Ustawa z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Typ Ustawa

Ogłoszono 2024-10-01

Status Obowiązujący

Wydawca SEJM

Źródło Dziennik Ustaw

artykuły 121

Jeżeli jednostka samorządu terytorialnego przeznaczyła na finansowanie zadań, o których mowa w ust. 1, wydatki w kwocie mniejszej niż równowartość 15 % kwoty otrzymanych w roku 2022 dodatkowych dochodów z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych, w roku 2029 nie otrzymuje środków z rezerwy, o której mowa w art. 34.

Jednostka samorządu terytorialnego składa do właściwego wojewody, w terminie do dnia 31 marca 2028 r., informację o wysokości wydatków przeznaczonych na zadania, o których mowa w ust. 1. W przypadku niezłożenia informacji w tym terminie przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio.

Art. 97.

Podatek od spadków i darowizn oraz podatek od czynności cywilnoprawnych wpłacone na rachunek urzędu skarbowego przed dniem 1 stycznia 2025 r. podlegają przekazaniu na rachunek budżetu gminy lub miasta na prawach powiatu uprawnionych do uzyskania dochodów z tych tytułów na podstawie dotychczasowych przepisów.

Art. 98.

Podstawę do wyliczenia dochodów, o których mowa w art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 74, w brzmieniu dotychczasowym, branych pod uwagę do ustalenia dofinansowania jednostek samorządu terytorialnego z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg w roku 2025, stanowią:

1) wskaźniki dochodów podatkowych jednostki samorządu terytorialnego danego rodzaju, o których mowa w art. 20 ust. 4 i art. 22 ust. 4 ustawy uchylanej w art. 120, uwzględnione do wyliczenia części wyrównawczej subwencji ogólnej na rok 2024;

2) część wyrównawcza i część równoważąca subwencji ogólnej oraz wpłaty do budżetu państwa ustalone na rok bazowy.

Art. 99.

Przepisy art. 22j ust. 7, 10 i 11 ustawy zmienianej w art. 57, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2026 r.

Do dnia 31 grudnia 2025 r. podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych stosują przepisy art. 22j ust. 7, 10 i 11 ustawy zmienianej w art. 57, w brzmieniu dotychczasowym.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w terminie do dnia 31 grudnia 2024 r., ogłosi, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, na rok 2025 wartości wskaźników, o których mowa w art. 22j ust. 11 ustawy zmienianej w art. 57, w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 100.

Przepisy art. 16j ust. 7, 10 i 11 ustawy zmienianej w art. 58, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2026 r.

Do dnia 31 grudnia 2025 r. podatnicy podatku dochodowego od osób prawnych stosują przepisy art. 16j ust. 7, 10 i 11 ustawy zmienianej w art. 58, w brzmieniu dotychczasowym.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w terminie do dnia 31 grudnia 2024 r., ogłosi, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, na rok 2025 wartości wskaźników, o których mowa w art. 16j ust. 11 ustawy zmienianej w art. 58, w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 101.

W roku 2024 dotacje celowe dla jednostek samorządu terytorialnego są udzielane na podstawie przepisów ustawy uchylanej w art. 120.

Art. 102.

Do informacji o stwierdzonych nieprawidłowościach w zakresie danych dotyczących naliczania subwencji i rozliczeń dotacji celowych za rok 2024 i lata poprzedzające stosuje się art. 10 ustawy zmienianej w art. 59 w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 103.

Do:

1) subwencji ogólnej, w tym zmniejszenia i zwrotu nienależnej kwoty poszczególnych części tej subwencji oraz uznania przez jednostkę samorządu terytorialnego zasadności zwrotu do budżetu państwa całej nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej,

2) wpłat jednostek samorządu terytorialnego do budżetu państwa, o których mowa w art. 29, art. 30 i art. 70a ustawy uchylanej w art. 120, w tym zapłaty należnej kwoty z tytułu tych wpłat,

3) nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej, której zwrot został rozłożony na raty

za rok 2024 i lata poprzedzające stosuje się przepisy dotychczasowe.

Art. 104.

W zakresie zobowiązań powstałych w przypadku uznanego przez jednostkę samorządu terytorialnego zwrotu do budżetu państwa całej nienależnej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej, o którym mowa w art. 37a ust. 2 pkt 1 ustawy uchylanej w art. 120, za rok 2024 i lata poprzedzające stosuje się również egzekucję administracyjną, jeżeli wynikają one z oświadczenia, o którym mowa w art. 37a ust. 2 pkt 1 ustawy uchylanej w art. 120.

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, stosuje się egzekucję administracyjną, jeżeli w oświadczeniu, o którym mowa w art. 37a ust. 2 pkt 1 ustawy uchylanej w art. 120, zostało zamieszczone pouczenie, że stanowi ono podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego.

Do egzekucji zobowiązań, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Art. 105.

Do dotacji udzielonych przed dniem 1 stycznia 2025 r. na podstawie art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32 ustawy zmienianej w art. 73, w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 73 w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 106.

Do dopłaty, o której mowa w art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 16 maja 2019 r. o Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej , na rok 2024 i lata poprzedzające stosuje się art. 11a tej ustawy, w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 107.

W roku 2025, od dnia 1 stycznia do ostatniego dnia miesiąca aktualizacji, o której mowa w art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 73, stosuje się przepis art. 45 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 73, w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 108.

W roku 2024 do ustalania i przekazywania jednostkom samorządu terytorialnego dochodów stosuje się przepisy ustawy uchylanej w art. 120.

W roku 2024 do podziału rezerw, o których mowa w art. 26 ust. 1, art. 28 ust. 2, art. 36 ust. 4 pkt 1 i art. 36b ustawy uchylanej w art. 120, oraz przekazywania jednostkom samorządu terytorialnego środków pochodzących z tych rezerw stosuje się przepisy ustawy uchylanej w art. 120.

W roku 2024 do ustalania i przekazywania związkowi metropolitalnemu dochodów stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 72, w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 109.

Do rozliczeń związanych z pokrywaniem kosztów, o których mowa w art. 50 ust. 2 i art. 51 ust. 1-9 ustawy zmienianej w art. 73, w brzmieniu dotychczasowym, dotyczących kosztów za rok 2024, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 73 w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 110.

Przepis art. 26 ust. 5 stosuje się po raz pierwszy do przekazywania kwot potrzeb oświatowych poszczególnym jednostkom samorządu terytorialnego na rok 2026.

Przepis art. 26 ust. 6 pkt 13 stosuje się po raz pierwszy do podziału potrzeb oświatowych na rok 2027.

Art. 111.

Przepisy art. 36-38 stosuje się po raz pierwszy do potrzeb finansowych, subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego oraz korekty z tytułu zamożności, ustalonych na rok 2025.

Art. 112.

Przepis art. 249 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 66, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się po raz pierwszy do planu finansowego urzędu jednostki samorządu terytorialnego na rok 2025.

Do planu finansowego urzędu jednostki samorządu terytorialnego na rok 2024 stosuje się art. 249 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 66, w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 113.

Rozliczenia dotacji udzielonych jednostkom samorządu terytorialnego w roku 2024 na dofinansowanie zadań w zakresie wychowania przedszkolnego dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym dokonuje się zgodnie z przepisami wykonawczymi wydanymi na podstawie art. 53 ust. 11 ustawy zmienianej w art. 73, w brzmieniu dotychczasowym.

W roku 2025 przy ustalaniu wysokości dotacji, o której mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30, art. 31 ust. 1, art. 40 i art. 41 ustawy zmienianej w art. 73, przewidzianą kwotę potrzeb oświatowych zwiększa się o 0,9 %.

W roku 2024 do podziału środków, o których mowa w art. 50 ust. 6 ustawy zmienianej w art. 76, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie stosuje się wyłączenia zadań, o których mowa w art. 28 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy uchylanej w art. 120.

Art. 114.

W roku 2025 rezerwa, o której mowa w art. 34, może być zwiększona o kwotę nie wyższą niż 1 000 000 tys. zł ze środków rezerwy celowej budżetu państwa przeznaczonej na uzupełnienie subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego.

Środki, o których mowa w ust. 1, przeznacza się na zwiększenie dochodów jednostek samorządu terytorialnego, w szczególności w związku z potrzebą uwzględnienia skutków wzrostu w roku 2025 średnich wynagrodzeń nauczycieli, o których mowa w art. 30 ust. 3 ustawy - Karta Nauczyciela, ponad poziom tego wzrostu przyjęty do ustalenia potrzeb oświatowych na rok 2025 określonych w art. 81 ust. 1.

Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania w uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych dokona, na zasadach przyjętych do ustalenia potrzeb oświatowych na rok 2025, podziału środków, o których mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej na rok 2025 i przekaże ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych informację o kwotach wynikających z podziału środków rezerwy na poszczególne jednostki samorządu terytorialnego.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych przekaże jednostkom samorządu terytorialnego środki wynikające z podziału, o którym mowa w ust. 3, w ratach, przy czym pierwsza rata będzie przekazana do końca miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpił podział, o którym mowa w ust. 3, z wyrównaniem od stycznia 2025 r. do tego miesiąca, a pozostała kwota w równych miesięcznych ratach do dnia 25 listopada 2025 r.

Do środków, o których mowa w ust. 1:

1) stosuje się przepis art. 31 ust. 4 pkt 1;

2) nie stosuje się przepisów art. 34 ust. 3-13.

Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania uwzględnia środki, o których mowa w ust. 1, przy ponownym obliczeniu potrzeb oświatowych za rok 2025, o którym mowa w art. 36 ust. 1 i 2.

Podstawą ustalenia na rok 2026 kwoty potrzeb oświatowych, o której mowa w art. 26 ust. 1, jest kwota potrzeb, o której mowa w art. 81 ust. 1, oraz równowartość kwoty, przekazanych do jednostek samorządu terytorialnego, środków rezerwy na uzupełnienie dochodów, o której mowa w ust. 1.

Art. 115.

Kwota potrzeb oświatowych, o której mowa w art. 26 ust. 1, ustalona na rok 2025 w sposób określony w niniejszej ustawie, podlega zmniejszeniu o kwotę związaną z przekazaniem w roku 2025 szkół lub placówek oświatowych do prowadzenia przez właściwego ministra.

Kwotę zmniejszenia potrzeb oświatowych, o której mowa w ust. 1, oblicza minister właściwy do spraw oświaty i wychowania i przekazuje ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej na rok 2025, informację o jej wysokości.

Kwotę należnej danej jednostce samorządu terytorialnego subwencji ogólnej na rok 2025 pomniejsza się o kwotę zmniejszenia potrzeb oświatowych, o której mowa w ust. 1. Zmniejszoną kwotę subwencji ogólnej minister właściwy do spraw finansów publicznych przekazuje jednostce samorządu terytorialnego w sposób określony w niniejszej ustawie.

W przypadku gdy kwota zmniejszenia potrzeb oświatowych, o której mowa w ust. 1, jest wyższa od należnej jednostce samorządu terytorialnego kwoty subwencji ogólnej na ten rok, odpowiedniemu zmniejszeniu podlega także kwota przypadających jednostce samorządu terytorialnego środków rezerwy, o których mowa w art. 114.

Jeżeli przed ustaleniem kwoty zmniejszenia potrzeb oświatowych, o której mowa w ust. 1, jednostka samorządu terytorialnego otrzymała część subwencji, a po zmniejszeniu nie jest uprawniona do ich otrzymania, zwraca do budżetu państwa otrzymaną kwotę subwencji ogólnej.

Do ustalenia subwencji ogólnej na rok 2026 uwzględnia się kwotę subwencji ogólnej jednostki samorządu terytorialnego z roku 2025, pomniejszoną zgodnie z ust. 3.

Art. 116.

Przepisy niniejszej ustawy w zakresie:

1) ustalania i przekazywania dochodów jednostek samorządu terytorialnego,

2) ustalania i przekazywania dochodów związku metropolitalnego,

3) opracowania projektu ustawy budżetowej i projektów uchwał budżetowych,

4) ustawy budżetowej i uchwał budżetowych,

5) opracowania projektów uchwał w sprawie wieloletniej prognozy finansowej,

6) uchwał w sprawie wieloletniej prognozy finansowej,

7) udzielania dotacji

stosuje się po raz pierwszy na rok 2025.

Art. 117.

Uchwały podjęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 73, w brzmieniu dotychczasowym, zachowują moc nie dłużej niż do dnia dokonania w 2025 r. aktualizacji, o której mowa w art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 73.

Art. 118.

Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 28 ust. 6, art. 42 ust. 8 i 12 oraz art. 42a ust. 3 ustawy uchylanej w art. 120 zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych odpowiednio na podstawie art. 26 ust. 6 oraz art. 45 ust. 8 i 9, nie dłużej jednak niż przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 119.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych w terminie do dnia 30 czerwca 2026 r. przedłoży reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego informację o skutkach obowiązywania ustawy wraz z ewentualnymi propozycjami zmian.

Art. 120.

Traci moc ustawa z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego .

Art. 121.

Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem:

1) art. 19, art. 20, art. 46, art. 56-58, art. 72 pkt 2, art. 73 pkt 1-7, 9-18, 20 i 21, art. 74, art. 76 pkt 2 i 3 oraz art. 77, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2025 r.;

2) art. 73 pkt 8, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.

Załącznik


Kategoria jednostki samorządu terytorialnego	Obszar wydatkowy	Wartość wagi obszaru wydatkowego (λf)	Determinanty wpływające na potrzeby wydatkowe w danym obszarze wydatkowym	Wysokość współczynników regresji dla poszczególnych determinant (β)
gminy	administracja publiczna	0,24	iloczyn liczby mieszkańców i relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w danym powiecie do średniej krajowej	1
gminy	oświata i wychowanie - szkoły	0,17	liczba oddziałów w szkołach podstawowych	1
gminy	oświata i wychowanie - wychowanie przedszkolne	0,19	liczba dzieci uczęszczających do przedszkola	1
gminy	polityka społeczna	0,12	liczba gospodarstw domowych korzystających ze środowiskowej pomocy społecznej	1
gminy	gospodarka komunalna i ochrona środowiska	0,07	ilość wody dostarczonej i ścieków bytowych odprowadzonych siecią kanalizacyjną [dam^3^]	1
gminy	transport i łączność	0,06	liczba mieszkańców w wieku 20-64	1
gminy	kultura i ochrona dziedzictwa narodowego	0,07	iloczyn liczby mieszkańców i relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w danym powiecie do średniej krajowej	1
gminy	pozostałe	0,08	liczba mieszkańców	1
miasta na prawach powiatu	transport i łączność	0,18	liczba pracujących ogółem	1
miasta na prawach powiatu	administracja publiczna	0,15	iloczyn liczby mieszkańców i relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto do średniej krajowej	1
miasta na prawach powiatu	oświata i wychowanie - szkoły	0,15	liczba oddziałów w szkołach podstawowych, ponadpodstawowych i policealnych	1
miasta na prawach powiatu	oświata i wychowanie - wychowanie przedszkolne	0,17	liczba dzieci uczęszczających do przedszkola	1
miasta na prawach powiatu	polityka społeczna	0,15	liczba osób korzystających ze środowiskowej pomocy społecznej (łącznie z filiami)	0,8065
miasta na prawach powiatu	polityka społeczna	0,15	liczba bezrobotnych zarejestrowanych	0,1935
miasta na prawach powiatu	gospodarka komunalna i ochrona środowiska	0,05	suma powierzchni parków spacerowo-wypoczynkowych, zieleńców i terenów zieleni osiedlowej oraz średniej powierzchni objętej utrzymaniem czystości i porządku przez gminy w okresie letnim i powierzchni objętej utrzymaniem czystości i porządku przez gminy w okresie zimowym - będąca w gestii miasta [w ha]	1
miasta na prawach powiatu	kultura i ochrona dziedzictwa narodowego	0,06	iloczyn liczby mieszkańców i relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto do średniej krajowej	1
miasta na prawach powiatu	pozostałe	0,09	liczba mieszkańców	1
powiaty	administracja publiczna	0,40	iloczyn liczby mieszkańców i relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto do średniej krajowej	1
powiaty	polityka społeczna	0,25	liczba mieszkańców zakładów stacjonarnych pomocy społecznej podległych samorządowi powiatu (łącznie z filiami)	0,3712
powiaty	polityka społeczna	0,25	liczba bezrobotnych zarejestrowanych	0,6288
powiaty	transport i łączność	0,12	długość dróg powiatowych o nawierzchni twardej [w km]	0,1632
powiaty	transport i łączność	0,12	liczba mieszkańców w wieku 20-64	0,8368
powiaty	oświata i wychowanie -szkoły	0,16	liczba oddziałów w szkołach ponadpodstawowych i policealnych	1
powiaty	pozostałe	0,07	liczba mieszkańców	1
województwa	transport i łączność	0,36	suma długości dróg wojewódzkich o nawierzchni twardej i długości linii kolejowych eksploatowanych [w km]	1
województwa	administracja publiczna	0,24	iloczyn liczby mieszkańców i relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto do średniej krajowej	1
województwa	ochrona zdrowia	0,05	liczba mieszkańców	1
województwa	polityka społeczna	0,08	suma liczby bezrobotnych zarejestrowanych i liczby osób w wieku poprodukcyjnym	1
województwa	kultura i ochrona dziedzictwa narodowego	0,16	iloczyn liczby mieszkańców i relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto do średniej krajowej	1
województwa	pozostałe	0,11	liczba mieszkańców	1

Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.

Ten tekst jest publikowany na własnych warunkach ponownego wykorzystania określonych przez Dziennik Ustaw, a nie na licencji Legalize ani na licencji domeny publicznej. Dziennik Ustaw
domena publiczna (urzędowe publikacje rządowe)