentu wsparcia płynności, gdy pula ekspozycji sekurytyzowanych składa się z instrumentów posiadających ocenę wiarygodności kredytowej, jeśli średnia ocena wiarygodności kredytowej puli spadnie poniżej oceny wiarygodności kredytowej na poziomie inwestycyjnym.

§ 62.

Waga ryzyka dla dopuszczalnego instrumentu wsparcia płynności jest równa najwyższej wadze, która byłaby zastosowana przez dom maklerski posiadający ekspozycje sekurytyzowane do którejkolwiek z ekspozycji bazowych objętych sekurytyzacją zgodnie z metodą standardową obliczania wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego, określoną w załączniku nr 6 do rozporządzenia.

Instrumenty wsparcia płynności dostępne wyłącznie w przypadku zaburzeń funkcjonowania rynku

§ 63.

(uchylony).

Linie zaliczek gotówkowych

§ 64.

W celu określenia wartości ekspozycji można zastosować współczynnik konwersji kredytowej równy 0% w odniesieniu do wartości nominalnej instrumentu wsparcia płynności, który jest bezwarunkowo odwoływalny, pod warunkiem że spełnione są warunki określone w § 61, a spłata wierzytelności z tytułu wykorzystania instrumentu posiada pierwszeństwo w stosunku do wszystkich innych roszczeń do przepływów pieniężnych z tytułu sekurytyzowanych ekspozycji.

Rozdział 6.. A. Zasady ogólne

§ 65.

Oprócz kwot ekspozycji ważonych ryzykiem wynikających z pozycji sekurytyzacyjnych, dom maklerski inicjujący oblicza dodatkowo kwotę ekspozycji ważonych ryzykiem zgodnie z zasadami określonymi w § 66-80, jeżeli dokonuje sprzedaży ekspozycji odnawialnych w ramach sekurytyzacji zawierającej opcję przedterminowej spłaty.

§ 66.

Dom maklerski inicjujący oblicza kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem w odniesieniu do sumy udziałów jednostki inicjującej i udziału inwestorów w danej strukturze sekurytyzacyjnej.

§ 67.

W przypadku struktur sekurytyzacyjnych, w ramach których ekspozycje bazowe objęte sekurytyzacją zawierają ekspozycje odnawialne i nieodnawialne, dom maklerski inicjujący stosuje podejście określone w § 68 i 69 jedynie w odniesieniu do tej części puli ekspozycji bazowych, która zawiera ekspozycje odnawialne.

§ 68.

1.

Dla celów przepisów § 65-80 przez udział jednostki inicjującej rozumie się wartość ekspozycji tej części nominalnej puli wykorzystanych kwot ekspozycji odnawialnych, sprzedanych w ramach sekurytyzacji, której udział w całej puli wierzytelności sprzedanych w ramach sekurytyzacji określa proporcję przepływów pieniężnych z tytułu spłat kapitału, odsetek oraz innych powiązanych kwot, które nie służą dokonywaniu płatności na rzecz posiadaczy pozycji sekurytyzacyjnych, z zastrzeżeniem że udział jednostki inicjującej nie jest podrzędny w stosunku do udziału inwestorów.

2.

Udział inwestorów oznacza wartość ekspozycji pozostałej nominalnej puli wykorzystanych kwot ekspozycji odnawialnych.

§ 69.

Ekspozycję domu maklerskiego inicjującego, determinującą jego prawa względem udziału jednostki inicjującej zgodnie z § 68, nie uważa się za pozycję sekurytyzacyjną, lecz za proporcjonalną ekspozycję względem ekspozycji sekurytyzowanych przy założeniu braku sekurytyzacji.

Zwolnienia z dodatkowych wymogów kapitałowych związanych z opcją przedterminowej spłaty ekspozycji

§ 70.

Z wymogu obliczania dodatkowej kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem, o którym mowa w § 65, zwolniony jest dom maklerski inicjujący następujące rodzaje sekurytyzacji:

1) sekurytyzację ekspozycji odnawialnych w przypadku której inwestorzy ponoszą pełne ryzyko związane z przyszłą wysokością wykorzystanej kwoty ekspozycji odnawialnych przez kredytobiorców, co oznacza, że ryzyko ekspozycji bazowych nie przechodzi z powrotem na dom maklerski inicjujący nawet po wystąpieniu zdarzenia uruchamiającego przedterminową spłatę;

2) sekurytyzację, w przypadku której opcja przedterminowej spłaty jest uruchamiana jedynie przez zdarzenia niezwiązane z sekurytyzowanymi aktywami lub domem maklerskim inicjującym, takie jak istotne zmiany w przepisach prawnych.

Maksymalny dodatkowy wymóg kapitałowy z tytułu sekurytyzacji ekspozycji odnawialnych z opcją przedterminowej spłaty ekspozycji

§ 71.

W przypadku domu maklerskiego inicjującego, podlegającego wymogom określonym w § 65, suma kwot ekspozycji ważonych ryzykiem w odniesieniu do jego pozycji w udziale inwestorów oraz kwot ekspozycji ważonych ryzykiem, obliczonych zgodnie z § 65, nie przekracza wyższej z wartości:

1) kwot ekspozycji ważonych ryzykiem, obliczonych w odniesieniu do pozycji domu maklerskiego w udziale inwestorów;

2) kwot ekspozycji ważonych ryzykiem, które byłyby obliczone przez dom maklerski posiadający ekspozycje bazowe w odniesieniu do ekspozycji sekurytyzowanych w kwocie równej udziałowi inwestorów, przy założeniu braku sekurytyzacji.

§ 72.

Potrącenie zysków netto, jeśli takie występują, z tytułu kapitalizacji przyszłych dochodów z sekurytyzacji, wymagane dla potrzeb rachunku kapitałów własnych, dokonywane jest niezależnie od wyznaczenia maksymalnego dodatkowego wymogu kapitałowego określonego w § 71.

Obliczanie kwot ekspozycji ważonych ryzykiem w stosunku do sekurytyzacji ekspozycji odnawialnych z opcją przedterminowej spłaty ekspozycji

§ 73.

Kwota ekspozycji ważonych ryzykiem obliczona zgodnie z § 65, stanowi iloczyn:

1) udziału inwestorów;

2) odpowiedniego współczynnika konwersji kredytowej, określonego w § 75-80;

3) średniej ważonej wagi ryzyka, która zostałaby zastosowana do ekspozycji sekurytyzowanych, przy założeniu braku sekurytyzacji.

§ 74.

Opcję przedterminowej spłaty ekspozycji uważa się za kontrolowaną w przypadku, gdy spełnione są następujące warunki:

1) dom maklerski inicjujący posiada plany zapewnienia kapitału i zachowania płynności, zapewniające domowi maklerskiemu inicjującemu wystarczający kapitał i płynność w przypadku przedterminowej spłaty;

2) przez cały okres transakcji obowiązuje podział spłat odsetek, kapitału, wydatków, strat i odzyskanych ekspozycji pomiędzy udziałem domu maklerskiego inicjującego a udziałem inwestorów, proporcjonalnie do salda niespłaconych ekspozycji, wyznaczanego przynajmniej raz w miesiącu;

3) za okres spłaty uważa się czas wystarczający do uregulowania lub uznania za zobowiązanie niewykonalne 90% całkowitej wartości ekspozycji, łącznie udział domu maklerskiego inicjującego i inwestorów, z początku procesu przedterminowej spłaty;

4) tempo spłaty nie jest szybsze niż w przypadku spłaty liniowej w okresie, o którym mowa w pkt 3.

§ 75.

W przypadku sekurytyzacji z opcją przedterminowej spłaty ekspozycji detalicznych, które są niezatwierdzone i bezwarunkowo odwołalne bez konieczności wcześniejszego uprzedzenia, a przedterminową spłatę uruchamia spadek poziomu marży nadwyżkowej do określonego poziomu, dom maklerski porównuje średni poziom marży nadwyżkowej z trzech ostatnich miesięcy z poziomami obowiązkowej blokady marży nadwyżkowej.

§ 76.

W przypadku gdy sekurytyzacja nie wymaga blokady marży nadwyżkowej, przyjmuje się, że poziom blokady marży nadwyżkowej jest o 4,5 punktu procentowego wyższy niż poziom marży nadwyżkowej, przy którym uruchamia się proces przedterminowej spłaty.

§ 77.

Odpowiedni współczynnik konwersji kredytowej określa się zgodnie z poziomem faktycznej średniej marży nadwyżkowej z trzech ostatnich miesięcy, zgodnie z tabelą 3.

§ 78.

W tabeli 3 poziom A oznacza poziom marży nadwyżkowej niższy od 133,33% poziomu blokady marży nadwyżkowej, ale nie niższy od 100% tego poziomu; poziom B oznacza poziom marży nadwyżkowej niższy od 100% poziomu blokady marży nadwyżkowej, ale nie niższy od 75% tego poziomu; poziom C oznacza poziom marży nadwyżkowej niższy od 75% poziomu blokady marży nadwyżkowej, ale nie niższy od 50% tego poziomu; poziom D oznacza poziom marży nadwyżkowej niższy od 50% poziomu blokady marży nadwyżkowej, ale nie niższy od 25% tego poziomu; poziom E oznacza poziom marży nadwyżkowej niższy od 25% poziomu blokady marży nadwyżkowej.

§ 79.

W innych, niż wymienione w § 73-78, przypadkach sekurytyzacji z opcją kontrolowanej spłaty przedterminowej ekspozycji odnawialnych stosuje się współczynnik konwersji kredytowej równy 90%.

§ 80.

W innych, niż wymienione w § 73-78, przypadkach sekurytyzacji z opcją niekontrolowanej spłaty przedterminowej ekspozycji odnawialnych stosuje się współczynnik konwersji kredytowej równy 100%.

Rozdział 7.. Uznanie ograniczenia ryzyka kredytowego względem pozycji sekurytyzacyjnych

§ 81.

W przypadku uzyskania ochrony kredytowej pozycji sekurytyzacyjnych obliczanie kwot ekspozycji ważonych ryzykiem może ulec zmianie zgodnie z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia.

Rozdział 8.. Zmniejszenie kwot ekspozycji ważonych ryzykiem

§ 82.

W przypadku pozycji sekurytyzacyjnych, którym przypisuje się wagę ryzyka 1250%, dom maklerski może zastosować podejście alternatywne w stosunku do uwzględniania pozycji w rachunku aktywów ważonych ryzykiem i pomniejszyć kapitały nadzorowane o wartość takich ekspozycji. W tym celu, przy obliczaniu wartości ekspozycji można uwzględnić dopuszczalną ochronę kredytową rzeczywistą, w sposób zgodny z przepisami, o których mowa w § 81.

§ 83.

W przypadku gdy dom maklerski korzysta z opcji wskazanej w § 82, kwotę 12,5 razy większą od kwoty potrąconej zgodnie z tym przepisem odejmuje się dla celów § 53 od kwoty określonej w § 53 jako maksymalną kwotę ekspozycji ważonych ryzykiem, obliczonej przez dom maklerski inicjujący lub instytucję sponsorującą.

Rozdział 1.. A. Zasady ogólne

§ 84.

Kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej oblicza się zgodnie z przepisami § 85-123.

§ 85.

Do obliczenia kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji z oceną wiarygodności kredytowej opracowaną przez uznaną ECAI lub dla pozycji, wobec której można zastosować implikowaną ocenę wiarygodności kredytowej opracowaną przez uznaną ECAI, stosuje się metodę zewnętrznych ratingów, określoną w § 94-99.

§ 86.

W odniesieniu do pozycji, dla których nie została nadana ocena wiarygodności kredytowej, stosuje się metodę formuły nadzorczej, określoną w § 100-102, z wyjątkiem sytuacji, gdy zezwala się na zastosowanie metody wewnętrznych oszacowań, określonej w § 90-92.

§ 87.

Dom maklerski, niebędący domem maklerskim inicjującym lub instytucją sponsorującą, może stosować metodę formuły nadzorczej jedynie za zgodą, o której mowa w art. 105 ust. 1 pkt 8 ustawy.

§ 88.

W przypadku gdy dom maklerski inicjujący lub instytucja sponsorująca nie jest w stanie obliczyć wartości Kirb, a nie uzyskano zgody na zastosowanie metody wewnętrznych oszacowań dla pozycji objętych programem ABCP, a także w przypadku innych domów maklerskich, które nie uzyskały zgody na zastosowanie metody formuły nadzorczej lub, dla pozycji objętych programem ABCP, metody wewnętrznych oszacowań, pozycjom sekurytyzacyjnym bez oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI, które nie podlegają implikowanej ocenie wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI, przypisuje się wagę ryzyka równą 1250%.

Zastosowanie implikowanej oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI

§ 89.

Dom maklerski przyznaje pozycji sekurytyzacyjnej nieposiadającej oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI implikowaną ocenę wiarygodności kredytowej równoważną ocenie wiarygodności kredytowej nadanej przez uznaną ECAI tych pozycji posiadających ocenę wiarygodności kredytowej (pozycji odniesienia), które są pozycjami najbardziej uprzywilejowanymi, ale pod każdym względem podporządkowanymi w stosunku do rozpatrywanej pozycji nieposiadającej oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI, jeśli zostały spełnione następujące minimalne wymogi operacyjne:

1) pozycje odniesienia są pod każdym względem podporządkowane w stosunku do rozpatrywanej pozycji sekurytyzacyjnej nieposiadającej oceny;

2) M pozycji odniesienia jest taki sam lub dłuższy od M rozpatrywanej pozycji nieposiadającej oceny wiarygodności kredytowej;

3) implikowana ocena wiarygodności kredytowej jest na bieżąco aktualizowana i odzwierciedla wszelkie zmiany w ocenie wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI pozycji odniesienia.

Metoda wewnętrznych oszacowań dla pozycji w programach ABCP

§ 90.

Dom maklerski, za zgodą, o której mowa w art. 105 ust. 1 pkt 9 ustawy, może przyznać pozycji nieposiadającej oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI w programie emisji komercyjnych papierów wartościowych zabezpieczonych aktywami (program ABCP) ocenę wynikową określoną w § 92, jeśli zostaną spełnione następujące warunki:

1) papiery wartościowe wyemitowane w ramach programu posiadają ocenę wiarygodności kredytowej opracowaną przez uznaną ECAI;

2) dom maklerski przedstawił Komisji informację, potwierdzającą, że jego wewnętrzny rating danej pozycji opiera się na publicznie dostępnej metodologii oceny stosowanej przez jedną lub więcej uznanych ECAI w zakresie ocen wiarygodności kredytowej papierów wartościowych zabezpieczonych aktywami typu podlegającego sekurytyzacji w danej transakcji;

3) do ECAI, których metodologia została wykorzystana zgodnie z wymogami określonymi w pkt 2, zalicza się również te ECAI, które przyznały ocenę wiarygodności kredytowej papierom komercyjnym wyemitowanym w ramach programu ABCP, przy czym elementy ilościowe, takie jak dobór czynników skrajnych, stosowane w przyporządkowaniu pozycji do określonego stopnia jakości kredytowej, są ustalone przynajmniej na tyle konserwatywnie, jak te stosowane w metodologii oceny wiarygodności kredytowej ECAI;

4) tworząc metody wewnętrznych oszacowań, dom maklerski bierze pod uwagę upublicznione metodologie przyznawania ocen wiarygodności kredytowej tych uznanych ECAI, które dokonują oceny wiarygodności kredytowej papierów komercyjnych wyemitowanych w ramach programu ABCP, przy czym dom maklerski dokumentuje spełnienie tego wymogu i regularnie aktualizuje istniejącą dokumentację, zgodnie z pkt 7-8;

5) metoda wewnętrznych oszacowań domu maklerskiego zawiera klasy ocen jakości kredytowej, które korespondują z klasami ocen wiarygodności kredytowej uznanych ECAI, przy czym odwzorowanie klas musi być udokumentowane;

6) metoda wewnętrznych oszacowań jest stosowana w wewnętrznym procesie zarządzania ryzykiem domu maklerskiego, włączając w to proces decyzyjny oraz informację zarządczą i proces alokacji kapitału;

7) wewnętrzni lub zewnętrzni audytorzy, ECAI, komórki lub osoby realizujące zadania w zakresie zarządzania ryzykiem domu maklerskiego dokonują regularnych przeglądów procesów związanych ze stosowaniem metod wewnętrznych oszacowań oraz oceny jakości wewnętrznych oszacowań jakości kredytowej ekspozycji domu maklerskiego w ramach programu ABCP;

8) jeśli komórki lub osoby realizujące zadania w zakresie kontroli wewnętrznej lub zarządzania ryzykiem domu maklerskiego dokonują przeglądu, o którym mowa w pkt 7, wówczas te komórki i osoby muszą być niezależne od działalności programu ABCP, jak również od obszaru relacji z klientami;

9) dom maklerski monitoruje trafność swoich wewnętrznych ratingów w czasie, aby ocenić skuteczność metod wewnętrznych oszacowań oraz dokonuje niezbędnych korekt stosowanej metodologii, jeśli zachowanie ekspozycji regularnie odbiega od zachowania implikowanego przez wewnętrzne oceny;

10) program ABCP zawiera zasady gwarantowania emisji w formie wytycznych kredytowych i inwestycyjnych;

11) decydując o zakupie aktywów, administrator programu ABCP:

a)

bierze pod uwagę rodzaj nabywanych aktywów, rodzaj oraz wartość ekspozycji wynikających z tytułu zapewnienia instrumentów wsparcia płynności i wsparcia jakości kredytowej, rozkład strat oraz prawny i ekonomiczny rozdział pomiędzy przekazywanymi aktywami a podmiotem sprzedającym aktywa,

b)

przeprowadza analizę kredytową profilu ryzyka sprzedawcy aktywów, która zawiera analizę przeszłych oraz oczekiwanych wyników finansowych, bieżącej pozycji na rynku, oczekiwanej konkurencyjności, dźwigni finansowej, przepływów środków pieniężnych oraz wskaźnika pokrycia odsetek zyskiem i oceny stopnia jakości kredytowej jego długu,

c)

dokonuje przeglądu zasad gwarantowania emisji stosowanych przez sprzedawcę aktywów, jego możliwości obsługi płatności oraz procesów windykacji należności;

12) zasady gwarantowania emisji w ramach programu ABCP ustanawiają minimalne kryteria dopuszczalności aktywów, które w szczególności:

a)

wykluczają zakup aktywów, które są znacząco przeterminowane lub zagrożone niewykonaniem zobowiązania,

b)

ograniczają nadmierną koncentrację ekspozycji wobec pojedynczych dłużników lub w poszczególnych obszarach geograficznych,

c)

ograniczają termin spłaty nabywanych aktywów;

13) program ABCP zawiera zasady i procesy windykacji należności, które uwzględniają potencjał operacyjny i jakość kredytową podmiotu obsługującego płatności, oraz zmniejsza ryzyko związane ze sprzedawcą lub podmiotem obsługującym płatności za pomocą różnych metod, w szczególności stosowaniu klauzul umownych uwzględniających bieżący stopień jakości kredytowej sprzedawcy lub podmiotu obsługującego, mających zapobiegać przemieszaniu aktywów;

14) oszacowanie łącznych strat w puli aktywów, której zakup rozważany jest w ramach programu ABCP, musi uwzględniać wszystkie źródła potencjalnego ryzyka, takie jak ryzyko kredytowe i ryzyko rozmycia, przy czym:

a)

jeśli wsparcie jakości kredytowej oferowane przez sprzedawcę jest ustalane jedynie w oparciu o straty związane z ryzykiem kredytowym, ustanawia się oddzielną rezerwę w związku z ryzykiem rozmycia, jeśli ryzyko to jest istotne w kontekście danej puli ekspozycji,

b)

przy określaniu wymaganej wielkości wsparcia jakości kredytowej, w ramach tego programu, dokonuje się przeglądu informacji z kilku minionych lat, w tym informacji na temat poniesionych strat kredytowych, zaległości w płatnościach kredytowych i przypadków rozmycia ekspozycji oraz wskaźnika obrotu należności;

15) przy zakupie ekspozycji program ABCP wykorzystuje narzędzia strukturalne, na przykład automatyczne mechanizmy wygaszające, w celu zmniejszenia potencjalnego negatywnego wpływu pogorszenia się jakości kredytowej portfela bazowego.

§ 91.

Komisja może wydać zgodę, o której mowa w art. 105 ust. 1 pkt 8 ustawy, na stosowanie przez dom maklerski metody wewnętrznych oszacowań, wykorzystującej metodologię ECAI, która nie jest publicznie dostępna, jeżeli jest to uzasadnione szczególnym charakterem sekurytyzacji, w szczególności jej wyjątkową strukturą.

§ 92.

Dom maklerski zalicza pozycję nieposiadającą oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI do jednej z klas jakości kredytowej opisanych w § 90 pkt 5, przy czym:

1) pozycji przypisuje się wynikową ocenę wiarygodności kredytowej odpowiadającą ocenie wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI zgodnej z daną klasą jakości kredytowej;

2) w przypadku gdy ocena wynikowa w chwili rozpoczęcia sekurytyzacji jest na poziomie inwestycyjnej wiarygodności kredytowej lub wyższym, uznaje się ją za tożsamą z oceną wiarygodności kredytowej opracowaną przez uznaną ECAI dla potrzeb obliczania kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem.

Rozdział 2.. Maksymalna kwota ekspozycji ważonych ryzykiem

§ 93.

W przypadku domu maklerskiego inicjującego, instytucji sponsorującej lub innych domów maklerskich, które mogą obliczyć wartość Kirb, kwota ekspozycji ważonych ryzykiem obliczana w odniesieniu do ich pozycji sekurytyzacyjnych może być ograniczona do kwoty wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego i ryzyka rozmycia równego sumie:

1) 8% kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem, która byłaby wyliczona dla ekspozycji sekurytyzowanych przy założeniu ujęcia ich w bilansie domu maklerskiego i braku sekurytyzacji;

2) wartości EL w odniesieniu do tych ekspozycji.

Rozdział 3.. Metoda zewnętrznych ratingów

§ 94.

Według metody zewnętrznych ratingów kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej lub resekurytyzacyjnej posiadającej ocenę wiarygodności kredytowej opracowaną przez uznaną ECAI oblicza się, stosując do wartości ekspozycji wagę ryzyka związaną ze stopniem jakości kredytowej, przypisanym przez Komisję, zgodnie z art. 105b ust. 7 ustawy, do określonej oceny wiarygodności kredytowej, jak wyszczególniono w tabeli 4, pomnożonej przez współczynnik 1,06.

§ 95.

Wagi ryzyka określone w kolumnie C tabeli 4 stosuje się w przypadku, gdy pozycja sekurytyzacyjna nie jest pozycją resekurytyzacyjną, a efektywna liczba ekspozycji sekurytyzowanych jest mniejsza niż sześć. W odniesieniu do pozostałych pozycji sekurytyzacyjnych niebędących pozycjami resekurytyzacyjnymi stosuje się wagi określone w kolumnie B, o ile dana pozycja nie jest najbardziej uprzywilejowaną transzą sekurytyzacji, w którym to przypadku stosuje się wagi określone w kolumnie A. W odniesieniu do pozycji resekurytyzacyjnych stosuje się wagi określone w kolumnie E, o ile dana pozycja resekurytyzacyjna nie jest najbardziej uprzywilejowaną transzą resekurytyzacji i żadna z ekspozycji bazowych nie stanowiła już sama ekspozycji resekurytyzacyjnej, w którym to przypadku ma zastosowanie kolumna D. Przy określaniu, czy dana transza jest najbardziej uprzywilejowana do wyżej wymienionych celów, nie wymaga się uwzględniania kwot należnych z tytułu walutowych transakcji pochodnych, transakcji pochodnych opartych na stopie procentowej, należnych opłat lub innych podobnych płatności.

§ 96.

(uchylony).

§ 97.

1.

Efektywną liczbę ekspozycji oblicza się według wzoru:

gdzie:

EADi - stanowi sumę wartości wszystkich ekspozycji wobec i-tego dłużnika, przy czym ioznacza numer kolejny dłużnika.

2.

Jeśli dom maklerski posiada informację o udziale w portfelu największej ekspozycji C1, może przyjąć N równe 1/C1.

§ 98.

(uchylony).

§ 99.

Ograniczenie ryzyka kredytowego pozycji sekurytyzacyjnych może być uznane zgodnie z § 109-111.

Rozdział 4.. Metoda formuły nadzorczej

§ 100.

1.

Z zastrzeżeniem przepisów § 106-108, waga ryzyka dla pozycji sekurytyzacyjnych zgodnie z metodą formuły nadzorczej stanowi wagę ryzyka, którą należy zastosować zgodnie z § 101.

2.

Waga ryzyka zgodnie z metodą formuły nadzorczej stanowi:

1) co najmniej 20% - dla pozycji resekurytyzacyjnych;

2) co najmniej 7% - dla wszystkich pozostałych pozycji sekurytyzacyjnych.

§ 101.

1.

Z zastrzeżeniem przepisów § 106-108, waga ryzyka ekspozycji równa się:

12,5 x (S[L+T] - S[L]) / T,

gdzie:

patrz oryginał

gdzie:

Beta [x, a, b] - oznacza wartość dystrybuanty rozkładu Beta z parametrami a i b w punkcie x,

T - (grubość transzy, w której znajduje się dana pozycja sekurytyzacyjna) - wyznacza się jako stosunek wartości nominalnej transzy do sumy wartości ekspozycji wyznaczonych dla poszczególnych sekurytyzowanych ekspozycji. Dla celów obliczenia T wartość ekspozycji z tytułu instrumentu pochodnego określonego w § 2 ust. 1 pkt 2 załącznika nr 9 do rozporządzenia, jeżeli jej bieżący koszt zastąpienia nie jest dodatni, równa się przyszłej potencjalnej ekspozycji kredytowej obliczonej zgodnie z załącznikiem nr 9 do rozporządzenia,

Kirbr - oblicza się jako iloraz wartości Kirb do sumy wartości ekspozycji wyznaczonych dla poszczególnych sekurytyzowanych ekspozycji. Kirbr wyraża się w formie ułamka dziesiętnego (na przykład Kirb równy 15% puli wyraża się jako Kirbr równy 0,15),

L (poziom wsparcia jakości kredytowej) - wyznacza się jako iloraz wartości nominalnej wszystkich transz podporządkowanych wobec transzy, w której znajduje się dana pozycja, do sumy wartości ekspozycji wyznaczonych dla poszczególnych sekurytyzowanych ekspozycji. W pomiarze L nie uwzględnia się skapitalizowanych przyszłych dochodów. Przy obliczaniu poziomu wsparcia jakości kredytowej, ekspozycji wobec kontrahentów z tytułu transakcji pochodnych określonych w § 27 załącznika nr 2 do rozporządzenia, stanowiących transze mniej uprzywilejowane w stosunku do transzy rozpatrywanej, można przyjąć według bieżącego kosztu zastąpienia, bez uwzględnienia wartości przyszłych potencjalnych ekspozycji kredytowych,

N - oznacza efektywną liczbę ekspozycji obliczoną zgodnie z § 97. W przypadku resekurytyzacji dom maklerski uwzględnia liczbę ekspozycji sekurytyzacyjnych w resekurytyzowanej puli, a nie liczbę ekspozycji bazowych w pulach pierwotnych, z których pochodzą bazowe ekspozycje sekurytyzacyjne.

ELGD - średnią stratę z tytułu niewykonania zobowiązań ważoną ekspozycją, oblicza się według wzoru:

gdzie:

LGDi - oznacza średnią wartość LGD związaną z wszystkimi ekspozycjami względem i-tego dłużnika (gdzie i oznacza numer kolejny dłużnika), a wartość LGD określa się zgodnie z metodą wewnętrznych ratingów dla obliczania wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego określoną w załączniku nr 6 do rozporządzenia. W przypadku resekurytyzacji do pozycji sekurytyzowanych stosuje się wartość LGD równą 100%. Jeżeli ryzyko niewykonania zobowiązań i ryzyko rozmycia dotyczące nabytych wierzytelności są traktowane w ramach sekurytyzacji w sposób zbiorczy, na przykład dostępna jest pojedyncza rezerwa albo zabezpieczenie nadwyżkowe w celu pokrycia strat z obu źródeł, LGDi odpowiada średniej ważonej wartości LGD dla ryzyka kredytowego i 75% LGD dla ryzyka rozmycia. W tym przypadku wagi stanowią odpowiednio wymogi kapitałowe wyliczone odrębnie dla ryzyka kredytowego i dla ryzyka rozmycia.

2.

Jeśli wartość ekspozycji największej ekspozycji sekurytyzowanej - C1,nie przekracza 3% sumy wartości ekspozycji sekurytyzowanych, wówczas do celów metody formuły nadzorczej dom maklerski może przyjąć, że wartość LGD równa się 50%, a wówczas:

albo

N=1/C1,

gdzie:

Cm - oblicza się jako stosunek sumy wartości „m” największych ekspozycji do sumy wartości ekspozycji sekurytyzowanych. Wartość „m” może zostać określona przez dom maklerski. W przypadku sekurytyzacji obejmującej ekspozycje detaliczne dom maklerski może stosować h = 0oraz v = 0w ramach metody formuły nadzorczej.

§ 102.

Ograniczenie ryzyka kredytowego pozycji objętych sekurytyzacją może być uznane zgodnie z § 109 i 110 oraz § 112-116.

Rozdział 5.. A. Zasady ogólne

§ 103.

Do celów określenia wartościekspozycji z tytułu pozycji sekurytyzacyjnej w formie określonych rodzajów instrumentów wsparcia płynności, nieposiadającej oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI, stosuje się przepisy § 104-108.

Instrumenty wsparcia płynności dostępne wyłącznie w przypadku zaburzeń funkcjonowania rynku

§ 104.

(uchylony).”

Linie zaliczek gotówkowych

§ 105.

W odniesieniu do wartości nominalnej instrumentu wsparcia płynności, który spełnia warunki określone w § 64, stosuje się CCF równy 0%.

Szczególne sposoby postępowania, gdy nie można obliczyć wartości „Kirb”

§ 106.

W przypadku gdy obliczanie kwot ekspozycji ważonych ryzykiem dla sekurytyzowanych ekspozycji, tak jakby nie były one objęte sekurytyzacją, jest utrudnione, dom maklerski może po uzyskaniu zgody, o której mowa w art. 105 ust. 1 pkt 10 ustawy, przejściowo stosować poniższą metodę obliczania kwot ekspozycji ważonych ryzykiem w odniesieniu do pozycji sekurytyzacyjnej bez oceny wiarygodności kredytowej opracowanej przez uznaną ECAI w postaci instrumentu wsparcia płynności, który spełnia warunki dopuszczalnego instrumentu wsparcia płynności zawarte w § 61 lub spełnia warunki zawarte w § 104.

§ 107.

W odniesieniu do pozycji sekurytyzacyjnej w postaci instrumentu wsparcia płynności można zastosować najwyższą wagę ryzyka, jaka byłaby zastosowana w metodzie standardowej obliczania wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego, zgodnie z załącznikiem nr 6 do rozporządzenia, w odniesieniu do którejkolwiek z sekurytyzowanych ekspozycji, gdyby nie były one poddane sekurytyzacji.

§ 108.

Aby określić wartość ekspozycji z tytułu pozycji sekurytyzacyjnej w postaci instrumentu wsparcia płynności, do wartości nominalnej instrumentu wsparcia płynności stosuje się następujące wartości CCF:

1) 20% - jeśli instrument wsparcia płynności spełnia warunki określone w § 104;

2) 50% - jeśli pierwotny M instrumentu wsparcia płynności wynosi jeden rok lub krócej;

3) 100% - w przypadkach niewymienionych w pkt 1 i 2.

Rozdział 6.. A. Ochrona kredytowa rzeczywista

§ 109.

Za dopuszczalną ochronę kredytową rzeczywistą uznaje się jedynie ochronę dopuszczoną przy obliczaniu wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego metodą standardową, w zakresie i na zasadach określonych w załącznikach nr 6 do rozporządzenia i nr 7 do rozporządzenia, przy czym minimalne kryteria określone w tych załącznikach muszą być spełnione.

Ochrona kredytowa nierzeczywista

§ 110.

Ochronę kredytową nierzeczywistą oraz uznawanych dostawców ochrony kredytowej nierzeczywistej uznaje się w zakresie i na zasadach określonych w załączniku nr 7 do rozporządzenia, przy czym minimalne kryteria określone w tych załącznikach muszą być spełnione.

Obliczanie wymogów kapitałowych dla pozycji sekurytyzacyjnych objętych instrumentami ograniczania ryzyka kredytowego

Metoda zewnętrznych ratingów

§ 111.

W przypadku gdy kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem oblicza się z zastosowaniem metody zewnętrznych ratingów, wartość ekspozycji lub kwota ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej, względem której uzyskano ochronę kredytową, mogą zostać zmienione zgodnie z przepisami załącznika nr 7 do rozporządzenia w zakresie, w jakim te przepisy stosują się przy obliczaniu kwot ekspozycji ważonych ryzykiem zgodnie z obliczaniem wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego metodą standardową.

Metoda formuły nadzorczej - pełna ochrona

§ 112.

W przypadku gdy kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem oblicza się przy zastosowaniu metody formuły nadzorczej, dom maklerski oblicza efektywną wagę ryzyka danej pozycji sekurytyzacyjnej, dzieląc kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla danej pozycji przez wartość ekspozycji wyznaczoną dla danej pozycji sekurytyzacyjnej i mnożąc wynik przez 100.

§ 113.

W przypadku ochrony kredytowej rzeczywistej, kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej oblicza się jako iloczyn efektywnej wagi ryzyka określonej w § 112 oraz wartości ekspozycji dla danej pozycji skorygowanej o ochronę kredytową rzeczywistą. Wartość ekspozycji dla danej pozycji skorygowaną o ochronę kredytową rzeczywistą oznacza wartość E*, obliczoną zgodnie z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia w celu obliczenia kwot ekspozycji ważonych ryzykiem zgodnie z obliczaniem wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego metodą standardową, przyjmując, że E równe jest wartości ekspozycji wyznaczonej dla danej pozycji sekurytyzacyjnej.

§ 114.

W przypadku ochrony kredytowej nierzeczywistej kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej oblicza się jako iloczyn GA, to jest kwoty ochrony skorygowanej o wszelkie przypadki niedopasowania walutowego oraz niedopasowania terminów zapadalności, obliczonej zgodnie z przepisami załącznika nr 7 do rozporządzenia, oraz efektywnej wagi ryzyka dostawcy ochrony, a następnie dodaje się otrzymaną wartość do kwoty odpowiadającej iloczynowi wielkości pozycji sekurytyzacyjnej pomniejszonej o GA oraz efektywnej wagi ryzyka określonej zgodnie z § 112.

Metoda formuły nadzorczej - częściowa ochrona

§ 115.

Jeśli ograniczenie ryzyka kredytowego obejmuje „pierwszą stratę” lub straty ustalane na zasadzie proporcjonalnej przypadające na pozycję sekurytyzacyjną, dom maklerski może zastosować przepisy § 112-114.

§ 116.

1.

W przypadkach innych niż wymienione w § 115, dom maklerski traktuje pozycję sekurytyzacyjną jako dwie lub więcej pozycji, których część niezabezpieczoną uznaje się za pozycję o niższej jakości kredytowej. Do obliczenia kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem dla tej pozycji stosuje się przepisy § 100-102, z zastrzeżeniem że „T” koryguje się do wartości e*, w przypadku ochrony rzeczywistej, oraz do T - g, w przypadku ochrony kredytowej nierzeczywistej, gdzie:

1) e - oznacza stosunek E do całkowitej kwoty nominalnej puli bazowej;

2) E* - oznacza skorygowaną wielkość pozycji sekurytyzacyjnej, obliczoną zgodnie z przepisami załącznika nr 7 do rozporządzenia w zakresie, w jakim te przepisy stosuje się do obliczania kwot ekspozycji ważonych ryzykiem zgodnie z metodą standardową obliczania wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego, określoną w załączniku nr 6 do rozporządzenia, przyjmując, że E równe jest wartości ekspozycji wyznaczonej dla danej pozycji sekurytyzacyjnej;

3) g - oznacza stosunek wartości nominalnej zabezpieczenia ryzyka kredytowego skorygowanego o wszelkie przypadki niedopasowania walutowego oraz niedopasowania terminów zapadalności zgodnie z przepisami załącznika nr 7 do rozporządzenia do sumy wartości ekspozycji sekurytyzowanych.

2.

W przypadku ochrony kredytowej nierzeczywistej do części pozycji nieobjętej skorygowaną wartością „T” stosuje się wagę ryzyka dostawcy ochrony.

Rozdział 7.. Dodatkowe wymogi kapitałowe dotyczące sekurytyzacji ekspozycji odnawialnych z opcją przedterminowej spłaty ekspozycji

§ 117.

Jeżeli dom maklerski inicjujący dokonuje sprzedaży ekspozycji odnawialnych w ramach sekurytyzacji z opcją przedterminowej spłaty, obok kwot ekspozycji ważonych ryzykiem, obliczanych w odniesieniu do posiadanych przez dom maklerski pozycji sekurytyzacyjnych, wymaga się od domu maklerskiego obliczenia kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem zgodnie z § 65-80.

§ 118.

Do celów § 117, zamiast § 68 i 69, stosuje się następujące zasady:

1) udział domu maklerskiego inicjującego jest równy sumie:

a)

wartości ekspozycji tej części nominalnej puli wykorzystanych kwot ekspozycji odnawialnych, sprzedanych w ramach sekurytyzacji, której udział w całej puli ekspozycji sprzedanych w ramach sekurytyzacji definiuje proporcję przepływów pieniężnych z tytułu kwoty głównej, odsetek oraz innych powiązanych kwot, które nie są dostępne w celu dokonania płatności na rzecz posiadaczy pozycji sekurytyzacyjnych oraz

b)

wartości ekspozycji tej części puli niewykorzystanych kwot linii kredytowych lub ekspozycji odnawialnych których kwoty wykorzystane zostały odsprzedane do programu sekurytyzacyjnego, przy czym procentowy udział tej części w odniesieniu do całkowitej wartości niewykorzystanych kwot linii kredytowych jest taki sam, jak udział procentowy wartości ekspozycji określonej w lit. a w stosunku do wartości ekspozycji z tytułu puli wykorzystanych kwot odsprzedanych do programu sekurytyzacyjnego;

2) aby zaklasyfikować udział jako udział domu maklerskiego inicjującego, udział ten nie może być podporządkowany w stosunku do udziału inwestorów;

3) udział inwestorów oznacza wartość ekspozycji z tytułu nominalnej części puli wykorzystanych kwot ekspozycji odnawialnych, niewchodzącej w zakres, o którym mowa w pkt 1 lit. a, powiększoną o wartość ekspozycji z tytułu tej części puli niewykorzystanych kwot linii kredytowych, których kwoty wykorzystane zostały odsprzedane do programu sekurytyzacyjnego, a która to część nie wchodzi w zakres pkt 1 lit. b;

4) ekspozycji domu maklerskiego inicjującego, z której wynikają jego prawa względem części udziału domu maklerskiego inicjującego opisanej w pkt 1 lit. a, nie uważa się za pozycję sekurytyzacyjną, lecz za proporcjonalną ekspozycję względem sekurytyzowanych kwot wykorzystanych ekspozycji odnawialnych przy założeniu braku sekurytyzacji, w wysokości określonej w pkt 1 lit. a;

5) ponadto dom maklerski inicjujący posiada kwotę ekspozycji proporcjonalną do niewykorzystanych kwot linii kredytowych, których wykorzystane kwoty zostały odsprzedane w ramach sekurytyzacji, w wysokości określonej na podstawie pkt 1 lit. b.

Rozdział 8.. Obniżenie kwot ekspozycji ważonych ryzykiem

§ 119.

Kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej, w odniesieniu do której stosuje się wagę ryzyka równą 1250%, można obniżyć o 12,5-krotność kwoty wszelkich dokonanych przez dom maklerski aktualizacji wartości sekurytyzowanych ekspozycji. W zakresie, w jakim uwzględnia się korekty wartości do tego celu, nie uwzględnia się ich do celów obliczeń wskazanych w załączniku nr 6 do rozporządzenia.

§ 120.

Kwotę ekspozycji ważonej ryzykiem dla pozycji sekurytyzacyjnej można obniżyć o 12,5-krotność kwoty wszelkich dokonanych przez dom maklerski korekt wartości tej pozycji.

§ 121.

Dom maklerski może nie uwzględniać w obliczeniach kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem pozycji sekurytyzacyjnej, której przypisuje się wagę ryzyka 1250%, jeżeli dokonał pomniejszenia kapitałów nadzorowanych o wartość ekspozycji z tytułu tej pozycji.

§ 122.

Do celów określonych w § 121:

1) wartość ekspozycji z tytułu pozycji sekurytyzacyjnych można obliczyć na podstawie kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem, uwzględniając przy tym wszelkie obniżenia dokonane zgodnie z przepisami § 118-120;

2) przy obliczaniu wartości ekspozycji można uwzględnić uznaną ochronę kredytową rzeczywistą w sposób spójny z podejściem określonym w § 109-116;

3) w przypadku zastosowania metody formuły nadzorczej w celu obliczenia kwot ekspozycji ważonych ryzykiem oraz gdy L ≤ Kirbr i [L+T] > Kirbr, pozycję można traktować jak dwie pozycje, przy czym w odniesieniu do pozycji uprzywilejowanej L równa się Kirbr.

§ 123.

W przypadku gdy dom maklerski korzysta z możliwości wskazanej w § 121, 12,5-krotność kwoty potrąconej zgodnie z tym przepisem odejmuje się od kwoty określonej w § 93 jako maksymalna kwota ekspozycji ważonych ryzykiem.

§ 124.

1.

Wierzytelności, w przypadku których ryzyko kredytowe domu maklerskiego zostało w całości lub części przeniesione na inny podmiot w drodze umowy o subpartycypację, ujmuje się w rachunku aktywów ważonych ryzykiem zgodnie z następującymi zasadami:

1) w części proporcjonalnej do ustalonego udziału tego podmiotu w stratach, wierzytelności traktuje się jak ekspozycje gwarantowane (poręczone) przez ten podmiot i przypisuje się wagę ryzyka odpowiadającą temu podmiotowi;

2) w części proporcjonalnej do ustalonego udziału domu maklerskiego w stratach, wierzytelności traktuje się jak ekspozycje od pierwotnego dłużnika i przypisuje się wagę ryzyka odpowiadającą temu dłużnikowi;

3) części ekspozycji wyłączonej z proporcjonalnego podziału strat, podporządkowanej względem pozostałej części wierzytelności w zakresie absorpcji strat, przypisuje się wagę ryzyka zgodnie z przepisami § 32-123;

4) dom maklerski informuje Komisję o zamiarze przeprowadzenia subpartycypacji oraz przedstawia strukturę transakcji - informacja powinna w szczególności zawierać: dane dotyczące statusu podmiotu uczestniczącego w subpartycypacji, projekt umowy domu maklerskiego z tym podmiotem emisyjnym oraz opis alokacji ryzyka kredytowego.

2.

Wierzytelnościom, w przypadku których ryzyko kredytowe innego podmiotu zostało w całości lub części przeniesione na dom maklerski:

1) w części objętej proporcjonalnym udziałem w stratach:

a)

do wysokości ustalonego udziału domu maklerskiego w stratach - przypisuje się wagę ryzyka odpowiadającą pierwotnemu dłużnikowi,

b)

do wysokości ustalonego udziału tego podmiotu w stratach - przypisuje się wagę ryzyka odpowiadającą temu podmiotowi;

2) w części podporządkowanej względem części, o której mowa w pkt 1, w zakresie absorpcji strat - przypisuje się wagę ryzyka zgodnie z przepisami § 32-123.

Załącznik nr 9 - Wyznaczanie ekwiwalentu bilansowego operacji pozabilansowych w celu uwzględnienia ryzyka kredytowego kontrahenta

§ 1.

1.

Użyte poniżej terminy oznaczają:

1) ryzyko kredytowe kontrahenta (CCR) - oznacza ryzyko niewykonania zobowiązania przez kontrahenta transakcji przed ostatecznym rozliczeniem przepływów środków pieniężnych związanych z tą transakcją;

2) kontrahent centralny - oznacza podmiot, który pośredniczy pomiędzy kontrahentami umów będących w obrocie na jednym lub większej liczbie rynków finansowych, stając się kupującym dla każdego sprzedawcy i sprzedawcą dla każdego kupującego;

3) transakcje z długim terminem rozliczenia - oznaczają transakcje, w których kontrahent zobowiązuje się dostarczyć środki pieniężne, instrumenty finansowe, papiery wartościowe, towary lub walutę w zamian za środki pieniężne, instrumenty finansowe, papiery wartościowe lub towary w terminie, który jest dłuższy niż zwyczajowo przyjęty na rynku dla danego rodzaju transakcji i wynosi ponad pięć dni roboczych od daty zawarcia transakcji przez dom maklerski;

4) transakcje z opcją uzupełnienia zabezpieczenia - oznaczają transakcje, w których dom maklerski udziela pożyczki w związku z nabyciem, sprzedażą, przeniesieniem lub obrotem papierami wartościowymi; transakcje takie nie obejmują pożyczek innego rodzaju, które także posiadają zabezpieczenie w postaci papierów wartościowych;

5) pakiet kompensowania - oznacza grupę transakcji z kontrahentem, które objęte są umową ramową, o której mowa w art. 85 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2012 r. poz. 1112 i 1529 oraz z 2013 r. poz. 355 i 613) i dla których uznaje się kompensowanie zgodnie z § 74-79 oraz z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia; każdą transakcję, która nie podlega umowie ramowej, uznanej zgodnie z § 74-79, należy traktować jako odrębny pakiet kompensowania;

6) pozycja ryzyka - oznacza wartość liczbową odpowiadającą ryzyku transakcji, przypisaną tej transakcji zgodnie z metodą standardową, określoną w § 12-33, na podstawie wcześniej ustalonego algorytmu;

7) pakiet zabezpieczający - oznacza grupę pozycji ryzyka wynikających z transakcji w ramach pojedynczego pakietu kompensowania, gdzie jedynie saldo takich transakcji ma znaczenie dla określenia wartości ekspozycji zgodnie z metodą standardową, o której mowa w § 12-33;

8) umowa o dostarczenie zabezpieczenia - oznacza umowę, na mocy której jeden kontrahent dostarcza drugiemu zabezpieczenie, w przypadku gdy ekspozycja drugiego kontrahenta wobec pierwszego przekracza określony poziom;

9) próg zabezpieczenia - oznacza maksymalną kwotę należności z tytułu ekspozycji pozostałą do spłacenia, po przekroczeniu której jedna ze stron uzyskuje prawo żądania dostarczenia zabezpieczenia;

10) okres ryzyka w związku z uzupełnieniem zabezpieczenia - oznacza czas, jaki upływa od ostatniej wymiany zabezpieczenia pakietu kompensowania obejmującego transakcje z kontrahentem niewykonującym zobowiązań do chwili wygaśnięcia pozycji danego kontrahenta i ponownego zabezpieczenia związanego z tym ryzyka rynkowego;

11) efektywny termin rozliczenia według metody modeli wewnętrznych dla pakietu kompensowania z terminem rozliczenia dłuższym niż jeden rok - oznacza iloraz łącznej kwoty oczekiwanej ekspozycji w okresie trwania transakcji dokonanych ogółem w ramach pakietu kompensowania, zdyskontowanej stopą dochodu wolną od ryzyka, do łącznej kwoty oczekiwanej ekspozycji w okresie jednego roku z tytułu transakcji dokonanych w ramach pakietu kompensowania, zdyskontowanej stopą dochodu wolną od ryzyka; w przypadku prognoz czasowych dla okresu krótszego niż jeden rok, efektywny termin rozliczenia można skorygować, tak by uwzględniał ryzyko prolongowania, zastępując oczekiwaną ekspozycję przez efektywną oczekiwaną ekspozycję;

12) kompensowanie międzyproduktowe - oznacza ujęcie transakcji dotyczących różnych kategorii produktów w ramach jednego pakietu kompensowania zgodnie z zasadami dotyczącymi tego typu kompensowania określonymi w niniejszym załączniku;

13) bieżąca wartość rynkowa (CMV) - oznacza do celów niniejszego załącznika wartość rynkową netto portfela transakcji z jednym kontrahentem w ramach pakietu kompensowania z uwzględnieniem zarówno dodatnich, jak i ujemnych wartości rynkowych;

14) rozkład wartości rynkowych - oznacza przewidywany rozkład prawdopodobieństwa wartości rynkowych netto transakcji dokonanych w ramach pakietu kompensowania na określoną datę w przyszłości (okres prognozowania) dokonany na podstawie wartości rynkowych zrealizowanych z tytułu takich transakcji do chwili obecnej;

15) rozkład ekspozycji - oznacza przewidywany rozkład prawdopodobieństwa wartości rynkowych w którym przewidywane ujemne wartości rynkowe netto ustala się jako zero;

16) rozkład neutralny pod względem ryzyka - oznacza rozkład wartości rynkowych lub ekspozycji w określonym terminie, obliczony na podstawie implikowanych wartości rynkowych, takich jak implikowana zmienność;

17) rozkład faktyczny - oznacza rozkład wartości rynkowych lub ekspozycji w określonym terminie przyszłym, obliczony przy użyciu historycznych lub zrealizowanych wartości rynkowych, takich jak zmienność obliczona na podstawie zaobserwowanych w przeszłości zmian cen i stóp procentowych;

18) bieżąca ekspozycja - oznacza większą spośród dwóch wartości: zera albo wartości rynkowej transakcji lub portfela transakcji dokonanych z kontrahentem w ramach pakietu kompensowania, która to wartość stanowiłaby stratę z chwilą niewykonania zobowiązania przez kontrahenta, przy założeniu, że w przypadku jego upadłości wartości takich transakcji nie można odzyskać;

19) ekspozycja szczytowa - oznacza wysoki percentyl rozkładu ekspozycji w dowolnym czasie w przyszłości przed terminem zapadalności najdłuższej transakcji z pakietu kompensowania;

20) ekspozycja oczekiwana - oznacza średni rozkład ekspozycji w dowolnym czasie w przyszłości przed terminem rozliczenia najdłuższej transakcji w ramach pakietu kompensowania;

21) efektywna ekspozycja oczekiwana w określonym terminie, oznaczonym jako konkretna data - oznacza maksymalną oczekiwaną ekspozycję występującą w tym terminie lub w dowolnym wcześniejszym terminie; jako rozwiązanie alternatywne, w odniesieniu do określonego terminu pojęcie to można zdefiniować jako wyższą z dwóch wartości: oczekiwanej ekspozycji w tym terminie albo efektywnej ekspozycji w dowolnym terminie wcześniejszym;

22) oczekiwana ekspozycja dodatnia (EPE) - oznacza średnią ważoną oczekiwanych ekspozycji jako funkcji czasu, gdzie poszczególne wagi odpowiadają proporcji, jaką dana ekspozycja stanowi w stosunku do całego przedziału czasowego; przy obliczaniu minimalnego wymogu kapitałowego średnią wyznacza się na podstawie pierwszego roku lub, jeśli termin rozliczenia wszystkich umów z pakietu kompensowania przypada przed upływem jednego roku, na podstawie okresu odpowiadającego umowie z najdłuższym terminem rozliczenia;

23) efektywna EPE - oznacza średnią ważoną efektywnych oczekiwanych ekspozycji jako funkcji czasu wyznaczoną na podstawie pierwszego roku lub, jeśli termin rozliczenia wszystkich umów w ramach pakietu kompensowania przypada przed upływem jednego roku - na podstawie okresu odpowiadającego umowie o najdłuższym terminie rozliczenia, gdzie poszczególne wagi odpowiadają proporcji, jaką dana oczekiwana ekspozycja stanowi w stosunku do przedziału czasowego (obejmującego jeden rok lub okres odpowiadający terminowi rozliczenia umowy o najdłuższym terminie rozliczenia -jeśli termin rozliczenia wszystkich umów przypada przed upływem jednego roku);

24) korekta wyceny kredytowej - oznacza korektę wartości portfela operacji z danym kontrahentem do poziomu średniej wartości rynkowej; korekta ta odzwierciedla wartość rynkową ryzyka kredytowego wynikającego z niewykonania warunków umów zawartych z kontrahentem, przy czym może ona uwzględniać wartość rynkową ryzyka kredytowego kontrahenta lub wartość rynkową ryzyka kredytowego zarówno domu maklerskiego, jak i kontrahenta;

25) jednostronna korekta wyceny kredytowej - oznacza korektę wyceny kredytowej, która uwzględnia wartość rynkową ryzyka kredytowego kontrahenta z punktu widzenia domu maklerskiego, nie odzwierciedla natomiast wartości rynkowej ryzyka kredytowego domu maklerskiego z punktu widzenia kontrahenta;

26) ryzyko prolongowania - oznacza kwotę, o którą obniża się dodatnią ekspozycję oczekiwaną, gdy oczekuje się, że przyszłe transakcje z kontrahentem będą dokonywane w sposób ciągły; przy obliczeniu EPE nie ujmuje się dodatkowej ekspozycji powstałej w wyniku takich przyszłych transakcji;

27) ogólne ryzyko korelacji - oznacza ryzyko, które powstaje, gdy prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania przez kontrahentów pozostaje w korelacji dodatniej z ogólnymi czynnikami ryzyka rynkowego;

28) szczególne ryzyko korelacji - oznacza ryzyko, które powstaje wówczas, gdy ekspozycja wobec danego kontrahenta pozostaje w korelacji dodatniej z prawdopodobieństwem niewykonania przez niego zobowiązań, spowodowanej charakterem transakcji zawieranych z tym kontrahentem; dom maklerski jest narażony na szczególne ryzyko korelacji, jeżeli oczekuje się, że przyszła wartość ekspozycji wobec konkretnego kontrahenta będzie wysoka, w przypadku gdy prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania przez takiego kontrahenta jest także wysokie.

2.

Użyte w załączniku skróty oznaczają:

1) EE - oczekiwaną ekspozycję;

2) PFE - potencjalną przyszłą ekspozycję.

§ 2.

1.

Dom maklerski, z zastrzeżeniem § 3-8, ustala wartość ekspozycji dla transakcji pochodnych określonych w § 27 załącznika nr 2 do rozporządzenia za pomocą jednej z metod określonych w § 10-73, z tym że metoda określona w § 11 nie może być stosowana:

1) przez dom maklerski, którego skalę działalności handlowej uznaje się za znaczącą;

2) do wyznaczania kwoty ekspozycji dla transakcji pochodnych innych niż wymienione w § 27 pkt 1 i 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia.

2.

Metody wyznaczania kwoty ekspozycji mogą być łączone zgodnie z poniższymi zasadami:

1) metody, o których mowa w § 10 i 11, mogą być łączone jedynie w ramach grupy, w której działa dom maklerski;

2) dom maklerski niedziałający w ramach grupy, stosuje wyłącznie jedną z metod określonych w § 10-73;

3) metody, o których mowa w § 10-33, mogą być łączone przez dom maklerski niedziałający w ramach grupy w przypadkach określonych w § 31.

§ 3.

Za zgodą o której mowa w art. 105d ust. 1 pkt 1 ustawy, dom maklerski może stosować metodę modelu wewnętrznego określoną w § 34-73 dla obliczania wartości ekspozycji dla transakcji:

1) pochodnych określonych w § 27 załącznika nr 2 do rozporządzenia;

2) repo;

3) pożyczek papierów wartościowych lub towarów;

3) z opcją uzupełnienia zabezpieczenia kredytowego;

4) z długim terminem rozliczenia.

§ 4.

1.

Jeżeli dom maklerski nabywa ochronę kredytową w postaci kredytowego instrumentu pochodnego dla ekspozycji zaliczanej do portfela niehandlowego lub dla ekspozycji wynikającej z ryzyka kredytowego kontrahenta, wymóg kapitałowy z tytułu zabezpieczanych aktywów może być obliczony zgodnie z § 88-96 załącznika nr 7 do rozporządzenia lub po uzyskaniu zgody, o której mowa w art. 105a ust. 1 pkt 1 ustawy, zgodnie z § 117 i 118 załącznika nr 6 do rozporządzenia lub § 203 załącznika nr 6 do rozporządzenia, przy czym w takich przypadkach wartość ekspozycji z tytułu ryzyka kredytowego kontrahenta dla wspomnianych wyżej kredytowych instrumentów pochodnych ustala się jako zero.

2.

Do celów obliczania wymogu kapitałowego w odniesieniu do ryzyka kredytowego kontrahenta dom maklerski może podjąć decyzję o uwzględnianiu wszystkich kredytowych instrumentów pochodnych nieuwzględnionych w portfelu handlowym i nabytych jako zabezpieczenie w związku z ekspozycją zaliczaną do portfela niehandlowego lub ryzykiem kredytowym kontrahenta, gdy zabezpieczenie jest uznane zgodnie z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia.

§ 5.

Wartość ekspozycji na ryzyko kredytowe kontrahenta wynikające ze sprzedaży transakcji zamiany ryzyka kredytowego (credit default swap)zaliczanych do portfela niehandlowego, gdzie są one traktowane jako ochrona kredytowa zapewniana przez dom maklerski i podlegają wymogowi kapitałowemu z tytułu ryzyka kredytowego w wysokości pełnej kwoty nominalnej, wynosi zero.

§ 6.

Zgodnie z metodami, o których mowa w § 10-73, wartość ekspozycji wobec danego kontrahenta jest równa sumie wartości ekspozycji obliczonych dla każdego pakietu kompensowania zawartego z tym kontrahentem.

§ 7.

Jeżeli ekspozycje na ryzyko kredytowe kontrahenta wobec kontrahenta centralnego są codziennie w pełni zabezpieczone, wartość ekspozycji na ryzyko kredytowe kontrahenta równą zeru można przypisać ekspozycjom wynikających z:

1) transakcji pochodnych w tym transakcji, w których przedmiotem jest kredytowy instrument pochodny,

2) transakcji repo,

3) transakcji z długim terminem rozliczenia,

4) transakcji z opcją uzupełnienia zabezpieczenia,

5) innych transakcji

  • które pozostają nierozliczone i zostały przez kontrahenta centralnego przyjęte.

§ 8.

1.

Ekspozycje powstałe w wyniku transakcji z długim terminem rozliczenia można obliczyć przy użyciu jednej z metod, o których mowa w § 10-73, niezależnie od metod wybranych w odniesieniu do pozagiełdowych transakcji pochodnych i pozagiełdowych transakcji repo oraz transakcji z opcją uzupełnienia zabezpieczenia.

2.

Przy obliczaniu wymogów kapitałowych z tytułu transakcji z długim terminem rozliczenia dom maklerski stosujący metodę wewnętrznych ratingów, o której mowa w załączniku nr 6 do rozporządzenia, może na stałe stosować do takich transakcji wagi ryzyka zgodne z metodą standardową, określoną w załączniku nr 6 do rozporządzenia, niezależnie od istotności tych transakcji.

§ 9.

1.

Dla stosowania metod, o których mowa w § 10 i 11, dom maklerski może stosować kwotę nominalną transakcji pozabilansowej lub wartość jej ekwiwalentu delta w przypadku opcji, pod warunkiem że stanowi ona właściwy miernik ryzyka wynikającego z tej transakcji.

2.

Jeżeli umowa przewiduje zwielokrotnienie przepływów środków pieniężnych, kwota nominalna transakcji podlega odpowiedniej korekcie w celu uwzględnienia efektu tego zwielokrotnienia na profil ryzyka wynikający z transakcji.

§ 10.

1.

Ekwiwalent bilansowy operacji pozabilansowej oblicza się jako sumę kosztu zastąpienia i przyszłej potencjalnej ekspozycji kredytowej, przy czym:

1) za koszt zastąpienia przyjmuje się:

a)

wartość rynkową danej transakcji - gdy jest ona dodatnia,

b)

zero - gdy wyżej wymieniona wartość rynkowa jest ujemna lub równa zero;

2) przyszłą potencjalną ekspozycję kredytową, z wyjątkiem jednowalutowych transakcji zamiany zmiennej stopy procentowej na zmienną stopę procentową, w przypadku których oblicza się jedynie koszt zastąpienia, oblicza się jako iloczyn nominalnej kwoty transakcji pozabilansowej lub wartości jej ekwiwalentu delta w przypadku opcji i wagi ryzyka produktu przypisanej tej transakcji zgodnie z tabelą 1.

2.

W przypadku umów dotyczących metali szlachetnych, z wyjątkiem złota i towarów innych niż metale szlachetne, dom maklerski może obliczać wysokość przyszłej potencjalnej ekspozycji kredytowej stosując wagi ryzyka produktu określone w tabeli 2 zamiast tych określonych w ust. 1, jeżeli w odniesieniu do - wymienionych w § 27 pkt 3 lit. b tiret trzecie i piąte załącznika nr 2 do rozporządzenia - umów dotyczących tych towarów dom maklerski stosuje metodę, o której mowa w § 21 i 22 załącznika nr 3 do rozporządzenia.

§ 11.

Ekwiwalent bilansowy transakcji pozabilansowej oblicza się jako iloczyn nominalnej kwoty transakcji pozabilansowej lub wartości jej ekwiwalentu delta w przypadku opcji i współczynnika konwersji kredytowej przypisanego tej transakcji zgodnie z tabelą 3.

§ 12.

Metodę standardową można stosować jedynie do obliczania ekwiwalentu bilansowego pozagiełdowych transakcji pochodnych oraz transakcji z długim terminem rozliczenia.

§ 13.

1.

Wartość ekspozycji oblicza się oddzielnie dla każdego pakietu kompensowania, po pomniejszeniu o ewentualne zabezpieczenie według następującego wzoru:

gdzie:

CMV - oznacza bieżącą wartość rynkową portfela transakcji w ramach pakietu kompensowania z kontrahentem przed uwzględnieniem zabezpieczenia, co oznacza że:

CMVi - oznacza bieżącą wartość rynkową transakcji i,

CMC - oznacza bieżącą wartość rynkową zabezpieczenia rzeczowego przypisanego pakietowi kompensowania, przez co

gdzie:

CMC1 - oznacza bieżącą wartość rynkową zabezpieczenia 1,

i - jest wskaźnikiem oznaczającym transakcję,

l - jest wskaźnikiem oznaczającym zabezpieczenie,

j - jest wskaźnikiem oznaczającym daną kategorię pakietu zabezpieczającego.

Pakiety zabezpieczające odpowiadają czynnikom ryzyka, dla których pozycje ryzyka o przeciwstawnych znakach mogą być kompensowane, dając pozycję ryzyka netto, na której opiera się następnie pomiar ekspozycji,

RPTij - oznacza pozycję ryzyka z tytułu transakcji i w odniesieniu do pakietu zabezpieczającego j,

RPC1j - oznacza pozycję ryzyka z tytułu zabezpieczenia 1 w odniesieniu do pakietu zabezpieczającego j,

CCRMj - oznacza mnożnik CCR określony w tabeli 5 w odniesieniu do pakietu zabezpieczającego j,

β = 1,4.

Zabezpieczenie uzyskane od kontrahenta ma znak dodatni; zabezpieczenie udzielone kontrahentowi ma znak ujemny.

2.

Dla celów metody standardowej uznaje się zabezpieczenia określone w § 17 załącznika nr 7 do rozporządzenia i § 12-13 załącznika nr 5 do rozporządzenia.

§ 14.

1.

Jeżeli pozagiełdowa transakcja pochodna o liniowym profilu ryzyka polega na wymianie instrumentu finansowego na płatność, to tę część transakcji, która zawiera płatność określa się jako stronę płatnościową transakcji.

2.

Transakcje, które polegają na wymianie jednej płatności na drugą, składają się z dwóch stron płatnościowych. Na strony takie składają się uzgodnione w umowie płatności brutto, łącznie z kwotą referencyjną transakcji.

3.

Dom maklerski może w obliczeniach wymogu kapitałowego nie uwzględniać ryzyka stopy procentowej wynikającego ze stron płatnościowych transakcji, jeśli termin zapadalności wynosi mniej niż jeden rok.

4.

Transakcje, które składają się z dwóch stron płatnościowych nominowanych w tej samej walucie, takie jak na przykład transakcje zamiany stopy procentowej, dom maklerski może traktować jako pojedynczą transakcję łączną. Dla takiej transakcji łącznej obowiązują sposoby traktowania stosowane do stron płatnościowych.

§ 15.

Transakcje o liniowym profilu ryzyka, których przedmiotem są instrumenty kapitałowe, a także indeksy giełdowe, złoto, inne metale szlachetne lub inne towary, przyporządkowuje się do pozycji pierwotnych w odpowiednich instrumentach kapitałowych, indeksach giełdowych lub towarach, w tym w złocie i innych metalach szlachetnych, oraz do pozycji pierwotnych w rachunku ryzyka stopy procentowej dla strony płatnościowej danej transakcji. Jeśli strona taka jest denominowana w walucie obcej, dodatkowo przyporządkowuje się ją w rachunku ryzyka walutowego do pozycji pierwotnych w danej walucie.

§ 16.

Transakcje o liniowym profilu ryzyka, których przedmiotem są instrumenty dłużne, w rachunku ryzyka stopy procentowej przyporządkowuje się do jednej pozycji pierwotnej ze względu na dany instrument dłużny oraz do innej pozycji pierwotnej ze względu na stronę płatnościową transakcji. Transakcje o liniowym profilu ryzyka, które polegają na wymianie jednej płatności za drugą, w tym terminowe transakcje wymiany, w rachunku ryzyka stopy procentowej przyporządkowuje się do pozycji dla każdej ze stron płatnościowych. Jeżeli bazowy instrument dłużny jest denominowany w walucie obcej, instrument taki przyporządkowuje się do pozycji pierwotnej ryzyka w danej walucie. Jeżeli strona płatnościowa jest denominowana w walucie obcej, podobnie przyporządkowuje się ją do pozycji pierwotnej w tej walucie. Wartość ekspozycji przypisana bazowej transakcji wymiany walutowej wynosi zero.

§ 17.

Wielkość pozycji pierwotnej z tytułu transakcji o liniowym profilu ryzyka stanowi efektywna wartość nominalna instrumentów bazowych, w tym towarów, przeliczonych na sprawozdawczą, z wyjątkiem instrumentów dłużnych. Wartość nominalną instrumentów bazowych wyznacza się jako iloczyn ceny rynkowej i liczby instrumentów bazowych.

§ 18.

W przypadku instrumentów dłużnych i stron płatnościowych transakcji wielkość pozycji pierwotnej stanowi iloczyn efektywnej wartości nominalnej ekspozycji brutto, z uwzględnieniem wartości nominalnej przeliczonej na walutę sprawozdawczą, oraz zaktualizowanego średniego okresu zwrotu odpowiednio instrumentu dłużnego lub strony płatnościowej transakcji.

§ 19.

Wielkość pozycji pierwotnej z tytułu transakcji zamiany ryzyka kredytowego (credit default swap)stanowi wartość nominalna referencyjnego instrumentu dłużnego pomnożona przez rezydualny termin zapadalności transakcji zamiany ryzyka kredytowego (credit default swap).

§ 20.

Wielkość pozycji pierwotnej z tytułu pozagiełdowej transakcji pochodnej o nieliniowym profilu ryzyka, w tym opcji i opcji na transakcje zamiany (swap),jest równa ekwiwalentowi delta efektywnej wartości nominalnej instrumentu bazowego transakcji, z wyjątkiem przypadku, gdy instrumentem bazowym jest instrument dłużny.

§ 21.

Wielkość pozycji pierwotnej z tytułu pozagiełdowej transakcji pozabilansowej o nieliniowym profilu ryzyka, w tym opcji i opcji na transakcje zamiany (swap),której instrumentem bazowym jest instrument dłużny lub strona płatnościowa transakcji, jest równa iloczynowi ekwiwalentu delta efektywnej wartości nominalnej instrumentu dłużnego lub strony płatnościowej oraz zaktualizowanego średniego okresu zwrotu odpowiednio instrumentu dłużnego lub strony płatnościowej transakcji.

§ 22.

Przy obliczaniu pozycji pierwotnej zabezpieczenie uzyskane od kontrahenta traktuje się jak ekspozycję wobec kontrahenta z tytułu umowy na transakcję pozabilansową -pożycia długa, płatną tego samego dnia, podczas gdy udzielone zabezpieczenie traktuje się jak zobowiązani wobec kontrahenta -pozycja krótka, płatne tego samego dnia.

§ 23.

Dom maklerski może stosować następujący wzór do wyznaczania wielkości i oznaczenia strony - znaku pozycji pierwotnych:

1) dla instrumentów bazowych innych niż instrumenty dłużne:

a)

efektywna wartość nominalna transakcji lub

b)

ekwiwalent delta nominalnej wartości transakcji =

gdzie:

Pref-oznacza cenę instrumentu bazowego wyrażoną w walucie referencyjnej,

V -oznacza wartość instrumentu finansowego (w przypadku opcji: cena opcji; w przypadku transakcji o liniowym profilu ryzyka: wartość samego instrumentu bazowego),

p -oznacza cenę instrumentu bazowego wyrażoną w tej samej walucie co V;

2) dla instrumentów dłużnych i stron płatnościowych we wszystkich rodzajach transakcji:

a)

iloczyn wartości nominalnej transakcji oraz zaktualizowanego średniego okresu zwrotu, lub

b)

iloczyn ekwiwalentu delta nominalnej wartości transakcji oraz zaktualizowanego średniego okresu zwrotu

gdzie:

V - oznacza wartość transakcji (w przypadku opcji - cena opcji, w przypadku transakcji o liniowym profilu ryzyka - odpowiednio wartość samego instrumentu bazowego lub strony płatnościowej,

r - oznacza wysokość stopy procentowej.

Jeżeli wartość V denominowana jest w walucie innej niż waluta referencyjna, wartość instrumentu pochodnego przelicza się na walutę referencyjną, mnożąc ją przez odpowiedni kurs wymiany.

§ 24.

Pozycje pierwotne grupuje się w pakiety zabezpieczające. Dla każdego pakietu zabezpieczającego oblicza się bezwzględną wartość sumy powstałych pozycji pierwotnych. Sumę taką określa się jako pozycję pierwotną netto i przedstawia jako:

we wzorach podanych w § 13.

§ 25.

W rachunku ryzyka szczególnego cen instrumentów dłużnych dla pozycji pierwotnej z tytułu środków pieniężnych zdeponowanych przez kontrahenta jako zabezpieczenie, z tytułu stron płatnościowych transakcji i bazowych instrumentów dłużnych - stanowiących pozycje o niskim lub obniżonym ryzyku szczególnym, zgodnie z załącznikiem nr 3 do rozporządzenia - istnieje w odniesieniu do każdej waluty sześć pakietów zabezpieczających zgodnie z tabelą 4. Pakiety zabezpieczające określa się używając dwóch kryteriów: terminu zapadalności i stóp procentowych odniesienia.

§ 26.

W rachunku ryzyka szczególnego cen instrumentów dłużnych dla pozycji pierwotnej z tytułu bazowych instrumentów dłużnych lub stron płatnościowych transakcji, których stopa oprocentowania jest powiązana z referencyjną stopą procentową reprezentującą rynkowy poziom stóp procentowych, rzeczywisty okres zapadalności stanowi okres do kolejnej zmiany stóp oprocentowania. W pozostałych przypadkach rzeczywisty okres zapadalności oznacza czas pozostały do wykupu bazowego instrumentu bazowego lub w przypadku strony płatnościowej transakcji czas trwania transakcji.

§ 27.

Na każdego emitenta papieru dłużnego, stanowiącego instrument bazowy transakcji zamiany ryzyka kredytowego (credit default swap),przypada jeden pakiet zabezpieczający. Zamiany ryzyka kredytowego w przypadku n-tego niewykonania zobowiązania są traktowane następująco:

1) wielkość pozycji ryzyka referencyjnego instrumentu dłużnego w koszyku będącym podstawą zamiany ryzyka kredytowego uruchamianej n-tym niewykonaniem zobowiązania jest równa rzeczywistej wartości nominalnej referencyjnego instrumentu dłużnego pomnożonej przez zmodyfikowany średni okres zwrotu (MD) instrumentu pochodnego uruchamianego n-tym niewykonaniem zobowiązania w odniesieniu do zmiany spreadu kredytowego referencyjnego instrumentu dłużnego;

2) na każdy referencyjny instrument dłużny w koszyku będący podstawą zamiany ryzyka kredytowego uruchamianej n-tym niewykonaniem zobowiązania przypada jeden pakiet zabezpieczający; pozycje ryzyka z tytułu różnych zamian ryzyka kredytowego uruchamianych n-tym niewykonaniem zobowiązania nie są uwzględniane w tym samym pakiecie zabezpieczającym;

3) wielokrotność ryzyka kredytowego kontrahenta, która ma zastosowanie do każdego pakietu zabezpieczającego stworzonego na potrzeby jednego z referencyjnych instrumentów dłużnych, będącego instrumentem pochodnym uruchamianym n-tym niewykonaniem zobowiązania, wynosi 0,3% w odniesieniu do bazowych instrumentów dłużnych, które posiadają ocenę wiarygodności kredytowej uznanej ECAI, odpowiadający stopniowi jakości kredytowej od pierwszego do trzeciego i 0,6% w odniesieniu do innych instrumentów dłużnych.

§ 28.

1.

W rachunku ryzyka szczególnego cen instrumentów dłużnych, dla pozycji pierwotnej z tytułu depozytów środków pieniężnych przekazanych kontrahentowi jako zabezpieczenie, gdy kontrahent nie posiada zobowiązań o niskim ryzyku szczególnym oraz wynikających z bazowych instrumentów dłużnych o wysokim ryzyku szczególnym i pozostałych pozycji określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia, które podlegają obciążeniu kapitałowemu wyższemu niż 1,60% na każdego emitenta przypada jeden pakiet zabezpieczający.

2.

Jeżeli strona płatnościowa transakcji jest odwzorowaniem takiego instrumentu dłużnego, jeden pakiet zabezpieczający przypada także na każdego emitenta dłużnego instrumentu bazowego.

3.

Dom maklerski może przypisać temu samemu pakietowi zabezpieczającemu pozycje pierwotne wynikające z instrumentów dłużnych określonego emitenta lub dłużnych instrumentów bazowych tego samego emitenta, których odwzorowaniem są strony płatnościowe lub które stanowią instrument bazowy transakcji zamiany ryzyka kredytowego (credit default swap).

§ 29.

1.

Instrumenty bazowe, inne niż instrumenty dłużne, a w szczególności instrumenty kapitałowe, metale szlachetne, towary, przypisuje się tym samym pakietom zabezpieczającym tylko wtedy, gdy są one identyczne lub podobne do siebie. W każdym innym przypadku przypisuje się je oddzielnym pakietom zabezpieczającym.

2.

Podobieństwo instrumentów ustala się w sposób następujący:

1) w przypadku instrumentów kapitałowych instrumentami podobnymi są papiery pochodzące od tego samego emitenta; indeks kapitałowych papierów wartościowych traktuje się jako oddzielnego emitenta;

2) w przypadku metali szlachetnych instrumentami podobnymi są takie, które dotyczą tego samego metalu. Indeks metali szlachetnych traktuje się jako oddzielny metal szlachetny;

3) w przypadku energii elektrycznej instrumentami podobnymi są takie prawa i zobowiązania do dostawy energii, które odnoszą się do tego samego okresu obciążenia szczytowego lub pozaszczytowego w ciągu doby;

4) w przypadku towarów instrumentami podobnymi są takie, które dotyczą tego samego towaru. Indeks towarów traktuje się jako oddzielny rodzaj towaru.

§ 30.

Mnożniki ryzyka kredytowego kontrahenta (CCRM) dla poszczególnych kategorii pakietów zabezpieczających podane są w tabeli 5.

^*^ Instrumenty bazowe pozagiełdowych transakcji pochodnych, o których mowa w pkt 10 tabeli 5, przypisuje się oddzielnym, pojedynczym pakietom zabezpieczającym odpowiadającym każdej z kategorii instrumentu bazowego.

§ 31.

Dom maklerski, który nie uzyskał zgody, o której mowa w art. 105 ust. 1 pkt 4 ustawy, w przypadku transakcji o nieliniowym profilu ryzyka lub stron płatnościowych transakcji oraz transakcji, których przedmiotem są instrumenty dłużne, dla których nie może obliczyć na podstawie modelu odpowiednio współczynnika delta lub zaktualizowanego średniego okresu zwrotu instrumentu, zobowiązany jest stosować metodę wyceny rynkowej, określoną w § 10. W takim przypadku, w obliczeniach wymogów kapitałowych z tytułu ryzyka rynkowego nie uwzględnia się skutków kompensowania.

§ 32.

Dom maklerski posiada wewnętrzne procedury służące weryfikacji objęcia transakcji prawnie skuteczną umową ramową spełniającą wymogi, o których mowa w § 74-79, przed zaliczeniem transakcji do pakietu zabezpieczającego.

§ 33.

Dom maklerski korzystający z zabezpieczenia w celu ograniczenia swojego CCR posiada wewnętrzne procedury służące weryfikacji spełnienia standardów pewności prawnej określonych w załączniku nr 7 do rozporządzenia, przed uznaniem efektów zabezpieczenia w swoich obliczeniach.

Rozdział 1.. Zasady ogólne

§ 34.

1.

Za zgodą, o której mowa w art. 105d ust. 1 pkt 1 ustawy, dom maklerski może stosować metodę modelu wewnętrznego (IMM) do obliczania ekwiwalentu bilansowego transakcji określonych w § 3 pkt 1 lub transakcji określonych w § 3 pkt 2-4, lub transakcji określonych w § 3 pkt 1-4, przy czym każdy z powyższych przypadków może obejmować również transakcje wymienione w § 3 pkt 5.

2.

Dom maklerski może zdecydować o tym, aby nie stosować metody modelu wewnętrznego do ekspozycji nieistotnych pod względem wielkości i ryzyka.

3.

Warunkiem stosowania metody modelu wewnętrznego przez dom maklerski jest spełnienie wymogów określonych w niniejszym tytule.

§ 35.

Zgoda, o której mowa w § 34 ust. 1, może zakładać wprowadzanie metody modelu wewnętrznego w odniesieniu do poszczególnych typów transakcji, w tym czasie dom maklerski może korzystać z metod określonych w § 10 lub § 12-33.

§ 36.

W przypadku wszystkich pozagiełdowych transakcji pochodnych i wszystkich transakcji z długim terminem rozliczenia, nieobjętych zgodą na stosowanie metody modelu wewnętrznego, dom maklerski korzysta z metod określonych w § 10 lub § 12-33.

§ 37.

1.

Jeżeli dom maklerski, który stosuje metodę modelu wewnętrznego, przestaje spełniać wymagania określone w niniejszym tytule, zobowiązany jest przedstawić Komisji plan przywrócenia stanu zgodności z tymi wymaganiami albo wykazać, że skutki niezgodności są nieistotne.

2.

Dom maklerski, który stosuje metodę modelu wewnętrznego, może powrócić do stosowania metod określonych w § 10 lub § 12-33, jeżeli wykaże zasadność takiego działania i uzyska zgodę, o której mowa w art. 105d ust. 1 pkt 2 ustawy.

Rozdział 2.. Wartość ekspozycji

§ 38.

1.

Wartość ekspozycji oblicza się na poziomie pakietu kompensowania.

2.

Model wewnętrzny określa przewidywany rozkład zmian wartości rynkowej pakietu kompensowania wynikających ze zmienności parametrów rynkowych, takich jak stopy procentowe czy kursy walut.

3.

Za pomocą modelu wewnętrznego oblicza się wartości ekspozycji dla danego pakietu kompensowania w dowolnym czasie w przyszłości, biorąc pod uwagę zmiany parametrów rynkowych.

4.

W przypadku kontrahentów transakcji z opcją uzupełniania zabezpieczenia model może także uwzględniać przyszłe zmiany poziomu zabezpieczenia.

5.

Na potrzeby metody modelu wewnętrznego wszystkie pakiety kompensowania (netting set)z pojedynczym kontrahentem mogą być traktowane jako pojedynczy pakiet kompensowania, jeżeli symulowane modelem ujemne wartości rynkowe pojedynczego pakietu kompensowania ustala się jako zero przy szacowaniu wartości oczekiwanej ekspozycji (EE).

§ 39.

Prognozując rozkład zmian wartości rynkowej dla pakietu kompensowania, dom maklerski może uwzględnić zabezpieczenia finansowe określone w § 17 załącznika nr 7 do rozporządzenia i w § 12-13 załącznika nr 5 do rozporządzenia, pod warunkiem że zabezpieczenie takie spełnia wymagania właściwe dla metody modelu wewnętrznego w zakresie ilości, jakości i rodzaju danych.

§ 40.

Wartość ekspozycji oblicza się, z zastrzeżeniem § 44, jako iloczyn współczynnika alfa i efektywnej EPE:

wartość ekspozycji = α × efektywna EPE,

gdzie:

alfa (α) jest równa 1,4,

efektywną EPE - oblicza się, szacując wartość EE jako średnią ekspozycję liczoną w określonym terminie w przyszłości t, gdzie średnią tę uzyskuje się na podstawie wszystkich możliwych wartości czynników ryzyka rynkowego w przyszłości. Według modelu wewnętrznego wartość EEt szacuje się w szeregu terminów przyszłych t1, t2, t3....

§ 41.

Efektywną EE oblicza się jako:

Efektywna EEtk = max (efektywna EEtk-1; EEtk),

gdzie:

t0-oznacza bieżącą datę, a efektywna EEt0 jest równa bieżącej ekspozycji.

§ 42.

W tym ujęciu efektywna EPE stanowi średnią efektywną EE w ciągu pierwszego roku przyszłej ekspozycji. Jeżeli termin zapadalności wszystkich umów w ramach pakietu kompensowania przypada przed upływem jednego roku, EPE jest średnią EE wyznaczoną do terminu zapadalności wszystkich umów w ramach takiego pakietu. Efektywną EPE oblicza się jako średnią ważoną efektywnej EE:

gdzie:

wagi ∆tk = tk - tk1 dopuszczają przypadek, w którym przyszłą ekspozycję oblicza się w nierównych odstępach czasu.

§ 43.

Miary EE albo ekspozycji szczytowej wyznacza się na podstawie rozkładu ekspozycji, uwzględniając możliwość braku normalności takiego rozkładu.

§ 44.

Dom maklerski może stosować bardziej konserwatywną miarę ekspozycji, niż ta wyliczona jako iloczyn mnożnika alfa (a) i efektywnej EPE, obliczoną dla każdego kontrahenta według formuły określonej w § 40.

§ 45.

1.

Dom maklerski może stosować własne oszacowania α, gdzie α oblicza się jako iloraz kapitału wewnętrznego wynikającego z pełnej symulacji ekspozycji z tytułu CCR wszystkich kontrahentów i kapitału wewnętrznego opartego na efektywnej EPE, gdzie EPE przyjmuje się jako stałą niespłaconą kwotę ekspozycji. Wartość α nie może być niższa niż 1,2.

2.

Dom maklerski zobowiązany jest wykazać, że jego wewnętrzne oszacowania α uwzględniają w liczniku istotne przyczyny stochastycznej zależności rozkładu wartości rynkowych transakcji lub portfeli transakcji według kontrahentów.

Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.

Ten tekst jest publikowany na własnych warunkach ponownego wykorzystania określonych przez Dziennik Ustaw, a nie na licencji Legalize ani na licencji domeny publicznej. Dziennik Ustaw
domena publiczna (urzędowe publikacje rządowe)